Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
PHN TH NHT
T VN
I. Lí DO CHN TI
1. C s lý lun
T chc Y t Th gii (WHO) ó cú cõu khu hiu m bt c quc
gia no, t nc no cng bit n l Tr em hụm nay, th gii ngy
mai. Vỡ vy, cụng tỏc chm súc sc khe cho i tng hc sinh lỳc no
cng cú nhiu ý ngha thit thc v gi mt vai trũ, v trớ quan trng ca
mi quc gia.
Hc sinh l i tng ang trong giai on phỏt trin v ln nhanh
v mi mt. Do ú mun cú mt th h tng lai va khe mnh, va thụng
minh thỡ ton xó hi cn phi chỳ ý n cụng tỏc chm súc, bo v sc khe
cho cỏc em ngay t tui n trng. Trong cuc i ca mt con ngi,
ngi hc sinh cú khong 20 nm phi ngi trờn gh nh trng t bc
mm non n bc trung hc ph thụng thc hin nhim v hc tp ca
mỡnh. õy chớnh l thi gian cỏc em gp phi khỏ nhiu bnh tt t mụi
trng sng, mụi trng hc ng; b nh hng bi cỏc tai nn, thng
tớch hoc do ch dinh dng khụng hp lý Nu khụng cú s chm súc
ca gia ỡnh v xó hi núi chung, ca ngnh y t v ngnh giỏo dc - o
to núi riờng thỡ nhng yu t nguy c nh hng n sc khe ca hc
sinh l iu khụng th trỏnh khi v tr thnh vn rt ln ca xó hi.
Nhiu loi bnh tt s li nhng di chng sut c cuc i ca cỏc em
nu nh khụng c chm súc, bo v mt cỏch y .
Nh trng l ni tp trung nhiu hc sinh, i tng ny c sinh
hot, hc tp trong mt khong khụng gian hn ch ca trng hc v
phũng hc. õy l nhng yu t v iu kin thun li cho cỏc loi tai
nn, thng tớch, bnh tt cú c hi phỏt sinh, lõy nhim. Vỡ th, s phỏt
trin lch lc trong giai on ny s dn n nhng hu qu khụn lng sau
ny s khú khc phc.
1

nhng trỡnh chuyờn mụn cha ng u, tui i cũn tr.
- T l tr mc cỏc bnh nhim trựng, viờm nhim ng hụ hp, bnh
v tiờu húa, bnh v mt, bnh rng ming cũn cao. Vic chm súc ch yu
2
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
da vo nhng kin thc thc hnh chm súc sc khe ca giỏo viờn c
cung cp cỏc trng S phm mm non, qua hc tp bi dng cỏc
chuyờn do cỏc cp t chc hoc qua phi hp vi Y t a phng.
- S phi hp gia Gia ỡnh - Nh trng to nờn s liờn kt cht ch
gia trng Mm non v cha m tr nhm chia s kinh nghim h tr ln
nhau trong quỏ trỡnh chm súc sc khe cho tr cũn hn ch.
Vỡ vy thit k, xut cỏc bin phỏp c th gúp phn nõng cao
cht lng chm súc sc khe tr em, ỏp ng yờu cu ch o ca bc
hc mm non vo mc tiờu o to phỏt trin ton din cho tr l ht sc
cn thit.
L mt cỏn b Y T, xỏc nh c tm quan trng ca cụng tỏc y t
hc ng, tụi mnh dn chn ti: "Mt s bin phỏp lm tt cụng tỏc
Y t hc ng trong trng Mm non"
II. I TNG CA TI
Nghiờn cu thc trng v nghiờn cu mt s bin phỏp chớnh thc
hin tt cụng tỏc chm súc sc khe hc ng cho tr trong tui mm non.
III. PHM VI P DNG
ti c nghiờn cu ỏp dng i vi tr Mm non ti trng Mm
non ni tụi ang cụng tỏc v cú th trao i vi cỏc trng mm non khỏc
trong ton bc hc.
IV. MC CH CA TI
Nhm cung cp mt s bin phỏp tng cng cụng tỏc chm súc
nõng cao sc kho hc ng, ỏp ng yờu cu phỏt trin ton din cho
tr Mm non.
V. PHNG PHP NGHIấN CU

Năm học
TS
trẻ
cân
Trẻ phát triển BT
về cân nặng
Trẻ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân
SDD vừa SDD nặng
Số trẻ Tỷ lệ % Số trẻ Tỷ lệ % Số trẻ Tỷ lệ %
2009-2010
484 465 96,1 19 3,9 0 0
2010-2011
505 490 97,0 15 3,0 0 0
* Biểu đồ quần thể theo dõi cân nặng theo độ tuổi
Ghi chú:

Màu xanh Trẻ phát triển bình thường
Màu vàng Trẻ Suy dinh dưỡng vừa
Màu cam Trẻ Suy dinh dưỡng nặng
b. Kết quả theo dõi chiều cao
5
100
15 trẻ
80
40
20
0
465
trẻ
19 trẻ

Màu xanh Trẻ phát triển bình thường
Màu vàng Trẻ Thấp còi đ 1
Màu cam Trẻ Thấp còi đ 2
2. Khảo sát kết quả khám sức khỏe định kì
`Năm học
Tổng Số trẻ mắc các bệnh TS Tỷ lệ
6
100
16 trẻ
80
40
20
0
463
trẻ
21 trẻ
489
trẻ
95,7%
96,8%
4,3%
3.2%
Năm học2009-2010 2010-2011
Tỷ lệ %
60
Mét sè biÖn ph¸p lµm tèt c«ng t¸c y tÕ häc ®êng trong trêng MÇm Non
số trẻ
khám
trẻ
mắc

để có kết quả như ý muốn.
II. CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
Biện pháp 1:
Xây dựng kế hoạch hoạt động y tế học đường
Đây là công tác quan trọng hàng đầu được thực hiện vào đầu năm
học, công tác này là kim chỉ nam cho hoạt động. Một nhân viên y tế trường
học muốn công tác Y tế học đường hoạt động có hiệu quả thì phải xây dựng
được kế hoạch một cách thiết thực, hiệu quả nhất để trình lãnh đạo phê
duyệt và tổ chức thực hiện.
Đầu năm học, cán bộ chuyên trách mảng y tế trường học của Phòng
giáo dục sẽ có kế hoạch thực hiện chung cho tất cả các đơn vị trường học
mà Phòng quản lý. Đây sẽ là định hướng chung cho kế hoạch hoạt động tại
đơn vị. Tùy theo đặc thù của đơn vị, chương trình y tế của địa phương mà
người cán bộ y tế trường học mới xây dựng chi tiết về kế hoạch của mình.
7
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
Khi lờn k hoch, tụi luụn chỳ trng n vic thc hin vic tuyờn truyn, giỏo
dc cho hc sinh v vic phũng bnh ri u trong 9 thỏng hc tp, thỏng no
ti a phng thng hay xut hin loi bnh gỡ thỡ tuyờn truyn, giỏo dc
loi bnh ú. Ngoi ra tụi cũn c bit chỳ trng n cỏc i dch mang tớnh
cht thi s m th gii v nc ta quan tõm, lo lng. Vớ d: Dch cỳm A
H1N1,
cỳm AH5N1 hoc
trong nm hc cú dch Chõn - Tay - Ming tụi s
xõy dng mt k hoch thc hin riờng t hiu qu tuyờn truyn giỏo dc
cao hn. ú l k hoch hot ng chung cho c nm hc.
Ngoi k hoch chung, tụi cũn lờn k hoch cho tng tun c th.
Tng ngy trong tun thc hin cụng vic gỡ nờu ra cho rừ rng.
Sau khi lờn c k hoch chi tit, thit thc tụi trỡnh lónh o phờ
duyt v tin hnh t chc thc hin. Trong quỏ trỡnh thc hin tụi cng

Vi khu hiu Hóy chung tay bo v mụi trng vỡ mt th gii tr
th, tp th s phm nh trng luụn cú hnh vi, c ch, ỳng mc trong
vic lm v sinh hot, l tm gng sỏng cho tr noi theo. Cú thỏi ỳng
v tinh thn trỏch nhim cao i vi vic bo v v gi gỡn mụi trng
Xanh Sch - p.
9
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
Cỏc bộ ang dn v sinh nhúm lp
Bin phỏp 3: Xõy dng k hoch phũng chng tai nn thng tớch
Phũng chng tai nn thng tớch trong trng Mm non l vic lm vụ
cựng quan trng. Vỡ th, tụi ó kt hp vi Ban ch o xõy dng k hoch
trng hc an ton phũng chng tai nn thng tớch cho hc sinh. Kin
ton cng c cụng tỏc Y t, mua sm trang thit b kp thi x trớ nhng
tai nn khụng may xy ra trong trng. phũng trỏnh tai nn thng tớch
cho tr, chỳng tụi s dng cỏc chi, dựng dy hc tuyt i an ton
nh khụng cú vt sc nhn, vt cng, vt nng. Ch yu s dng dựng,
chi bng nha mm, cao su do t tiờu chun cht lng v an ton. Riờng
vi nhng chi dng ht ht liờn quan n vic hc xõu chui, ht ny
mm , chỳng tụi s dng nhng ht to v giỏm sỏt k quỏ trỡnh cỏc chỏu
chi, ht gi chi ct lờn cao trỏnh tr nut hoc nhột vo tai, mi.
chi ngoi tri nh xớch u, u quay, cu trt , chỳng tụi u yờu cu bc
cao su vo cỏc gúc cnh st trỏnh cho cỏc chỏu nhng tỡnh hung va p.
chi no khụng cũn an ton, nh trng u sa cha hoc thay
mi trỏnh s c cho tr.
10
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
Tụi cũn kt hp vi Ban ch o trc tip kim tra giỏm sỏt vic thc
hin phũng chng tai nn thng tớch, trng hc an ton trong tng nhúm lp
(Kim tra dựng chi, kim tra h thng in, ngun in phi cao,
xa khi tm tay vi ca tr m bo an ton)

nghiờm tỳc hng ngy vi k hoch ch o hng thỏng, hng tun. Nh ú,
cỏc lp ó vn dng c th thi gian, sp xp hp lý to c hi cho tr tham
gia cỏc trũ chi c t chc trờn tit hc hoc hot ng vui chi c
tớch hp hi ho.
b. Thng xuyờn gi cho tr sch: i vi tr phi c ra tay,
c chm súc chu ỏo v khõu v sinh, c s dng nc sch, lau khn
sch ó c sy hp m bo v sinh. i vi tr bộ cụ giỏo l ngi trc
tip giỳp tr v sinh cỏ nhõn.
c. Rốn k nng v sinh cỏ nhõn: Ch o cỏc lp trin khai dy tr cỏc k
nng v sinh cỏ nhõn tr cú thúi quen lau mt theo quy trỡnh, ra tay bng x
phũng trc khi n v sau khi i v sinh, sỳc ming nc mui T ú hỡnh
thnh tr thúi quen v sinh, lao ng t phc v: Vi tr ln bit lau bn n,
chia bỏt, chia thỡa, phi khn V sinh vn minh lch s, bit ly tay che
ming khi ho, ngỏp, ht hi. Khụng n qu xanh ung nc ló
Dy tr bit thu dn rỏc sch s, sau khi lm xong v b rỏc vo st, khụng
vt rỏc ba bói. Bit dn dp dựng chi cn thn vo ni quy nh.
t c hiu qu cao trong giỏo dc thúi quen v sinh cỏ nhõn cho
tr, tụi ó to ra xung quanh tr nhng iu kin y thun li. Vớ d:
Khi lp cng nh nh mi tr cng cn cú nhng dựng v sinh cỏ
nhõn nh khn mt, khn tay, bn chi ỏnh rng, ca cc, lc nhng
dựng ú c ch quy nh m tr cú th t ly v ct i d dng. Tụi
luụn lng ghộp giỏo dc v sinh mụi trng, v sinh cỏ nhõn vo cỏc tit
hc v cỏc hot ng hng ngy ca tr, dn dn giỳp tr hiu c cỏi p,
cỏi sch ca con ngi, hc c nhng tỏc phong np sng vn minh, v
sinh thõn th, v sinh n ung iu ny cú ý ngha quan trng cho vic
giỏo dc thúi quen v sinh vn minh cho tr: Sch s, trt t, ngn np.
12
Mét sè biÖn ph¸p lµm tèt c«ng t¸c y tÕ häc ®êng trong trêng MÇm Non
Bé rửa tay bằng xà phòng Bé rửa mặt
Biện pháp 5:

tr ngn chn lõy truyn bnh t ngi ny sang ngui khỏc .
Trong quỏ trỡnh dy lp, giỏo viờn phỏt hin hc sinh cú du hiu mc
bnh truyn nhim cn thụng bỏo kp thi vi Ban sc khe ca nh
trng. Tụi cựng vi Ban sc khe nh trng trc tip theo dừi triu
chng ca bnh, liờn h vi cỏn b y t Phng chn oỏn v iu tr ng
thi thụng bỏo vi ph huynh hc sinh chuyn bnh nhõn lờn tuyn trờn
iu tr vi nhng trng hp bnh nng .
Bin phỏp 6: Xõy dng k hoch phũng chng dch bnh
lm tt cụng tỏc phũng chng dch bnh trong nh trng, trc
tiờn tụi phi hiu c quỏ trỡnh dch bnh. Nm vng nguyờn tc phũng
chng dch, v sinh trng hc v thc hin tt cỏc bin phỏp phũng chng
dch bnh nh sau:
a. Thng xuyờn kim tra v sinh Y t hc ng:
- Kt hp vi Ban Giỏm Hiu thng xuyờn kim tra v sinh Y t hc
ng, cụng tỏc an ton phũng dch bnh, theo dừi sc kho ca tr hng
ngy, bỏo cỏo kt qu kp thi xin ý kin ch o ca cp trờn trong cụng
tỏc phũng chng dch.
Nhm mc ớch phũng bnh lõy lan rng, khi cú dch tụi ó kt hp
vi Y t Phng dit khun d phũng ngn chn bnh truyn nhim ny
14
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
sinh. c bit chỳ ý kh khun nc, x lớ phõn, rỏc thc hin ỳng quy tc
v v sinh cỏ nhõn.
Hng nm tụi kt hp vi Y t Phng v Vin v sinh dch t thc
hin ỳng lch phun thuc mui v chng cụn trựng 6 thỏng 1 ln bng thuc
ca Vin v sinh dch t trc mựa truyn bnh ca chỳng. ( m bo khụng
c hi vi tr vo bui chiu ngy th by sau khi tr v ht mi phun thuc)
Thng xuyờn kim tra nh kỡ cỏc khu vc v sinh v cng rónh thoỏt nc
thỏng mt ln. ng thi cho khi no vột cng, h ga, ng thoỏt nc
b. Cụng tỏc phi kt hp gia cỏc b phn trong nh trng v cng

Bin phỏp 7: Kt hp vi b phn dinh dng xõy dng khu
phn n v thc n cho tr
* Khi xõy dng khu phn n v thc n cho tr cn tuõn th theo
cỏc yờu cu sau:
- m bo cho khu phn v nng lng v cỏc cht dinh dng.
- m bo t l cõn i gia cỏc cht sinh nng lng. Cõn i t l m
ng vt v thc vt, m ng vt v du thc vt, cõn i cỏc Vitamin v
cht khoỏng.
- m bo khu phn ca tr trng chim 60-70% khu phn c
ngy, trong ú t l:
Ba tra = 30-35 % Ba chiu = 25-30% Ba ph = 1/2 ba chớnh
- Thc n c xõy dng theo tng ngy, tun, thỏng v theo mựa
d iu hũa thc phm.
16
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
- Xõy dng thc n nhiu ngy cn thay i mún n cho tr chỏn
v m bo a dng cỏc cht dinh dng. Khi thay i cn m bo thay
th thc phm trong cựng nhúm (Vớ d: Thay tht bng cỏ, trng hoc
tụm hoc phi hp cỏc thc phm thay th t c giỏ tr dinh
dng tng ng).
- Trong cựng mt ngy nờn dựng thc phm ging nhau cho cỏc ch
n tin cho tip phm i ch.
Trong iu kin tip phm i ch khụng cú cỏc loi thc phm theo nh
thc n thỡ cú th thay th cỏc loi thc phm khỏc nhng cn m bo:
+ Ch c thay th thc phm theo cựng nhúm. (Vớ d: Thay go
bng bỏnh ph hoc bỳn, bỏnh mỡ Thay tht ln bng tht bũ, tht g,
trng, cỏ, Cỏc loi rau thay bng u , giỏ, bớ, khoai tõy)
+ Khi thay i cn chỳ ý lng tng ng cho giỏ tr dinh dng
v tớnh cõn i trong khu phn khụng b thay i.
* gúp phn gim t l suy dinh dng v nõng cao giỏ tr dinh

rừ rng ni tip phm v ni s ch khu nu chớn v ni chia cm tng lp,
nh bp phi cú bng phõn cụng trong ngy: Ngi nu chớnh, ngi nu
ph, ngi tip phm, ngi s ch.
Bp n phi cú thc n theo tun, bng nh lng sut n hng
ngy v cụng khai ti chớnh. Phi thc hin nghiờm tỳc vic tớnh khu phn
n cho tr v v sinh nh bp theo lch hng ngy, tun, thỏng, khi nu xong
phi dn dp, xp dựng ngn np ỳng ni quy nh.
b. V sinh dựng, dng c ch bin
dựng dng c phc v trong bp c u t y m bo an
ton thun tin s dng, hng nm cú b sung theo k hoch ca t song
vic gi gỡn bo qun v v sinh c quan tõm hng u. Cỏc dng c ch
bin thc phm sng - chớn u cú bin hiu rừ rng trỏnh nhm ln. T
lnh, t ỏ c v sinh sch 23 ln/tun khụng cú mựi.
Chộn bỏt v ni thc n phi thoỏng, bỏt hng ngy phi c ra
sch v trỏng bng nc un sụi, phi cú r ỳp bỏt, khụng dựng bỏt nha,
18
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
cỏc dng c xoong ni phi sch s, rỏ r dao tht phi khụ rỏo c treo
v kờ cao thoỏng.
Khụng ng mm mui vo cú cha chỡ, ng, st gõy ụ nhim
thc phm, cỏc dng c u bng I - nox c v sinh theo lch phõn cụng
hng tun m bo v sinh.
c. m bo v sinh an ton thc phm
Vic m bo v sinh an ton thc phm l mi quan tõm ln ca ton
xó hi hin nay. Ngoi nhng bin phỏp quy nh trong cỏc chng trỡnh,
chỳng tụi ó ký hp ng cam kt m bo mua thc phm sch ng thi
liờn tc kim tra cỏc mu thc phm theo nh k, thng xuyờn giỏm sỏt
kim tra gi mu thc phm i kim tra ti Vin v sinh dch t.
- Phi thc hin kớ hp ng thc phm sch vi cỏc nh cung cp tin
cy, cú a ch rừ rng.

- Kết hợp với giáo viên các nhóm lớp đo chiều cao, cân nặng lấy kết
quả và tập hợp vào sổ theo dõi sức khoẻ, chấm biểu đồ tăng trưởng. Có như
vậy, việc cân đo mới có ý nghĩa trong vấn đề theo dõi sức khoẻ của trẻ.
Sau mỗi lần cân, đo tôi tập hợp số liệu chính xác, thông báo kịp thời
những trẻ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân, suy dinh dưỡng thể thấp còi với giáo
viên chủ nhiệm và phụ huynh để có biện pháp kết hợp thúc đẩy cân nặng và
20
Một số biện pháp làm tốt công tác y tế học đờng trong trờng Mầm Non
chiu cao cho tr, cú ch dinh dng riờng nh ng viờn tr n ht
xut, n y cỏc loi thc n, xỳc cho tr n Cn cho tr n y cỏc
thc n giu Vitamin v mui khoỏng tr tng trng tt c v chiu cao
ln cõn nng
ng thi chỳng tụi ó mi cỏc bc ph huynh hp bn thng nht b
sung ch dinh dng cho cỏc chỏu SDD, thp cũi gia ỡnh. C th:
ngh cỏc bc ph huynh gi cho cỏc chỏu mi tun t 1 n 2 hp sa ti
hoc cỏc loi sa phỏt trin chiu cao cỏc chỏu n thờm.
Cỏc chỏu mi n trng, bui u kim tra sc kho cỏc chỏu suy
dinh dng, thp cũi v chỏu sau khi m dy u cú phõn cụng giỏo viờn
chm súc riờng.
2. Khỏm sc kho nh k:
Khỏm sc kho nh kỡ ỏnh giỏ v kim tra tỡnh trng sc kho
ca tr, phỏt hin sm nhng tr cn i khỏm chuyờn khoa nh: rng, tai,
mi, hng, mt hoc lm cỏc xột nghim cn thit phỏt hin nhng tr
cú mang vi khun gõy bnh. Chớnh vỡ vy, mt nm 2 ln tụi ó phi kt
hp vi y t Phng v y t Thnh ph t chc khỏm sc kho nh kỡ cho
cỏc chỏu. Trong mi t chun b kim tra sc kho, tụi u liờn h vi
Trm y t Phng thụng bỏo thi gian kim tra, k hoch kim tra. c bit
vi nhng tr suy dinh dng, cú sc kho khụng tt, chỳng tụi u mi
cha m n nghe bỏc s t vn v cú nhng li khuyờn hay bin phỏp
khc phc tỡnh trng sa sỳt v sc kho ca con em mỡnh. Sau mi ln

Mét sè biÖn ph¸p lµm tèt c«ng t¸c y tÕ häc ®êng trong trêng MÇm Non
đạt kết quả như mong muốn, tôi đã cùng trao đổi, thảo luận và hướng dẫn
cho chị em giáo viên vấn đề này.
Yêu cầu góc tuyên truyền phải gây được sự chú ý của các bậc phụ
huynh và phải thường xuyên thay đổi mới theo tháng, theo chủ đề hoặc
chuyên đề mà trường đang chỉ đạo hoặc những thông tin có tính thời sự về
chăm sóc nuôi dưỡng giáo dục trẻ. Góc tuyên truyền nên đặt ở vị trí các bậc
phụ huynh thường xuyên qua lại dễ nhìn, dễ thấy. Chữ viết to, nội dung,
thông tin không quá nhiều hình ảnh minh họa rõ ràng, có thể đứng xa 2 đến
3 mét vẫn thấy thông tin được trọn vẹn.
Tôi đã kết hợp với các nhóm lớp sưu tầm sách báo và tự làm nhiều loại tranh
ảnh, bảng biểu có nội dung giáo dục sâu sắc để trang trí tại góc tuyên truyền của
các nhóm với nhiều nội dung và chủ đề chăm sóc sức khoẻ của trẻ như:
+ Phòng và chống mt số bệnh thường gặp ở trẻ em.
+ Cách phòng mt số bệnh nhiễm khuẩn
+ Tác dụng của việc theo dõi biểu đồ tăng trưởng, lịch tiêm chủng.
+ Phòng và điều trị bệnh Chân – Tay - Miệng
+ Bé cần gì để lớn và khoẻ mạnh.
+ Hãy giúp bé giữ vệ sinh sạch sẽ.
+ Nhu cầu dinh dưỡng của trẻ theo đ tuổi…
Qua đó phụ huynh được xem tranh ảnh kết hợp với những lời minh
hoạ cụ thể giúp họ dễ tiếp thu. Chính vì vậy, góc tuyên truyền ở các nhóm
lớp thu hút được nhiều phụ huynh đến quan sát, học tập và để việc làm này
được thực hiện thường xuyên tôi đã đề nghị nhà trường đưa vào tiêu chí thi
đua hàng tháng hoặc nêu những ý kiến nhận xét về góc tuyên truyền tạo nên
tính thi đua trong tập thể nhà trường.
23
Mét sè biÖn ph¸p lµm tèt c«ng t¸c y tÕ häc ®êng trong trêng MÇm Non
Ảnh minh họa góc tuyên truyền của lớp
2. Tuyên truyền thông qua các hi thi

cụng tỏc chm súc sc khe ban u ca nh trng c Y t Thnh
25