ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
–––––––––––––––––––
ĐẶNG VĂN GIAO

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ QUY TRÌNH ĐÁNH GIÁ
GIÁO VIÊN MẦM NON THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP
Ở HUYỆN THANH MIỆN, TỈNH HẢI DƢƠNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Mai Công Khanh

THÁI NGUYÊN, 2013 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

i
LỜI CAM ĐOAN

Tơi xin cam đoan đây là cơng trình nghiên cứu của riêng tơi, các kết
quả nghiên cứu là trung thực và chưa được cơng bố trong bất kỳ cơng trình
nào khác. Tác giả luận văn

Đặng Văn Giao
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

iii
MỤC LỤC
Lời cam đoan i
Lời cảm ơn ii
Mục lục iii
Danh mục các chữ viết tắt trong luận văn iv
Danh mục các bảng v
Danh mục các sơ đồ vi
MỞ ĐẦU 1
1. Lý do chọn đề tài 1
2. Mục đích nghiên cứu 3
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu 4
4. Giả thuyết khoa học 4
5. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu 4
6. Phương pháp nghiên cứu 5
7. Những đóng góp của đề tài 5
8. Cấu trúc luận văn 5
Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ QUY TRÌNH ĐÁNH GIÁ
GIÁO VIÊN MẦM NON THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP 6
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu 6
1.1.1. Đánh giá Giáo dục - Giáo dục mầm non 6
1.1.2. Đánh giá giáo viên Mầm non 8
1.1.3. Chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non 8
1.2. Một số khái niệm cơ bản 9
1.2.1. Khái niệm về quản lý 9
1.2.2. Quản lý giáo dục 13

2.1.2.2. Giáo dục mầm non huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 40
2.2. Thực trạng quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề
nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 46
2.2.1. Thực trạng chất lượng chăm sóc giáo dục, đội ngũ giáo viên mầm non ở
huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 46
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

v
2.2.1.1. Chất lượng chăm sóc giáo dục mầm non ở huyện Thanh Miện, tỉnh
Hải Dương 46
2.2.1.2. Thực trạng đội ngũ giáo viên mầm non ở huyện Thanh Miện, tỉnh
Hải Dương 47
2.2.2. Nhận thức của cán bộ quản lý và giáo viên về tầm quan trọng của cơng
tác đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp 51
2.2.3. Thực trạng việc tổ chức thực hiện quy trình đánh giá giáo viên mầm non
theo chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 54
2.3. Thực trạng cơng tác quản lý đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề
nghiệp ở huyện Thanh Miện tỉnh Hải Dương 55
2.3.1. Thực trạng việc xác định nguồn minh chứng đánh giá giáo viên mầm non
theo chuẩn nghề nghiệp 55
2.3.2. Thực trạng sử dụng các phương pháp thu thập minh chứng để xây dựng
căn cứ đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh
Miện, tỉnh Hải Dương 58
2.4. Đánh giá chung về thực trạng quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm
non theo chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 60
2.4.1. Những mặt mạnh 60
2.4.2. Những mặt hạn chế 61

3.2.3. Xác định minh chứng khi đánh giá các tiêu chí Chuẩn nghề nghiệp giáo
viên mầm non ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương 71
3.2.3.1. Mục đích ý nghĩa của việc xác định minh chứng 71
3.2.3.2. Nội dung xác định minh chứng và các chỉ báo theo u cầu, tiêu chí 72
3.2.3.3. Tổ chức thực hiện 73
3.2.3.4. Điều kiện thực hiện 73
3.2.4. Xây dựng bảng phương pháp thu thập minh chứng đánh giá giáo viên
mầm non theo chuẩn nghề nghiệp 74
3.2.4.1. Mục đích xây dựng bảng phương pháp thu thập minh chứng 74
3.2.4.2. Nội dung của bảng phương pháp thu thập minh chứng 74
3.2.4.3. Tổ chức thực hiện bảng phương pháp thu thập minh chứng 76
3.2.4.4. Điều kiện thực hiện bảng phương pháp thu thập minh chứng 76 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

vii
3.2.5. Xây dựng quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp 77
3.2.5.1. Mục đích xây dựng quy trình. 77
3.2.5.2. Nội dung xây dựng quy trình 77
3.2.5.3. Tổ chức thực hiện đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp 80
3.2.5.4. Điều kiện thực hiện việc đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp 81
3.2.6. Tổ chức bồi dưỡng, tự bồi dưỡng đội ngũ giáo viên mầm non theo chuẩn
nghề nghiệp 81
3.2.6.1. Mục đích tổ chức bồi dưỡng, tự bồi dưỡng đội ngũ giáo viên 81
3.2.6.2. Nội dung tổ chức bồi dưỡng, tự bồi dưỡng đội ngũ giáo viên mầm non
theo chuẩn nghề nghiệp 82
3.2.6.3. Tổ chức thực hiện bồi dưỡng, tự bồi dưỡng đội ngũ giáo viên mầm non
theo chuẩn nghề nghiệp 82
3.2.6.4. Điều kiện tổ chức bồi dưỡng đội ngũ giáo viên mầm non theo chuẩn

GD&ĐT
Giáo dục và Đào tạo
GDMN
Giáo dục mầm non
GVMN
Giáo viên mầm non
KT-XH
Kinh tế - xã hội
THCS
Trung học cơ sở
THPT
Trung học phổ thơng
THSP
Trung học sư phạm
UBND
Ủy ban nhân dân

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

v
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1: Cấu trúc thang điểm của Chuẩn nghề nghiệp GVMN 27
Bảng 2.1: Qui mơ trường, lớp, trẻ mầm non từ 2009 - 2012 41
Bảng 2.2: Chất lượng chăm sóc, ni dưỡng trẻ mầm non. 43

Sơ đồ 1.3: Đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp 21
Sơ đồ 3.1: Sơ đồ về mối quan hệ giữa các giai đoạn của quy trình đánh giá GVMN 78
Sơ đồ 3.2: Sơ đồ quy trình đánh giá GVMN theo chuẩn nghề nghiệp ở huyện
Thanh Miện, Hải Dương 79

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Nghị quyết Trung ương 2 khóa VIII của Đảng cộng sản Việt Nam đưa ra
“Định hướng phát triển GD&ĐT trong thời kỳ CNH-HĐH và nhiệm vụ đến
năm 2000” [17], và xác định vấn đề có ý nghĩa then chốt là tăng cường, phát
triển mạnh sự nghiệp GD&ĐT. Đặc biệt, Nghị quyết đã đưa ra bốn nhóm giải
pháp: Tăng cường nguồn lực cho GD&ĐT; Xây dựng đội ngũ giáo viên, tạo
động lực cho người dạy, người học; Tiếp tục đổi mới nội dung, phương pháp và
cơ sở vật chất trường học; Đổi mới cơng tác quản lý giáo dục. Trong giai đoạn
đẩy mạnh cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế, nguồn

học sinh sinh viên, làm ảnh hưởng tới uy tín người thầy. Cơng tác đánh giá và
bồi dưỡng, nâng cao trình độ chun mơn nghiệp vụ cho đội ngũ nhà giáo còn
thiếu hiệu quả. Chế độ chính sách đối với nhà giáo còn bất hợp lý, chưa thỏa
đáng; chưa tạo được động lực đủ mạnh để phát huy tiềm năng của đội ngũ này
cũng như giúp bản thân người thày phấn đấu vươn lên.
Xuất phát từ lý luận và thực tiễn trong thời kỳ CNH - HĐH đất nước, Ban
Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 15/6/2004 về
việc xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo
dục, Chỉ thị nêu: “ Mục tiêu là xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý
giáo dục được chuẩn hố, đảm bảo chất lượng, đủ về số lượng, đồng bộ về cơ
cấu, đặc biệt chú trọng nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, lối sống, lương
tâm, tay nghề của nhà giáo; thơng qua việc quản lý, phát triển đúng định
hướng và có hiệu quả sự nghiệp giáo dục để nâng cao chất lượng đào tạo
nguồn nhân lực, đáp ứng những đòi hỏi ngày càng cao của sự nghiệp cơng
nghiệp hố, hiện đại hố đất nước”[3].
Giáo dục là một lĩnh vực hoạt động đặc thù. Do vậy việc đánh giá chất
lượng giáo dục cũng phải dựa vào cách đánh giá rất đặc biệt. Đánh giá là một nội
dung rất quan trọng, một khâu khơng thể tách rời q trình giáo dục và đào tạo.
Nếu coi q trình giáo dục là một hệ thống thì đánh giá đóng vai trò phản hồi của
hệ thống, có vai trò tích cực trong việc điều chỉnh hệ thống, là cơ sở cho việc đổi
mới giáo dục. Chính vì, vậy đánh giá là một vấn đề cần được quan tâm. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

3
Đánh giá trong giáo dục và đánh giá hoạt động nghề nghiệp của giáo viên
là một hoạt động mang tính xã hội, có tính chất nghề nghiệp hết sức quan trọng.
Giáo viên là nhân tố hàng đầu; chất lượng đội ngũ giáo viên quyết định chất
lượng giáo dục. Để góp phần đảm bảo chất lượng giáo dục, việc đánh giá hoạt

3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu
Quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp trong giai
đoạn hiện nay theo u cầu đổi mới căn bản tồn diện nền giáo dục.
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý thực hiện quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo
chuẩn nghề nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
4. Giả thuyết khoa học
Nếu hồn thiện biện pháp quản lý thực hiện quy trình đánh giá với các
bước tiến hành logic, chặt chẽ, khoa học dựa trên tình hình thực tế của địa
phương thì sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên mầm non ở
huyện Thanh Miện tỉnh, Hải Dương theo u cầu đổi mới căn bản, tồn diện
nền giáo dục.
5. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu
5.1. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm
non theo chuẩn nghề nghiệp.
Đánh giá thực trạng quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo
chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
Đề xuất một số biện pháp quản lý thực hiện quy trình đánh giá giáo viên
mầm non theo chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
5.2. Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu biện pháp quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo
chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương: Gồm đội ngũ cán bộ
quản lý; đội ngũ giáo viên mầm non trên địa bàn. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

5

Chương 3: Biện pháp quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm non theo
chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

6
Chƣơng 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ QUY TRÌNH
ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN MẦM NON THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
1.1.1. Đánh giá Giáo dục - Giáo dục mầm non
Từ khi nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hồ ra đời, Đảng và nhà nước
ta đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh đã coi trọng vai trò, vị trí của giáo dục;
giáo dục được coi là một bộ phận quan trọng trong sự nghiệp cách mạng giữ
nước và xây dựng đất nước. Đặc biệt trong những năm qua khi đất nước trong
thời kỳ đổi mới, phát triển kinh tế theo cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ
nghĩa, hơn lúc nào hết GD&ĐT có vai trò, vị trí xứng đáng. Giáo dục đã được
Đảng và Nhà nước đề cập quan tâm đến trong các văn kiện quan trọng: Hiến
pháp nước cộng hồ xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992, Hội nghị lần thứ tư
Ban chấp hành Trung ương Đảng khố VII, Hội nghị lần thứ hai Ban chấp hành
Trung ương Đảng khố VIII, Nghị quyết Đại hội đại biểu tồn quốc lần thứ IX
của Đảng (4 - 2001). Văn kiện Đại Hội Đảng lần thứ IX đã chỉ rõ nhiệm vụ của
ngành GD&ĐT bước vào thế kỷ XXI là: "Phải tạo chuyển biến cơ bản, tồn
diện trong phát triển giáo dục, thực hiện chuẩn hố, hiện đại hố, xã hội hố,
tiếp tục nâng chất lượng giáo dục tồn diện, đổi mới nội dung, phương pháp
dạy học". Có nhiều cách đánh giá chất lượng giáo dục như: (Tự đánh giá, dựa
trên nguồn thơng tin để đánh giá, tiến hành thanh tra, kiểm tra để đánh giá). Để
sự nghiệp giáo dục đạt chất lượng và hiệu quả cao đòi hỏi mọi ngành, mọi cấp,
tồn thể xã hội tham gia dưới sự quản lý của nhà nước, trong đó cơng tác thanh

- Viện chiến lược và chương trình giáo dục, Hội thảo "Chuẩn và chuẩn
hóa trong giáo dục - Những vấn đề lí luận và thực tiễn", Hà Nội, năm 2005.
GDMN là bậc học cần thiết và nằm trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Từ chỉ thị 53/CP của Hội Đồng Bộ Trưởng ngày 12 tháng 8 năm 1966 đã xác
định mục tiêu của GDMN “Giáo dục mầm non tốt sẽ mở đầu cho một nền giáo
dục tốt". Như vậy, đánh giá trong GDMN càng có ý nghĩa quan trọng hơn.
Đã có các cơng trình nghiên cứu về đánh giá trong GDMN như:
- Hồ Lam Hồng về: "Chất lượng đào tạo giáo viên mầm non dựa vào
chuẩn", Kỉ yếu hội thảo khoa học về nâng cao chất lượng đào tạo đại học và Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

8
sau đại học chun ngành Giáo viên mầm non, tạp chí Khoa học Đại học Sư
phạm Hà Nội, năm 2005.
- Trần Lan Hương về: "Các giải pháp cơ bản nâng cao chất lượng Giáo
dục Mầm non", Cao đẳng Sư phạm Trung ương, năm 2006.
- Lê Thu Hương về: "Một số vấn đề lí luận về chất lượng Giáo dục mầm
non", Trung tâm nghiên cứu chất lượng và phát triển chương trình Giáo dục
mầm non.
1.1.2. Đánh giá giáo viên Mầm non
Đánh giá trong giáo dục nói chung và đánh giá hoạt động nghề nghiệp
của giáo viên nói riêng là một hoạt động có tầm quan trọng hàng đầu đối với
vấn đề chất lượng. Giáo viên là tâm điểm của q trình giáo dục, là chiếc máy
cải tạo ra nguồn nhân lực cho xã hội. Chất lượng của đội ngũ giáo viên tốt ắt sẽ
mang lại chất lượng cho giáo dục. Đánh giá hoạt động nghề nghiệp của giáo
viên sẽ góp phần đảm bảo chất lượng giáo dục nói chung.
GVMN là người thầy đầu tiên đặt nền móng cho việc đào tạo nhân cách
con người mới cho xã hội tương lai. Trong trường mầm non, GVMN giữ vai trò

đánh giá giáo dục nói chung và vấn đề đánh giá theo chuẩn nghề nghiệp đã
được sự quan tâm, chú ý, thu hút các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu giáo
dục nhiều hơn trong thực tiễn của nền giáo dục Việt Nam hiện nay. Tuy nhiên,
chưa có một cơng trình khoa học nào đi sâu nghiên cứu về các biện pháp quản
lý quy trình đánh giá GVMN theo chuẩn nghiệp ở các trường mầm non thuộc
các huyện đồng bằng tỉnh Hải Dương, trong đó có huyện Thanh Miện. Để đáp
ứng u cầu thực hiện chương trình GDMN và nâng cao chất lượng giáo dục
phù hợp với thực tiễn của huyện, chúng ta cần phải tiến hành nghiên cứu quy
trình đánh giá GVMN theo chuẩn nghề nghiệp để nâng cao chất lượng đội ngũ
GVMN. Đây là vấn đề hết sức quan trọng, thiết thực và mới mẻ thể hiện trong
đề tài nghiên cứu, đó là: Biện pháp quản lý quy trình đánh giá giáo viên mầm
non theo chuẩn nghề nghiệp ở huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương.
1.2. Một số khái niệm cơ bản
1.2.1. Khái niệm về quản lý
Khi nghiên cứu về lí luận quản lý, các nhà nghiên cứu với những cách
tiếp cận khác nhau đã đưa ra rất nhiều quan niệm về quản lý. Đối với F.Taylor,
người Mỹ, một trong những người mở ra “Kỷ ngun vàng” trong quản lý đã Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

10
thể hiện tư tưởng cốt lõi của mình:“Mỗi loại cơng việc dù nhỏ nhất đều phải
chun mơn hố và đều phải quản lý chặt chẽ”; ơng cho rằng “Quản lý là nghệ
thuật biết rõ ràng chính xác cái gì cần làm và cái đó thế nào bằng phương
pháp tốt nhất và rẻ nhất”[15, tr 9].
Nhà lý luận Quản lý kinh tế người Pháp H. Fayol cho rằng: “Quản lý là
đưa xí nghiệp tới đích, cố gắng sử dụng tốt các nguồn lực của nó” [30, tr30].
Nhà điều khiển học Berg A.I lại cho rằng: "Quản lý là q trình chuyển
một hệ động lực phức tạp từ trạng thái này sang trạng thái khác nhờ tác động

thống xã hội:
- Quản lý là một loại hình hoạt động đặc biệt, một q trình tác động qua
lại giữa người và người.
- Quản lý vừa là một khoa học, vừa là một nghệ thuật huy động và sử
dụng các nguồn lực.
- Quản lý nhằm tập hợp mọi người, mọi cấp tạo sự hợp tác giữa cá nhân
và tồn xã hội trong việc tổ chức thực hiện kế hoạch và mục tiêu đã đề ra.
Từ các khái niệm trên, ta có thể hiểu:
+ Quản lý là cơng tác phối hợp có hiệu quả hoạt động của những người
cộng sự khác nhau cùng chung một tổ chức.
+ Quản lý là những tác động có mục đích lên những tập thể người, thành
tố cơ bản của hệ thống xã hội.
+ Quản lý được tiến hành trong một tổ chức hay một nhóm xã hội.
Quản lý ngày nay được coi là một trong năm nhân tố phát triển kinh tế,
xã hội, bao gồm vốn, nguồn nhân lực, khoa học kỹ thuật, tài ngun và quản lý.
Trong đó quản lý có vai trò mang tính quyết định sự thành cơng.
Tóm lại: Quản lý là một q trình tác động có định hướng của chủ thể quản
lý đến khách thể quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả các tiềm năng, các cơ hội của tổ
chức để đạt được mục tiêu đặt ra trong điều kiện biến động của mơi trường.
Khái qt những phân tích trên, có thể xây dựng mơ hình quản lý như sau:
Sơ đồ 1.1: Mơ hình quản lý
Chủ thể
quản lý
Đối tượng

Thơng tin quản lý và
quyết định quản lý

Kiểm tra

Tổ chức

Kế hoạch

Chỉ đạo Số hóa bởi Trung tâm Học liệu

13

1.2.2. Quản lý giáo dục
- Theo P.V. Khuđơminxky: “Quản lý giáo dục là tác động có hệ thống,
có kế hoạch, có ý thức của các chủ thể quản lý ở các cấp khác nhau đến tất cả
các khâu của hệ thống giáo dục (từ Bộ GD&ĐT đến trường học) nhằm đảm
bảo việc giáo dục cộng sản chủ nghĩa cho thế hệ trẻ, đảm bảo sự phát triển