ĐỀ TÀI:




 !"!#$
%&'()*+,-./012$
Ca dao, tục ngữ, thơ rất gần gũi và gắn bó với con người Việt Nam. Ngay từ khi mới
lọt lòng ca dao, tục ngữ, thơ ca đã đến với tuổi ấu thơ qua lời ru của mẹ, lớn lên ca dao,
tục ngữ, thơ ca là người thầy răn dạy con người đạo lý tốt đẹp của dân tộc. Ca dao, tục
ngữ, thơ ca là ngôn từ được chọn lọc chính xác và được gọt giũa qua nhiều thời gian.
Qua truyền thống lịch sử hào hùng của dân tộc.
Chính vì lẽ đó nên trong quá trình giảng dạy môn GDCD theo sách giáo khoa ở các
lớp 6, 7. Tôi đã mạnh dạn sử dụng vào trong tiết dạy, để làm gần gũi hơn ca dao, tục
ngữ, thơ ca Việt Nam với các em học sinh, học sinh nhanh chóng nhận biết được các
khái niệm của bài và ý nghĩa giáo dục của ca dao tục ngữ, thơ ca qua bài dạy. Bên cạnh
đó học sinh sẽ tiếp xúc bài học hứng thú hơn, giờ học sinh động hơn.
%&%&34567689-$
Phương pháp vận dụng ca dao tục ngữ, thơ ca trong giảng dạy nhằm giúp cho học
sinh tham gia chủ động trong quá trình học tập. Học sinh tự biết mình phải noi theo
những tấm gương nào, người anh hùng nào, làm điều tốt như thế nào, yêu thương con
người cần phải làm gì… và có thể nói những câu ca dao, thơ ca, tục ngữ đã tác động đến
tâm lí, hành vi của các em và từ đó hướng các em đi đúng con đường mà xã hội đang
cần và mong muốn.
%&:&3450+;*02<-$
Môn GDCD phải hoàn thành nhiệm vụ cơ bản là tổ chức giáo dục học sinh hiểu
được những chuẩn mực đạo đức và pháp luật cơ bản, phổ thông thiết thực phù hợp với
lứa tuổi học sinh THCS.
Hình thành cho các em tình cảm, niềm tin đạo đức pháp luật và hành vi thói quen đạo
đức và ý thức pháp luật của mỗi học sinh.
Mục tiêu trên đây là nhằm giáo dục học sinh THCS còn nhỏ tuổi. Việc hiểu các khái

ngữ để rút ra kiến thức mới. Hoặc có khai thác nhưng ít, nên kết quả không cao.
- Ý thức học tập của học sinh chưa cao còn xem nhẹ môn GDCD.
- Đồ dùng dạy học chưa đầy đủ .
- Kĩ năng sống của các em còn hạn chế nên chưa biết vận dụng những điều đã học vào
cuộc sống.
&HU#$
%&345./V8W0*>*D2X2@+>@ :
Thực tế cho thấy qua giảng dạy một số bài GDCD lớp 6,7 tôi thấy các em chưa hiểu
sâu các khái niệm, biểu hiện và các biện pháp rèn luyện. Có nhiều em chưa phân biệt
được đâu là ý nghĩa, đâu là biện pháp, các em chưa thực sự hiểu rõ qua thực tế cuộc
sống các em đã có đức tính đó hay chưa? Nếu chưa có thì phải làm thế nào? Qua khảo
sát kết quả học tập của học sinh tôi thấy các em chỉ mới hiểu được 65% yêu cầu bài học
đề ra.
:&>*D2X2@+>@*+QSO8$
Y2>)C2E-69@ZO+)A*+(AS+,**+8[-\]0)1-\^$
-Thiết kế bài dạy một cách cụ thể, hợp lí, kết hợp các phương tiện, thiết bị dạy học với
các phương pháp dạy học .
- Đảm bảo tính hệ thống, liên hệ với thực tiễn.
- Đặt ra các tình huống học tập vừa sức với học sinh.
- Hướng dẫn học sinh sưu tầm chọn lọc thơ ca, ca dao, tục ngữ theo chủ đề.
Y,*42-+$
- Phải có SGK và các tài liệu tham khảo.
- Biết cách sưu tầm, chọn lựa, sắp xếp thơ ca, ca dao, tục ngữ theo chủ đề, theo chuẩn
mực đạo đức phù hợp.
- Sưu tầm ca dao,tục ngữ từ người thân, nười lớn tuổi trong gia đình, tạp chí, sách báo
các phương tiện truyền thông đại chúng.
:&%&_`(a-D0+3*N0a*-Db.cD2d20+2e8\12Bd2$
Để có một sự khởi đầu tốt đẹp, giáo viên cần phải chú ý hoạt động vào bài sao cho
hấp dẫn, tạo hướng thú ngay từ đầu để kích thích sự tò mò ham hiểu biết của học sinh,
một số ví dụ mà tôi đã làm. Trong chủ đề quan hệ với công việc ở lớp 6, bài siêng năng

Đặt biệt là mảng câu nói về tính cách con người, kể cả những câu mang ý nghĩa tích cực
khuyên răn, giáo dục hay phê phán thói hư, tật xấu ….Giáo viên đều có thể vận dụng
vào mở đầu bài học sao cho phù hợp.
Giáo viên chọn ra câu : +, /,'0.
Hỏi: Em hiểu câu tục ngữ này là như thế nào ?
Học sinh trả lời theo suy nghĩ của mình.
Giáo viên giải thích mỗi người khi mới ra đời phải đều phải học những bài học làm
người: đó là học đạo đức, lễ nghĩa, phép tắc, sau đó mới học văn hóa ( kết hợp câu ca
dao, tục ngữ trên) làm cho mối quan hệ giữa mọi người sẽ trở nên tốt đẹp, xã hội văn
minh tiến bộ .
Y2O0\12$f2O03-&
- Một trong những nền tảng đạo đức của con người là lòng biết ơn. Biết ơn là biểu hiện
sự trân trọng quá khứ, nét đẹp trong truyền thống gia đình, tổ tiên, làng xóm, dân tộc.
Giáo viên đặt yêu cầu: Tìm những câu ca, tục ngữ, thơ ca, nói về lòng biết ơn?
- Học sinh tìm và nêu ra tùy ý của các em .
- Giáo viên lựa chọn sắp xếp, bổ sung theo từng biểu hiện của lòng biết ơn
3
+ Biết ơn người có công với đất nước :
- 1223456
78#9:;$45 )
+ Biết ơn người đã giúp đỡ mình :
<=>2 3?
<&$2 &@?3
<A&2 9?.B$..C
- Ca dao nói về công ơn cha mẹ:
79?&
 $D9
7EF$GH
I;$D2&3>$
Vận dụng ca dao để nhắc học sinh cách rèn luyện kĩ năng thể hiện lòng biết ơn:

nghiệp lớn của cộng đồng, của dân tộc. Rút ra ý 2
+ Đoàn kết thì sống, chia rẽ thì chết (thành ngữ).
4
Đoàn kết không có nghĩa là kết bè, kéo cánh, a dua, bao che cho cái xấu, làm ngược
lại lợi ích chung. Rút ra ý 3.
Qua vận dụng chung học sinh học sinh vừa ghi nhớ khái niệm “Đoàn kết, tương trợ”
mà còn nhớ được những câu thơ ca, tục ngữ mà tôi đã vận dụng .
'(a$f126d@02O0%%\12g$=+)N-(8-D&
Để học sinh hiểu ý nghĩa lòng khoan dung ngay từ khi còn là học sinh tôi đã yêu thích
tác phẩm “Bình Ngô Đại Cáo” của Nguyễn Trãi. Giọng văn hùng hồn, sang sảng mà đi
sâu vào lòng người. Nhiều câu thơ có triết lý sống sâu sắc, ví dụ như :
8Q9A;$9RK
?9R$ A&*
(Bình Ngô Đại Cáo - Nguyễn Trãi)
Thời nào cũng vậy, quốc gia nào cũng vậy, lấy cái nhân, cái nghĩa mà trị quốc thì thời
ấy, quốc gia ấy yên lành, hòa bình. Đây là điều kiện tốt để xây dựng đất nước thịnh trị.
Đẩy lùi cái hung tàn, bạo ngược, làm cho cuộc sống xã hội, mối quan hệ của người với
người lành mạnh, thân ái.Tôi rút ra ý nghĩa của lòng khoan dung đối với xã hội .
Con người cần có lòng vị tha, không chấp nhặt những lỗi nhỏ của nhau, luôn thông
cảm, biết tôn trọng , tha thứ cho nhau. Nhờ đó mọi người càng yêu mến, tin cậy nhau
hơn, có nhiều bạn tốt hơn, nên ông cha ta đã dạy: “Đánh kẻ chạy đi, không ai đánh kẻ
chạy lại”. Rút ra ý nghĩa đối với cá nhân
Kết luận :Khoan dung là đức tính quí báu của con người, là bản sắc của dân tộc việc
nam .
*P)-D*+Q./?8N-+eCd2\X-0+T-56d@02O0%\12%$_h-DD2X-(]
Sau khi hình thành khái niệm giản dị qua mẫu chuyện sgk, tôi đưa thêm những câu
thơ của Tố Hữu : Bác ơi
I9C!' 
JS A"C
J ?T!90

7!KK@ (thành ngữ )
- R9A456
- Đến lớp giáo viên phân loại ra ý từng câu để khai thác khái niệm, biểu hiện, ý nghĩa
của đức tính tiết kiệm
- Ví dụ 2 : Tìm những câu thơ, ca dao, tục ngữ về lòng trung thực (bài 2 tiết 2 lớp 7 –
Chủ đề quan hệ với bản thân). Học sinh sẽ tìm có thể là :
7E?$FC]T9^
(thành ngữ)
7$=_2$
E)Y9K
(Trần Bình Trọng)
Giáo viên phân tích các câu để rút ra ý nghĩa giáo dục .
Ví dụ 3 : Tìm những câu thơ, ca dao, tục ngữ nói về lòng yêu thương con người ( bài
5 – lớp 7) học sinh sẽ tìm thông thường là những câu sau :
+ Tình cảm con người :
- E$,C` (thành ngữ )
-  R? .
(tục ngữ )
- 
 
(ca dao)
7$$UCK
B`a$0C9K:*
(Việt Bắc - Tố Hữu)
7L&%$9$>VV .
(tục ngữ )
+ Tình cảm gia đình :
7EbcQ?
7dQR$?
e9,@\$9\9

Lê Văn Đạt
7

Chương - phần. Trang
h[OiILj8i1 1
1. Lý do chọn đề tài 2
2. Mục đích nghiên cứu 2
3. Đối tượng phạm vi nghiên cứu 2
4. Nhiệm vụ nghiên cứu 2
5. Phương pháp nghiên cứu 2
6. Nội dung đề tài 3
hhIkhl1IJ8mnh 2
Chương I: Cơ sở lý luận liên quan đến đề tài nghiên cứu 3
1. Cơ sở pháp lý 3
2. Cơ sở lý luận 3
3. Cơ sở thực tiễn 3
Chương II: Thực trạng của đề tài nghiên cứu 3
1. Khái quát phạm vi 4
2. Thực trạng của đề tài nghiên cứu 4
3. Nguyên nhân 4
Chương III: Biện pháp chủ yếu để thực hiện đề tài 4
1. Cơ sở đề xuất các giải pháp 4
2. Các giải pháp chủ yếu 4
2.1. Sử dụng thơ ca để giới thiệu bài 5
2.2. Sử dụng thơ ca, tục ngữ trong hoạt động khai thác kiến thức mới 6
2.3. Sử dụng thơ ca, tục ngữ trong việc củng cố bài học 8
2.4.Hướng dẫn học sinh sưu tầm thơ , ca dao, tục ngữ ở nhà 9