A. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Thời đại ngày nay là thời đại quá độ lên chủ nghĩa xã hội, lực lượng sản
xuất mang tính xã hội hoá ngày càng cao, các lĩnh vực của đời sống xã hội
đều rất phát triển như kinh tế, chính trị, văn hoá, khoa học- kỹ thuật…Sự phát
triển đó đều xuất phát từ việc thoả mãn nhu cầu của con người, hay nói cách
khác con người là trung tâm của sự phát triển xã hội. Trên thế giới hiện nay,
phụ nữ chiếm gần nửa dân số, là một lực lượng lao động to lớn, góp phần rất
quan trọng vào việc xây dựng gia đình và đất nước, thúc đẩy sự tiến bộ và
phồn vinh trên trái đất. Tuy nhiên, chưa ở nước nào phụ nữ thực sự được hoàn
toàn bình đẳng, chị em vẫn phải chịu nhiều thiệt thòi so với nam giới và ở
nhiều nơi phụ nữ vẫn còn bị áp bức, bóc lột nặng nề.
Chính vì vậy, bình đẳng nam nữ một cách toàn diện, triệt để là lý tưởng mà
nhân loại đã theo đuổi hàng nhiều thế kỷ. Đầu thế kỷ XIX, nhà tư tưởng xã hội
chủ nghĩa không tưởng Pháp S.Phuriê đã cho rằng: Trình độ giải phóng phụ nữ là
thước đo trình độ phát triển của xã hội. Luận điểm này tiếp tục được khẳng định
trong học thuyết Mác ngay từ khi nó ra đời và phát triển ở trình độ mới cao hơn
trong các giai đoạn tiếp theo. Những quan điểm trên đã cổ vũ cho nhiều phong
trào đấu tranh đòi quyền bình đẳng giữa nam và nữ, trở thành một trong những
mục tiêu phấn đấu của nhiều quốc gia, dân tộc trên thế giới.
Phải nói rằng đây là một thực trạng đã và đang diễn ra mang tính toàn cầu,
trong đó Việt Nam không phải là ngoại lệ. Bộ văn hoá, thể thao và du lịch Việt
Nam đã chỉ ra một trong năm tồn tại yếu kém của ngành năm 2008, đó là: tình
trạng bạo lực gia đình, bạo lực đối với người già, phụ nữ và trẻ em gây nhức nhối
công luận ( theo báo thể thao hàng ngày số ra ngày 25/12/2008).
Có thể nói vấn đề đấu tranh giải phóng cho phụ nữ là một trong những vấn
đề vô cùng quan trọng không những đối với xẫ hội mà nó còn là vấn đề bức xúc
trong gia đình Việt Nam nói chung và gia đình ở huyện Hương Khê nói riêng.
1
Gia đình là tế bào của xã hội. Gia đình có tốt thì xã hội mới ổn định và
phát triển. Chính vì vậy, muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội thì điều quan trọng

nghiên cứu về bạo lực gia đình ở Việt Nam đã đưa ra nhiều phân loại khác
nhau về các hành vi bạo lực trong gia đình. Trong đó hầu hết các nghiên cứu
đều đề cập đến hành vi bạo lực về thể chất với các tên gọi khác nhau như
ngược đãi thân thể (Vũ Mạnh Lợi và cộng sự, 1999), hay bạo hành thể xác
(Lê Phương Mai, 2000; Nguyễn Thị Hoài Đức, 2001), hay cưỡng bức thân thể
(Bùi Thu Hằng, 2001). Bên cạnh các tác giả này cũng đề cập đến các hành vi
bạo lực về tâm lý, tinh thần, tình cảm và tình dục. Ngoài ra, nghiên cứu của
Lê Thị Quý (2000) và Lê Ngọc Văn (2004) phân loại bạo lực gia đình thành
hai loại là bạo lực nhìn thấy được và bạo lực không nhìn thấy được…Nhìn
chung các nghiên cứu đều đưa ra kết luận rằng gốc rễ của bạo lực trên cơ sở
giới là sự bất bình đẳng và quan hệ giới.
Cuốn “Bạo lực gia đình – một sự sai lệch giá trị” của Lê Thị Qúy –
Đặng Vũ Cảnh Linh, NXB khoa học xã hội, Hà Nội, 2007 tập trung nghiên
cứu tình trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ ở Việt Nam hiện nay, những
nguyên nhân và hậu quả của bạo lưc gia đình và đặc biệt là công tác phòng
chống bạo lực gia đình – những bài học kinh nghiệm của Việt Nam.
Cuốn “Bình đẳng giới ở Việt Nam” của Trần Thị Vân Anh – Nguyễn
Hữu Minh (chủ biên), NXB khoa học xã hội, Hà Nội, 2008 đã góp phần
nghiên cứu về vấn đề bạo lực gia đình ở Việt Nam dưới góc độ giới, đồng
thời dành hẳn một chương để đưa ra nhưng quan niệm chung nhất về bạo lực
gia đình và làm rõ các yếu tố tác động đến hành vi bạo lực.
Ngoài ra, còn rất nhiều giáo trình, luận văn, luận án hay các tạp chí
thông tin khoa học về phụ nữ có đăng các báo cáo phân tích và đánh giá vấn
đề bình đẳng giới và bạo lự gia đình đối với phụ nữ.
Như vậy, có thể thấy vấn đề bạo lực trong gia đình đã được nhiều nhà
khoa học quan tâm nghiên cứu. Trong quá trình thực hiện đề tài này tác giả đã
tiếp thu được rất nhiều luận điểm cho đề tài của mình. Tuy nhiên tác giả nhận
3
thấy ở mỗi công trình trên vẫn còn một số vấn đề chưa đề cập đến hoặc đề cập
chưa sâu, đặc biệt là khắc phục vấn đề bạo lực trong gia đình đối với phụ nữ.

- Phương pháp khảo sát điều tra thực tế
- Phương pháp phỏng vấn
- Tổng hợp, thu thập số liệu và tài liệu liên quan
Trong quá trình thực hiện chúng tôi sẽ sử dụng linh hoạt các phương
pháp nghiên cứu khác mang tính hỗ trợ.
6. Đóng góp của đề tài
- Đề tài sau khi nghiên cứu thành công sẽ bổ sung thêm vào hệ thống
lý luận về “tình trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ ở huyện Hương Khê”.
- Giúp cho chính quyền địa phương có cái nhìn toàn diện và đầy đủ và
áp dụng vào thực tế.
- Làm tài liệu tham khảo cho những sinh viên quan tâm đến vấn đề bạo
lực gia đình.
7. Cấu trúc của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục và tài liệu tham khảo, đề tài có
cấu trúc gồm 3 chương sau:
Chương 1: Cở sở lý luận và thực tiễn
Chương 2: Thực trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ trên địa bàn
huyện Hương Khê – tỉnh Hà Tỉnh
Chương 3: Phương hướng và giải pháp khắc phục tình trạng bạo lưc gia
đình đối với phụ nữ ở huyện Hương Khê – tỉnh Hà Tĩnh
5
B. NỘI DUNG
Chương 1: Cơ sở lí luận và thực tiễn
1.1. Một số khái niệm liên quan
1.1.1. Bình đẳng giới
Bình đẳng giới là khái niệm biểu đạt sự đối xử như nhau của xã hội
giữa nam và nữ ; là trạng thái xã hội trong đó phụ nữ và nam giới có vị trí như
nhau, có các cơ hội như nhau để phát triển đầy đủ tiềm năng của mình. Luật
bình đẳng giới (2007) có viết ‘Bình đẳng giới là việc nam nữ, có vị trí vai trò
ngang nhau, được tạo điều kiện và cơ hội như nhau để phát huy năng lực của

1.2. Các dạng bạo lực gia đình
1.2.1. Bạo lực gia đình về thể chất
Bạo lực gia đình là loại bạo lực nhìn thấy được như : tát, đấm, cấu, véo,
kéo tóc, bóp cổ, xô đẩy, dùng roi, vọt, đe dọa hoặc tấn công bằng vũ khí hoặc
bằng vật khác, thậm chí có tính hành hung và gây thương tích cho các nạn
nhân. Đây là hình thức bạo lực chủ yếu do dùng sức mạnh của cơ bắp để dạy
bảo các thành viên trong gia đình.
1.2.2. Bạo lực gia đình về tinh thần
Bạo lực về tình thần là bạo lực không nhìn thấy, diễn ra một cách âm
thầm, chủ yếu dùng ngôn ngữ thậm tệ để chiết dạy, dày vò tinh thần (đây là
loại hình thức bạo lực gây ra sự sa sút nghiêm trọng về tinh thần trong chị em
phụ nữ, đây được coi là hình thức bạo lực tinh vi nhất hiện nay). Bao gồm các
hành vi lăng mạ hoặc hành vi lăng mạ hoặc hành vi cố ý xúc phạm danh dự,
nhân phẩm hay cô lập, xua đuổi hoặc gây áp lực thường xuyên về tâm lý gây
hậu quả nghiêm trọng hoặc ngăn cản việc thực hiện quyền, nghĩa vụ trong
quan hệ gia đình ông, bà và cháu, giữa cha, mẹ và con, giữa vợ và chồng, giữa
anh, chị, em với nhau, hành vi trái pháp luật buộc thành viên gia đình ra khỏi
gia đình ra khỏi chỗ ở, cưỡng ép kết hôn, ly hôn hoặc cản trở hôn nhân tự
nguyện, tiên bộ.
7
1.1.3. Bạo lực gia đình về kinh tế
Bạo lực kinh tế bao gồm chiếm đoạt, hủy hoại, đập phá hoặc có hành vi
cố ý làm hư hỏng tài sản riêng của thành viên khác trong gia đình hoặc tài sản
chung của các thành viên gia đình hay cưỡng ép thành viên lao động quá sức,
đóng góp tài chính quá khả năng của họ hoặc là kiểm soát thu nhập của thành
viên gia đình nhằm tạo ra tình trạng phụ thuộc về tài chính.
1.1.4. Bạo lực gia đình về tình dục
Bạo lực gia đình về tình dục gồm có hành vi cưỡng ép quan hệ tình
dục, đánh đập để bắt quan hệ tình dục, sờ vào chỗ kín mà không được cho
phép, dùng những lời tục tĩu, thô bạo để bắt người khác quan hệ tình dục với

Còn ở Việt Nam, theo thống kê của Tổng cục Thống kê và Liên hiệp
quốc đã đưa ra con số đáng báo động: có đến 58% phụ nữ Việt Nam cho biết
mình đã từng là nạn nhân của ít nhất 1 trong 3 hình thức bạo hành trong đời
sống vợ chồng là bạo hành thể xác, tình dục và tinh thần. Và có tới khoảng
một nửa số nạn nhân này chưa từng nói với ai về tình trạng bạo lực mà họ
phải chịu đựng…
9
Chương 2: Thực trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ
trên địa bàn huyện Hương Khê - tỉnh Hà Tĩnh
2.1. Khái quát về địa lý tự nhiên, kinh tế - xã hội, huyện Hương Khê -
tỉnh Hà Tĩnh
2.1.1. Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên
- Hương Khê là một huyện miền núi, nằm phía Tây Nam tỉnh Hà Tĩnh;
Phía Bắc giáp các huyện Can Lộc, Vũ Quang; phía Nam giáp huyện Tuyên
Hoá, tỉnh Quảng Bình; Phía Đông giáp các huyện Kỳ anh, Cẩm Xuyên, Thạch
Hà; Phía Tây giáp nước bạn Lào (với gần 60km đường biên giới). Diện tích tự
nhiên 127.809,09 ha, trong đó đất lâm nghiệp 93.077,86 ha (chiếm 72,8%
tổng diện tích), đất nông nghiệp 13.933,82 ha (chiếm 10,9% diện tích tự
nhiên).
- Khí hậu có 2 mùa rõ rệt, mùa nắng từ tháng 3 đến tháng 8, mùa mưa
từ 9 đến tháng 2 năm sau; lượng mưa bình quân từ 2000-2400mm/năm.
- Toàn huyện có 21 xã và 1 Thị trấn huyện lỵ; dân số gần 11 vạn
người, trong đó có 51.400 lao động (lao động nông nghiệp 36.800 người);
đồng bào theo đạo thiên chúa giáo chiếm 27%; có 4 bản dân tộc, với 200 hộ,
790 nhân khẩu. Ngoài các đặc điểm nêu trên Hương Khê còn có một số tiềm
năng lợi thế: Về quỹ đất để phát triển sản xuất Nông - Lâm nghiệp dồi dào;
cây ăn quả phong phú, có giá trị kinh tế cao như: Bưởi Phúc Trạch; cam Khe
mây, có giá trị kinh tế xuất khẩu cao.
2.1.2. Tình hình kinh tế xã hội
- Nền kinh tế Hương khê chủ yếu là nông nghiệp lúa nước, ngoài ra có

tế tăng trưởng khá nhanh, mặc dù những yếu tố vật chất tạo điều kiện cho sự
phát triển phần lớn vẫn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của Trung ương, nhưng cũng
góp phần dần đưa Hương Khê thoát khỏi tình trạng đặc biệt khó khăn và rút
ngắn khoảng cách với những huyện phát triển hơn, tạo lập các yếu tố cơ bản
11
làm tiền đề phát triển trong những năm tiếp theo. Tuy nhiên bên cạnh những
thành tựu đã đạt được, ở Hương Khê mặt bằng dân trí vẫn còn thấp và phát
triển không đều. Vì vậy còn nhiều hủ tục lạc hậu đặc biệt là tư tưởng phân
biệt nam nữ.
- Vì vậy, mặc dù đã trải qua hàng nghìn năm lịch sử với những cuộc
cách mạng to lớn thì phụ nữ Hương Khê, nhất là ở vùng sâu vùng xa, vẫn
chịu thiệt thòi về mọi mặt, vẫn phải chịu sự bất bình đẳng nam nữ trong mọi
lĩnh vực của đời sống xã hội trong gia đình. Đặc biệt là tình trạng bạo lực gia
đình đối với phụ nữ đang gây nhiều bức xúc trong toàn huyện.
2.2. Thực trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ trên địa bàn huyện
Hương Khê - tỉnh Hà Tĩnh
2.2.1. Thực trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ trên địa bàn
Một trong những vấn đề bức xúc hiện nay là tình trạng một bộ phận
phụ nữ trẻ em trở thành nạn nhân của các hành vi ngược đãi, do chính người
chồng gây ra. Cũng như các vấn đề các vấn đề xã hội khác, nó chịu tác động
của những thay đổi về môi trường kinh tế, văn hóa, xã hội. Mặc dù đã có sự
ngăn chặn khá kiên quyết của pháp luật, chính quyền, các đoàn thể nhưng
thực tế tại cộng đồng dân cư, không phải cặp vợ chồng nào cũng có thể sống
một cách hoàn toàn êm ấp hạnh phúc. Bạo lực gia đình khi lén lút, lúc công
khai, đã và đang phá vỡ hạnh phúc của một số gia đình, nhất là các cặp vợ
chồng trẻ. Vì vậy chúng ta cần phải đấu tranh nhằm ngăn chặn, tiến tới xóa bỏ
hoàn toàn các hành vi bạo lực gia đình đối với phụ nữ.
Thực trạng bạo lực gia đình của toàn huyện ngày càng gia tăng với con
số đáng lo ngại. Thực trạng ngày càng phổ biến khắp các cơ sở địa phương
trong toàn huyện, chiếm tỉ lệ lớn trong các vụ án về hôn nhân gia đình. Theo

đã bị chồng chị đánh trọng thương phải vào viện điều trị dù thế nhưng vì
thương con nên chị không thể ly hôn.
13
Cách mạng tháng tám đã thành công được 65 năm, ở khắp nơi, người ta
hô hào về bình đẳng giới, trong từng điều kiện cụ thể, cuộc đấu tranh đòi
quyền bình đẳng nam nữ được tiến hành mạnh mẽ trên các lĩnh vực luật pháp,
gia đình và xã hội. Điều đó đã làm biến đổi về căn bản vị trí, quyền lợi của
người phụ nữ so với trước đây.
Tuy nhiên cuộc đấu tranh cũng có khó khăn của nó, đặc biệt Hương Khê là
một huyện miền núi có trình độ dân trí thấp, ảnh hưởng nặng nề của tàn dư, hủ tục
lạc hậu. Vì những lý do đó, chúng ta có thể giải thích được vì sao Hương Khê vẫn
tồn tại tư tưởng “trọng nam khinh nữ ”, thậm chí ở nơi vùng sâu, vùng xa có xu
hướng phục hồi và phát triển. Chính tư tưởng này đã tạo ra một thứ bạo lực vô
cùng ghê gớm, nó khiến cho họ không bị đánh đập về thể xác thì cũng bị đầy đọa
về tinh thần, không bị mắng chửi nhưng vẫn phải lao động cực nhọc và phục tùng
như một nô lệ. Ngày nay, trong khi có nhiều người chồng đã yêu thương, chia sẻ
với vợ gánh nặng gia đình, thì vẫn còn không ít những người chồng thờ ơ trút toàn
bộ trách nhiệm gia đình lên đầu vợ. Từ việc lao động, kiếm sống, đến việc quản
lý, thu vén các công việc trong gia đình như cơm nước, giặt giũ, chăm sóc người
già, giáo dục con cái…Trong khi người vợ tất bật từ sang đến tối thì những ông
vua này lại nhởn nhơ, nhàn nhã bên các chiếu bạc hoặc giải sầu với rượu. Điều
đáng lưu ý là ở nhiều làng xã, những chồng kiểu này vẫn được ủng hộ, thậm chí
cả chính giới phụ nữ. Như trường hợp của bà Trần Thị V, 50 tuổi khi được hỏi về
bạo lực gia đình đã luôn miệng nói về sự hiền lành của người chồng và khẳng
định mình chưa hề bị đánh bao giờ, cuộc sống vợ chồng bà êm ấm, bà vẫn được
quyết định việc quan trọng trong nhà. Nhưng bà lúc nào cũng phàn nàn về một
sức ép vô hình đã buộc bà phải lao động cật lực suốt đời.
Thực trạng bạo lực gia đình được nêu trên rất nguy hiểm, vì nó vắt cạn
kiệt tâm hồn, trí tuệ của người phụ nữ, nó sẽ mãi đẩy người phụ nữ vào sự
cách biệt với nam giới trong lao động, trong hưởng thụ những giá trị văn hóa.

nhân dân và các tổ chức xã hội cũng thường xuyên phối hợp với phụ nữ tổ
15
chức bồi dưỡng, tuyên truyền vận động các tầng lớp phụ nữ thực hiện phong
trào hành động vì sự tiến bộ của phụ nữ.
Đặc biệt đã xây dựng mới, cải tạo nâng cấp, hoàn thiện hệ thống mở
rộng mạng lưới cơ sở, trợ giúp nạn nhân từ mạng lưới đến cơ sở.
Hội liên hiệp phụ nữ: trong những năm qua hội đã chỉ đạo các cấp hội
coi trong việc giáo dục truyền thống gia đình Việt Nam, hằng năm tổ chức
cho cán bộ, hội viên đăng ký và bình xét gia đình bốn chuẩn mực thực hiện
hiệu quả sáu nhiệm vụ trọng tâm của các phong trào: “tích cực học tập, lao
động sáng tạo, xây dựng gia đình hạnh phúc”; “giỏi việc nước đảm việc
nhà”; “toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở các khu dân cư”. Vận
động chị em thực hiện tốt vai trò trách nhiệm của người phụ nữ trong gia
đình, nhằm tránh những mâu thuẫn, xô xát xảy ra, ảnh hưởng tới sức khỏa của
chị em, tới mỗi gia đình và cộng đồng…
2.3. Nguyên nhân, hậu quả của tình trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ
trên địa bàn huyện Hương Khê – tỉnh Hà Tĩnh
2.3.1. Nguyên nhân
Có thể nói, khó khăn lớn nhất đối với việc tìm hiểu những nguyên nhân
của bạo lực gia đình là ở chỗ, bạo lực gia đình là hệ quả của sự tổng hợp một
loạt các yếu tố, các chiều tác động khác nhau, từ điều kiện kinh tế - xã hội
khách quan đến nhận thức chủ quan của con người, từ những nhân tố về văn
hóa, gia đình đến những nhân tố về đạo đức và định hướng giá trị. Bởi vậy,
qua nghiên cứu tài liệu và tổng kết thực tiễn, thì việc phân định các nguyên
nhân dưới đây chỉ mang tính chất tương đối.
Nguyên nhân về kinh tế xã hội
- Đấu tranh bình đẳng nói chung, trong đó đấu tranh chống bạo lực
trong gia đình đối với phụ nữ là một mục tiêu lớn không chỉ riêng Hương Sơn
mà còn mục tiêu chung của Việt Nam, bình đẳng trên nhiều mặt, trong đó có
bình đẳng về kinh tế xã hội.

- Bạo lực gia đình còn chịu ảnh hưởng của nhiều tư tưởng trong xã hội,
là sự không bằng nhau về địa vị - quyền lực trong mối quan hệ giữa hai giới
nam nữ. Vẫn còn tồn tại.
- Những quan niệm không đúng về vai trò, vị trí của người phụ nữ
trong gia đình, tư tưởng trọng nam khinh nữ, chưa phải đã hết trong một bộ
phận thuộc các tầng lớp xã hội khác nhau. Nếu trong xã hội phong kiến bạo
lực tinh thần là chủ yếu, thì ngày nay dường như lại thể hiện nhiều ở dạng bạo
lực thể xác. Không hiếm trường hợp sinh con một bề là con gái đã bị mẹ
chồng, chị em chồng hắt hủi, coi thường và ép đẻ bằng được con trai mới thôi.
- Với phụ nữ, tư tưởng trọng nam còn thể hiện sự tự ti, mặc cảm về
thân phận, cam chịu trước nam giới.
- Như vậy, có thể nói, thói quen phong tục tập quán như một bộ luật
không thành văn hướng dẫn, điều chỉnh hành vi của con người và xã hội. Ở
Hương Khê định kiến về trọng nam khinh nữ đã ăn sâu vào đầu óc con người
và hiện nay vẫn có ảnh hưởng khá phổ biến, đặc biệt trong gia đình.
Tâm lí tự ti mặc cảm của bản thân phụ nữ
- Thực tế nhiều phụ nữ là nạn nhân của bạo lực gia đình, trên cương vị
người vợ người mẹ đã không có một phản ứng gì ngoài việc chịu đựng những
trận đòn. Họ không dám đấu tranh với chồng, lại càng không dám chủ động
việc ly dị vì sợ sẽ mất của cải, danh dự và cả con cái. Một trong những
nguyên nhân lớn nhất đó là tình mẫu tử. Mặc dù bị đánh đập nhưng phần lớn
những người vợ thường không muốn phá vỡ gia đình vì họ không chịu nổi
cảnh ly tán và phải sống xa con mình, chính vì điều này làm cho họ trở thành
người mẹ vừa mạnh mẽ vừa yếu đuối và thái độ nhu nhược của phụ nữ càng
kích thích cho bạo lực gia đình phát triển.
- Nhìn chung tất cả những nguyên nhân trên làm cho tình trạng bạo lực
đối với phụ nữ trong gia đình ở Hương Khê ngày càng tăng và quá trình
phòng chống bạo lực gia đình ở đây diễn ra còn chậm, tất cả những nguyên
nhân đó chỉ mang tính chất tương đối, hy vọng đây là những căn cứ quan
18

- Bạo lực gia đình gây ra những ảnh hưởng về sức khỏe, tâm lý, tình
cảm từ đó tác động tiêu cực đến lực lượng lao động và các hoạt động kinh tế
vì nhiều trường hợp phụ nữ phải nghỉ công việc của mình do xấu hổ, chấn
thương và đau ốm.
- Trẻ em lớn lên trong gia đình có bạo lực cũng chịu những tác động
tiêu cực do bạo lực gia đình gây ra, ví dụ như buồn bã, rối loạn tâm lý, thiếu
động cơ học tập, tách mình ra khỏi bạn bè, ít nói, nếu tình trạng đó kéo dài có
thể dẫn đến mắc bệnh trầm cảm. Nhiều trường hợp người mẹ quá mệt mỏi,
sức khỏe giảm sút không đủ điều kiện chăm sóc cho con, hay bị đuổi khỏi nhà
khiến những đứa trẻ không được chăm sóc đầy đủ cũng làm cho chúng bị suy
dinh dưỡng, vệ sinh kém, cơ thể yếu là điều kiện để vi khẩn xâm nhập và mắc
nhiều loại bệnh nguy hiểm, gây ảnh hưởng tới sức khỏe.
- Nghiêm trọng hơn, khi trẻ em trực tiếp chứng kiến cảnh bảo lực ngay
trong gia đình, chúng có thể sao chép những hành vi của bố, mẹ từ đó hình
thành nên những thói xấu, thậm trí cha mẹ không thể giáo dục con cái khi
chúng trưởng thành.
- Bạo lực gia đình ở những phạm vi, mức độ khác nhau không chỉ gây
hậu quả nặng nề về sức khỏe, tâm lý của phụ nữ và những thành viên trong
gia đình, đặc biệt là trẻ em mà còn là những hành vi vi phạm pháp luật.
20
Chương 3: Phương hướng và giải pháp khắc phục tình trạng bạo lực
gia đình đối với phụ nữ ở huyện Hương Khê – tỉnh Hà Tĩnh
Trong công cuộc đổi mới hiện nay, vấn đề gia đình và đang thu hút sự
quan tâm đặc biệt của xã hội. Nghiên cứu phát hiện, nhận thức đầy đủ nguyên
nhân của những vấn dề đó được coi là tiền đề quan trọng đặc biệt đối với việc
đề ra và luận chứng cho các quan điểm chỉ đạo, phương hướng và các giải
pháp tác động nhằm ngăn chặn bạo lực gia đình đối với phụ nữ nhằm nâng
cao vai trò người phụ nữ đối với gia đình và xã hội.
3.1. Phương hướng nhằm ngăn chặn bạo lực gia đình đối với phụ nữ
- Trong những năm qua, phong trào phụ nữ và công tác thực hiện bình

xã hội nói chung hiểu biết về quyền của phụ nữ, đồng thời phải nâng cao kiến
thức, nhận thức cho chị em để họ hiểu được quyền của mình để có ý thức tự bảo
vệ, nâng cao địa vị, vai trò của mình trong gia đình và ngoài xã hội.
- Giáo dục pháp luật, các qui định của pháp luật về bảo đảm tính mạng,
sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm của phụ nữ và trẻ em. Để pháp luật đi vào cuộc
sống phải tuyên truyền, phổ biến, giáo dục những kiến thức pháp luật cơ bản
cho người dân, như Hiến pháp 1992 quy định: “Công dân có quyền bất khả
xâm phạm về thân thể, được pháp luật bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh
dự”. Xây dựng quan hệ vợ chồng là quan hệ hôn nhân tự nguyện, bình đẳng,
“vợ chồng tôn trọng và gìn giữ danh dự, nhân phẩm, uy tín cho nhau Cấm
các hành vi ngược đãi, hành vi xúc phạm danh dự, uy tín của nhau”. Điều 21
Luật Hôn nhân và gia đình quy định các biện pháp ngăn chặn và xử lý những
hành vi bạo lực gia đình của chồng đối với vợ con hoặc ngược lại.
- Nâng cao trình độ hiểu biết và năng lực của người phụ nữ trong gia
đình và xã hội thông qua việc tổ chức các buổi sinh hoạt, các lớp tập huấn
dành riêng cho chị em phụ nữ hoặc xây dựng các câu lạc bộ và các trung tâm
tư vấn về hôn nhân và gia đình cho chị em.
- Phát triển kinh tế phải kết hợp với phát triển văn hóa, giáo dục để
nâng cao trình độ dân trí nói chung, nhất là trình độ dân trí cho chị em phụ nữ
khu vực nông thôn, miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trong chương
trình phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo của mỗi địa phương, cần có chính
sách ưu tiên các gia đình nghèo, khó khăn, tạo điều kiện cho chị em có công
22
ăn việc làm, có thu nhập để khẳng định vị thế của mình trong gia đình và xã
hội. Đưa tiêu chí không có bạo lực gia đình là một tiêu chí quan trọng để xem
xét việc công nhận gia đình văn hoá.
- Xây dựng các thiết chế gia đình bền vững được xem là giải pháp nội
lực để phòng tránh bạo lực gia đình. Yêu cầu này đòi hỏi vai trò của các tổ
chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể cùng bàn bạc; tùy
theo đặc điểm, truyền thống văn hóa của từng địa phương phải xây dựng được

nam hoặc nữ, nhưng trên thực tế những thiệt thòi vẫn thuộc về phụ nữ.
Phụ nữ thường đối mặt với sự phân biệt đối xử và hàng loạt rào cản về
kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội…Vì vậy, đấu tranh vì bình đẳng giới đã và
đang trở thành một phong trào rộng khắp trên phạm vi toàn thế giới cả về
phương diên lý thuyết lẫn phương diện thực tiễn.
Ở Việt Nam đã có những chủ trương chính sách bình đẳng, tạo điều
kiện cho phụ nữ phát triển tài năng. Tuy vậy, tình trạng bạo lực gia đình đối
với phụ nữ ngày càng phổ biến và tăng nhanh, trình độ học vấn của người dân
thấp điều kiện kinh tế khó khăn…Do vây nhận thức của người dân về bạo lực
giới còn thấp. Đây là những nguyên nhân quan trọng dẫn tới tình trạng bạo
lực trong gia đình. Trước thực tế này đòi hỏi các cấp lãnh đạo phải luôn quan
tâm, đầu tư thích đáng cho vấn đề này để giải thích đúng đắn và sâu sắc các
vấn đề của cuộc dấu tranh chống bạo lực gia đình – nam nữ bình đẳng, coi
đây là mục tiêu lâu dài,
Vì vậy tăng cường công tác tuyên truyền, vận động sâu rộng trong xã
hội về bình đẳng giới, về trách nhiệm mỗi giới trong việc phấn đấu xây dựng
một xã hội công bằng, tiến bộ; đồng thời tăng cường trách nhiệm của các
ngành, các cấp trong việc thực hiện đầy đủ yêu cầu của Chính phủ về những
nội dung đã ghi trong kế hoạch hành động vì quốc gia vì tiến bộ phụ nữ Việt
Nam là trách nhiệm của tất cả mọi người. Tất cả những nỗ lực này đều nhằm
mục đích tiến tới xây dựng đất nước Việt Nam không chỉ giàu mạnh, mà còn
là một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.
24
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Trần Vân Anh – Nguyễn Hữu Minh, Bình đẳng giới ở Việt Nam, Nxb
khoa học xã hội, Hà Nội, 2008.
[2]. Hội liên hiệp phụ nữ huyện Hương Khê, báo cáo kết quả công tác hội và
phong trào phụ nữ huyện Hương Khê năm 2010 – phương hướng nhiệm
vụ công tác 2011.
[3]. Đặng Thị Hoa – Phạm Thị Kim Oanh, Vấn đề bạo lực gia đình, ở vùng