M U
1. Lý do chn đ tài
Ngày nay, vi s phát trin nh v bão ca tt c các mt khoa hc k thut,
kinh t xã hi ca th k XXI thì nng sut và cht lng ca lao đng con ngi
đang tr thành sc mnh quan trng trong phát trin xã hi. Vic tìm kim tích cc
nhng thanh thiu niên có nng khiu cao và đào to h tr thành ngi tài phc v
cho s phát trin ca đt nc đang là quc sách không ch ca các nc phát trin
mà c nhng nc đang phát trin cng rt quan tâm [32].
The
o quyt đnh s 201/2001/Q-TTg ngày 28/12/2001 ca Th tng
Chính ph, chin lc phát trin giáo dc t nm 2001 đn 2010 là “phi đi mi
và hin đi hóa phng pháp giáo dc, chuyn t vic truyn th tri thc th đng
thy ging,
trò ghi sang hng dn ngi hc ch đng t duy; dy cho ngi hc
phng pháp t hc, t thu nhn thông tin mt cách có h thng, có t duy phân
tích tng hp; phát trin nng lc ca mi cá nhân; tng cng tính ch đng ca
hc sinh trong quá trình hc tp ”. Vi ch trng trên, vic thay đi phng pháp
ging dy và hc tp nhm tích cc hóa hot đng hc tp, phát huy tính ch đng,
sáng to và nng lc t hc, t nghiên cu ca hc sinh (HS) trong khi giáo viên
(GV) gi vai trò ch đo trong vic t chc, điu khin, đnh hng quá trình dy
hc đã đc áp dng cho chng trình THPT bt đu t nm hc 2006-2007 thông
qua b sách giáo khoa (SGK) mi.
Phng pháp dy và hc thay đi bt buc phng pháp kim tra v
à đánh giá
kt qu hc tp ca HS cng thay đi cho phù hp, nó gi mt trong nhng vai trò
quan trng góp phn quyt đnh cht lng trong đào to, là mt khâu không th
thiu trong quá trình giáo dc. Và hin nay, hình thc đánh giá kt qu hc tp bng
câu hi trc nghim khách quan là công c đc s dng rng rãi trong tt c các k
thi, k c thi tt nghip ph thông và thi đi hc.
n lc, bi dng HSG ca nhà trng, ca thành ph.
Xut phát t nhng lý lun và thc tin trên, chúng tôi chn đ tài “S dng
câu hi trc nghim khách quan chng “Cht khí” và “C s ca nhit đng
lc hc” lp 10 THPT ban khoa hc t nhiên nhm tuyn chn hc sinh gii vào
lp chuyên/đi tuyn”
2. Mc tiêu nghiên cu
Nghiên cu phng pháp TNKQ nhm xây dng đ kim tra đ tuyn chn
HSG t các lp 10 thng vào lp chuyên/đi tuyn hoc thay th mt s hc sinh
yu trong lp chuyên phn kin thc chng “Cht khí” và “C s ca nhit đng
lc hc” lp 10 THPT ban khoa hc t nhiên.
3. Gi thuyt khoa hc
Nu có mt đ kim tra đc xây dng mt cách khoa hc và phù hp thì s:
- chn đc các HS gii, có kh nng v môn Lý t các lp 10 thng ban
nâng cao đ b sung vào lp chuyên Lý.
- giúp loi ra mt s HS yu, không đ sc đ tip tc theo chng trình
chuyên ca lp chuyên.
- giúp kim tra mc đ nm kin thc c bn ca HS lp chuyên - đây là
mt nhc đim thng gp ca các em: có th gii đc các bài toán nâng cao
nhng li làm không tt các câu hi kin thc đn gin và d.
4. Khách th và đi tng nghiên cu
4.1. Khách th nghiên cu: Hc sinh lp 10 chuyên Lý và mt s lp 10 ban A
(lp 10A2, 10SN2, 10CH, 10CT) trng THPT Chuyên Lê Hng Phong - TPHCM.
4.2. i tng nghiên cu: Son tho mt đ kim tra TNKQ phn kin thc
chng “Cht khí” và “C s ca nhit đng lc hc” nhm tu
yn chn HSG t các
lp 10 thng ban khoa hc t nhiên vào lp chuyên/đi tuyn.
5. Phm vi nghiên cu
tài nghiên cu phng pháp TNKQ và ni dung chng trình ca lp 10
THPT ban khoa hc t nhiên, chng trình chuyên Lý 10 đ xây dng đ kim tra
nghim; hiu qu ca vic s dng CH TNKQ nhm chn HSG vào lp chuyên/đi
tuyn.
- iu tra kho sát: lp phiu điu tra kho sát nhm đánh giá s b nhng
nhn xét cu HS trong vic áp dng đ kim tra TNKQ đ tuyn chn HSG vào lp
chuyên, các nguyên nhân nh hng trong quá trình làm bài và vic la chn các
hình thc kim tra đ đánh giá quá trình hc ca HS.
- Thng kê toán hc: đ x lý, thng kê, đánh giá kt qu thc nghim s
phm.
Chng 1
C S LÝ LUN CA O LNG TRONG GIÁO DC VÀ PHNG
PHÁP TRC NGHIM KHÁCH QUAN
1.1. o lng trong giáo dc
o lng là phép so sánh mt đi lng nào đó vi mt vt chun đã bit, và kt
qu là đa ra các con s đ đánh giá [26, tr.13]
Trong mt quá trình giáo dc bt k, vic đánh giá hành vi ca mt ngi nào
đó trong mt tình hung nht đnh nhm bit đc nhng bin đi xy ra tron
g
ngi đó mc đ nào khi tham gia vào quá trình giáo dc đó.
1.1.1. Phân loi các phng pháp đo lng và đánh giá trong giáo dc [9], [25],
[27], [28]
Theo cách thc hin vic đánh giá:
Loi quan sát: giúp đánh giá các thao tác, hành vi, phn ng vô thc, k nng
thc hành, mt s k nng v nhn thc (cách gii quyt vn đ trong mt tình
hung đang đ
c nghiên cu).
Loi vn đáp: nhm đánh giá kh nng ng đáp các câu hi đc nêu mt cách
t phát trong mt tình hung cn kim tra (cng thng s dng khi s tng tác
gia ngi hi và ngi đi thoi là quan trng, xác đnh thái đ ca ngi đi
thoi).
GIÁ
THÀNH
QU
HC TP
The
o mc tiêu ca vic đánh giá:
Aánh giá trong tixn trình: đc s dng trong quá trình dy và hc nhm có
đc nhng phn hi t hc viên, t đó giúp xem xét thành công, tr ngi trong
vic dy và hc và đa ra cách khc phc. Loi đánh giá này thng gn cht vi
ngi dy, đ c
hính xác va phi và có th tho lun, điu chnh khi có sai sót.
Aánh giá tごng kxt: nhm tng kt nhng gì đt đc và xp loi hc viên, la
chn hc viên thích hp đ tip tc đào to hoc s dng trong tng lai; giúp đánh
giá tính hiu qu ca vic dy và hc. Loi đánh giá này có th và nên tách khi
ngi dy, thng bá
m sát vào mc tiêu dy hc nên đòi hi đ chính xác cao và
khó điu chnh khi sai sót.
Theo phng hng s dng kt qu đánh giá:
Aánh giá theo chubn: đc s dng đ xác đnh mc đ thc hin ca mt cá
nhân so vi các cá nhân khác trong cùng mt nhóm cùng thm gia vào tin trình
đánh giá trên.
Aánh giá theo tiêu chí: đc s dng đ xác đnh mc đ thc hin ca mt cá
nhâ
n so vi các tiêu chí xác đnh trc ca môn hc hoc chng trình hc.
1.1.2. Phân loi các mc tiêu giáo dc
Lnh vばc nhfn thとc
Trong lnh vc này, cá nhân th hin kh nng suy ngh, lp lun và đánh giá
có phê phán; đc B. Bloom và các cng s chia thành 6 mc đ hành vi t đn
gin đn phc tp nh bng 1.2.
nhng mi quan h nh yêu - ghét, thái đ nhit tình - th …; đc đ xut phân
loi bi nhóm nhà tâm lý hc do David Krathworl ch trì.
- Tip nhn: th hin đ nhy cm đi vi vic tn ti các kích thích.(s t
nguyn tip nhn, s quan tâm có la chn)
- áp ng: th hin s qua
n tâm tích cc đi vi s tip nhn, s t nguyn
đáp ng và cm giác tho mãn.
- Chp nhn giá tr: th hin nim tin và s chp nhn giá tr, s u chung
hn và s cam kt.
- T chc: th hin s khái quát hoá các giá tr và t chc h thng giá tr.
- c trng hoá: ba
o gm s tip nhn mt tp hp các giá tr và khái quát
thành đc trng hay trit lý ca cuc sng.
Lnh vc tâm lý vn đng (lnh vc k nng)
ây là lnh vc liên quan đn nhng k nng đòi hi s khéo léo chân tay, s
phi hp các c bp và kh nng ca thân th t đn gin đn phc tp. Cách phân
loi di đây do E. J. Simpson đ xut.
- Nhn bit: các đi tng, tí
nh cht hoc quan h đc nhn bit thông qua
các c quan cm xúc, đây là bc đu tiên và quan trng trong chui trng thái -
gii thích - hành đng dn đn thao tác.
- B trí: là s điu chnh chun b cho mt loi hot đng hoc tri nghim;
gm ba phng din là tâm linh, th cht và cm xúc.
- áp ng đc hng dn: là mt thao tác hành vi th hin ca cá nhân di
s hng dn ca cá nhân khác, là bc đu ca s phát trin mt k nng thao tác.
- C ch: mc đ này cá nhân đt đc s t tin và mt mc k nng đ
thc hin mt thao tác.
- áp ng th hin phc tp: cá nhâ
n có th thc hin mt thao tác phc tp do