Phần 1
THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN
Số phách
do Phòng GD&ĐT ghi
1. Tên sáng kiến:
Vận dụng kiến thức liên môn vào dạy một tiết học cụ thể trong môn GDCD
lớp 7.
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến:
- Trong phạm vi sáng kiến này tôi chỉ đi sâu vào nghiên cứu tích hợp việc vận dụng
kiến thức liên môn vào dạy một tiết học cụ thể trong môn GDCD lớp 7
- Tuy nhiên kinh nghiệm có thể áp dụng cho các khối lớp và một số bộ môn có liên quan
như Địa lí, Lịch sử ,Hoạt động ngoài giờ lên lớp
3. Tác giả:
Họ và tên: Phạm Trọng Điệp Giới tính: Nam
Ngày – tháng – năm sinh: 18 – 11 - 1980
Trình độ chuyên môn: Đại học
Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên trường THCS Cẩm Chế.
Điện thoại: 0944 212 455
4. Đơn vị áp dụng sáng kiến lần đầu:
Trường THCS Cẩm Chế
Địa chỉ: Xã Cẩm Chế - Huyện Thanh Hà – Tỉnh Hải Dương.
Điện thoại: 03203 817 185
5. Thời gian áp dụng sáng kiến lần đầu: Năm học 2012- 2013
HỌ TÊN TÁC GIẢ ( KÝ TÊN) XÁC NHẬN CỦA CƠ QUAN ĐƠN VỊ
ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
1
TÓM TẮT SÁNG KIẾN
Dạy học tích hợp là một trong những quan điểm giáo dục đang được quan
tâm. Thực hiện tích hợp trong dạy học sẽ mang lại rất nhiều lợi ích cho việc góp
phần hình thành và phát triển các năng lực hành động, năng lực giải quyết vấn đề
cho học sinh. Trong thực tế ở các trường học hiện nay, việc dạy học theo hướng

sinh và cuộc thi Dạy học theo chủ đề tích hợp dành cho giáo viên trung học. Mục
đích:
- Khuyến khích học sinh vận dụng kiến thức tổng hợp của các môn học khác nhau
để giải quyết các tình huống thực tiễn; tăng cường khả năng vận dụng tổng hợp,
khả năng tự học, tự nghiên cứu của học sinh;
- Thúc đẩy việc gắn kiến thức lý thuyết và thực hành trong nhà trường với thực
tiễn đời sống; đẩy mạnh thực hiện dạy học theo phương châm "học đi đôi với
hành";
- Góp phần đổi mới hình thức, phương pháp dạy học và đổi mới kiểm tra, đánh giá
kết quả học tập; thúc đẩy sự tham gia của gia đình, cộng đồng vào công tác giáo
dục
- Khuyến khích giáo viên sáng tạo, thực hiện dạy học theo chủ đề, chủ điểm có nội
dung liên quan đến nhiều môn học và gắn liền với thực tiễn;
- Góp phần đổi mới hình thức tổ chức dạy học, đổi mới phương pháp dạy học, đổi
mới phương pháp kiểm tra đánh giá kết quả học tập; tăng cường ứng dụng hiệu
quả công nghệ thông tin trong dạy học.
Thực trạng việc dạy bộ môn nói chung, môn GDCD lớp 7 nói riêng mặc dù
quan niệm dạy học tích hợp đã được vận dụng vào giảng dạy , song hiệu quả đạt
được là chưa cao. Do đó phần lớn học sinh hiện nay có thái độ bình thường, chưa
phát huy được tính tích cực trong học tập. Giáo viên trong các nhà trường chưa
thực sự hiểu hết ý nghĩa, tầm quan trọng của việc dạy học liên môn, đặc biệt là
việc dạy học liên môn trong môn GDCD. Quá trình vân dụng tích hợp liên môn
vào trong bài dạy còn gặp nhiều lúng túng nên trong quá trình giảng dạy thường
3
chỉ tập trung vào kiến thức đặc thù của bộ môn mà thiếu sự quan tâm, liên hệ với
các bộ môn khác. Về phía học sinh xuất hiện tâm lí coi nhẹ, chủ quan trong bộ
môn. Các em thường cho rằng kiến thức của bộ môn nhẹ, không có tác dụng nhiều
trong việc học tập nên thiếu quan tâm, thậm chí bỏ rơi bộ môn khi thấy mình đã có
đủ cơ số điểm cần thiết. Vì vậy nên khi được hỏi, khai thác sâu vào vấn đề các em
thường tỏ ra lúng túng hoặc không thể trả lời câu hỏi.

vì không chỉ có giáo viên là người trình bày mà học sinh cũng tham gia vào quá
trình tiếp nhận kiến thức, từ đó phát huy tính tích cực của học sinh.
- Dạy học liên môn cũng góp phần phát triển tư duy liên hệ, liên tưởng ở học sinh.
Tạo cho học sinh một thói quen trong tư duy, lập luận tức là khi xem xét một vấn
đề phải đặt chúng trong một hệ quy chiếu, từ đó mời có thể nhận thức vấn đề một
cách thấu đáo.
4
3. Tiến hành khảo sát thực tiễn.
Trong năm học 2012- 2013, tiến hành khảo sát chất lượng học sinh khối 7 khi
chưa áp dụng tích hợp kiến thức liên môn vào bài học, cụ thể bài 14 lớp 7: " Bảo
vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên" với những nội dung khảo sát
- Vai trò của môi trường đối với đời sống của con người.
- Trực trạng của môi trường và tài nguyên thiên nhiên hiện nay ở nước ta.
- Nguyên nhân của môi trường ngày bị ô nhiễm, tài nguyên thiên nhiên đang có
nguy cơ cạn kiệt.
Kết quả đạt được như sau
Lớp Sĩ số Tỉ lệ
Giỏi % Khá % TB % Yếu %
7A 41 13 31,7 15 36,5 13 31,8 0 0
7B 41 9 22 18 42 14 36 0 0
7C 42 11 26,2 18 42,9 13 30,9 0 0
Từ kết quả khảo sát đó, tôi rút ra những nguyên nhân cơ bản sau:
Thứ nhất giáo viên dạy bộ môn chưa thực sự tâm huyết với bộ môn của mình
giảng dạy, còn truyền thụ kiến thức theo một chiều mà không đặt học sinh vào đối
tượng trung tâm, không phát huy được tinh thần tự học của học sinh.
Mặt khác việc kiểm tra đánh giá của giáo viên chưa thực sự chặt chẽ, nhiều câu
hỏi mới mang tính nhận biết, thông hiểu, vân dụng ở mức độ thấp mà chưa có câu
hỏi liên hệ với các bộ môn để giải quyết vấn đề đặt ra.
Thứ hai về phía học sinh khi học tập chưa xác định được tầm quan trọng của bộ
môn. Khi kiểm tra đánh giá thường chỉ tự xếp mình vào dạng " Trung bình chủ

Phần 2 được chia làm 4 nội dung nhỏ:
- Nội dung thứ nhất: Khái niệm môi trường và TNTN.
- Nội dung thứ hai: Thực trạng môi trường Việt Nam và thế giới.
- Nội dung thứ ba: Vai trò của môi trường và TNTN.
- Nội dung thứ tư: Những biện pháp bảo vệ môi trường và TNTN
Phần 3: Bài tập
4.2.2. Xác định các môn có nội dung kiến thức tích hợp trong từng phần của
bài học
4.2.2.1 Phần 1: Tìm hiểu thông tin, sự kiện
+ Tích hợp với môn Toán
6
Phần thông tin khi cập nhật số liệu mới về bảng diễn biến tỉ lệ phần trăm đất có
rừng che phủ, giáo viên cần tích hợp với toán thống kê của lớp 8. Phần này giáo
viên giới thiệu và phân tích tỉ lệ % (Chương hai: Hàm số và đồ thị, bài 1: Đại
lượng tỉ lệ thuận)
+ Tích hợp với bộ môn Tin học lớp 6
Giáo viên hướng dẫn học sinh truy cập một số Webside để cập nhật thông tin,
số liệu mới về tỉ lệ % diện tích đất có rừng che phủ. Công việc này giáo viên phải
hướng dẫn học sinh cụ thể để các em chuẩn bị trước ở nhà. Trong trường hợp nhà
trường trang bị đầy đủ cơ sở vật chất như phòng học bộ môn, máy Laptop, mạng
Wifi giáo viên có thể tích hợp trực tiếp trên bài giảng của mình để bài giảng sinh
động hơn.
Ví dụ truy cập trang Web: Thanhnien.net và cho ra kết quả thông tin như sau
Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn vừa có Quyết định công bố hiện trạng
rừng toàn quốc năm 2011. Theo đó, độ che phủ rừng toàn quốc năm 2011 của
Việt Nam là 39,7%, tăng 0,02% so với độ che phủ rừng toàn quốc năm 2010.
Tính đến thời điểm 31/12/2011, Việt Nam có hơn 13,5 triệu ha rừng, trong đó hơn
2 triệu ha là rừng đặc dụng, hơn 4,6 triệu ha rừng phòng hộ, hơn 6,6 triệu ha
rừng sản xuất, còn lại là diện tích nằm ngoài quy hoạch rừng và đất lâm nghiệp.
+ Tích hợp với môn Lịch sử lớp 9

đô thị…
Tích hợp hai nội dung trên kết hợp với quan sát ảnh, học sinh dễ dàng tìm hiểu
được khái niệm thế nào là môi trường và tài nguyên thiên nhiên
Hoạt động 2: Giới thiệu về thực trạng môi trường và tài nguyên thiên nhiên ở
Việt Nam và thế giới. Nguyên nhân dẫn đến thực trạng đó
8
- Tích hợp môn Địa lí lớp 7: Chương II- Các môi trường Địa lí và hoạt động kinh
tế của con người. Nội dung các bài trong chương đề cập đến vấn đề ô nhiễm môi
trường ở đới ôn hòa, đới nóng… kết hợp với quan sát tranh, học sinh tìm hiểu
được thực trạng môi trường ở Việt Nam và trên thế giới
Học sinh rút ra được: bầu khí quyển, môi trường nước sông, nước biển…bị ô
nhiễm nặng nề.Tài nguyên thiên nhiên: khai thác quá mức dẫn đến cạn kiệt…
Nguyên nhân:
- Khói bụi từ các nhà máy và phương tiện giao thông, các chất thải công nghiệp và
sinh hoạt…
9
Hậu quả là: tạo nên những trận mưa axít, tăng hiệu ứng nhà kính, Trái Đất nóng
lên, khí hậu toàn cầu biến đổi, thủng tầng ô-dôn, chết các sinh vật…
Nguy cơ thủng tầng Ozon
Hoạt động 3: Tìm hiểu vai trò của môi trường và TNTH
+ Tích hợp với môn Mĩ thuật giới thiệu một số tranh về vẻ đẹp của thiên nhiên
Việt Nam
10
+ Tích hợp với môn Sinh học lớp 6 chương IX: Vai trò của thực vật - Tiết 57,58
" Vai trò của thực vật đối với đời sống con người".
Bằng hệ thống câu hỏi cụ thể, giáo viên yêu cầu học sinh nhớ lại kiến thức đã học
ở môn Sinh học lớp 6 nhắc lại vai trò của thực vật đối với đời sống con người
+ Tích hợp với môn Ngữ văn lớp 7 phần văn nghị luận tuần 24, tiết 95,96 viết
bài tập làm văn số 5 với đề bài " Môi trường có vai trò quan trọng với đời sống
con người, mỗi hoạt động của con người đến môi trường đề có ảnh hưởng lớn đến

- Thực hiện kiểm tra ở cả ba lớp sau khi thực hiện sáng kiến đã cho kết quả: 92 %
số học sinh hiểu bài mức độ khá và tốt
Sau khi áp dụng tích hợp kiến thức liên môn, cũng những câu hỏi như trên,
năm học 2013-2014, kết quả đạt được như sau:
Lớp Sĩ số Tỉ lệ
Giỏi % Khá % TB % Yếu %
7A 41 19 46,3 19 46,3 3 6,8 0 0
7B 41 15 36,6 22 53,7 4 9,7 0 0
7C 42 17 40,5 21 50 4 9,5 0 0
5. Giáo án minh họa
Bài 14
BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN
( Tiết 1)
1. Mục tiêu bài học
Sau bài học, học sinh cần đạt được
1.1 Kiến thức: Giúp học sinh:
- Hiểu được khái niệm môi trường và tài nguyên thiên nhiên.
- Thấy được thực trạng môi trường và tài nguyên thiên nhiên hiện nay ở Việt Nam
và trên thế giới
14
1.2 Kĩ năng:
- So sánh, liên hệ, phân tích, đánh giá
- Hình thành trong học sinh tính tích cực tham gia các hoạt động giữ gìn, bảo vệ
môi trường, tài nguyên thiên nhiên.
1.3 Thái độ:
- Bồi dưỡng cho HS lòng yêu quý môi trường xung quanh, có ý thức giữ gìn, bảo
vệ môi trường, tài nguyên thiên nhiên.
2. Kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài:
Kĩ năng hiểu biết về môi trường, vai trò, ý nghĩa đặc biệt quan trọng của môi
trường đối với sự sống và phát triển của con người, xã hội. KN phê phán, đấu

6.3. Bài mới
Giới thiệu bài: Cho HS quan sát tranh ảnh về rừng núi, sông ngòi. Em hãy
mô tả lại những hình ảnh vừa quan sát? Đó là điều kiện tự nhiên bao quanh cuộc
sống của con người.….
→
Bài mới ( Giáo viên tích hợp với môn Mĩ thuật giới
thiệu một số tranh ảnh về vẻ đẹp của thiên nhiên Việt Nam)
Họat động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
- Họat động 1: Tìm hiểu thông tin, sự
kiện.
HS: Đọc phần thông tin trong SGK
GV: Ngoài thông tin trên, em còn biết
thông tin nào khác về tỉ lệ đất có rừng
che phủ ở nước ta
( Tích hợp với bộ môn tin học) HS
chuẩn bị thông tin mới trên mạng
Internet
GV: Bổ sung thêm thông tin mới về tỉ lệ
% đất có rừng che phủ theo thông báo
của Bộ Nông nghiệp và phát triển nông
thôn năm 2011. Tính đến thời điểm
31/12/2011, Việt Nam có hơn 13,5 triệu
ha rừng, trong đó hơn 2 triệu ha là rừng
đặc dụng, hơn 4,6 triệu ha rừng phòng
hộ, hơn 6,6 triệu ha rừng sản xuất, còn
lại là diện tích nằm ngoài quy hoạch
rừng và đất lâm nghiệp.
Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông
thôn vừa có Quyết định công bố hiện
trạng rừng toàn quốc năm 2011. Theo

Mĩ (1961-1965)- Mĩ rải chất độc hóa
học xuống các cánh rừng của Việt
Nam.
Tích hợp với môn Địa lí về tình trạng
du canh du cư của người dân: đốt
nương làm rẫy.
Tích hợp với môn Mĩ thuật giới thiệu
một số bức tranh rừng bị tàn phá
nghiêm trọng ở nước ta.
GV: Việc tàn phá rừng do khách quan
và chủ quan của con người đã gây ra
những hậu quả gì
( HS thảo luận theo nhóm nhỏ: 2 bàn 1
nhóm)
- Môi trường bị phá hủy
- TNTN ngày càng cạn kiệt
- Đời sống con người bị đe dọa.
GV: Việc bảo vệ rừng có quan hệ như
thế nào với việc bảo vệ môi trường và
TNTN.
GV: Qua phân tích thông tin, sự kiện
trên, em rút ra được bài học gì cho mình
GV chuyển ý
Hoạt động 2: Tìm hiểu nội dung bài học
GV: Dựa vào kiến thức đã học trong
môn Địa lí lớp 6, 7 và thông tin trong
SGK, em hiểu môi trường là gì?
GV: Nêu các thành phần của môi
trường?
Chặt phá rừng

GV: Nhấn mạnh: con người khai thác để
phục vụ cuộc sống. Chuyển ý.
GV: Em có suy nghĩ, nhận xét gì về thực
trạng môi trường và TNTN nước ta hiện
nay và trên thế giới
( Tích hợp với địa lí lớp 7: : Chương
II- Các môi trường Địa lí và hoạt động
kinh tế của con người.)
GV nhận xét đánh giá về tình hình môi
trường hiện nay.
GV: Môi trường và TNTN có vai trò
nhân tạo bao quanh con người, có tác
động đến đời sống, sự tồn tại, phát triển
của con người, thiên nhiên.
Môi trường tự nhiên
b. Tài nguyên thiên nhiên:
Là những của cải có sẵn trong tự nhiên
mà con người có thể khai thác, chế
biến, sử dụng phục vụ cuộc sống của
con người.
Tài nguyên vô tận: Đất, nước, không
khí
Năng lượng gió
Tài nguyên cạn kiệt: Khoáng sản
Than đá
18
như thế nào đối với đời sống con người?
Em hãy chứng minh
Thảo luận theo nhóm nhỏ
(Tích hợp với môn Ngữ văn 7 phần

TN đất, nước đang có nguy cơ trở thành
TN cạn kiệt
2.Vai trò của môi trường và tài
nguyên thiên nhiên :
- Môi trường và tài nguyên thiên nhiên
có tầm quan trọng đặc biệt đối với đời
sống của con người.
+ Tạo cơ sở vật chất để phát triển kinh
tế, văn hóa xã hội.
+ Tạo cho con người phương tiện sống,
phát triển trí tuệ, đạo đức.
+ Tạo cuộc sống tinh thần: làm cho con
người vui , khoẻ mạnh, làm giàu đời
sống tinh thần.
II.Bài Tập
- Bài Tập b SGK Trang 45.
+ Hành vi gây ô nhiễm, phá hủy môi
trường: 1,2,3,6
6.4. Củng cố
HS đọc lại nội dung bài học phần khái niệm môi trường và TNTN; vai trò của môi
trường và TNTN
6.5 Dặn dò.
- Chuẩn bị bài 14: “Bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên” (TT).
+ Tìm hình ảnh, câu chuyện, việc làm, tài liệu về bảo vệ, tàn phá môi trường và tài
nguyên thiên nhiên sống.
+ Vẽ tranh tuyên truyền bảo vệ môi trường và TNTN
19
Phần 3: Kết luận
1. Kết luận
Dạy học liên môn là sự vận dụng những nội dung và phương pháp các lĩnh

Phần 1: Thông tin chung về sáng kiến
Tóm tắt sáng kiến
1
2
Phần 2: Mô tả sáng kiến
1. Lí do viết sáng kiến kinh nghiệm
2. Quan niệm về dạy học liên môn
3. Khảo sát thực tiễn
4. Phương pháp tích hợp liên môn trong bài học cụ thể
4.1. Nguyên tắc tích hợp
4.2. Các phương pháp thực hiện tích hợp kiến thức liên môn trong bài
học
4.2.1. Khái quát bố cục bài học
4.2.2. Xác định các môn học có nội dung kiến thức tích hợp trong
từng phần của bài học
4.2.2.1 Phần 1- Tìm hiểu thông tin, sự kiện
4.2.2.2 Phần 2- Tìm hiểu nội dung bài học
4.3 Kết quả vận dụng phương pháp dạy học liên môn vào bài học
5. Giáo án minh họa
3
4
5
5
5
6
6
6
6
8
14