HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH
o0o
BÀI TIỂU LUẬN
MÔN PHÂN CẤP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
Nội dung:
ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH PHÂN CẤP QUẢN LÝ
NHÀ NƯỚC GIỮA TRUNG ƯƠNG VÀ ĐỊA PHƯƠNG
Ở VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI
Giáo viên hướng dẫn: TS Hoàng Mai
Học viên: Trần Thị Hồng Minh
Lớp: CHHCC 16M
Huế, 01-2013
LỜI MỞ ĐẦU
Cải cách hành chính đã trở thành một chương trình cấp thiết, thường xuyên,
lâu dài và bền bỉ của các Chính phủ ở nhiều khu vực nói chung và khu vực Đông
Nam Á nói riêng trong vài thập kỷ gần đây. Đối mặt với làn sóng nhu cầu kinh tế
và tiến bộ xã hội ngày càng tăng lên, và trước sự mong muốn ngày càng lớn về một
chất lượng cuộc sống tốt đẹp hơn của mọi tầng lớp dân cư, nhiều Chính phủ đã chủ
động thực hiện những sáng kiến cải cách để đạt được hiệu quả, hiệu suất và khả
năng đáp ứng trong hệ thống hành chính của mình. Trong đó, phân cấp quản lý đã
trở thành một trong những lĩnh vực quan trọng của nhiều quốc gia, đặc biệt là các
quốc gia đang phát triển. Kinh nghiệm ở các nước đạt nhiều thành công trong cải
cách hành chính cho thấy, với mục đích phân chia quyền lực, nâng cao khả năng
giải quyết các vấn đề, cũng như thúc đẩy sự tham gia của các tổ chức địa phương,
phân cấp quản lý được coi là một trong những lĩnh vực có tác động mạnh mẽ đến
các hoạt động chính trị trong nước và thu hút nhiều sự quan tâm của các hoạt động
hợp tác phát triển.
Phân công, phân cấp trong hoạt động quản lý nhà nước là một chủ trương
lớn, nội dung quan trọng được đề cập một cách có hệ thống và nhất quán trong các
văn kiện của Đảng ta thời gian gần đây. Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban chấp

địa phương.
Bước vào những năm đầu khởi xướng sự nghiệp đổi mới về kinh tế, Nghị
quyết Đại hội VI của Đảng chỉ mới quy định " có sự phân định rành mạch nhiệm
vụ, quyền hạn, trách nhiệm từng cấp theo nguyên tắc tập trung dân chủ ". Nghị
quyết hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành TW khoá VII đã nêu rõ "Phân định rõ thẩm
quyền và trách nhiệm của mỗi cấp chính quyền. Tập trung vào trung ương quyết
định những vấn đề vĩ mô. Đồng thời phân cấp quản lý để phát huy tính chủ động và
tinh thần trách nhiệm của chính quyền địa phương";
Nghị quyết hội nghị lần thứ 3 của Ban chấp hành TW khóa VIII quy định cụ
thể hơn " việc nào do cấp nào giải quyết sát với thực tế hơn thì giao cho cấp đó"
Đại hội toàn quốc lần thứ IX của Đảng đã tổng kết thực tiễn 15 năm đổi mới
và đề ra nhiệm vụ phân cấp giữa trung ương và địa phương rõ nét hơn: "Thực hiện
mạnh mẽ việc phân cấp trong hệ thống hành chính đi đôi với nâng cao tính tập
trung, thống nhất trong việc ban hành thể chế. Quy định rõ trách nhiệm, quyền hạn
của từng cấp, từng tổ chức, từng cá nhân. Đề cao trách nhiệm cá nhân, khen
thưởng, kỷ luật nghiêm minh. Khắc phục tình trạng chồng chéo, đùn đảy trách
nhiệm gây khó khăn, chậm trễ trong công việc và giải quyết khiếu nại của dân "
Cụ thể hoá Nghị quyết Đại hội IX của Đảng, Chính phủ đã xây dựng và ban
hành Chương trình Tổng thể Cải cách hành chính 2001-2010: "Đến 2005, về cơ bản
ban hành xong và áp dụng các quy định mới về phân cấp trung ương - địa phương,
phân cấp giữa các cấp chính quyền địa phương, nâng cao thẩm quyền và trách
nhiệm của chính quyền địa phương, tăng cường mối liên hệ và trách nhiệm của
chính quyền địa phương trước nhân dân. Gắn phân cấp công việc với phân cấp tài
chính, tổ chức và cán bộ. Định rõ những loại việc địa phương toàn quyền quyết
3
định, những việc trước khi địa phương quyết định phải có ý kiến của TW và những
việc phải thực hiện theo quyết định của trung ương". Và, đến Nghị quyết số
08/2004/NQ-CP, ngày 30 tháng 6 năm 2004 của Chính phủ (sau đây gọi tắt là NQ
08) về "tiếp tục đẩy mạnh phân cấp quản lý nhà nước giữa Chính phủ và chính
quyền tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương", thì có thể nói đã có một bước tiến

phương chỉ biết chấp hành và thực hiện theo mệnh lệnh hành chính và sự điều hành
của trung ương, của cấp trên, không còn phù hợp. Cùng với từng bước đổi mới kinh
tế, công tác quy hoạch, kế hoạch đã dần dần được cải tiến, và có lẽ cũng là lĩnh vực
được phân cấp sớm cho chính quyền địa phương.
Từ chỗ tất cả các quy hoạch của địa phương cấp tỉnh đều phải được Chính
phủ phê duyệt, kế hoạch các cấp chính quyền ở địa phương được xây dựng trên cơ
sở hệ thống các chỉ tiêu pháp lệnh của trung ương, của cấp trên giao, đến nay, Thủ
tướng Chính phủ chỉ phê duyệt quy hoạch phát triển ngành và các vùng kinh tế
trọng điểm, các tỉnh và thành phố trong các vùng kinh tế trọng điểm. Các tỉnh,
thành phố còn lại được chủ động hoàn toàn về xây dựng và quyết định quy hoạch
4
phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh, của các tiểu vùng lãnh thổ thuộc tỉnh, của các
đơn vị hành chính trực thuộc, bao gồm các vùng kinh tế công nghiệp, các khu công
nghiệp (trừ một số khu công nghiệp lớn, tập trung do trung ương quyết định), nông
nghiệp, thương mại, du lịch, dịch vụ; quy hoạch xây dựng nông thôn, xây dựng đô
thị loại III trở xuống. Trong công tác kế hoạch, đã hủy bỏ việc cấp dưới bảo vệ kế
hoạch trước cấp trên, cấp trên giao chỉ tiêu pháp lệnh cho cấp dưới. Đến nay, kế
hoạch phát triển kinh tế, xã hội của cấp nào do cấp đó quyết định, kể cả kế hoạch
hàng năm và kế hoạch 5 năm.
- Đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng cơ sở
Có thể nói đây là lĩnh vực phân cấp khá mạnh. Trước đây mọi công trình xây
dựng đều được quyết định bởi trung ương, trực tiếp là Bộ Kế hoạch và Đầu tư, chỉ
giao cho Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh quyết định đầu tư các công trình nhóm C trở
xuống, nhưng phải có sự thỏa thuận của Bộ Kế hoạch và Đầu tư trước khi quyết
định. Nay phân cấp cho cấp tỉnh quyết định các dự án nhóm B, và một số công
trình, một số dự án nhóm A không thuộc diện có tính kỹ thuật phức tạp và công
nghệ cao cũng đã phân cấp cho chính quyền cấp tỉnh quyết định.
- Về ngân sách
Trong các nhiệm vụ được phân cấp thì nhiệm vụ này được quan tâm nhiều
nhất. Từ chỗ căn cứ vào dự toán thu chi được duyệt, các nguồn thu có được trên địa

- Về quản lý doanh nghiệp nhà nước
Với tư cách là đại diện chủ sở hữu, chính quyền cấp tỉnh được sắp xếp, tổ
chức lại doanh nghiệp nhà nước thuộc quyền quản lý, thành lập mới các doanh
nghiệp nhà nước thuộc thẩm quyền của tỉnh xét thấy có đủ điều kiện và thật sự cần
thiết. Đồng thời, chính quyền tỉnh là đại diện chủ sở hữu về vốn nhà nước tại các
doanh nghiệp.
- Về quản lý các tổ chức hoạt động dịch vụ công
Theo Nghị quyết 08 của Chính phủ, phân cấp cho chính quyền cấp tỉnh được
sắp xếp, tổ chức lại hệ thống các tổ chức sự nghiệp cho phù hợp với thực tế của địa
phương; quyết định tổng biên chế và bố trí cán bộ, viên chức sự nghiệp trong các
đơn vị sự nghiệp thuộc cấp tỉnh quản lý.
- Về tổ chức và nhân sự
Trước đây, khi các tỉnh cần có thêm một biên chế, cần tuyển chọn hoặc tiếp
nhận một cán bộ có trình độ cao về công tác tại địa phương…, đều phải xin trung
ương, trực tiếp là Bộ Nội vụ. Hoặc tỉnh muốn đề bạt một giám đốc sở đều phải
được sự đồng ý bằng văn bản của bộ, ngành cấp trên trực tiếp. Thực hiện chương
trình cải cách hành chính, đến nay đã phân cấp khá nhiều việc cho chính quyền địa
phương. Theo đó, về tổ chức bộ máy, ngoài những tổ chức "cứng" theo quy định
của Chính phủ, căn cứ vào hướng dẫn của trung ương, chính quyền cấp tỉnh có
quyền căn cứ vào thực tế của địa phương để quyết định thành lập hoặc giảm bớt
những tổ chức giúp việc hoặc các tổ chức sự nghiệp, dịch vụ công khác; xác định
tổng biên chế của các cơ quan hành chính nhà nước trình Thủ tướng Chính phủ
quyết định và quyết định việc phân bố cán bộ, công chức cho các cơ quan hành
chính thuộc Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh, uỷ ban nhân cấp huyện, và số lượng cán bộ
chuyên trách, công chức cấp xã; quyết định chế độ thu hút cán bộ, công chức có
năng lực về làm việc tại địa phương. Bổ nhiệm giám đốc sở không cần sự thoả
thuận bằng văn bản của bộ.
1.3. Những kết quả đã đạt được; những khó khăn, trở ngại khác nhau, từ các
cơ quan trung ương, từ các cấp chính quyền địa phương trong phân cấp.
1.3.1. Những kết quả đã đạt được

đầu tư của trong nước cũng như từ nước ngoài và phát triển doanh nghiệp, tạo nên
sự sôi động trong sản xuất, kinh doanh trên từng địa bàn.
- Việc thu, chi và quản lý ngân sách ở các địa phương có tiến bộ rõ. Hầu hết
các địa phương đều thông qua phát triển sản xuất kinh doanh, dịch vụ, nuôi dưỡng
và tăng thêm nguồn thu, thực hiện việc chi ngân sách chủ động, kịp thời và có hiệu
quả hơn.
- Về các nhiệm vụ khác như y tế, giáo dục, bảo vệ tài nguyên rừng, các công
trình thuỷ, các khu di tích lịch sử, cũng như các chương trình và dự án về xoá đói,
giảm nghèo, bảo vệ môi trường được phân cấp, nhiều địa phương đã thực hiện có
hiệu quả; các nhiệm vụ phòng, chống thiên tai, dịch bệnh được giải quyết kịp thời
và nhanh chóng, đặc biệt là khi phân cấp cho chính quyền tỉnh được quyết định sử
dụng nguồn kinh phí dự phòng phục vụ cho các yêu cầu đột xuất.
- Đội ngũ cán bộ các cấp chính quyền có bước trưởng thành, qua thực thi các
nhiệm vụ được phân cấp, qua thực hiện các biện pháp quản lý nền kinh tế thị
trường ở từng địa phương. Nhiều địa phương đã bộc lộ rõ năng lực, trách nhiệm và
tính năng động, sáng tạo của đội ngũ cán bộ địa phương. Mỗi nơi có những đặc
điểm và điều kiện cụ thể khác nhau, nhưng số đông các địa phương đã có những
bước tiến mới.
- Hội đồng nhân dân bước đầu hoạt động có thực quyền hơn. Những công
việc đã phân cấp cho chính quyền địa phương, nhất là về đầu tư, về quy hoạch, kế
hoạch sử dụng đất, thu, chi ngân sách… đều do Hội đồng nhân dân quyết định, nên
thực quyền của cơ quan dân cử được nâng lên. Và người dân có thêm cơ hội để
tham gia bàn và quyết định những nhiệm vụ quan trọng của địa phương, tính công
khai, minh bạch từng bước được thực hiện. Dân bắt đầu có sự quan tâm đến những
hoạt động của HĐND ở địa phương. Nhờ đó vai trò cũng như trách nhiệm của cơ
quan dân cử và tính dân chủ được cải thiện so với trước, hạn chế sự tuỳ tiện trong
việc quyết định các vấn đề quan trọng của nhân dân ở địa phương.
7
- Qua phân cấp, chính quyền địa phương đã bảo đảm được nhiều công việc
mà trước đây các cơ quan trung ương phải lo, phải làm; các cơ quan trung ương có

hết là thể hiện quy hoạch của trung ương trên địa bàn, đặc biệt là quy hoạch về kết
cấu hạ tầng. Chúng ta đã phân cấp cho địa phương quyết định quy hoạch, kế hoạch,
trong khi quy hoạch của trung ương, đặc biệt là quy hoạch kết cấu hạ tầng kỹ thuật
phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, quy hoạch ngành chưa được
xác định và công khai. Khi TW thay đổi hoặc mở rộng quy hoạch, địa phương hết
sức khó khăn, vì có những việc đã cam kết với các nhà đầu tư nước ngoài.
- Về tổ chức thực hiện phân cấp, bên cạnh việc tạo động lực cạnh tranh, thi
đua phát triển, đã xuất hiện tư tưởng cục bộ, có một số địa phương cạnh tranh
không lành mạnh. Điều này được thể hiện trên một số vịêc cụ thể sau đây: Trong
lĩnh vực thu hút đầu tư, nhiều địa phương đã không chăm lo thực hiện tốt các quy
định trong khuôn khổ của pháp luật, tạo điều kiện cho nhà đầu tư và doanh nghiệp
làm ăn thuận lợi, mà lo bàn tính việc hạ quá khung sàn về tiền thuê đất, vượt quá
khung trần về thời gian ân hạn tiền thuê quyền sử dụng đất, thời hạn nộp thuế theo
8
quy định của luật; Tranh đua nhau phát triển các nhà máy, các khu công nghiệp,
không tuân thủ quy hoạch, như hội chứng nhà máy mía đường, bia, xi măng làm
giảm hiệu quả đầu tư và khả năng thu hồi vốn của các công trình; Đua nhau tranh
thủ các dự án đầu tư hạ tầng bằng ngân sách nhà nước, phân bổ các công trình
không theo đúng mục đích và sự cần thiết, làm tăng nhanh độ phân tán trong đầu tư
xây dựng kết cấu hạ tầng, cảng biển nước sâu, sân bay, cảng cá, đường tránh thành
phố, thị xã… đang là hội chứng gây lãng phí và thiệt hại không nhỏ cho nền kinh tế
đất nước.
Ba là, tuy chưa nhiều nhưng đã xuất hiện tư tưởng mạnh ai nấy làm, chưa có
sự hợp tác chặt giữa các địa phương với các bộ, trước hết là với các đơn vị trung
ương tản quyền xuống địa phương, giữa các địa phương với nhau. Ngay giữa các
địa phương trong một vùng kinh tế động lực, sự phối hợp đang dừng lại ở mức
khuyến cáo, chưa có cơ chế phối hợp và nội dung phối hợp rõ ràng. Tình trạng chưa
nhất quán về một số nhiệm vụ giữa các cơ quan trung ương với nhau cũng đang là
những ách tắc cho địa phương trong thực hiện phân cấp, như việc kiểm định an
toàn công nghệ giữa Bộ Khoa học - Công nghệ và Bộ Lao động -Thương binh xã

Do vậy, thiết chế tổ chức và cơ chế vận hành bộ máy hành chính đang là vấn
đề phải được nghiên cứu, cải tiến và đổi mới.
Hai là, tư tưởng vì lợi ích cục bộ trong bộ máy công quyền còn đang rất nặng
nề. Thông thường quyền lực đi liền với lợi ích, có quyền lực của tổ chức và lợi ích
của tổ chức, quyền lực của cá nhân và lợi ích của cá nhân. Trong nền kinh tế thị
trường, quyền và lợi đang len lỏi vào trong bộ máy công quyền, đang làm cho có sự
nứu kéo, duy trì cơ chế "xin cho" để bảo vệ quyền uy và lợi ích cục bộ của các cơ
quan công quyền. Sự nứu kéo đó được thể hiện trong cả thể chế và cả tổ chức thực
hiện, cả cơ quan có thẩm quyền phân cấp và cơ quan nhận phân cấp. Thực tế cho
thấy trong những nhiệm vụ đã đuợc phân cấp thì các nhiệm vụ liên quan đến các dự
án đầu tư xây dựng các công trình, quyết định cấp phép đầu tư được thực hiện khá
nhanh chóng, những việc liên quan trực tiếp đến dân thì chậm hoặc thiếu sự tập
trung cao trong việc tổ chức thực hiện, như việc giải quyết các thủ tục hành chính,
giải quyết các khiếu nại, tố cáo; các hoạt động dịch vụ công, nhất là tại các cơ sở y
tế, các tổ chức điều trị, các cơ sở phục vụ sản xuất, kinh doanh như khuyến công,
khuyến nông, bảo vệ thực vật Ngay trong những vấn đề đó, những công đoạn nào
có quyền lợi hơn thì được cố giữ (như độc quyền in, phát hành các biểu mẫu, hoá
đơn đỏ…, ở đây muốn đề cập đến việc in và phát hành, còn việc ban hành biểu mẫu
tất nhiên phải thống nhất).
Điều đáng lo ngại là tư tưởng cục bộ nói trên, cộng với tình trạng một bộ
phận cán bộ, công chức tha hoá, kém năng lực, phẩm chất và trách nhiệm, đang làm
méo mó việc thực hiện các nhiệm vụ được phân cấp, đang làm sâu thêm hố ngăn
cách giữa các cơ quan nhà nước với nhân dân, không chỉ làm giảm kết quả của
phân cấp mà còn làm giảm hiệu lực và hiệu quả quản lý nhà nước nói chung.
II. NHỮNG GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH PHÂN CẤP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
GIỮA TRUNG ƯƠNG VÀ ĐỊA PHƯƠNG Ở VIỆT NAM THỜI GIAN TỚI
2.1. Nhận thức đúng việc phân cấp trong hệ thống hành chính nhà nước
Như phần trên đã phân tích, phân cấp giữa Chính phủ và các cấp chính quyền
ở địa phương là một tất yếu khách quan thúc đẩy quá trình dân chủ hoá đời sống xã
hội, ở nhà nước theo chính thể liên bang cũng như nhà nước theo chính thể đơn

nhà nước vĩ mô, tách quản lý hành chính nhà nước ra khỏi quản trị sản xuất kinh
doanh, ra khỏi quản trị dịch vụ công. Tuy vậy, một mặt các chủ trương đó được thể
chế hoá chưa đủ rõ, còn lúng túng trong chỉ đạo thực hiện và xử lý công việc hàng
ngày khi thể chế nền kinh tế thị trường chưa phát triển đồng bộ; mặt khác vì thói
quen của nền hành chính trong cơ chế kế hoạch hoá tập trung quan liêu bao cấp,
Nhà nước quá "lo" cho dân, "lo" bị tuột tay công tác quản lý nhà nước, cấp trên quá
"lo" cho cấp dưới, nên ôm đồm quá nhiều công việc mà lẽ ra có thể để cho dân, cho
xã hội, cho thị trường và cho cấp dưới làm.
Kinh nghiệm quản lý nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã
hội chủ nghĩa ta chưa có nhiều, song qua thực tế gần 20 năm đổi mới có thể thấy rõ
sự quản lý nhà nước tập trung vào 3 nhóm nhiệm vụ chủ yếu. Một là, xây dựng và
ban hành hệ thống thể chế - đây là nhiệm vụ rất quan trọng và cơ bản nhất trong
quản lý nhà nước để bảo đảm sự thống nhất trên các lĩnh vực trong phạm vi toàn
quốc. Hai là, tổ chức việc thực hiện hệ thống thể chế đó, nhằm biến hệ thống thể
chế thành những kết quả cụ thể như mục tiêu của thể chế đã đề ra. Ba là, kiểm tra,
giám sát việc thực hiện - đây cũng là nhiệm vụ rất quan trọng trong công tác quản
lý nhà nước. Tất nhiên một điều không thể phủ nhận là nhà nước còn phải nắm chắc
những ngành kinh tế then chốt, những nhiệm vụ về quốc phòng, an ninh, ngoại
giao, giải quyết nhiều công việc khác nữa do cuộc sống đặt ra, nhưng cơ sở để nắm
và giải quyết các công việc đó chính là hệ thống thể chế.
2.3. Phân định rõ vị trí, chức năng, nhiệm vụ mỗi cấp trong hệ thống hành
chính
Ba nhóm nhiệm vụ đã đề cập trên đây có mối liên hệ tác động và bổ trợ lẫn
nhau, nhưng vẫn cần phân định rõ chức năng nhiệm vụ của mỗi cấp:
2.3.1. Chính phủ giữ vai trò quyết định trong nhiệm vụ xây dựng, ban hành hệ
thống thể chế; hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện hệ thống thể chế đó.
Công tác xây dựng thể chế những năm gần đây có bước chuyển biến đáng kể,
cả lập pháp và lập quy, nhưng so với yêu cầu của công tác quản lý, định hướng nền
kinh tế thị trường, hệ thống thể chế của ta còn rất nhiều việc phải làm. Thực tiễn đã
chứng minh vị trí, giá trị, sức mạnh và hiệu quả của thể chế trong quản lý và phát

trực thuộc cấp tỉnh, chính quyền cấp cơ sở.
Có lẽ trước hết nên khẳng định các nhiệm vụ then chốt của chính quyền địa
phương trong quản lý nhà nước. Trong thực tế có thể vạch ra 3 nhiệm vụ cơ bản
của chính quyền địa phương, một là, tổ chức thực hiện pháp luật và các quyết định,
quy định của cấp trên, hai là phối hợp thực hiện các nhiệm vụ của trung ương trên
địa bàn, ba là thực hiện các nhiệm vụ mang tính tự quản của địa phương.
- Về tổ chức thực hiện pháp luật và các quy định hành chính của cấp trên, tạo
điều kiện cho thị trường và xã hội phát triển theo pháp luật. Có thể nói đây là nhiệm
vụ trước hết và quan trọng nhất của một cơ quan hành chính nhà nước. Việc thực
hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội, an ninh, quốc phòng ở một địa phương chủ
yếu là tạo môi trường để mọi người làm, không phải chính quyền quyết định những
việc làm cho dân, cho doanh nghiệp. Môi trường đó bao gồm quy hoạch xây dựng
kết cấu hạ tầng, quy hoạch sử dụng đất, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, bảo đảm an
toàn giao thông, giải quyết các công việc cho dân và doanh nghiệp như cấp
phép/đăng ký kinh doanh, cho thuê đất, các quy trình, quy phạm, trật tự xã hội, hộ
12
tịch, hộ khẩu, đất đai, tài sản công Đây là loại công việc mang tính chấp hành,
không phải bàn, không tranh luận.
- Về phối hợp thực hiện các nhiệm vụ của cấp trên trên địa bàn. Mỗi công
việc của đất nước luôn diễn ra trên một địa bàn nhất định, và bao giờ cũng liên
quan đến nhiều mối quan hệ trên địa bàn như giải phóng mặt bằng, đền bù giải toả,
an ninh trật tự, môi trường hoạt động, bảo quản, khai thác, sử dụng… Thực hiện
các nhiệm vụ đó có thể do cơ quan trung ương, do những tổ chức khác hoặc do lực
lượng của địa phương tiến hành, nhưng tất cả những loại công việc này rất cần có
sự phối hợp thực hiện. Đó cũng là nhiệm vụ không thể thiếu của các cấp chính
quyền địa phương.
- Về những công việc của địa phương (mang tính tự quản). Đây là phần việc
quan trọng của chính quyền địa phương, quyết định các công việc của cộng đồng
như: phân bổ và quyết định các nguồn thu trên địa bàn ngoài các nguồn thu của
trung ương, quyết định việc chi tiêu, quyết toán ngân sách; quyết định các công

thu hút đầu tư vượt qua quy định của cấp tỉnh v. v.
13
Thực tế cho thấy chính quyền địa phương cấp tỉnh là cấp có khả năng và điều
kiện để giải quyết các công việc; cấp huyện chỉ là cấp trung gian; cấp xã là cấp trực
tiếp với dân, cấp có vị trí giải quyết các công việc hàng ngày của dân, và quyết định
các công việc tự quản của dân.
Từ đó, phân định rõ chính quyền cấp tỉnh thực hiện đúng các nhiệm vụ như
Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và Uỷ ban nhân dân đã quy định, và từng bước
thực hiện đủ các nhiệm vụ Nghị quyết 08 của Chính phủ đã phân cấp. Cấp huyện
trước mắt chưa điều chỉnh lại vị trí, tổ chức bộ máy, thì nên phân cấp cho chính
quyền cấp huyện 3 nhiệm vụ: một là, theo uỷ nhiệm của UBND cấp tỉnh, thực hiện
một số công việc; hai là, thực hiện một số nhiệm vụ liên xã; ba là, kiểm tra việc
thực thi các nhiệm vụ của cấp cơ sở. Cấp xã giải quyết các công việc của dân theo
đúng quy định của pháp luật, quyết định tất cả các vấn đề tự quản của xã. Đây
chính là nơi dân trực tiếp quyết định các công việc của dân.
2.4. Thực hiện nghiêm túc các nguyên tắc đã được quy định về phân cấp
Cần thực hiện nghiêm túc các nguyên tắc phân cấp như tôn trọng sự quản lý
thống nhất của Chính phủ, phân cấp nhiệm vụ phải đi liền với điều kiện thực hiện;
phân cấp phải bảo đảm cơ chế chính sách rõ ràng, những việc chưa có chính sách rõ
ràng có thể cho làm thử, chưa phân cấp ngay; phân cấp thẩm quyền gắn với trách
nhiệm trong đó đặc biệt quan tâm trách nhiệm tài chính; phân cấp từng bước tuỳ
khả năng và điều kiện cán bộ của từng địa phương; phân cấp phải đi liền với hướng
dẫn, kiểm tra và hợp tác giữa các cơ quan trong hệ thống hành chính nhà nước;
phân cấp phải đi liền với cơ chế bảo đảm quyền giám sát, quyết định của cơ quan
dân cử và của dân, của cơ quan thông tấn báo chí.
2.5. Đào tạo và bồi dưỡng cán bộ, công chức các cấp chính quyền ở địa phương
Trong những năm gần đây, trình độ học vấn của đội ngũ cán bộ, công chức
được nâng cao hơn nhiều so với trước, song về kỹ năng và nghiệp vụ hành chính
còn đang bất cập, trong khi nhiệm vụ được phân cấp nặng nề hơn. Trước đây,
những công việc về đầu tư xây dựng một công trình, thủ tục để tiến hành một dự

được tiến hành thực sự hiệu quả nâng cao hiệu lực và hiệu quả hoạt động của chính
quyền mỗi cấp ở nước ta.
15