1

PHN I: PHN M U.
1/ Lí do chn  tài.
Nh chúng ta ã bit nm hc 2008-2009 BGD và T ã xác nh ch 
nm hc là “ Nm hc y mnh ng dng công ngh thông tin, i mi qun lí
tài chính và trin khai phong trào xây dng trnghc thân thin, hc sinh tích
cc”. Hng ng ch  nm hc và áp ng yêu cu i mi phng pháp
dy hc các trng THCS ã trin khai vic ng dng công ngh thông tin vào
dy hc  tt c các môn. i vi b môn Lch s  trng THCS có nhiu u
th và s trng trong vic ng dng công ngh thông tin  thc hin i mi
phng pháp và nâng cao hiu qu bài hc lch s . Cn c vào v trí, mc ích,
yêu cu và ni dung ca tng bài hc , giáo viên có th la chn phng pháp,
bin pháp ng dng công ngh thông tin mang li hiu qu nh: s dng phn
mm Microsoft PowerPoint  thit k và trình din trc quan bài ging in
t, s dng phn mm Violet  xây dng các dng câu hi tr nghim khách
quan, s dng phn mm flash  xây dng loi bn  “ng” ho!c khai thác
tranh nh, phim  phc v bài ging.
Tuy nhiên làm th nào  ng dng công ngh thông tin vào bài ging th"t
hiu qu, phù h#p còn ang là vn  gây nhiu tranh cãi và là vn  trn tr
ca nhiu giáo viên ng lp. Có nhiu ngi coi công ngh thông tin là công
c thay th hoàn toàn vai trò ca ngi giáo viên, công vic lên lp ca giáo
viên ch$ hoàn toàn là thao tác trình chiu nh%ng gì ã su tm #c d&n ti vic
lon thông tin và hc sinh b phân tán t tng không nm #c bài. Có nh%ng
giáo viên li khai thác n gin, nghèo nàn làm cho vic khai thác CNTT
không trit .
Chính vì nh%ng lí do trên tôi quyt nh chn  tài “ Nâng cao hiu qu bài
hc lch s vi s h' tr# ca công ngh thông tin” nh(m góp thêm nh%ng kinh
nghim ca bn thân v vic ng dng CNTT vào bài hc lch s.


3

+/ Ngu n lí lu"n: nghiên cu các tài liu v kin thc tin hc, phng pháp
ging dy b môn, các tài liu tham lu"n hi tho v ng dng CNTT vào vic
ging dy b môn ca các giáo s tin s* trng HSP Hà Ni.
+/ Ngu n v thc tin: Tích cc tham d các bui t"p hun do phòng GD, S
GD t chc, d gi hc hi kinh nghim  ng nghip.
+/ Tin hành dy th rút kinh nghim và xây dng các chuyên  cp t,
trng cm chuyên môn.
4.2 Phng pháp nghiên cu
Trong quá trình thc hin  tài tôi tin hành mt s phng pháp nghiên cu
chính nh sau
 Nghiên cu ch$ th ca b GD v ch  nm hc, tham lu"n hi tho v
vic ng dng công ngh thông tin.
 Tin hành tip xúc trò chuyn thân m"t vi HS  nm bt #c tâm lí
ca các em trong quá trình hc t"p b môn.
 Tin hành phát phiu iu tra vi ni dung: Em có yêu thích môn lch s
không? Vì sao?. Sau khi phát phiu ti 120 hc sinh ca 3 lp 8 thì tôi
thu #c kt qu nh sau:
+/ 10% HS tr li thích hc b môn
+/ 90 % HS không thích hc b môn. Lí do các em a ra là vì môn hc quá
dài, khó nh.
5/ Gii hn (phm vi), i tng nghiên cu.
 i t#ng nghiên cu là hc sinh khi 8 trng THCS Kim  ng nm
hc 2008-2009.
6/ im mi trong kt qu nghiên cu.
 Sau khi nghiên cu  tài “Nâng cao hiu qu bài hc lch s vi s h'
tr# ca công ngh thông tin” tôi nh"n thy hc sinh có hng thú trong các
tit hc lch s, các em nh kin thc lâu hn. Giáo viên ã có nh

có ngh*a vic kim tra bài c) ca HS không n thun ch$ là “ bit s” mà còn 5

phi “hiu – lu"n s”, phi thc hành và v"n dng kin thc “ & hc”, chun b
cho vic tip thu kin thc s+ hc. Vì v"y khi kim tra giáo viên nên kt h#p
gi%a trc nghim và t lu"n mt cách hài hoà.
Ví d: khi dy Tit 23 bài 15 “ Cách mng tháng Mi Nga nm 1917 và
công cuc u tranh bo v cách mng ( 1917-1921) tôi tin hành kim tra
bài c) nh sau:
Khi chin tranh th gii th nht ang din ra quyt lit, s kin m ra cho
lch s nhân loi mt bc ngo!t, ó là s kin nào? Vì sao?
A/ Cách mng tháng Mi Nga bùng n và thng l#i.
B/ Nc Nga Xô Vit rút khi cuc chin tranh.
C/ Nga kí hoà c b-rét-li-tp vi c.
D/ M* nhy vào tham gia chin tranh.
Sau khi hc sinh chn áp án úng là áp án A và gii thích giáo viên gii
thiu luôn vào bài mi.
II/ ng dng công ngh thông tin  t chc cho HS chun b nghiên cu
kin thc mi.
Công vic này có tác dng thu hút s chú ý, huy ng nh%ng kin thc hc
sinh ã hc và kích thích hot ng trí tu, hng thú ca các em i vi vn 
s+ nghiên cu. Vic chun b cho hc sinh nghiên cu kin thc mi ( tc !t
mc ích hc t"p trc hc sinh ho!c d&n dt hc sinh vào bài mi) còn có ý
ngh*a nh hng các em nh%ng ni dung chính cn tìm hiu trong quá trình
nghiên cu bài. Có nhiu cách  !t mc ích hc t"p trc khi nghiên cu
kin thc mi song phng pháp hiu qu nht là giáo viên dùng li trình bày
sinh ng, to tình hung có vn  và a ra bài t"p nh"n thc ( câu hi nêu
vn ) lên màn hình  HS c lp quan sát suy ng&m.

v"y chúng ta cn cn c vào v trí, mc ích ni dung c bn ca bài  xác 7

nh và la chn kênh hình cn thit khi s dng, m bo không có nh%ng
thông tin sai lch v m!t khoa hc, ho!c làm phân tán s t"p trung suy ngh* ca
hc sinh v s kin trong bài.
Hn n%a khi ng dng công ngh thông tin trong quá trình t chc cho hc
sinh tìm hiu kin thc mi, giáo viên cn nm v%ng nh%ng lí lu"n v phng
pháp b môn, phi có phng pháp s dng tt i vi tng loi thit b,
phng tin k* thu"t. Thc t cho thy nh%ng giáo viên thng g!p lúng túng
trong khi ng dng công ngh thông tin vào trình chiu ho!c hng d&n hc
sinh khai thác kênh hình kém hiu qu là do giáo viên cha nm v%ng v
phng pháp khai thác, quá tham lam trong vic trình chiu kin thc.  ng
dng công ngh thông tin khi t chc cho hc sinh tìm hiu kin thc mi có
hiu qu, theo tôi giáo viên cn tuân th theo 3 bc:
1/ Bc chun b nhà
 Giáo viên nghiên cu k* SGK  xác nh v trí, mc ích và ni dung
c bn ca tng mc kin thc  la chn kênh hình cho phù h#p : loi
nào dùng  c th hoá mt s kin quan trng, loi nào minh ho ho!c
loi nào va minh ho va khc sâu kin thc và rèn luyn k* nng thc
hành cho hc sinh.
 Sau khi ã xác nh loi kênh hình cn s dng, giáo viên tìm hiu ni
dung kin thc lch s #c th hin trên kênh hình ó.Tìm hiu ni
dung kênh hình, giáo viên c)ng s+ nh hng #c phng pháp s
dng, d kin câu hi. Khi ã hiu rõ ni dung giáo viên s+ thit k kênh
hình trên máy tính theo kch bn.
Ví d: Khi dy tit 39- bài 25: Kháng chin lan rng toàn quc (1873-
1884). mc II.2 khi tng thut chin thng Cu Giy ln 2( 19/5/1883).

gì? i vil#c  lch s nói v mt tr"n ánh, giáo viên cn cho hc sinh
kt h#p nghiên cu SGK và quan sát l#c   tìm nh%ng ý chính v din
bin, r i !t câu hi g#i m giúp hc sinh hiu s kin:
Ví d: khi dy bài 26 “ Phongtrào kháng chin trong nh%ng nm cui th k$
XIX” Khi hng d&n hc sinh tng thu"t v cuc khi ngh*a Ba ình, giáo
viên hng d&n hc sinh quan sát l#c  kt h#p ni dung sách giáo khoa và
g#i m mt s câu hi nh sau:
? H thng phòng th Ba ình #c xây dng  âu và xây dng nh th
nào? Em có nh"n xét gì v cách b phòng ca ngh* quân Ba ình? Chin thu"t
ch yu ca ngh*a quân là gì? Em có suy ngh* gì v chin thu"t ó?
Cách g#i ý và !t câu hi nh v"y s+ kích thích t duy, trí tng t#ng ca
hc sinh, giúp các em tích cc, ch ng tham gia vào quá trình l*nh hi kin
thc, qua ó hiu rõ ni dung lch s phn ánh tren kênh hình.
Th ba, giáo viên dành cho hc sinh mt khong thi gian ngn  suy ngh*,
ho!c c SGK ròi tr li câu hi theo nh%ng g#i ý mà giáo viên ã nêu trc
ó, các bn khác trong lp lng nghe, b sung ý kin.
Cui cùng, giáo viên nh"n xét, trình bày và kt lu"n, giúp hc sinh sáng t
nh%ng ni dung lch s liên quan n kênh hình.
Tuy nhiên trong quá trình s dng giáo viên không nên d"p khuôn, máy móc.
Tu. tng trng h#p và i t#ng hc sinh giáo viên có th áp dng cho phù 10
h#p. Khi s dng tranh nh, l#c  trên phm mm PowerPoint, giáo viên lu
ý không nên quá lm dng yu t k* thu"t, bay, nhy, un l#n, màu sc loè
lo-t Giáo viên phi có phng pháp, nghip v s phm, kt h#p gi%a li nói
và thao tác trên máy th"t linh hot, hài hoà  bài ging va mang tính trc
quan, sinh ng , giàu hình nh biu cm, hc sinh va hng thú say mê hc
t"p.
3/ Hoàn thành bc s dng.

vì sao la chn s kin ó.
Chng II: Tit hc ng dng công ngh thông tin c th
Th hin nh%ng bin pháp s phm nói trên, tôi ã tin hành thc nghim s
phm  nhiu tit hc và tiêu biu nht là Tit 32: Chin tranh th gii th
hai ( 1939-1945), vi s ng dng công ngh thông tin t khâu kim tra bài c)
ti phn cng c.
Tit 32: Chin tranh th gii th hai
( 1939-1945)
I/ n nh t chc
II/ Kim tra bài c#.
? Cuc khng hong kinh t th gii 1929-1933 ã  li h"u qu nghiêm
trng nh th nào?
A/ Nn kinh t các nc ri vào suy yu.
B/ Tàn phá n!ng n nn kinh t các nc, mc sn xut b y lùi, vn  th
trng tiêu th tr nên gay gt.
C/ Hàng hoá khan him.
D/ Các nhà máy xí nghip b óng ca 12
III/ Bài mi:
*/ GTB: Cuc khng hong kinh t th gii ã  li h"u qu vô cùng
nghiêm trng cho nhân loi nn kinh t các nc b tàn phá n!ng n, mt ln
n%a vn  th trng tiêu th li tr nên gay gt.  gii quyt vn  này mt
s nc nh Anh, Pháp, M* ã thc hin ci cách kinh t. Ng#c li c<
Nh"t, I-ta-li-a phát xít hoá b máy chính quyn, phát ng chin tranh chia li
th gii , !t c th gii trc cuc i chin ln th hai. V"y cuc chin tranh
TGII din ra nh th nào bài hôm nay cô trò chúng ta cùng tìm hiu.

Hot ng c"a th$y và trò Ni dung c$n t




13
th nht gi%a hai khi  quc li ny sinh
nh%ng mâu thu&n mi v vn  th trng và
thuc a: nc c mt ht h thng thuc
a mun phát ng chin tranh  òi li
nh%ng gì ã mt, còn Nh"t Bn không tho
mãn ví s phân chia h thng thuc a sau
chin tranh nên mun phát ng chin tranh 
òi li s công b(ng.
GV: Nh chúng ta ã bit sau khi chin tranh
TGI kt thúc h thng Vécxai- Oasinhtn ã
#c thành l"p  phân chia li quyn l#i ca
các nc sau chin tranh và theo hoà c này
thì c mt hoàn toàn h thng thuc a phi
b i thng chin phí chin tranh và chu s
kim soát quân s ca các nc thng tr"n.
Còn nc I-ta-li !c bit là Nh"t mt s kim
soát c quyn  vùng bin Châu Á- TBD phi
chia s, ngu n l#i vi M*, chu s sp !t ca
M* nên c)ng mun phát ng chin tranh phân
chia li th gii.
Tuy nhiên c hai khi  quc cùng mâu
thu&n vi Liên Xô vì chúng mun tiêu dit nhà
nc XHCN ngay khi còn trong "trng nc"


14
phát xít ch*a m)i nhn v phía Liên Xô.
GV:? Yêu cu HS quan sát H75
? H75 phn ánh iu gì?
HS: Chính sách tho hip ca Anh, Pháp, M*.
GV: ? Chính sách tho hip #c th hin nh
th nào qua bc tranh bim ho này?
HS: ây là bc tranh bim ho do mt ho s*
ngi Thu0 S* v+ và #c ng trên các t báo
ln  châu Âu u nm 1939. Trong bc tranh
Hít-le #c ví nh ngi khng l Giu-li-v
trong truyn Giu-li-v du kích, xung quanh là
các nhà lãnh o các nc châu Âu Anh, Pháp,
M* #c xem nh nh%ng ngi tí hon b Hít-le
iu khin.
GV: b sung: Các nc Anh, Pháp, M* mun
m#n bàn tay ca các nc phát xít tiêu dit
Liên Xô vì th h ã thc hin ng li tho
hip nh#ng b. $nh cao ca chính sách tho
hip này là chính sách Mun- khen. Theo ó
Anh, Pháp, M* nh#ng b cho c thôn tính
Tip Khc  i ly vic c quay sang tn
công Liên Xô( Hip c Muy- ních).Tuy nhiên
Hít -le ã quay sang tn công Châu Âu trc.
GV: ? Vì sao Hít -le li tn công châu Âu
trc?


15
P, M nên Hít le quay sang tn công châu Âu
trc.
GV: ? Chính sách tho hip này ã  li h"u
qu nh th nào?
HS: : Chính sách tho hip nh#ng b ca các
nc châu Âu ã d&n ti s ch quan khinh
ch, to iu kin thu"n l#i cho c gây chin
và 1/9/1939 c tn công Ba Lan chin tranh
th gii th hai chính thc bùng n.
GV: ? Nh v"y nguyên nhân n%a thúc y
chin tranh bùng n là gì?
HS: Chính sách tho hip ca Anh, Pháp, M*
GV: Yêu c$u HS xem trích on phim và
tho lu!n nhóm :
Theo em trong nh%ng nguyên nhân trên
âu là nguyên nhân sâu xa âu là nguyên
nhân tr&c tip?
HS: tho lu"n(2phút)- báo cáo:
Nguyên nhân sâu xa: mâu thu&n v vn  th
trng và thuc a.
nguyên nhân trc tip: Chính sách tho hip
ca Anh, Pháp , M*.
GV: Nh v"y vi chính sách tho hip ca
Anh, Pháp, M* vin c Ba Lan ã khiêu khích
c, êm ngày 31/8/1939 rng sáng ngày
1/9/2939 c m cuc tn công t vào Ba
Lan vi 57 b binh , hn 2500 xe tng. Cùng


ng yên trong hoà bình. S kin này ã ánh
du s bùng n ca chin tranh th gii th 2.
GV: Yêu cu HS theo dõi phn II
? trình bày nh%ng din bin chính trên chin
trng châu Âu?
HS: c chim hu ht châu Âu
22/6/1941 tn công và tin sâu vào lãnh th
liên Xô.
GV: Yêu cu HS xem phim " c ánh
chim Châu Âu" và ghi li tin trình ánh
chim châu Âu ca phát xít c?
GV: Treo l#c  gii thiu kí hiu trên l#c
 .
? Lên bng trình bày trên l#c  s ánh
chim ca quân c vi các nc Châu Âu.
HS: Trình bày theo trình t thi gian.
GV: ? Còn nh%ng nc nào cha b c
chim óng?
HS: Anh và mt s nc trung l"p: Thu0 in,
Th Nh* Kì.
GV: Tng thu"t trên l#c  ng
Sau khi tn công Ba Lan vi u th tuyt i
v sc mnh. c nhanh chóng ánh tan quân
i Ba Lan, bao vây th ô Vác-sa-va. Chính
ph Ba Lan hèn nhát ri khi t nc nhng




     

Vác-sa-va ã hoàn toàn tht th.
Sau khi chim xong ba Lan và mt s nc
ông Âu c chuyn sang tn công phía Tây,
m u là xâm chim an Mch và Na Uy.
Ti an Mch vua và chính ph l"p tc yêu
cu nhân dân h v) khí còn ti Na Uy nhân dân
chin u vô cùng d)ng cm.
Tip theo t ngày 10/5-> 4/6/1940 quân c
ã thc sâu vào nc Pháp buc Pháp phi u
hàng. Tàn quân Anh- pháp tháo chy sang
Anh. Chính ph Pháp b Pa-ri chy v Boóc-
ô và a thng ch Pê-tanh lên cm quyn 
xin ình chin vi c, nc Pháp bi tr"n sau
6 tun chin u.
Ngay sau khi tn công Pháp tháng 7/ 1940
Hít-le  ra k hoch" s t bin" nh(m  b
lên át nc Anh. c ã dùng bom ném vào
ban êm. th ô Luân ôn b hàng ngàn tn
bom tàn phá d% di.
Tip ó phát xít c chuyn sang bành
chng khu vc ông nam Âu. Hít- le dùng
nh%ng th on chính tr khôn khéo kt h#p
sc ép quân s lôi kéo Ru-ma-ni , Hung -ga-ri,








ánh chim châu Âu mt cách nhanh chóng và
hu nh không b tn tht gì áng k. Trên c
s ó c tn công và tin sâu vào lãnh th
Liên Xô.
GV: ? Vì sao trong giai on u c có th
nhanh chóng ánh chim các nc châu Âu và
tn công vào lãnh th Liên Xô?
HS: Vì c tn công bt ng và chim u th
v quân s, #c s h"u thu&n ca Anh, Pháp,
M*.
GV: ? Trình bày tình hình chin s  m!t tr"n
Thái Bình Dng?
HS: 7/12/1941 Nh"t tn công M*  Trân Châu
Cng-> Nh"t chim toàn b vùng ông Nam
Á.
GV: ? Em bit gì v tr"n Trân Châu Cng?
HS: trình bày.
GV: Cho HS theo dõi phim " tr"n Trân Châu
cng".
GV: nhn mnh : tr"n Trân Châu cng ã m
u cho s bành trng ca Nh"t  vùng châu







  ! "#
$%&

'P8E9H0&
D)KL&$%[0P
'()4NN')5J\IM*2
*+,A>@AB]UCD1+I-
'(,+$V $%IXVE^I!R
$_;#'`$LX
aD
4/C
 $).5X
'(,b(;V ).VHHHc
d=76-%.Nd
*+,.#+,2.!/
'(,VHHN%$9.##
DF:D)  _C7$# -.
!/ :6 +e VHc  _ N %  :6
`$ 9 f  L $ 8 7 '
g 4P & C D $ F( GD 
@=>[>@AB@ V/` E h  )3  7 /

"-.
A>@AB]UC
D1+I-









? Nguyên nhân bùng n chin tranh th gii th nht và th hai có gì ging và
khác nhau
*/ Kt qu
- Sau mt thi gian gimg dy môn Lch s vi s h' tr# ca CNTT tôi
nh"n thy hc sinh ã có nh%ng chuyn bin tích cc. Hc sinh ã bt u hng
thú vi tit hc và tính tích cc hot ng. Bc u ã khc phc #c tình
trng tip thu th ng  hc sinh. Hu ht các em u rt có th t chim l*nh
#c phn kin thc lch s trên tranh nh, l#c  thông qua s hng d&n ca
giáo viên. Các em nh kin thc lâu hn. Hc sinh không ch$ dng li  vic
nm kin thc trong SGK mà còn t rút ra nh%ng qui lu"t, bài hc lch s thông
qua nh%ng s kin ó. Ch1ng hn khi tôi yêu cu HS lên bng tng thu"t li
s kin quân c dánh chim châu Âu b(ng l#c  và cho bit vì sao quân
c có th nhanh chóng chim #c châu Âu nh v"y? thì  hai lp thu #c
kt qu nh sau:
21
Lp 8A2 8A1
Kt qu 50% tr li úng 90% tr li úng
( Tit dy  8A1 có s h tr ca CNTT)
Kt qu trên cho thy nu GV s dng có hiu qu CNTT trong bài dy thì
s+ nâng cao cht l#ng các gi dy lch s. PHN BA: K'T LUN.
Qua quá trình thc hin tôi nh"n thy  nâng cao cht l#ng bài dy lch s


M(C L(C TRANG
1.Ph$n mt : ph$n m $u 1 23
Lí do chn  ài 1
Lch s sáng kin kinh nghim 2
Mc ích nghiên cu 2
Nhim v và phng pháp nghiên cu 2
Gii hn (phm vi) i t#ng nghiên cu. 3
im mi trong kt qu nghiên cu. 3
2. Ph$n hai: Ni dung 4
Chng I: Lí lu"n chung 4
Chng II: Tit hc ng dng c th 11
3. Ph$n ba: Kt lu!n 21