Sáng Kiến Kinh Nghiệm
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Chủ tịch Hồ Chí Minh, người anh hùng giải phóng dân tộc. Một danh nhân
văn hóa thế giới. Hồ Chí Minh là người chuẩn bị và là người khai sinh ra nền
giáo dục cách mạng Việt Nam. Người không chỉ là một nhà giáo cách mạng
trong sáng mà còn là người tổ chức nhà lý luận nhà thiên tài của dân tộc. Tư
tưởng giáo dục của người luôn luôn là định hướng phất triển giáo dục trong mọi
hoàn cảnh. Hồ Chí Minh là thầy giáo của các thế hệ thẩy giáo cách mạng Việt
Nam, là biểu tượng trong sáng cho truyền thống của dân tộc và truyền thống
giáo dục của dân tộc. Trong quá trình học tập và hoạt động cách mạng, người đã
để lại cho nhân loại một kho tàn văn hóa khổng lồ.
Những bài viết của người hết sức ngắn gọn, cô động, súc tích lời văn giản dị
gần gũi với tất cả các tầng lớp nhân dân. Tư tưởng và đạo đức Hồ Chí Minh là
sự kết tinh những truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta và là tinh hoa văn hóa của
nhân loại, là tài sản tinh thần vô giá của Đảng và nhân dân ta, đồng thời là tấm
gương để mọi người dân Việt Nam học tập và noi theo.
Người đã để lại nhiều câu nói, lời khuyên quý báu cho thế hệ sau. Trong đó
có "Năm điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng”. Đây là một tập hợp các phẩm
chất tốt đẹp mà mỗi một học sinh cần học tập và noi theo. Tuy vậy, từ khi tôi
cắp sách đến trường cho đến nay, tôi thấy chúng ta học tập và vận dụng năm
điều Bác dạy chưa sâu sắc, chưa triệt để. Là một giáo viên đứng lớp nhiều năm
tôi luôn băn khoăn suy nghĩ để tìm ra biện pháp giúp học sinh học tập và vận
dụng “Năm điều Bác Hồ dạy” một cách tốt nhất. Vậy, học sinh chúng ta ngày
nay phải hiểu và vận dụng lời dạy trên như thế nào cho đúng ? Đó là lý do mà
tôi luôn quan tâm suy nghĩ để thực hiện đề tài này.
Một số biện pháp vận dụng “Năm điều Bác Hồ dạy”
để giáo dục nâng cao đạo đức cho học sinh.
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 1
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
2. MỤC TIÊU VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

- Phương pháp điều tra: để tìm hiểu tình hình nắm bắt nội dung “ Năm điều Bác
Hồ dạy” của học sinh.
- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm: để nghiên cứu kết quả xếp loại rèn luyện
của học sinh.
- Phương pháp chuyên gia: nhờ sự tư vấn của một số cán bộ giáo viên có kinh
nghiệm.
* Nhóm các phương pháp hỗ trợ:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu.
- Phương pháp phân tích tổng hợp lý thuyết.
II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
1. Thưc trạng của vấn đề:
Hiện nay, thực tế chất lượng đạo đức ở trường học củng như ngoài xã hội
đang xuống cấp một cách “trầm trọng”. Trong thời gian vừa qua, đài báo đã đưa
rất nhiều tin, bài phản ảnh về sự suy thoái đạo đức ở môt bộ phận thanh thiếu
niên. Do tác động tiêu cực từ phim ảnh, từ mặt trái của cơ chế thị trường. Nên
vấn đề giáo dục đạo đức trong trường học phải được đặt lên hàng dầu, và được
coi là vấn đề cấp thiết nhất. Là một giáo viên đang trược tiếp giảng dạy cho học
sinh từng ngày. Tôi thấy, Nếu chúng ta biết vận dụng tốt “ Năm điều Bác Hồ
dạy” để giáo dục nâng cao đạo đức cho học sinh là một biện pháp hữu hiệu.
a) Thuận lợi:
- Năm điều Bác Hồ dạy thiếu niên, nhi đồng đã được đưa vào trường học từ lâu,
học sinh Tiểu học được học từ lớp 1 đến lớp 5. Hình như tất cả các em sau khi
vào lớp 1 khoảng 2 tháng là các em đã thuộc.
- Dễ dàng phối hợp với Tổng phụ trách, cũng như các giáo viên khác.
- Mỗi tuần điều được sinh hoạt dưới cờ một lần, trước khi vào học đều đọc “
Năm điều Bác Hồ dạy”
b) Khó khăn:
- Giáo viên chủ nhiệm đảm trách nhiều môn nên có hạn chế về thời gian.
- Các em chỉ đọc thuộc lòng mà không nắm được nội dung của từng điều.
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 3

Với kết quả điều tra trên ta dễ dàng nhận thấy học sinh chúng ta chỉ học
thuộc “ Năm điều Bác Hồ dạy” một cách máy móc chứ không nắm được nội
dung, không biết vận dụng.
* Đổi mới phương pháp và hình thức tổ chức giáo dục.
* Bước 1: Giúp học sinh học thuộc “ Năm điều Bác Hồ dạy”.
* Bước 2: Giúp học sinh hiểu nội dung “ Năm điều Bác Hồ dạy”.
* Bước 3: Cho học sinh thực hành nội dung “ Năm điều Bác Hồ dạy”.
* Bước 4: Hướng dẫn học sinh vận dụng “ Năm điều Bác Hồ dạy” vào thực tiễn
trong học tập và rèn luyện cũng như trong cuộc sống hàng ngày.
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 4
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
- Ngay từ đầu năm học, tôi lên kế hoạch cho học sinh “ Học tập và làm theo
Năm điều Bác Hồ dạy” như sau:
Tuần
1 và 2
Tuần
3 và 4
Tuần
5 và 6
Tuần
7 và 8
Tuần
9 và 10
Tuần
11 và 12
Tuần
13 và 14
Tuần
15 đến 35
Ôn

dung
điều 3
Giúp
học
sinh
phân
tích
nội
dung
điều 4
Giúp
học
sinh
phân
tích
nội
dung
điều 5
Thực
hành “
Năm
điều
Bác
Hồ
dạy”
Vận
dụng
“ Năm
điều
Bác

nắm được nội dung điều 1.“Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào” bằng hệ thống câu hỏi
sau:
H : Em hiểu như thế nào là “Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào”?
H : Em hãy nêu một vài việc làm thể hiện tình yêu đó?
H: Bản thân em đã làm gì để thể hiện tình yêu đó.
Học sinh suy nghĩ trả lời, học sinh khác nhận xét, bổ sung.
* Tôi nhận xét chốt lại: Điều thứ nhất: Bác dạy chúng ta phải biết "yêu tổ
quốc, yêu đồng bào" tức là yêu tất cả những gì thuộc về Tổ quốc mình, yêu
phong cảnh đất nước, yêu bản sắc dân tộc, yêu các phong tục tập quán, yêu nền
vǎn hiến lâu đời của dân tộc, yêu những con người Việt Nam cùng với phẩm
chất, nhân cách cao đẹp đã lưu truyền từ bao đời nay. Yêu những người cùng
chung dòng giống Việt Nam, cội nguồn Việt Nam từ miền đồng bằng tới vùng
núi xa xôi. Để làm được điều đó trước hết chúng ta phải ý thức được mình là
người con của đất nước, phải trang bị cho mình một lòng tự hào dân tộc, tự hào
về truyền thống vẻ vang của con người Việt Nam, về những gì con người Việt
Nam đã và đang làm được trong thời đại công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Phải
biết tìm hiểu về những tinh hoa, bản sắc, phong tục tập quán của dân tộc và cố
gắng tự rèn luyện để sau này có thể cống hiến được nhiều cho xã hội, góp phần
đưa đất nước ta ngày một tươi đẹp, hùng mạnh. Xung quanh ta còn rất nhiều
người gặp khó khǎn, khổ cực, là một người con của đất nước chúng ta phải có
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 6
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
trách nhiệm giúp đỡ họ trong khả nǎng có thể như câu tục ngữ "thương người
như thể thương thân" và "lá lành đùm lá rách" chỉ có lòng "yêu tổ quốc, yêu
đồng bào" của dân tộc ta mới giúp chúng ta tồn tại được sau hàng nghìn nǎm bị
Trung Quốc đô hộ, trải qua cả hai cuộc chiến tranh xâm lược của Mỹ và Pháp.
Qua việc giúp học sinh phân tích điều 1, tôi lồng ghép giáo dục các em biết
tự hào về truyền thống của dân tộc và các phẩm chất cao đẹp.
* Tháng 11: thông qua tiết sinh hoạt lớp. Tôi giúp học sinh phân tích để nắm
được nội dung điều 2.“Học tập tốt, lao động tốt” bằng hệ thống câu hỏi và quan

kết tốt sẽ có thành công. Phải biết đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân,
không nên ích kỷ, chỉ nghĩ đến bản thân vì từ đó sẽ dẫn đến mất đoàn kết. Giữ
"kỹ luật tốt "cũng là một cách rèn luyện bản thân, từ những điều nhỏ như không
nói chuyện riêng trong giờ, không đánh nhau không vi phạm nội quy của lớp,
của trường chúng ta bây giờ thì sau này là một con người có kỷ luật chúng ta sẽ
không bị mắc vào những tệ nạn xã hội, giúp chúng ta trở nên hoàn thiện hơn. Có
làm được như thếchúng ta mới xứng đáng làm con ngoan trò giỏi, sau này trở
thành một công dân tốt.
Qua nội dung điều 3, tôi giáo dục các em biết yêu thương giúp đỡ lẫn nhau
không chỉ trong lớp mà kể cả ngoài xã hội. Đồng thời củng phải biết giữ kỷ
cương trường lớp.
* Tháng 1 + 2: thông qua tiết sinh
hoạt lớp. Tôi giúp học sinh phân tích
để nắm được nội dung điều 4.“Giữ
gìn vệ sinh thật tốt” bằng hệ thống câu
hỏi và quan sát ảnh minh họa.
H: Em hãy nêu nội dung của từng bức tranh trên?
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 9
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
H: Em hiểu thế nào là giữ gìn vệ sinh thật tốt ?
H: Các em hãy liên hệ bản thân mình, lớp mình, trường mình đã thực hiện vệ
sinh tốt chưa?
Học sinh nêu và trả lời, học sinh khác nhận xét, bổ sung.
* Tôi nhận xét, chột lại. Điều thứ bốn: Bác Hồ khuyên chúng ta "giữ gìn vệ sinh
thật tốt ". Trước hết là giữ vệ sinh cá nhân, giữ vệ sinh cá nhân không có nghĩa
là phải ǎn mặc thật đẹp, đúng mốt, chải chuốt mà chỉ đơn giản là mặc sao cho
sạch, đầu tóc gọn gàng. Như chúng ta cũng biết nhìn vào cách ǎn mặc của mỗi
con người có thể đánh giá được tính cách của con người đó. ở lứa tuổi học sinh
chúng cần mặc những trang phục sao cho phù hợp với lứa tuổi mình, ǎn mặc
diện, đúng "mốt" chưa chắc là đã đẹp. Sau là chúng ta phải biết giữ vệ sinh

ta. Nên nhớ cuộc đời không bao giờ chấp nhận những kẻ yếu đuối, bạn hãy thử
nhìn xem, cuộc sống quanh ta lấp lánh bao tấm gương vượt khó học tốt, không
ngại nguy hiểm cứu người. Những con người, những bạn bè đó thực sự là những
người dũng cảm.
Với điều năm tôi giáo dục cho các em ba đức tính mà mỗi con người cần phải
có.
* Như vậy qua việc phân tích cho ta thấy “Năm điều Bác dạy” là một tập hợp
các phẩm chất tốt đẹp của con người Việt Nam ta có từ ngàn xưa.
* Tháng 4: Tôi tổ chức cho các em thực hành lại các điều mà mình đã thực hiện
phân tích qua bốn tháng. Và đây cũng là một bài kiểm tra sự hiểu biết của các
em về “ Năm điều Bác Hồ dạy”. Bằng phiếu bài tập.
Em hãy hoàn thành phiếu bài tập sau:
CÂU HỎI ĐÁP ÁN
Câu 01: Yêu Tổ Quốc, yêu đồng
bào được thể hiện cụ thể như thế
nào trong hành động hàng ngày
của học sinh chúng ta ?

Trong hành động hàng ngày của học
sinh chúng ta Yêu Tổ Quốc, yêu đồng
bào được thể hiện cụ thể
* Có hiểu biết về truyền thống tốt đẹp
của dân tộc, của địa phương mình,
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 11
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
hăng hái tham gia các hoạt động giữ
gìn và phát huy truyền thống đó.
* Lòng yêu đồng bào được thể hiện
trong cuộc sống hàng ngày với những
người xung quanh, với gia đình, bạn

làm đúng những qui định trong học tập
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 12
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
và sinh hoạt hàng ngày.
* Có thực hiện kỷ luật tốt mới thực
hiện được lòng tự trọng ở bản thân
Câu 05: Bạn hãy cho biết nội
dung của giữ gìn vệ sinh thật tốt ?
* Giữ gìn vệ sinh thật tốt là giữ gìn vệ
sinh thân thể( đầu tóc, quần áo, móng
tay chân , răng miệng ) Giữ gìn vệ
sinh lớp học, trường học và trong gia
đình, nơi công cộng, học tập, vui chơi,
lao động
Câu 06: Thế nào là Khiêm tốn ?
Thật thà ? Dũng cảm ? Hãy liên
hệ bản thân đã thực hiện được
điều dạy này chưa ?

* Khiên tốn là biết tự trọng bản thân,
không tự kiêu, tự mãn, lễ phép và tôn
trọng người lớn, bạn cùng tuổi
* Thật thà đi đôi với ngay thẳng, trong
sạch,không gian dối
* Dũng cảm tức là biết bình tĩnh và có
nghị lực để vượt qua khó khǎn, sẵn
sàng đương đầu
Câu 07: Học sinh chúng ta có
trách nhiệm gì trong việc thực
hiện năm điều Bác Hồ dạy ?

NỘI DUNG
THUỘC HƠI THUỘC KHÔNG THUỘC
1 Thuộc
“ Năm điều Bác Hồ dạy”
32 0 0
2 NỘI DUNG
HIỂU HƠI HIỂU KHÔNG HIỂU
Hiểu
“Năm điều Bác Hồ dạy”
28 4 0
3 NỘI DUNG
TỐT HƠI TỐT KHÔNG TỐT
Vận dụng
“ Năm điều Bác Hồ dạy”
25 7 0
2. Moät soá kinh nghieäm :
* Để thực hiện tốt việc vận dụng “ Năm điều Bác dạy để giáo dục nâng cao
đạo đức cho học sinh có hiệu quả, giáo viên cần :
+ Phải đổi mới phương pháp và hình thức tổ chức giáo dục
+ Nắm vững nội dung của từng điều Bác dạy.
GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 14
Sáng Kiến Kinh Nghiệm
+ Thực hiện tốt việc lập kế hoạch học tập và làm theo “ Năm điều Bác Hồ
dạy thiếu niên nhi đồng cho các em.
+ Sử dụng linh hoạt các phương pháp, hình thức tổ chức giáo dục nhằm phát
huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh.
+ Không quá lạm dụng thời gian của tiết hoạt lớp.
+ Nội dung giáo dục phải phù hợp với tâm sinh lí của học sinh
Đề tài là kết quả của một quá trình tìm tòi, thử nghiệm và đúc rút kinh
nghiệm trong thực tế dạy học. Kính mong sự đóng góp ý kiến của đồng nghiệp

GV : Nguyễn Thanh Liêm Trang 16