Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
MỤC LỤC
A/ PHẦN MỞ ĐẦU
Trang
1. Lý do chọn đề tài 1
2. Mục đích nghiên cứu 1
3. Đối tượng nghiên cứu 1
4. Nhiệm vụ nghiên cứu 1
5. Phương pháp nghiên cứu 2
B/ PHẦN NỘI DUNG
1/ Đặc điểm dạy học phân môn Tập đọc lớp 4 - 5 3
1.1 Cơ sở lý luận 3
1.2 Cơ sở thực tiễn 3
2/ Nguyên nhân 4
3/ Kết quả nghiên cứu 5
4/ Một số biện pháp 6
4.1. Bồi dưỡng kĩ năng đọc và kĩ năng dạy tập đọc cho giáo viên 6
4.2 .Rèn đọc cho học sinh trong giờ tập đọc 7
4.3. Bồi dưỡng vốn sống cho học sinh. 12
4.4. Rèn phát âm đúng qua hoạt động ngoài giờ tập đọc.
C/ PHẦN KẾT LUẬN 14
D/ ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ 15
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
1
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
A. PHẦN MỞ ĐẦU
1. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI :
Lang Thíp là một xã vùng cao, vùng đặc biệt khó khăn, dân số gần 6.640
người với 9 dân tộc sinh sống, trong đó các dân tộc thiểu số chiếm 53,7% tổng

hiện mục đích giáo dục, giáo dưỡng cho các em là đối tượng học sinh dân tộc ở
lớp 4-5.
3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
- Các tiết dạy của Giáo viên ở trường Tiểu học số 1 Lang Thíp về phân môn
tập đọc ở lớp 4; 5.
- Học sinh lớp 4-5, Trường tiểu học số 1 Lang Thíp xã Lang Thíp huyện
Văn Yên tỉnh Yên Bái nói chung và học sinh dân tộc thuộc các lớp này nói
riêng.
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
2
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
- Sách giáo khoa, sách giáo viên Tiếng Việt lớp 4,5
- Các tài liệu về chuyên môn. Tài liệu chuẩn kiến thức kỹ năng các môn
học ở tiểu học
- Qua các sân chơi như : Giao lưu kiến thức Tiếng Việt cho học sinh dân
tộc vùng đặc biệt khó khăn tại trường. Giao lưu học sinh lớp 4,5
4. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU :
- Tìm hiểu về nội dung, phương pháp giảng dạy phân môn tập đọc ở lớp 4;
5, chú ý sự sáng tạo trong khi sử dụng phương pháp dạy học phù hợp đối tượng
học sinh.
- Nghiên cứu thực trạng chất lượng học tập phân môn tập đọc của học sinh
lớp 4; 5 trường Tiểu học số 1 Lang Thíp nói chung và đối tượng học sinh dân
tộc ở các lớp này nói riêng
- Thử nghiệm, trao đổi với giáo viên trong sinh hoạt chuyên môn, đề xuất
một số sáng kiến rèn đọc dựa trên cơ sở nội dung và phương pháp dạy – học đã
áp dụng theo chương trình dạy học mới của Bộ Giáo dục cho đối tượng này.
5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU :
a. Phương pháp thu thập và phân tích tài liệu:
- Tìm hiểu và phân tích các tài liệu dạy học như: SGV, SGK, sách “Hỏi đáp

thành 4 kĩ năng nghe – nói – đọc – viết cho các em.
Dạy cho học sinh đọc đúng, đọc diễn cảm là giúp các em phát triển tư duy
ngôn ngữ, tiếp xúc với kho tàng tri thức của loài người; đây cũng chính là một
phương tiện giáo dục đạo đức, thẩm mĩ cho các em. Vì thế, cần thiết phải nâng
cao chất lượng đọc cho học sinh tiểu học nói chung và học sinh dân tộc nói riêng
(vì học sinh dân tộc gặp nhiều khó khăn hơn khi học tiếng Việt)
Vậy, ở tiết Tập đọc, học sinh học những gì và học như thế nào? Giáo viên
có tác động gì đến quá trình học đọc của các em trong giờ tập đọc và trong các
hoạt động khác?
Việc đọc đúng, đọc diễn cảm sẽ giúp các em nghe và cảm nhận văn bản tốt,
viết đúng chính tả. Ở mỗi tiết học, không chỉ là tiết tập đọc, người giáo viên phải
chú ý hơn việc rèn cho các em kĩ năng diễn đạt bao gồm kĩ năng nói, kĩ năng
đọc, kĩ năng dùng từ, đặt câu. Đọc cho rõ ràng, rành mạch, đọc có ngữ điệu là
kĩ năng chính cần hình thành và rèn luyện cho các em qua phân môn này. Người
học sinh học tốt phân môn tập đọc sẽ có lợi cho việc học tốt các phân môn khác.
Chính vì vậy, khi dạy tập đọc cho các em người giáo viên phải tạo ra những hoạt
động mang tính tự giác cao và khơi dậy được niềm ham thích đọc sách; giúp các
em biết tự đánh giá năng lực của bản thân. Làm được như thế, trước hết giáo
viên thực sự phải có kĩ năng đọc, năng lực dạy tập đọc tốt.
1.2. Cơ sở thực tiễn:
a. Cán bộ, giáo viên:
*Thuận lợi:
- Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao từ lãnh đạo ngành; chuyên môn Phòng
Giáo dục đến sự giúp đỡ của đồng nghiệp trong nha trường .
- Được học tập và tiếp thu kĩ nội dung chương trình và phương pháp dạy
học mới; đội ngũ giáo viên trong trường yêu nghề, nhiệt tình trong công tác,
thường xuyên, dự giờ, trao đổi, rút kinh nghiệm nhằm cải tiến phương pháp để
nâng cao chất lượng dạy học.
- Chương trình sách giáo khoa mới gồm các bài tập đọc đa dạng về thể loại
(văn, thơ, kịch, văn bản nhật dụng,…), phong phú về nội dung, được bố trí phù

* Khó khăn :
Có số lượng học là người dân tộc nhiều, năm học 2010- 2011 có 431 HS
dân tộc/569 HS toàn trường (riêng khối 4, 5 178/215). Năm học 2011- 2012 có
447 HS dân tộc/571 HS toàn trường (riêng khối 4, 5 204/238). Số đông học sinh
dân tộc thường phát âm sai do lỗi cơ bản là chất giọng vùng miền. Phụ huynh là
người đồng bào dân tộc hầu như không có tác động gì đến việc học đọc của các
em vì nhiều lí do : bản thân họ sử dụng tiếng Việt còn chưa chính xác, phát âm
sai lỗi nhiều, quan niệm chăm sóc và giáo dục con cái của họ cũng hạn chế. Kĩ
năng đọc hiểu của các em còn yếu, đọc chỉ mang tính phát âm mà thôi.
2. Nguyên nhân :
Việc thử nghiệm, tìm hiểu thực tiễn kết hợp với nghiên cứu tài liệu, tôi
nhận thấy: có những thực trạng trên là do những nguyên nhân chủ yếu sau đây:
- Một số giáo viên chưa đánh giá đúng mức vai trò, vị trí và tầm quan trọng
của việc dạy – học phân môn tập đọc; chưa sâu sát việc nắm bắt tâm lí của học
sinh và phụ huynh trong đối tượng đồng bào dân tộc ở địa bàn mình giảng dạy;
công tác dân vận chưa được chú trọng.
- Ở một số tiết dạy, giáo viên chưa thể hiện sự quan tâm đúng mức đến đối
tượng học sinh yếu; đặt yêu cầu chưa cao vào việc luyện phát âm đúng và đọc
diễn cảm đối với học sinh và cuốn hút học sinh vào hoạt động này mà chỉ chú
trọng vào việc đọc to, đọc đúng tốc độ.
Qua thực tiễn dự giờ thăm lớp, tìm hiểu đối tượng, thông qua các buổi sinh
hoạt chuyên môn, chuyên đề và các tiết dự giờ cũng như các chuyên đề ở các tổ
khối; trong quy mô toàn trường, tôi luôn coi trọng và chú ý lắng nghe, đề xuất ý
kiến về các giải pháp nâng cao chất lượng đọc cho các em học sinh dân tộc
nhằm nâng cao kĩ năng sử dụng tiếng Việt cho các em. Đồng thời, tôi luôn tìm
tòi sáng kiến để cải tiến phương pháp dạy học nâng cao ch t l ng gi d yấ ượ ờ ạ
Ti ng Vi t cho h c sinh dân t c,ế ệ ọ ộ làm sao cho các em đọc đạt hiệu quả cao hơn .
3. Kết quả nghiên cứu :
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
5

đọc nhỏ và phát âm sai cả âm đầu, dấu thanh và vần).(Nhóm 1)
2/ Nhóm đọc sai lỗi phát âm là chủ yếu. (đọc to, đúng tốc độ, biết ngắt nghỉ
đúng ở các dấu câu và ở các cụm từ đối với câu dài nhưng phát âm sai cả về âm
đầu, dấu thanh và vần ). (Nhóm 2)
3/ Nhóm đọc sai lỗi vùng miền là chủ yếu. (đọc to, đúng tốc độ, biết ngắt
nghỉ đúng ở các dấu câu và ở các cụm từ đối với câu dài,chỉ phát âm sai về dấu
thanh). (Nhóm 3)
4/ Nhóm đọc đúng nhưng chưa diễn cảm.(đọc to, đúng tốc độ, biết ngắt
nghỉ đúng ở các dấu câu và ở các cụm từ đối với câu dài, phát âm đúng,(có thể
còn sai một vài lỗi vùng miền)). (Nhóm 4)
5/ Đọc diễn cảm: đọc lưu loát, không sai lỗi, biết nhấn giọng ở từ ngữ biểu
cảm,…(đọc có ngữ điệu). (Nhóm 5)
Việc phân nhóm như trên không chỉ dựa vào kết quả khảo sát chất lượng
theo yêu cầu của nhà trường; các giờ tập đọc trên lớp mà tôi còn dựa vào các đợt
đi dự giờ kiểm tra hoặc các đợt tổ chức thi giao lưu và giờ sinh hoạt tập thể.
Kết quả cụ thể như sau:
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
6
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
- Năm học 2010-2011, lớp 4C,5C (Liên sơn), 4D,5D (Làng Đam), 4E,5E
(Bùn Dạo) :
Thời điểm
khảo sát
Số HS
DT
trong lớp
Đối tượng
đọc thuộc
Nhóm 1

đọc thuộc
Nhóm 1
Đối tượng
đọc thuộc
Nhóm 2
Đối tượng
đọc thuộc
Nhóm 3
Đối tượng
đọc thuộc
Nhóm 4
Đối tượng
đọc thuộc
Nhóm 5
KSCL đầu năm
học 2011-2012
128 15 39 34 25 15
Cuối HKI 128 6 34 32 34 22
- Ngoài ra, năm học này thực hiện công văn số: 58 /PGD&ĐT- GDTH ngày 21
tháng 12 năm 2011 của Phòng GD&ĐT huyện Văn Yên về việc tổ chức giao lưu
Tiếng Việt cho học sinh dân tộc bậc tiểu học các trường vùng ĐBKK năm học
2011 – 2012. Nhà trường đã tiến hành tổ chức giao lưu cấp trường tạo cơ hội
để học sinh dân tộc được giao lưu, củng cố và mở rộng thêm vốn kiến thức
Tiếng Việt đã được học; đồng thời có sự vận dung linh hoạt, sáng tạo vào các
vấn đề của đời sống xã hội. Giúp học sinh dân tộc luôn tự tin trong giao tiếp,
ứng sử và rèn luyện kỹ năng trình bày một vấn đề trước đông người. Qua giao
lưu phát hiện, bồi dưỡng những học sinh dân tộc có năng khiếu. Đồng thời giúp
đơn vị trường thấy được những tồn tại, hạn chế trong quá trình giáo dục học
sinh dân tộc để có biện pháp điều chỉnh kịp thời. Hiện nay đã thành lập đội để
chuẩn bị giao lưu cấp huyên.

1/ Bài tập đọc là văn bản nhật dụng
2/ Bài tập đọc là văn xuôi
3/ Bài tập đọc là thơ
4/ Bài tập đọc là truyện, kịch.
a) Rèn đọc đúng (chú trọng phát âm đúng):
Đọc đúng là đọc to, lưu loát, phát âm đúng, ngắt nghỉ giọng đúng chỗ trong
từng câu, từng đoạn ở dấu câu, ở các cụm từ; ngắt nhịp đúng ở các câu thơ; nắm
được nội dung, ý nghĩa của bài đọc.
Đối với văn bản nhật dụng, thay bước luyện đọc diễn cảm bằng luyện đọc
lại, tôi chỉ đạo dành cho đối tượng học sinh yếu có cơ hội được đọc nhiều hơn.
Tôi đã yêu cầu giáo viên đặc biệt chú trọng đối tượng học sinh yếu và
trung bình. Trong hoạt động đọc theo nhóm bàn, học sinh khá giỏi luôn được
giao nhiệm vụ lắng nghe bạn đọc và giúp bạn phát âm lại cho đúng; rồi đọc cho
bạn nghe câu, đoạn khó ( bố trí học sinh khá, giỏi ngồi xen kẽ với học sinh yếu
để giúp đỡ học tập, tổ chức tốt thi đua các đôi bạn cùng tiến).
Với đối tượng học sinh phát âm lỗi nhiều cần vận dụng tối đa khả năng
giúp bạn của học sinh khá, giỏi; kịp thời giúp đỡ và khen ngợi các em khi các
em có tiến bộ. Yêu cầu dạy theo quy trình sau :
- 1HS giỏi đọc.
- HS đọc thành tiếng nối tiếp từng đoạn văn (khổ thơ hoặc đoạn đọc) 2-3
lần (tùy từng nội dung bài đọc cụ thể) - Giáo viên hướng dẫn phát âm đúng, nắm
nghĩa của từ khó, từ lạ, (chú ý các lỗi phổ biến của học sinh).
- Học sinh luyện đọc theo cặp – Các em đọc theo nhóm hiệu quả hơn bởi
tác động của đối tượng học sinh khá giỏi đến với bạn của mình sát sao hơn. Đây
cũng là khâu giáo viên dành thời gian quan tâm đến đối tượng học sinh yếu
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
8
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
nhiều hơn. Đến tận nơi động viên, hướng dẫn các em phát âm bằng cách giải

học tập. Khi luyện đọc đúng cũng như luyện đọc diễn cảm, hệ thống câu hỏi hay
lệnh bài tập giáo viên đưa ra luôn có mức độ theo nhóm năng lực của học sinh
mà tôi phân loại ở trên. Yêu cầu các em nhận xét theo tiêu chí về các dạng lỗi
(đối với từng bước luyện đọc, chú ý rèn từng đối tượng học sinh cụ thể). Ví dụ ở
bước luyện đọc đúng:
+ Đối với HS thuộc nhóm 1: Trước hết cho các em tự nhận ra lỗi và nêu
khó khăn khi đọc. Kết hợp những phát hiện lỗi, đánh giá nguyên nhân khách
quan và chủ quan để lựa chọn cách hướng dẫn các em đọc. Đọc chậm là do các
em chưa chăm, chưa chịu khó đọc sách; khả năng đọc lướt còn yếu. Chọn lỗi
phổ biến nhất để sửa cho các em và thường kèm thêm ngoài tiết học.
+ Đối với HS thuộc nhóm 2 và 3: Lên kế hoạch sửa lỗi cho các em theo
dấu thanh. Ví dụ : cứ hai tuần giáo viên chú trọng một dạng lỗi là sai về dấu hỏi,
hai tuần tiếp lại chú trọng sai về dấu ngã, … cứ như thế hết vòng rồi lặp lại vòng
khác để các em không quên. Tuy nhiên không thể bỏ qua các dạng lỗi khác
trong tiết dạy mà kết hợp sửa lỗi cho các em.
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
9
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
Trong bước luyện đọc đúng, cách hướng dẫn phát âm đúng đều như nhau.
Còn ở bước luyện đọc diễn cảm thì mỗi loại văn bản, cách hướng dẫn đọc khác
nhau, được phân biệt theo thể loại.
b) Rèn đọc diễn cảm :
Đọc diễn cảm là thể hiện ngữ điệu, cường độ, cao độ, nhịp điệu trong giọng
đọc; làm sao cho người nghe hiểu một cách rõ ràng nội dung bài đọc và cảm
nhận sâu sắc ý nghĩa, nghệ thuật trong từng câu, từng đoạn; diễn đạt đúng tâm
trạng tác giả đã gửi đến người đọc qua từng câu, từ.
Từ việc rèn đọc đúng cho các em đạt kết quả, sẽ nâng dần mức độ yêu cầu
đọc cao hơn đó là đọc diễn cảm. Khi các em đã nắm được nghĩa của từ; hiểu
được nội dung, ý nghĩa của bài đọc sẽ giúp các em biết xác định và thể hiện ngữ

chủ yếu.
Với mỗi thể loại, các bước và thủ thuật luyện đọc cơ bản giống nhau nhưng
vẫn có những lưu ý khác nhau cụ thể như sau:
* Đối với văn xuôi:
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
10
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
Việc hướng dẫn các em xác định sắc thái giọng đọc, biết lựa chọn cách ngắt
nghỉ giọng và nêu được những từ ngữ cần nhấn giọng phù hợp trong từng câu
của đoạn chú trọng vào chi tiết đặc sắc và giá trị nghệ thuật hay sự biểu đạt bằng
hình tượng nghệ thuật.
Ví dụ: Khi dạy bài “Mùa thảo quả” ( Tiếng Việt 5 - tập 1, trang 113)
Đây là dạng văn miêu tả có nội dung đặc sắc. Ở bước tìm hiểu bài, sau
khi hướng dẫn các em khai thác hệ thống câu hỏi trong SGK, cần nêu thêm một
số câu hỏi dành cho HS khá, giỏi giúp các em tìm hiểu về giá trị nghệ thuật có
trong đoạn cuối để thấy hết vẻ đẹp đặc biệt của thảo quả khi chín.
+ Tác giả đã dùng những biện pháp nghệ thuật nào để miêu tả thảo quả
khi chín? (so sánh và nhân hoá)
+ Nghệ thuật so sánh và nhân hoá được tác giả sử dụng trong bài thể hiện
qua từ ngữ nào ? (So sánh : (những chùm thảo quả đỏ chon chót) như chứa lửa,
chứa nắng ; (thảo quả) như những đốm lửa hồng ; Nhân hoá : (rừng) say
ngây và ấm nóng)
+ Nội dung của đoạn văn cho ta biết điều gì ? (Vẻ đẹp đặc biệt của thảo
quả khi chín)
Đây là một bài văn hay, mỗi câu, từ đều chọn lọc mang đậm sắc thái biểu
cảm trước vẻ đẹp đặc sắc của thảo quả. Giáo viên dành thời gian 1 phút cho các
em lựa chọn đoạn văn hay để xem các em hiểu và cảm nhận nội dung ở mức độ
nào rồi tiến hành hướng dẫn các em đọc diễn cảm như sau :
Giáo viên Học sinh

rừng, tựa như đột ngột, bỗng rực lên
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
11
Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
những chùm thảo quả đỏ chon chót, như chứa lửa, chứa nắng. Rừng ngập
hương thơm. Rừng sáng như có lửa hắt lên từ dưới đáy rừng.
Rừng say ngây và ấm nóng. Thảo quả như những đốm lửa hồng, ngày
qua ngày/ lại thắp thêm nhiều ngọn mới, nhấp nháy/ vui mắt.

* Đối với thơ :
Sự thể hiện sắc thái giọng đọc và cách nhấn giọng tương tự như văn xuôi,
nhưng khác ở chỗ các em xác định nhịp thơ, đọc có nhịp điệu cho từng dòng
thơ, câu thơ trong các khổ thơ. Thơ có âm hưởng của nhạc nên tuỳ theo nội dung
của từng bài để hướng dẫn các em biểu lộ sắc thái khác nhau (vui, buồn, giận
dữ, yêu thương,…). Khi hướng dẫn các em chọn đoạn đọc, giáo viên đặt câu
hỏi gợi cho các em có cảm xúc rõ rệt đối với nội dung đoạn đó; tạo cho các em
cảm giác hứng thú để đọc, không áp đặt, phát huy tính tích cực, sáng tạo trong
các em.
Ví dụ: Khi dạy bài “Tre Việt Nam” (sách tiếng Việt lớp 4- tập 1, trang 41)
Giáo viên nên dùng câu hỏi gợi cho học sinh có cảm xúc rõ nhất để chọn
đoạn đọc là:
1) Hình ảnh cây tre được tác giả ca ngợi với những phẩm chất tốt đẹp thể
hiện rõ nhất ở khổ thơ nào?
Sau đó hướng dẫn các em đọc thể hiện được cảm xúc của tác giả với giọng
ca ngợi, nhấn giọng ở các từ khẳng định và những từ mang sắc thái như sau :
Nòi tre đâu chịu mọc cong
Chưa lên đã nhọn như chông / lạ thường.
Lưng trần phơi nắng / phơi sương
Có manh áo cộc, cũng nhường cho con.

sáng nhất, đốt, sáng lòa, sự thật .
* Đối với các bài thơ thuộc thể thơ tự do, nhịp thơ không ổn định nên tôi luôn
nhắc các em phải dựa vào ý thơ ở các dòng để ngắt đúng nhịp từng dòng thơ
hoặc đọc theo cách vắt dòng (tức là đọc liền mạch với các dòng sau).
* Đối với truyện- kịch:
Khác với hai thể loại trên, khi hướng dẫn đọc diễn cảm, lưu ý HS việc
xem xét tính cách nhân vật để giúp các em phân biệt rõ giữa lời kể và lời các
nhân vật, giữa lời các nhân vật với nhau; tổ chức đọc diễn cảm theo cách phân
vai; chú ý biểu đạt bằng cả nét mặt, ánh mắt, điệu bộ, cử chỉ…, đối với từng
nhân vật (điểm khác so với hai thể loại trên).
- Khi tổ chức đọc diễn cảm loại bài này, giáo viên đã kết hợp gọi cả năm
nhóm đối tượng học sinh cùng tham gia đọc, như:
+ Nhóm đối tượng 1 ; 2 và 3: Các em nhập vai một số nhân vật phụ, lời
thoại ngắn, đơn giản nhằm tạo hứng thú học tập cho các em và giúp các em có
cơ hội được bộc lộ, từ đó các em sẽ cố gắng rèn đọc dần dần ở những bài sau.
+ Nhóm đối tượng 4 và 5 : Các em nhập vai những nhân vật chính hoặc vai
người dẫn chuyện hay những vai có lời thoại dài, cần thể hiện nhiều cảm xúc.
Ví dụ: Dạy bài “Lòng dân” (Tiếng Việt 5- tập 1, trang 24)
Hướng dẫn các em giọng đọc phù hợp với từng nhân vật. Cụ thể :
+ Giọng của dì Năm : lúc đầu thản nhiên; đoạn sau hết sức khéo léo.
+ Giọng của chú cán bộ : bình tĩnh, tự tin.
+ Giọng của Cai và lính: khi hung ác, xấc láo (đoạn 1); khi dịu giọng để
mua chuộc, dụ dỗ, lúc hống hách để đe dọa, lúc thì ngọt ngào một cách giả dối
(đoạn 5). Với các vai này dành cho các em nhóm 4; 5.
+ Giọng của An : thật thà, hồn nhiên và ngây thơ. (có thể phân công HS
nhóm đối tượng 1,2,3)
- Nhắc nhở các em hợp tác tạo được sự tự nhiên và tính logic trong vở kịch.
Như vậy, để rèn cho các em đọc diễn cảm có hiệu quả trong các giờ tập
đọc, giáo viên phải giúp các em có kĩ năng, thói quen phân biệt bài đọc theo các
thể loại. Đồng thời phải hướng dẫn các em biết chú trọng vào đặc điểm của từng

nhịp; Đà Lạt mộng mơ, Nha Trang tráng lệ. Huế với các lăng tẩm uy nghi,…
Các em nghe rất say sưa. Với suy nghĩ là bằng mọi hình thức truyền đạt giúp các
em ít nhiều cũng nhận thức thêm được thế giới quanh mình. Đúng như vậy, các
em đã tiến bộ nhiều, giao tiếp nói chuyện cũng tự tin hơn và biết kể lại cho tôi
nghe cuộc sống gia đình, công việc của các em. Từ đó mà khả năng biểu cảm và
kĩ năng đọc cũng cải thiện rõ nét hơn.
4.4. Rèn phát âm đúng qua hoạt động ngoài giờ tập đọc.
Đây là một hoạt động thường xuyên và coi hoạt động này như một trò
chơi đầy hứng thú. Đó là :
a) Sửa lỗi trong giao tiếp thường ngày:
Khi trò chuyện hay trao đổi vui vẻ với các em, giáo viên nhắc các em
nhận ra lỗi phát âm trong lúc nói rồi nói lại cho đúng.
Tập thói quen giúp bạn sửa sai trong khi giao tiếp: Phát hiện lỗi sai lẫn
nhau, các em kịp thời sửa lỗi cho nhau bằng cách nhắc bạn nói lại; hỗ trợ bạn
nói đúng. Đối với những trường hợp bạn mình nói lại mà vẫn chưa đúng, giáo
viên chú ý khen ngợi những em giúp bạn được nhiều trong giao tiếp thường
ngày.
b) Rèn phát âm đúng qua các trò chơi, hoạt động khác:
Tôi đã chỉ đạo cho giáo viên chủ nhiệm tổ chức tốt các hoạt động ngoài
giờ lên lớp như :
+ Cả lớp cùng đi dã ngoại với chủ đề : “Thăm cảnh đẹp bên suối của bản
làng em” và yêu cầu hoạt động là quan sát, ghi lại 2-4 câu kể về chuyến đi, đọc
cho các bạn cùng nghe. Tổ chức nhận xét về phát âm và giọng kể truyền cảm
hay không.
+ Thi tìm hiểu về thiên nhiên quanh em bằng trò chơi “Đố lá”. Các em sưu
tầm các loài cây, cỏ (mỗi em sưu tầm một túi lá cây). Lưu ý các em đối với cây
có ích, chỉ hái lá già (chú ý bảo vệ cây xanh). Tập hợp cả lớp, các em lần lượt
nêu tên lá cây mình có. Nếu em nào có cùng loại lá thì lần lượt đọc to lên (yêu
cầu phát âm đúng). Giáo viên đánh dấu vào bảng theo danh sách học sinh lớp
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp

Nâng cao chất lượng giờ dạy Tiếng Việt cho học sinh dân tộc thông qua viêc rèn phát âm đúng và đọc
diễn cảm cho học sinh dân tộc ở lớp 4, 5.
C - KẾT LUẬN
Nhờ có sự chú trọng cải tiến trong dạy học mà kết quả rèn đọc cho các em đ tể ừ
đó ch t l ng gi d y ngày càng đ c nâng cao, ấ ượ ờ ạ ượ tiến bộ rõ rệt. Qua thực tiễn chỉ
đạo việc dạy học ở đối tượng là HS dân tộc tại chỗ, tôi nhận thấy: để giúp các
em HS dân tộc đọc đúng, đọc hay (diễn cảm) thì cần chú ý một số yêu cầu sau:

1/ Đối với quản lý.
- Công tác quản lý chỉ đạo được đổi mới và có sự phối hợp chặt
chẽ giữa công tác chỉ đạo. Bên cạnh đó, việc coi trọng việc nghiên cứu tình hình
thực tế của cán bộ quản lí trường học, nắm bắt cơ bản về phương pháp, kỹ thuật
dạy tiếng Việt cho học sinh dân tộc. Tăng cường chỉ đạo các hoạt động giáo dục
ngoài giờ lên lớp cũng đã mang lại những hiệu quả tích cực.
- Tăng cường công tác dự giờ thăm lớp, lắng nghe ý kiến của giáo viên trực
tiếp đứng lớp, xây dựng các chuyên đề hợp lý để từ đó có hướng chỉ đạo kịp
thời.
2/ Đối với giáo viên.
- Phải hết sức nhiệt tình và tâm huyết với nghề, hiểu tâm lí các em, thực sự
yêu thương các em; luôn tìm tòi sáng tạo trong việc tổ chức các hoạt động rèn
đọc.
- Luôn rèn luyện bản thân để có giọng đọc hấp dẫn được học sinh.
- Chuẩn bị kĩ lưỡng nội dung bài soạn trước khi dạy tập đọc cho các em.
- Biết động viên phụ huynh tham gia quá trình giáo dục tự học, tự rèn cho
các em.
- Kiên trì uốn nắn, sửa lỗi cho các em, không bó tay trước khó khăn khi các
em nản học, lười học; có niềm tin và kiên nhẫn chờ đợi kết quả tiến bộ của HS.
- Thường xuyên kiểm tra, đánh giá bằng điểm số, khen để khích lệ các em.
3/ Đối với học sinh
- Phải có thói quen tự giác học tập, phải chuẩn bị bài ở nhà, đọc bài và tự

có hiệu quả cao hơn. Tôi xin chân thành cảm ơn.
Lang Thíp, ngày 27 tháng 02 năm 2012
NGƯỜI VIẾT

Nguyễn Bá Dũng
Nguyễn Bá Dũng Trường tiểu học số 1 Lang Thíp
17