Xây dựng và chia sẻ nguồn lực thông tin địa phương dạng số phục vụ bảo tồn di sản và phát triển kinh tế - xã hội
58
PHÁT TRIỂ GUỒ LỰC THÔG TI ĐNA PHƯƠG DẠG SỐ
PHỤC VỤ MỤC ĐÍCH BẢO TỒ, PHÁT HUY GIÁ TRN DI SẢ
SÁCH CHỮ THÁI CỔ TẠI THƯ VIỆ TỈH SƠ LA
Hồ Thị Dung – PGĐ Thư viện tỉnh Sơn La
Qua sử sách ghi chép lại, người Thái đã cư trú sinh sống từ lâu đời ở vùng Tây
bắc Việt Nam, trong đó có tỉnh Sơn La. Ở Sơn La, người Thái chiếm khoảng 55% dân
số toàn tỉnh. Địa bàn cư trú chủ yếu ở vùng thung lũng, ven các con sông, suối. Người
Thái có ngôn ngữ và chữ viết riêng, chữ Thái thuộc ngữ hệ Thái – Ka Đai, nhóm ngôn
ngữ Tày – Thái. Theo các nhà nghiên cứu thì chữ Thái có từ thế kỷ thứ VI. Bằng loại
chữ viết do mình sáng tạo ra, người Thái đã để lại tương đối đầy đủ những nét hoa văn
đặc sắc của dân tộc và vùng đt h sinh sng. N hng tác phNm văn hc ni ting như:
Sng Ch Xon Sao; Khun Lú N áng a, Phôm Hom ; N hng cun sách vit v lch s
như: Quám Tô Mương; Quam Táy Pú Xc ; Lut tc bn mưng, li răn dy ngưi,
kinh nghim sn xut, sách v tâm linh, tín ngưng… Tt c ưc ghi chép thành văn,
tr thành mt kho tàng di sn văn hoá có giá tr cao. ây là ngun tư liu quý him
giúp cho các nhà nghiên cu hiu bit sâu sc v ngun gc lch s, v chính tr - kinh
t - văn hoá – xã hi ca dân tc Thái và các dân tc xung quanh vùng Tây Bc.
Trong nhiu năm qua, bng s c gng n lc Thư vin tnh Sơn La ã tp
trung chú trng v công tác sưu tm, bo qun vn sách ch Thái c, hin ti Thư vin
tnh Sơn La ang lưu gi gn 800 bn gc sách ch Thái c. (N goài Thư vin tnh, thì
ơn v Bo tàng tnh Sơn La cũng lưu gi gn 1000 bn gc sách ch Thái c). Tuy
nhiên, hin nay s sách nói trên vn chưa ưc dch thut y , ánh giá phân loi
mc giá tr có phương án phát huy, khai thác và ph bin. Trong tình hình thc
t hin nay tnh Sơn La các hc gi, các nhà nghiên cu văn hóa có am hiu v ch
tích, danh lam, thng cnh, các nhân vt ni ting ca tnh… ca các thi kỳ, giúp bn
c tra tìm mt cách có h thng và hiu qu hơn.
Trong quá trình thc hin s hoá tài liu loi hình sách ch Thái c và tài liu
a phương, Thư vin tnh Sơn La gp mt s thun li và khó khăn cơ bn sau ây:
* Thuận lợi:
- Có s ch o ca V Thư vin (B Văn hóa, Th thao và Du lch), Thư vin
Quc gia Vit N am.
- N hn thc ca tp th Ban Giám c và cán b nhân viên trong ơn v v
công tác s hóa tài liu a chí.
- ã có phn mm qun lý tài liu s.
- ã có h thng mng cáp quang mnh.
- ã có trang Web ăng ti thông tin và là cng truy cp ca ngưi dùng vào b
sưu tp sách ch Thái c;
- ã có h thng máy ch áp ng vic lưu tr, bo qun tài liu; Qun lý
ngưi dùng và phn mm h thng có bn quyn.
* Khó khăn:
- Bưc u mc dù Thư vin tnh Sơn La ã ch ng trong vic xây dng vn
tài liu a chí, xong vn còn gp rt nhiu khó khăn, bt cp như: Kinh phí dành cho
vic sưu tm tài liu b sung còn quá ít, chưa có quy nh c th v vic np lưu chiu
tài liu a chí ca các cơ quan, ban, ngành trong a phương, các bn sao lun án thc
s, tin s ca cán b, sinh viên các trưng cao ng, i hc ti a phương cho thư
vin tnh hình thành ý thc xây dng vn tài liu a chí cho a phương.
- Chính sách, các văn bn pháp quy ca N hà nưc v ch dành cho công tác
s hoá tài liu chưa có.
- N gun tài liu v sách ch Thái c còn trong nhân dân khá nhiu, nhưng
kinh phí sưu tm, b sung loi tài liu sách ch Thái c chưa ưc tnh u tư, c bit
Xây dựng và chia sẻ nguồn lực thông tin địa phương dạng số phục vụ bảo tồn di sản và phát triển kinh tế - xã hội
60
Sơn La mong mun nhn ưc s chia s thông tin, trao i, giúp kinh nghim
nghip v ca các thư vin bn và các chuyên gia có kinh nghim; S quan tâm giúp
v các mt ca V Thư vin, Thư vin Quc gia Vit N am trong nhng thi gian
tip theo.
Xin trân trng cm ơn!