1
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
TRẦN THỊ BÍCH VÂN
BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
CỦA HIỆU TRƢỞNG TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ
THÔNG HUYỆN VŨ THƢ TỈNH THÁI BÌNH ĐÁP ỨNG
YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số : 60 14 05
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Lời cảm ơn Với tình cảm chân thành tác giả xin được bầy tỏ lòng biết ơn tới Hội
đồng Khoa học chuyên ngành Quản lý giáo dục Trường Đại học giáo dục - Đại
học Quốc gia hà Nội, Phòng Đào tạo, Khoa sau đại học nhà trường, các thầy cô
giáo đã tận tình giảng dạy, tạo điều kiện thuận lợi cho tác giả trong suốt quá
trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Tác giả xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc và các phòng ban trong Sở
giáo dục và đào tạo tỉnh Thái Bình. Cảm ơn các đồng chí cán bộ quản lý và các
thầy cố giáo, các em học sinh của 4 trường THPT Vũ Tiên, THPT Nguyễn
Trãi, THPT Lý Bôn, THPT Phạm Quang Thẩm đã tham gia đóng góp ý kiến,
cung cấp thông tin cho tác giả trong suốt quá trình điều tra nghiên cứu.
Xin vô cùng cảm ơn gia đình, đồng nghiệp và bạn bè đã động viên giúp
đỡ tác giả trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Tác giả xin bầy tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS. Trần Anh Tuấn,
người thầy đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ, chỉ bảo ân cần cho tác giả trong quá
trình nghiên cứu, hoàn thành luận văn.
Do thời gian và khả năng có hạn, luận văn khó tránh khỏi những hạn chế.
Kính mong được sự đóng góp, chỉ bảo của các thầy cô trong hội đồng khoa
học, bạn bè và đồng nghiệp.
Một lần nữa tác giả xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày 20 tháng 12 năm 2011
Tác giả
Phương pháp giảng dạy
QLGD
Quản lý giáo dục
SGK
Sách giáo khoa
THCS
Trung học cơ sở
THPT
Trung học phổ thông
TBDH
Thiết bị dạy học 4
MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
1
2. Mục đích nghiên cứu
3
3. Đối tượng, khách thể và giới hạn phạm vi nghiên cứu
3
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
3
5. Giả thuyết khoa học
3
6. Phương pháp nghiên cứu
25
1.4.1. Quản lý hoạt động dạy của giáo viên
26
1.4.2. Quản lý hoạt động học của học sinh
26
1.4.3. Quản lý các hoạt động đổi mới phương pháp dạy học
26
1.4.4. Quản lý việc xây dựng, tổ chức thực hiện có hiệu quả các điều
kiện dạy học và giáo dục toàn diện
27
1.5. Một số yếu tố ảnh hưởng đến quản lý HĐDH của hiệu trưởng
trường THPT
28
1.5.1. Các yếu tố khách quan
28
1.5.2. Các yếu tố chủ quan
29
5
Tiểu kết Chương 1
30
Chƣơng 2: CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG
DẠY HỌC Ở CÁC TRƢỜNG TRUNG H ỌC PHỔ THÔNG
HUYỆN VŨ THƢ TỈNH THÁI BÌNH 31
2.1. Một số định hướng đổi mới quản lý hoạt động dạy học (Bộ
53
Chƣơng 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA
HIỆU TRƢỞNG CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
HUYỆN VŨ THƢ TỈNH THÁI BÌNH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI
MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY
54
3.1. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học
54
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ
54
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính khách quan
54
3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn và hiệu quả
54
3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi
55
3.2. Biện pháp quản lý HĐDH của hiệu trưởng các trường THPT huyện
Vũ Thư tỉnh Thái Bình đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay
55
3.2.1. Nâng cao một bước về năng lực, trình độ quản lý của người hiệu trưởng
55
3.2.2. Tổ chức, quản lý tốt các hoạt động nâng cao nhận thức về đổi mới
giáo dục, đổi mới PPDH cho đội ngũ tổ trưởng chuyên môn và giáo viên
bộ môn
83
3.4. Khảo sát tính cần thiết và tính khả thi của các nhóm biện pháp
84
3.4.1. Mô tả cách thức khảo sát
84
3.4.2. Kết quả và phân tíc h
86
Tiểu kết chương 3
87
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
89
1. Kết luận
89
2. Khuyến nghị.
90
TÀI LIỆU THAM KHẢO
92
PHỤ LỤC
38
Bảng 2.6. Việc thực hiện kế hoạch nội dung – chương trình dạy học
38
Bảng 2.7. Mức độ thực hiện việc chuẩn bị bài và thực hiện bài học trên
lớp
39
Bảng 2.8. Kết quả khảo sát thực trạng thực hiện hoạt động của học
sinh.
41
Bảng 2.9. Thực trạng về mức độ thực hiện các biện pháp quản lý của
hiệu trưởng về việc thực hiện các biện pháp quản lý HĐDH
43
Bảng 2.10. Kết quả khảo sát thực trạng về quản lý việc phân công
giảng dạy
45
Bảng 2.11. Kết quả khảo sát thực trạng thực hiện các biện pháp quản lý
của Hiệu trưởng về hoạt động đổi mới PPGD của giáo viên
46
Bảng 2.12. Mức độ thực hiện các biện pháp quản lý của hiệu trưởng
trong chỉ đạo hoạt động đổi mới PPHT của học sinh
47
Bảng 2.13. Kết quả khảo sát thực trạng quản lý công tác kiểm tra –
đánh giá của hiệu trưởng trong những năm học giai đoạn 2006 – 2011.
sách hàng đầu .
Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 khoá VIII của Ban chấp hành Trung ương
Đảng cộng sản Việt Nam đã xác định: “Giáo dục và đào tạo hiện nay phải có
một bước chuyển nhanh và hiệu quả, về số lượng và quy mô đào tạo, nhất là
chất lượng dạy học trong các nhà trường nhằm nhanh chóng đưa Giáo dục và
Đào tạo đáp ứng yêu cầu đổi mới của đất nước” [12]
Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc XI có ghi: “Phát triển giáo dục
là Quốc sách hàng đầu. Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam
theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá, dân chủ hóa và hội nhập quốc
tế, trong đó, đổi mới cơ chế quản lý giáo dục, phát triển đội ngũ giáo viên và
cán bộ quản lý là khâu then chốt. Tập trung nâng cao chất lượng giáo dục, đào
tạo, coi trọng giáo dục đạo đức, lối sống, năng lực sáng tạo, kỹ năng thực
hành, khả năng lập nghiệp… Đổi mới mạnh mẽ nội dung, chương trình,
phương pháp dạy và học ở tất cả các cấp, bậc học. Tích cực chuẩn bị để từ sau
năm 2015 thực hiện chương trình giáo dục phổ thông mới”[11, tr130,131]
Để thực hiện được mục tiêu và chiến lược trên đòi hỏi chúng ta phải tập
trung hơn nữa tới chất lượng giáo dục, nghĩa là phải chú trọng nâng cao trách
nhiệm quản lý và tăng cường các biện pháp quản lý HĐDH ở các nhà trường.
2
1.2. Hoạt động dạy học có vị trí quan trọng trong bất kì nhà trường nào, hoạt
động này chiếm hầu hết thời gian và thu hút toàn bộ lực lượng tham gia và có
vai trò quyết định chất lượng giáo dục của nhà trường. Dạy học là con đường
quan trọng nhất trong việc hình thành và phát triển nhân cách học sinh.
Quản lý tốt HĐDH sẽ thúc đẩy các hoạt động khác cùng phát triển tạo nên
sự phát triển chung cho nhà trường. Để nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà
trường thì hiệu trưởng phải đổi mới cách quản lý để đáp ứng với yêu cầu đổi
mới giáo dục hiện nay. Chính vì vậy, từ năm học 2009 - 2010 đến nay, thực
hiện quan điểm của Đảng và Nhà nước, Bộ GD&ĐT đã đưa ra chủ đề của năm
học: "Đổi mới quản lý và nâng cao chất lƣợng giáo dục".
Quản lý HĐDH các trường THPT trên địa bàn huyện Vũ Thư tỉnh Thái
Bình.
3.2. Khách thể nghiên cứu
Hoạt động dạy học ở trường THPT trên địa bàn huyện Vũ Thư tỉnh Thái Bình.
3.3. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
- Quản lý HĐDH của hiệu trưởng các trường THPT công lập trên địa bàn
huyện Vũ Thư tỉnh Thái Bình. Các số liệu khảo sát, điều tra lấy tại 4 trường
THPT, gồm: THPT Vũ Tiên, THPT Nguyễn Trãi, THPT Lý Bôn, THPT Phạm
Quang Thẩm.
- Khảo sát và sử dụng số liệu của 5 năm, từ năm 2006 đến năm 2011
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu tổng quan và xây dựng cơ sở lý luận về quản lý HĐDH ở
trường THPT theo yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
- Khảo sát thực trạng HĐDH và công tác quản lý HĐDH của hiệu trưởng
các trường THPT ở huyện Vũ Thư tỉnh Thái Bình 5 năm gần đây (2006- 2011).
- Đề xuất biện pháp quản lý HĐDH của hiệu trưởng trường THPT huyện
Vũ Thư tỉnh Thái Bình đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
5. Giả thuyết khoa học
Nếu các biện pháp quản lý HĐDH của hiệu trưởng THPT huyện Vũ Thư
tỉnh Thái Bình được xác lập đồng bộ, phù hợp các cơ sở lý luận khoa học quản
4
lý giáo dục và phù hợp yêu cầu phát triển của thực tiễn giáo dục THPT trên địa
bàn thì sẽ góp phần nâng cao chất lượng dạy học của nhà trường đáp ứng yêu
cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
6. Phƣơng pháp nghiên cứu
6.1. Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận
- Thu thập tài liệu: các công trình nghiên cứu về khoa học quản lý giáo
dục, các văn kiện, Nghị quyết của Đảng, các văn bản quy định của Nhà Nước,
của ngành giáo dục và đào tạo; các tài liệu lý luận về quản lý, quản lý giáo dục
đề cập đến các vấn đề quản lý giáo dục nói chung và quản lý HĐDH nói riêng.
Ở nước ngoài có các tác giả như: Harld – Koontz (1992), M.I.Konđacop
(1984),…
Các nghiên cứu trong nước: Các vấn đề về quá trình dạy học, HĐDH cũng
như lý luận về quản lý HĐDH đã được nhiều nhà khoa học Nguyễn Ngọc
Quang, Nguyễn Quốc Chí, Đặng Quốc Bảo, Nguyễn Thị Mỹ Lộc… nghiên cứu
và xây dựng thành giáo trình giảng dạy ở các trường đại học trong việc đào tạo
theo các trình độ đại học, thạc sĩ và tiến sĩ.
Trong Giáo trình quản lý giáo dục và đào tạo (chương trình dùng cho cán
bộ quản lý trường THPT) trường cán bộ quản lý GD&ĐT, Hà Nội 2003, tập thể
tác giả đã đề cập đến các hoạt động quản lý giáo dục đối với trường THPT một
cách toàn diện, trong đó có quản lý HĐDH được coi là một trong những nhiệm
vụ trung tâm và đặc thù.
Gần đây, trong một số luận văn thạc sỹ QLGD, vấn đề về quản lý HĐDH
trường THPT đã được một số tác giả quan tâm nghiên cứu: “Một số biện pháp
quản lý HĐDH ở trường THPT Nam Lương Sơn tỉnh Hoà Bình trong quá trình
đổi mới chương trình giáo dục phổ thông” của tác giả Nguyễn Duy Thịnh
(2007). "Biện pháp quản lý HĐDH của hiệu trưởng các trường THPT huyện
Kiến Xương tỉnh Thái Bình" của tác giả Trần Văn Nam (2008); “Quản lý quá
trình dạy học ở trường THPT Hoà Bình tỉnh Lạng Sơn” của tác giả Bế Thị
Đoan Trang (2010)….
6
Những nghiên cứu của các tác giả trên đã góp phần làm sáng tỏ cơ sở lý
luận về quản lý HĐDH nói riêng và quản lý các hoạt động giáo dục trong nhà
trường nói chung.
Các tác giả đã phần nào làm rõ được yêu cầu đối với hiệu trưởng trường
THPT trong việc quản lý HĐDH trong các nhà trường tại các thời điểm và các
khu vực khác nhau. Cho đến nay còn chưa có đề tài nào nghiên cứu về vấn đề
quản lý HĐDH tại các trường THPT huyện Vũ Thư tỉnh Thái Bình nhằm đáp
* Các chức năng cơ bản của quản lý
Phát triển quan điểm của Henri Fayol, nhiều học giả đã khẳng định: có thể
thực hiện nhiều chức năng quản lý trong tổ chức, nhưng có bốn chức năng cơ
bản theo các nhà chuyên gia quản lý hiện đại mà một người quản lý phải thực
hiện để đạt được các mục tiêu của tổ chức: Lập kế hoạch; Tổ chức; Lãnh đạo
(chỉ đạo) và Kiểm tra.
- Lập kế hoạch: Lập kế hoạch là chức năng đầu tiên của hoạt động quản
lý giúp chủ thể quản lý tiếp cận mục tiêu một cách hợp lý và khoa học. Đây là
chức năng cơ bản nhất của tất cả các chức năng quản lý.
Kế hoạch là văn bản trong đó xác định mục tiêu, mục đích đối với thành
tựu tương lai của tổ chức và các con đường, các biện pháp, cách thức để đạt
được mục tiêu, mục đích đó. Lên kế hoạch là cầu nối khoảng cách giữa vị trí
của tổ chức và nơi mà tổ chức muốn tới. Người quản lý xây dựng những kế
hoạch bao gồm lựa chọn nhân sự, tổ chức các nguồn lực, kiểm tra và phối hợp
của con người với các hoạt động để đạt được các mục tiêu đề ra.
- Tổ chức: Tổ chức có nghĩa là đảm bảo rằng tất cả các hoạt động và quá
trình được sắp xếp để tổ chức có thể đạt được các mục tiêu. Người quản lý phải
phát triển khả năng của tổ chức để làm sao có thể thực hiện những điều sau:
MỤC
TIÊU
Chủ thể quản lý
Phương pháp
Công cụ
Khách thể quản lý
8
. Xác định và uỷ quyền trách nhiệm, quyền hạn của những người quản lý
và những người lao động khác.
thành chu trình quản lý. Chủ thế quản lý khi triển khai hoạt động quản lý đều
phải thực hiện chu trình này.
Sơ đồ 1.2. Mối quan hệ giữa các chức năng trong chu trình quản lý 1.2.1.2. Quản lý giáo dục và các biện pháp quản lý giáo dục
Quản lý giáo dục
Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá VIII
đã viết: "Quản lý giáo dục là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý tới
khách thể quản lý nhằm đưa ra hoạt động sư phạm của hệ thống giáo dục đạt
tới kết quả mong muốn bằng cách hiệu quả nhất" [4, tr12]
Theo tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc, QLGD là hoạt động có ý thức bằng
cách vận dụng các quy luật khách quan của các cấp QLGD tác động đến toàn
bộ hệ thống giáo dục nhằm làm cho hệ thống đạt được mục tiêu của nó. Trong
thời đại hiện nay, mục tiêu của giáo dục được cụ thể hoá là nâng cao dân trí,
đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài. Đối tượng QLGD là toàn thể đội ngũ cán
bộ, giáo viên, học sinh, sinh viên và các cơ sở vật chất - kỹ thuật như trường
lớp, các trang thiết bị dạy học, và các hoạt động có liên quan đến việc thực
hiện chức năng của giáo dục.
Kế hoạch
Kiểm tra
Chỉ đạo
Tổ chức
Thông tin
11
Theo Đại từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên, thì: Biện pháp là
cách làm, cách thức tiến hành, giải quyết một vấn đề cụ thể, một công việc cụ
thể nào đó [24]
Trong QLGD, biện pháp QLGD là tổ hợp nhiều cách thức tác động của
chủ thể QLGD lên khách thể QLGD để giải quyết những vấn đề trong công tác
QLGD, làm cho hệ thống vận hành phù hợp với quy luật khách quan, đạt mục
tiêu giáo dục. Các biện pháp QLGD đòi hỏi sự tác động tương hỗ, biện chứng
giữa chủ thể và khách thể QLGD.
Các biện pháp QLGD rất đa dạng, được nhà QLGD sử dụng linh hoạt,
sáng tạo để xử lý các tình huống cụ thể trong một môi trường luôn biến động.
Biện pháp QLGD mà các nhà QLGD thường hay được sử dụng như:
- Các biện pháp thuyết phục: Tác động vào đối tượng QLGD bằng lý lẽ,
làm cho họ nhận thức đúng đắn, từ đó có thái độ và hành vi phù hợp với các
yêu cầu đó. Đây là các biện pháp cơ bản trong QLGD để giáo dục con người.
- Các biện pháp tổ chức - hành chính: Tác động vào đối tượng QLGD
bằng mệnh lệnh, chỉ thị, quyết định. Biện pháp này dựa vào quyền uy tổ chức
của người quản lý để bắt buộc người dưới quyền phải thực hiện mệnh lệnh
quản lý, đó là quan hệ chỉ huy - thực hiện, một bên ra quyết định, một bên phục
tùng. Biện pháp này thể hiện sức mạnh của tổ chức, xác lập trật tự, kỷ cương
của bộ máy, giúp cho các quyết định quản lý được thi hành nhanh chóng và
chính xác, tăng hiệu quả hoạt động quản lý.
- Các biện pháp kinh tế: Tác động vào đối tượng thông qua lợi ích kinh tế
tạo động lực thúc đẩy con người tích cực hoạt động. Nhà quản lý đưa ra các
nhiệm vụ, kế hoạch, tương ứng với mức lợi ích kinh tế. Đối tượng có thể lựa
chọn phương án thích hợp để vừa đạt được mục tiêu của tổ chức vừa đạt được
lợi ích kinh tế cá nhân. Khi sử dụng các biện pháp này người quản lý cần công
bằng để tránh hiện tượng mất đoàn kết nội bộ.
13
trong nhà trường. Các hoạt động trong nhà trường bản thân nó đã có tính giáo
dục song cần có sự quản lý, tổ chức chặt chẽ mới đạt được mục tiêu giáo dục
của nhà trường.
Bản chất của QLGD trong một nhà trường là tổ chức các hoạt động giáo
dục - dạy học, thực hiện được các tính chất của nhà trường phổ thông Việt Nam
xã hội chủ nghĩa. Tức là cụ thể hoá đường lối giáo dục, chính sách giáo dục của
Đảng và Nhà nước, biến các đường lối, chính sách đó thành hiện thực, đáp ứng
được yêu cầu của nhân dân, của đất nước.
QLGD đối với nhà trường cũng có nghĩa là người làm quản lý nhà trường
cần chủ động có các biện pháp nhằm tạo môi trường và cơ chế để phát huy,
phối hợp tốt các nguồn lực giáo dục trong và ngoài trường cùng tham gia có
hiệu quả vào phát triển nhà trường, giúp đạt được các mục tiêu giáo dục của
nhà trường, trong đó mục tiêu trung tâm là nâng cao chất lượng dạy học và chất
lượng giáo dục toàn diện học sinh.
Các nguồn lực cơ bản trong giáo dục cần được huy động trong quản lý nhà
trường là:
- Nhân lực: gồm đội ngũ cán bộ quản lý và cán bộ giáo viên. Đội ngũ này
phải đủ về số lượng và mạnh về chất lượng. Chính đội ngũ này quyết định
chính đến chất lượng giáo dục của một nhà trường.
- Vật lực: Toàn bộ cơ sở vật chất phục vụ cho việc dạy, học và các hoạt
động giáo dục khác. Đây là yếu tố điều kiện thiết yếu để các hoạt động giáo dục
trong một nhà trường diễn ra đúng hướng và có chất lượng, hiệu quả.
- Tài lực: bao gồm Ngân sách Nhà nước cấp cho nhà trường hàng năm,
nguồn thu học phí của học sinh và các nguồn xã hội hoá khác, Nguồn tài
chính trong nhà trường đầy đủ là yếu tố cơ bản để các hoạt động giáo dục được
thực hiện và là yếu tố thúc đẩy động lực làm việc của cán bộ giáo viên trong
nhà trường.
Ngoài ra còn một số nguồn lực khác: các giá trị văn hoá truyền thống của
nhà trường và địa phương, sức mạnh cộng đồng và môi trường giáo dục…cũng
15
Nói chung, người Hiệu trưởng trường phổ thông luôn phải quán triệt công
thức: Quản lý = Học thuật + Nghệ thuật
Theo tài liệu bồi dưỡng Hiệu trưởng trường phổ thông theo hình thức liên kết
Việt Nam – Singapore [23]: Trong quản lý trường phổ thông, để thực hiện hiệu
quả các chức năng cơ bản của quản lý (kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra)
thì người Hiệu trưởng phải thể hiện được các vai trò quản lý chủ yếu:
- Đại diện cho chính quyền về mặt thực thi pháp luật chính sách, điều lệ,
quy chế giáo dục và thực hiện các quy định về mục tiêu, nội dung, chương
trình, phương pháp, đánh giá chất lượng giáo dục phổ thông.
- Hạt nhân thiết lập bộ máy tổ chức, phát triển và điều hành đội ngũ nhân
lực, hỗ trợ sư phạm và hỗ trợ quản lý cho đội ngũ nhân lực giáo dục của nhà
trường để mọi hoạt động của trường thực hiện đúng tính chất, nguyên lý, mục
tiêu, nội dung, chương trình, phương pháp giáo dục.
- Người chủ chốt trong việc tổ chức huy động và sử dụng có hiệu quả các
nguồn lực vật chất nhằm đáp ứng các hoạt động giáo dục và dạy học của nhà
trường.
- Tác nhân xây dựng mối quan hệ giữa giáo dục nhà trường với giáo dục
gia đình và xã hội nhằm đảm bảo cho mọi hoạt động của nhà trường trong một
môi trường lành mạnh; đồng thời tổ chức vận hành hệ thống thông tin quản lý
giáo dục và ứng dụng công nghệ thông tin trong các hoạt động giáo dục và
quản lý giáo dục nhà trường.
Hiệu trưởng với vai trò lãnh đạo:
- Chỉ đường và hoạch định: Vạch ra tầm nhìn, sứ mạng, mục tiêu và các
giá trị nhà trường (xây dựng chiến lược phát triển nhà trường).
- Đề xướng sự thay đổi: Chỉ ra những lĩnh vực cần thay đổi để phát triển
nhà trường theo đường lối và chính sách phát triển GD&ĐT của Nhà nước.
- Thu hút, dẫn dắt: tập hợp, thu hút, huy động và phát triển các nguồn lực
để tạo ra sự thay đổi, lập kế hoạch chiến lược phát triển, phát triển đội ngũ,
nhằm phát triển toàn diện học sinh.
17
Hoạt động học
Là hoạt động nhận thức tích cực, bao gồm lĩnh hội và tự điều khiển quá
trình chiếm lĩnh tri thức khoa học một cách tự giác, tích cực nhằm biến tri thức
của nhân loại thành học vấn của bản thân, hoàn thiện nhân cách của bản thân.
Học sinh là chủ thể của hoạt động học.
Học sinh chủ động, tích cực và sáng tạo trong hoạt động nhận thức, học
sinh có vai trò quyết định trực tiếp kết quả và chất lượng học tập của mình.
Hoạt động dạy và hoạt động học có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, nó tồn
tại song song và phát triển trong một quá trình thống nhất, nó tác động qua lại
lẫn nhau, hỗ trợ nhau. Hai hoạt động này thống nhất với nhau nhờ sự cộng tác,
hợp tác của thầy và trò.
Tóm lại, HĐDH là hoạt động cơ bản, quan trọng quyết định chính đến
chất lượng giáo dục của một nhà trường, trong đó giáo viên đóng vai trò chủ
đạo, tổ chức hướng dẫn, học sinh chủ động, sáng tạo tham gia các hoạt động
chiếm lĩnh tri thức, phát triển tư duy, hình thành và phát triển nhân cách bản
thân.
1.2.3.2. Quản lý hoạt động dạy học
Quản lý HĐDH chính là quá trình điều khiển quá trình dạy học làm cho
quá trình đó được vận hành một cách có kế hoạch, có tổ chức và được chỉ đạo,
kiểm tra, giám sát thường xuyên nhằm đạt được mục tiêu dạy học đề ra.
Trong quản lý HĐDH, người hiệu trưởng cần tập trung đến các vấn đề:
- Quản lý nề nếp dạy - học và xây dựng môi trường dạy - học thân thiện
lành mạnh - tích cực, có nề nếp, kỷ cương.
- Chỉ đạo, quản lý thực hiện kế hoạch dạy học, các chương trình môn học
và các hoạt động đổi mới PPDH đảm bảo cho các HĐDH tích cực và hiệu quả.
Trong đó, luôn đảm bảo người thầy có vai trò chủ đạo, hướng dẫn, tổ chức các
hoạt động trên lớp và về nhà, trò tích cực, sáng tạo và chủ động tiếp nhận kiến