HC VIN CHNH TR QUC GIA H CH MINH
HC VIN CHNH TR KHU VC I
V MINH TèNH
NÂNG CAO CHấT LƯợNG HOạT ĐộNG Tổ CHứC CƠ Sở ĐOàN
ở KHU VựC NÔNG THÔN TRÊN ĐịA BàN
HUYệN KIM BảNG, TỉNH Hà NAM
LUN VN CAO CP Lí LUN CHNH TR - HNH CHNH
H NI, NM 2014
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hội của thanh niên
Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập,
lãnh đạo và rèn luyện. Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì
mục tiêu, lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với CNXH, dân giàu,
nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Đoàn là đội dự bị tin cậy của
Đảng Cộng sản Việt Nam, là đội quân xung kích cách mạng, là trường học
XHCN của thanh niên, đại diện chăm lo và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của
tuổi trẻ, là lực lượng nòng cốt chính trị trong phong trào thanh niên. Đoàn là
thành viên của hệ thống chính trị, hoạt động trong khuôn khổ hiến pháp và
pháp luật của Nước CHXHCN Việt Nam.
Hơn 80 năm qua, được xây dựng, rèn luyện và trưởng thành qua các
thời kỳ đấu tranh cách mạng, Đoàn đã tập hợp đông đảo lực lượng thanh niên,
phát huy chủ nghĩa anh hùng cách mạng, cống hiến xuất sắc cho sự nghiệp
đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ
quốc. Ngày nay, Đoàn tiếp tục phát huy những truyền thống quý báu của dân
tộc và bản chất tốt đẹp của mình, kế tục trung thành, xuất sắc sự nghiệp cách
mạng vẻ vang của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, thường xuyên bổ sung lực
lượng trẻ cho Đảng, tổ chức động viên ĐVTN cả nước đi đầu trong sự nghiệp
CNH, HĐH đất nước và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN.
Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sớm nhận thức
được vai trò, vị trí của thanh niên, đã có nhiều chính sách cụ thể để phát huy
thức hoạt động.
Vì những lý do trên, tôi chọn đề tài "Nâng cao chất lượng hoạt động
tổ chức cơ sở Đoàn khu vực nông thôn trên địa bàn huyện Kim Bảng,
3
tỉnh Hà Nam hiện nay" làm đề tài luận văn tốt nghiệp cao cấp lý luận chính
trị của mình.
2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
2.1. Mục đích
Dựa trên cơ sở lý luận và thực tiễn, qua tìm hiểu, phân tích thực trạng
hoạt động Đoàn ở khu vực nông thôn trên địa bàn huyện Kim Bảng, tỉnh Hà
Nam nhằm đưa ra những giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động tổ chức cơ
sở Đoàn ở khu vực này.
2.2. Nhiệm vụ
- Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của vai trò, tầm quan trọng và yêu
cầu nâng cao chất lượng hoạt động Đoàn trong tình hình hiện nay.
- Khảo sát thực trạng hoạt động tổ chức cơ sở Đoàn ở khu vực nông
thôn trên địa bàn huyện, đánh giá những kết quả đạt được, hạn chế và chỉ ra
những nguyên nhân của chúng.
- Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng hoạt động tổ chức cơ
sở Đoàn trong thời gian tới.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Hoạt động của tổ chức cơ sở Đoàn ở khu vực nông thôn trên địa bàn
huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam.
3.2. Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi không gian: Địa bàn huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam
- Phạm vi thời gian: Từ Đại hội cơ sở Đoàn 2006 đến nay.
- Phạm vi nội dung: Chỉ nghiên cứu hoạt động tổ chức cơ sở Đoàn ở
khu vực nông thôn
(Bao gồm Đoàn cơ sở xã, thị trấn và các chi đoàn thôn, xóm).
VIỆC NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG CỦA
TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐOÀN Ở KHU VỰC NÔNG THÔN
1.1. Những quan điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh và của Đảng Cộng sản Việt Nam về vị trí, vai trò, nhiệm vụ
của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc
1.1.1. Quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lênin
Vấn đề thanh niên luôn được xác định là một vấn đề vô cùng quan
trọng đối với mỗi quốc gia, dân tộc trong quá trình phát triển của mình.
Lực lượng thanh niên là một lực lượng xã hội rộng lớn có ý nghĩa quyết
định đến thắng lợi của mọi cuộc cách mạng dù đó là cuộc đấu tranh giải
phóng dân tộc hay công cuộc xây dựng, phát triển kinh tế, xã hội, quốc
phòng an ninh ở mỗi quốc gia. Nói về vai trò của lực lượng thanh niên
trong xây dựng giai cấp công nhân đấu tranh chống lại chủ nghĩa tư bản,
Mác khẳng định: "Những công nhân tiên tiến nhất hoàn toàn hiểu rõ rằng
tương lai của giai cấp công nhân và do đó tương lai của nhân loại hoàn
toàn phụ thuộc vào việc giáo dục thế hệ công nhân đang lớn lên" [11,
tr.10]. Như vậy, “ thế hệ công nhân đang lớn lên” là một phần quan trọng
của những thành công trong tương lai của giai cấp vô sản trong thực hiện
sứ mệnh lịch sử của mình. Tuy nhiên, tương lai đó phụ thuộc vào việc, lực
lực thanh niên kế thừa như thế nào những thành quả của các thế hệ đi
trước. Từ đây, Mác khẳng định: “Do những quy luật phát triển khách quan
của xã hội, thanh niên bao giờ cũng giữ vai trò quan trọng trong việc kế
thừa và phát triển những thành tựu của người đi trước” [12, tr.23].
6
Trong đội quân tiên phong của giai cấp công nhân, Ăngghen luôn coi
thanh niên như một lực lượng quan trọng gắn với cuộc đấu tranh vĩ đại của
giai cấp công nhân. Trong các tác phẩm của mình, chính ông là người đã đưa
ra những cách gọi mà chúng ta vẫn còn thấy quen thuộc khi nhắc đến vai
trò của thanh niên trong xã hội ngày nay. Đó là: "Đội quân xung kích",
"Quyết định của đội quân vô sản quốc tế", "Đội hậu bị của Đảng", Điều
nắm được thanh niên, người đó sẽ làm chủ được thế giới và theo một nghĩa
nào có thể nói rằng nhiệm vụ thực sự xây dựng một xã hội cộng sản chủ
nghĩa chính là của thanh niên" [22, tr.354].
Đề cập đến vai trò nhiệm vụ của tổ chức Đoàn, Lênin chỉ rõ: "Đoàn
TNCS phải là một đội quân xung kích, một đội mà ở trong mọi việc đều biết
giúp đỡ, đều có tinh thần chủ động và có sáng kiến của mình. Đoàn phải làm
thế nào để cho bất cứ công nhân nào cũng có thể thấy rằng Đoàn gồm những
người mà học thuyết của họ đối với anh ta có lẽ còn khó hiểu và có lẽ anh ta
chưa thể tin ngay được, nhưng công tác thực tế và sự hoạt động của họ chứng
minh với anh ta rằng chính họ là những người chỉ cho anh ta con đường
đúng đắn". Đồng thời Lênin cũng khẳng định lập trường của những người
cộng sản chân chính là cần phải giáo dục cộng sản cho thế hệ trẻ và kết hợp
giáo dục ấy với cuộc đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân. Vì vậy,
phát biểu tại Đại hội III, Đoàn TNCS Nga, năm 1920, Lênin yêu cầu: “Phải tổ
chức và đoàn kết toàn thể thế hệ thanh niên, phải làm gương mẫu về giáo dục
và kỷ luật. Có như vậy mới có thể hoàn thành công cuộc xây dựng xã hội
cộng sản chủ nghĩa”. Ông cho rằng: "Nếu không biết tổ chức họ lại và nâng
họ dậy thì họ sẽ đi theo những Mensevic. Và khi đó thiếu sự chiến đấu và
chưa từng trải của họ sẽ bị kẻ thù lợi dụng và gây nên những thiệt hại gấp
bội". Tổ chức Đoàn phải trở thành một trường học lớn của thanh niên, là nơi
để thanh niên “Học chủ nghĩa cộng sản” mà theo Lênin, đó là việc “hấp thụ
toàn bộ kiến thức của nhân loại, kiến thức đó phải được nghiền ngẫm lại
8
trên quan điểm giáo dục hiện đại chứ không phải là những điều thuộc
lòng”. Mặt khác, theo Lênin, học chủ nghĩa cộng sản, đó là ý chí phấn đấu,
hy sinh, cống hiến vì sự nghiệp chung của quần chúng nhân dân. Công tác
giáo dục và học tập của đội ngũ thanh niên không tách rời khỏi sự nghiệp
đấu tranh cách mạng của nhân dân.
Những tư tưởng của Mác, Ăngghen và Lênin là hết sức quý báu. Điều
quan trọng là phải thấm nhuần tinh thần biện chứng khách quan, khoa học,
ích nước lợi nhà mà hy sinh phấn đấu chừng nào" [15, tr.43]. Người phê phán
những thói hư tật xấu của thanh niên như “bệnh ham chuộng hình thức, thiếu
thực tế, bệnh cá nhân, bệnh anh hùng”. Do vậy, trách nhiệm của thanh niên
là: “phải nâng cao tinh thần làm chủ tập thể, từ bỏ chủ nghĩa cá nhân, chớ
phô trương hình thức, chớ kiêu ngạo tự mãn. Phải thấm nhuần đạo đức cách
mạng, tức là học tập, lao động sinh hoạt theo đạo đức của thanh niên XHCN,
cộng sản chủ nghĩa” [14, tr.93].
Trước lúc đi xa, Bác đã di chúc lại cho toàn Đảng, toàn dân ta: "Đoàn
viên ta nói chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xung phong, không ngại khó
khăn, có chí tiến thủ. Đảng cần chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho
họ, đào tạo họ thành những người vừa "hồng" vừa "chuyên". Bồi dưỡng
thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc làm rất quan trọng và rất cần
thiết ". Đó cũng là nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân ta trong giai đoạn
cách mạng hiện nay.
1.1.3. Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam
Đứng vững trên lập trường quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin, Đảng
ta đã sớm có nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò của thanh niên và đã có
đường lối vận động thanh niên tham gia đóng góp, cống hiến tài năng, sức lực
và trí tuệ góp phần to lớn thực hiện đường lối của Đảng trong mọi thời kỳ
cách mạng. Từ đó, Đảng ta luôn coi công tác thanh niên là nhiệm vụ chính trị
có ý nghĩa chiến lược của toàn Đảng. Tại hội nghị thành lập Đảng 2/1930,
công tác vận động thanh niên được Nguyễn Ái Quốc và các đại biểu đặc biệt
10
quan tâm. “Điều lệ vắn tắt” của Đảng đã ghi rõ một điều kiện quan trọng:
"Người dưới 21 tuổi phải vào thanh niên cộng sản Đoàn". BCH Trung ương
của Đảng, ngoài công tác hàng ngày, phải tổ chức ngay "Đoàn thanh niên
cộng sản". Nhiệm vụ của Đảng là phải giáo dục quần chúng thanh niên từng
bước tham gia vào sự nghiệp cách mạng.
Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản và Bác Hồ, các tầng lớp thanh
niên đã hăng hái xung phong, không ngại khó khăn, gian khổ, góp phần vào
trị, bảo đảm an ninh biên giới quốc gia, thanh niên đã góp phần tích cực vào
công cuộc đổi mới của đất nước. Đúng như nhận định của Đảng tại Nghị
quyết số 25-CT/TW ngày 25/7/2008 về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng
đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH” đã khẳng định:
“Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là
lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, một trong những
nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp CNH, HĐH đất nước, hội
nhập quốc tế và xây dựng CNXH. Thanh niên được đặt ở vị trí trung tâm
trong chiến lực bồi dưỡng, phát huy nhân tố và nguồn lực con người. Chăm
lo, phát triển thanh niên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn
định và phát triển bền vững của đất nước”. Trong bài phát biểu tại Đại hội đại
biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh khóa X (nhiệm kỳ 2012 - 2017),
Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng một lần nữa khẳng định rõ vai trò, tầm
quan trọng của thanh niên trong thời đại ngày nay: “…Thanh niên và công
tác thanh niên càng có vai trò, vị trí đặc biệt quan trọng và to lớn. Sự nghiệp
đổi mới có thành công hay không, đất nước có hội nhập và sánh vai được với
cộng đồng thế giới hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo con
đường XHCN hay không, phần lớn tùy thuộc vào lực lượng thanh niên và phụ
thuộc vào việc bồi dưỡng, rèn luyện, đào tạo các thế hệ trẻ. Công tác thanh
niên là vấn đề sống còn của dân tộc, là một trong những nhân tố quyết định
sự thành bại của cách mạng…”. Điều đó thể hiện sự quan tâm đặc biệt của
Đảng đối với công tác thanh niên trong tình hình hiện nay. Tổ chức Đoàn các
12
cấp cần nhận thức đầy đủ điều đó để thu hút, tập hợp ĐVTN vào tổ chức của
mình xứng đáng với vai trò là trường học XHCN và môi trường rèn luyện của
thanh niên.
Tóm lại, học thuyết Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm
của Đảng Cộng sản Việt Nam đều thống nhất trong việc đánh giá rất cao vai
trò, vị trí của thanh niên trong các thời kỳ cách mạng của dân tộc. Khơi dậy
và phát huy vai trò của thanh niên là nghĩa vụ và trách nhiệm của những
quyền hạn như đoàn cơ sở.
* Đoàn cơ sở
Theo khoản 4, điều 17, Điều lệ Đoàn TNCS Hồ Chí Minh khóa X:
“Đoàn cơ sở là cấp trên trực tiếp của chi đoàn. Đơn vị có từ hai chi đoàn trở
lên và có ít nhất 30 đoàn viên thì thành lập Đoàn cơ sở”.
Tuy nhiên, theo hướng dẫn của BCH Trung ương Đoàn, đối với xã,
phường, thị trấn có từ 2 chi đoàn trở lên nhưng không đủ 30 đoàn viên vẫn
thành lập Đoàn cơ sở.
* Cán bộ Đoàn
Theo điều 1, chương 1 Quy chế cán bộ Đoàn TNCS Hồ Chí Minh ban
hành kèm theo Quyết định số 289-QĐ/TW, ngày 08/02/2010 của Ban Bí thư,
cán bộ Đoàn được hiểu là những người thuộc các đối tượng sau:
- Những người giữ chức danh bí thư chi đoàn, phó bí thư, bí thư đoàn
cấp cơ sở trở lên.
- Những người làm việc trong các cơ quan chuyên trách của Đoàn và
trực tiếp làm công tác Đoàn, Hội, Đội, phong trào thanh thiếu nhi từ cấp
huyện và tương đương trở lên.
- Trợ lý thanh niên, cán bộ thanh niên trong quân đội nhân dân; ủy viên
ban công tác thanh niên các cấp trong công an nhân dân.
* Đoàn viên
Theo điều 1, điều lệ Đoàn TNCS Hồ Chí Minh khóa X: “Đoàn viên
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh là thanh niên Việt Nam tiên tiến, phấn đấu vì lý
14
tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh, có tinh thần
yêu nước, tự cường dân tộc; có lối sống lành mạnh, cần kiệm, trung thực;
tích cực, gương mẫu trong học tập, lao động, hoạt động xã hội và bảo vệ Tổ
quốc, gắn bó mật thiết với thanh niên; chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật của
Nhà nước và Điều lệ Đoàn. Thanh niên Việt Nam tuổi từ 16 đến 30, tích cực
học tập, lao động và bảo vệ Tổ quốc, được tìm hiểu về Đoàn và tán thành
Điều lệ Đoàn, tự nguyện hoạt động trong một tổ chức cơ sở Đoàn, có lý lịch
phòng, an ninh của địa phương. Vai trò này thể hiện sâu sắc bản chất chính trị
của tổ chức cơ sở Đoàn ở khu vực nông thôn. Đó không phải là một tổ chức
xã hội thuần túy mà nó còn tham gia vào đời sống chính trị, thực hiện các
nhiệm vụ kinh tế, xã hội dưới sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng, chính quyền ở cơ
sở. Tổ chức Đoàn khi đó trở thành “cánh tay nối dài” của Đảng, cùng Đảng
thực hiện tốt việc quản lý xã hội, xây dựng quê hương đất nước ngày càng
giàu mạnh, văn minh. Để thực hiện được những nhiệm vụ này, tổ chức Đoàn
phải tổ chức được các phong trào hành động cách mạng phù hợp với từng thời
kỳ phát triển của đất nước, hướng đến thực hiện các mục tiêu lớn của dân tộc.
Trong tình hình hiện nay, các phong trào của tổ chức cơ sở Đoàn ở khu vực
nông thôn cần hướng đến mục tiêu xây dựng nông thôn mới, đấu tranh phòng,
chống các tệ nạn xã hội, khơi dậy tiềm năng, sức sáng tạo, sức trẻ của thanh
niên trong lao động sản xuất, vươn lên làm giàu chính đáng, đồng thời đảm
bảo an ninh trật tự trên địa bàn, giữ vững và không ngừng củng cố khu vực
phòng thủ, sẵn sàng ứng phó khi có tình huống chính trị xảy ra.
Là một bộ phận trong hệ thống chính trị, hoạt động của tổ chức
Đoàn không thể tách rời với những bộ phận khác trong hệ thống ấy nhằm
phát huy tốt nhất những ưu thế, đồng thời khắc phục những yếu kém, hạn
chế của tổ chức mình; góp phần xây dựng hệ thống chính trị ngày càng
16
vững mạnh. Hệ thống chính trị chỉ có vững mạnh khi bộ phận đều là
những tổ chức vững mạnh mà muốn vậy thì vai trò của cơ sở là rất quan
trọng, trong đó có hoạt động của tổ chức cơ sở Đoàn ở khu vực nông thôn.
Tổ chức Đoàn cần phối hợp với chính quyền, các đoàn thể và các tổ chức
kinh tế - xã hội làm tốt công tác thanh niên, chăm lo xây dựng Đoàn, tích
cực xây dựng cơ sở Đoàn, Hội, Đội ở địa bàn dân cư, tham gia xây dựng
Đảng và chính quyền ở cơ sở vững mạnh toàn diện. Vai trò phối hợp vốn
dĩ là mặt yếu kém trong tổ chức Đoàn từ trước tới nay. Trong giai đoạn
hiện nay, vai trò ấy càng trở nên cấp thiết và quan trọng hơn khi những
yêu cầu của giai đoạn cách mạng mới không cho phép bất cứ một tổ chức
tình ủng hộ và hăng hái tham gia sự nghiệp đổi mới đất nước, xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN.
Công cuộc đổi mới đất nước ta trong những năm vừa qua đã đem lại
những thay đổi căn bản, tích cực bộ mặt của đất nước trong đó có khu vực
nông thôn. Tình hình an ninh, chính trị ở khu vực nông thôn vẫn được đảm
bảo, quy chế dân chủ ở cơ sở ngày càng phát huy hiệu quả trên thực tế, lĩnh
vực nông nghiệp được quan tâm đầu tư đúng mức, giữ vững an ninh lương
thực; tính cố kết cộng đồng với gốc rễ là dòng họ, làng xã ngày càng được
tăng cường; tôn giáo, tín ngưỡng của người dân được tôn trọng, đời sống tinh
thần của người dân ở nông thôn ngày càng phong phú hơn.
Bên cạnh những mặt tích cực, những kết quả đã đạt được, thì còn một
bộ phận thanh niên nông thôn chưa xác định được vai trò của mình trong công
cuộc đổi mới, có chiều hướng ỷ lại, thụ động, trông chờ, thiếu ý chí phấn đấu,
rèn luyện, chưa nhận thức đầy đủ và tiếp cận được với cơ chế thị trường, trình
độ lao động, tay nghề còn thấp. Hàng triệu thanh niên chưa có việc làm hoặc
có việc làm nhưng thu nhập thấp. Tình trạng vi phạm pháp luật và các tệ nạn
xã hội trong thanh thiếu niên nông thôn có chiều hướng gia tăng. Một bộ phận
thanh niên nông thôn ít quan tâm đến đời sống chính trị, thiếu động cơ phấn
18
đấu gia nhập Đảng, thờ ơ với các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc,
chạy theo lối sống thực dụng, tầm thường, sùng bái lối sống ngoại… Trong
khi đó, những giá trị cốt lõi của cộng đồng làng xã cũng đang có sự thay đổi.
Văn hóa gia đình, dòng họ, làng xã cũng dần bị mai một; nhiều hủ tục còn trở
thành trở ngại trong quá trình phát triển; tính cố kết cộng đồng ở khu vực
nông thôn ngày càng lỏng lẻo hơn và những ràng buộc mang tính đạo đức xã
hội cũng ngày càng được “mềm hóa”. Rõ ràng, đây đang là những trở ngại cho
sự phát triển bền vững ở khu vực nông thôn.
Hoạt động của tổ chức Đoàn ở khu vực nông thôn cũng tồn tại nhiều
bất cập, hạn chế. Trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của cán bộ Đoàn còn thấp,
chính sách đối với cán bộ Đoàn còn hạn chế nhất là với đội ngũ bí thư chi
động của tổ chức trong đó có chất lượng đội ngũ cán bộ Đoàn. Nội dung hoạt
động cần phải có trọng tâm, trọng điểm, có mục tiêu cụ thể; hình thức hoạt
động cần phong phú, đa dạng, linh hoạt phù hợp với thanh niên, tránh khuynh
hướng giáo điều, sách vở, cứng nhắc.
Đối với đội ngũ cán bộ Đoàn: Cần thường xuyên học tập, rèn luyện bản
lĩnh chính trị, kỹ năng, nghiệp vụ, phát huy cao độ vai trò xung kích, tình
nguyện, say mê công tác, không ngại khó khăn, làm hạt nhân phong trào, là
gương sáng cho ĐVTN noi theo.
20
CHƯƠNG 2:
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐOÀN
Ở KHU VỰC NÔNG THÔN TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN KIM BẢNG, TỈNH HÀ NAM
2.1. Khái quát điều kiện tự nhiên và tình hình kinh tế, chính trị, xã
hội của huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam hiện nay
Huyện Kim Bảng là một huyện vùng bán sơn địa của tỉnh đồng bằng
chiêm trũng Hà Nam gồm 16 xã và 02 thị trấn. Huyện nằm ở phía Tây Bắc
của tỉnh, phía Bắc giáp các huyện Ứng Hòa, Mỹ Đức (Hà Nội), phía Tây giáp
huyện Lạc Thủy (Hòa Bình), phía Đông giáp huyện Duy Tiên và thành phố
Phủ Lý (Hà Nam), phía Nam giáp huyện Thanh Liêm (Hà Nam). Điều này tạo
điều kiện thuận lợi cho hoạt động Đoàn trên địa bàn huyện có nhiều cơ hội để
giao lưu, học hỏi với nhiều địa phương thuộc các địa bàn trong và ngoài tỉnh.
Kim Bảng có diện tích 184,7 km
2
trong đó đất tự nhiên khoảng 18.840
ha, 6.421 ha đất nông nghiệp, diện tích đất đồi rừng là 6.902 ha. Địa hình của
huyện chia thành 3 vùng: vùng núi, đồi gò và đồng bằng. Điều này quy định
đặc trưng của kinh tế Kim Bảng với sự phong phú, đa dạng bao gồm sản xuất
nông nghiệp, kinh tế đồi rừng và công nghiệp khai thác. Cơ cấu kinh tế đang
chuyển dịch mạnh theo hướng công nghiệp với ngành nông - lâm - thủy sản là
Dân số huyện Kim Bảng hiện nay có trên 134.000 người, tỷ lệ thanh
niên từ 15 - 30 tuổi trong cơ cấu dân cư chiếm khoảng 25%. Toàn huyện có
16 xã và 02 thị trấn, 198 thôn, xóm. Có 2 tôn giáo chính là Phật giáo và Thiên
chúa giáo. Hai tôn giáo trên sống đan xen, không biệt lập và có truyền thống
đoàn kết, thân ái không bài xích lẫn nhau. Thực trạng trên cũng đặt ra những
yêu cầu đối với tổ chức Đoàn trong việc đoàn kết thanh niên các tôn giáo
cùng thực hiện những nhiệm vụ chính trị chung, vì mục tiêu phát triển toàn
diện huyện nhà.
22
Sự nghiệp giáo dục của huyện luôn được quan tâm đầu tư, đáp ứng
chủ trương nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài. Toàn
huyện có 4 trường THPT và 01 Trung tâm giáo dục thường xuyên với tổng
số 5.050 học sinh; có 18 trường THCS với tổng 6.750 học sinh; có 24
trường tiểu học với tổng 9.315 học sinh. Huyện đã hoàn thành phổ cập
THCS, 18/18 xã, thị trấn đều đã thành lập và đi vào hoạt động các Trung
tâm học tập cộng đồng và có Hội khuyến học. Chất lượng giáo dục nhìn
chung tốt, có nhiều cơ sở giáo dục chất lượng cao so với toàn tỉnh và toàn
quốc. Công tác y tế đã được thực hiện tốt, chương trình quốc gia về y tế
đạt được nhiều kết quả quan trọng. Bệnh viện huyện được đầu tư nâng cấp
về cơ sở vật chất, phục vụ khám và chữa bệnh. Cả 18 xã, thị trấn có trạm y
tế phục vụ chăm sóc sức khỏe nhân dân, trong đó 17/18 xã đạt chuẩn quốc
gia về y tế. Những năm qua, trên địa bàn huyện không có dịch bệnh lớn
xảy ra. Đây là môi trường có ảnh hưởng rất lớn đến công tác giáo dục
thanh niên về tri thức, đạo đức và phát triển thể chất cho thanh niên.
Nhiệm vụ của tổ chức Đoàn là phải phát huy những lợi thế đó, đồng thời
làm tốt công tác phối hợp với các ngành để giáo dục, rèn luyện, phát triển
những thế hệ thanh thiếu niên giàu sức khoẻ, tri thức, có đạo đức, có tâm
hồn và kỹ năng, khả năng hòa nhập cuộc sống, lập thân, lập nghiệp, đáp
ứng các yêu cầu của quá trình hội nhập quốc tế.
Phong trào xây dựng đời sống văn hóa của huyện có bước phát triển.
qua một số nội dung sau:
2.2.1. Chất lượng BCH Đoàn các xã, thị trấn
Chất lượng đội ngũ ủy viên BCH Đoàn các xã, thị trấn được thể hiện
qua bảng số liệu sau:
24
Bảng 1: Bảng so sánh chất lượng đội ngũ ủy viên BCH Đoàn các xã, thị trấn
năm 2006 và năm 2013
Năm
Tổng
số
Trình độ
Đản
g
viên
Tham
gia
cấp
Độ tuổi bình
quân
Văn hóa Chuyên môn
Lý luận
chính trị
Trên
35
Từ 35
trở
xuống
2006
255 103 152 49 46 183 30 32 153 71 28 227
100