MUC LUC
MODAU
1
CHU'ONG
1: TONG QUAN NGHIEN
ClTU
3
1.1. He thong quan
ly
moi
trirong
theo ISO 14001 3
l.i.l.
Bo tieu
chuSn
ISO 14000 3
1.1.2.
Tieu chuAn
ISO 14001 4
1.1.3. He thong quan ly moi truang theo tieu chuan ISO 14001 6
r
1.1.4.
Lgi
ich cua ap dung He thong quan ly moi truang theo ISO
14001 10
1.1.5.
Tinh hinh ap dung He thong quan ly moi truang theo tieu chuan
ISO 14001 tren the giai va a Viet Nam 12
1.2. Nganh cong nghiep Da giay Viet Nam 14
1.2T.
Giai thieu nganh cong nghiep Da giay Viet Nam 14
ClTU
26
3.1.
Hien trang quan ly moi
tru^crng
tai cac doanh nghiep
chua duoc
cap
chirng
nhan ISO 14001 26
3.2.
Hien trang quan ly moi truong tai cac doanh nghiep da
du-ac
cap
chiing
nhan ISO 14001
\
39
3.3.
Kha nang trien khai
mo*
rong xay dung he thong quan
ly
moi
truong theo ISO 14001 tai cac doanh nghiep san xuat giay 48
3.3.1.
Thuan
lgi
khi xay dung He thong quan ly moi truang theo ISO
14001 48
chu4n
ISO 14001 60
3.4.4. Danh gia cua ben thu 3 va dang ky chung nhan phu hop theo
tieu chuan ISO 14001 ve He thong quan ly moi truang 62
KET LUAN
VA
KIEN
NGHI
64
Ket
luan
64
Kien nghj 65
TAI LIEU THAM KHAO 66
DANH MUC CAC
CHlT
VIET
TAT
BOD5
COD
DV
GC
ISO
Nhu cau oxy sinh hoc
Nhu cau oxy hoa hoc
Dich vu
Gia cong
To chuc Tieu
chi
KCX
Thanh pho Ho Chi Minh
San xuat
Xuat khau
DANH MUC CAC BANG
Bang
1:
Co cau cua bo tieu chuan ISO
Bang 2: Danh sach cac cong ty da giay dugc chung nhan ISO 14001
a
Viet Nam
Bang 3: Danh sach cac cong ty da giay ma de tai da thuc hien khao sat
true
tiep va gian tiep
Bang 4: Ket qua do nong do bui va hoi khi
CO2,
SO2
tai mot so cong ty
san xuat giay
Bang 5: Nong do hoi khi doc va dung moi huu ca tai Cong ty san xuat
hang tieu dung Binh Tan
Bang 6: Chat
lugng nuoc
thai tai Cong ty TNHH Fretrend (san xuat giay
the thao - Khu che xuat Linh Trung)
Bang 7: Muc tieu, chi tieu moi truang cua Cong ty giay Thuy Khue (nam
2003)
Bang 8: Chuang trinh quan ly moi truang cua Cong ty giay Thuy Khue
(nam 2003)
Bang 9: Chat lugng moi truang khong khi cua Cong ty TNHH TaeKuang
Vina (Phan
mang ve cong
nghiep. Di kem vai viec cac nha may dugc xay dung tren khap cac thanh pho,
tinh thanh la qua trinh phat thai chat 6 nhiem cung vai cac nhan to khac dang
dan tac dong manh me den chat lugng moi truang (khong khi, nuac, dat ).
Vi
vay,
bao ve moi truang hien da tra thanh mot trong nhung yeu cau quan
trgng doi vai cac doanh nghiep va cac nuac, dac biet la trong quan he thuong
f
t
Ik
r
f
mai
giija
cac quoc gia trong xu the hoa toan cau hoa, quoc te hoa hien nay.
Cac nuac phat trien thuang ap dung cac tieu chuan moi truang nhu la rao
can thuang mai doi vai cac nuac dang phat trien (trong do c6 Viet Nam). De
CO
the hoi nhap kinh te quoc te thanh cong, san xuat hang hoa Viet Nam, cu
the la cac doanh nghiep phai dat tieu chuan moi truang chung trong mot he
r
-'
r
r
r
thong tieu chuan dugc ca the giai cong nhan. Trong so he thong cac tieu
chuan quoc te ve moi truang, ISO 14000 dugc coi la he thong tieu chuan tot
dang dugc ap dung pho bien tren the giai va Viet Nam.
Nganh cong nghiep da giay Viet nam tang truang nhanh chong trong thap
chuc ho trg doanh nghiep va cac ca quan quan ly trong viec cung cap, chia se
cac thong tin ve cac he thong quan ly theo cac tieu chuan quoc te con han che.
Do la ly do toi da quyet dinh chon va thuc hien de tai
QUAN LY MOI TRUONG THEO TIEU CHUAN ISO 14001 TAI
CAC DOANH NGHIEP SAN XUAT GIAY
O
VIET NAM
THUC
TRANG VA KHA NANG AP DUNG
. . .
vai muc tieu:
1.
Tim hieu tinh hinh thuc te cua cac doanh nghiep san xuat giay tai khu
vuc Ha noi, Hai phong, thanh pho Ho Chi Minh va cac vung
Ian
can ve
quan ly moi truang tren ca so so sanh thuc te vai cac yeu cau cua tieu
chu^nlSO 14001
2.
Danh gia hieu qua va tinh hieu
lire
cua ISO 14001 trong quan ly moi
truang tai mot so Doanh nghiep san xuat giay
3.
Dua ra nhung giai phap nham quan ly moi truang cua cac doanh nghiep
san xuat giay dap ung dugc cac yeu cau cua tieu chuan ISO
14001.
CHU'DNG
1: TONG QUAN NGHIEN
CUtJ
ky thuat ve
sue
khoe, an toan va phap luat moi truang.
ISO CO
tru so chinh a Thuy Sy vai mot mang
luai
cac thanh vien la cac
vien tieu chuan quoc gia a 157 nuoc tren the giai. ISO chinh thuc hoat dong
T
r r
nam
1947,
nhung da ban hanh tren 15.000 bg tieu chuan quoc te, vai hai bo
ndi tilng
la ISO 9000 va ISO 14000. Du ap dung cac tieu chuan ISO la tu
nguyen,
nhung thuc
te
no
dugc phat trien theo
yeu cau cua thi
truang
va
ciia
cac ben quan tarn.
Co cau cua Bg tieu chuan ISO 14000 dugc the hien
a
bang sau:
Bang 1:
Ca
GIA
H$
TH6NG
QUAN
LY
M6|
TRUONG
ISO 14010.11.12
]
Y^U
CAU
001 Vdl Hf
THONG
c
OANH
GIA
VONG
DOI
SAN
PHAM
ISO14040S
3
Y^u
cAu o6i vcji
SAN
PHAM
Bang 1
cho
thay
moi
minh. Trong
do, he
thong quan
ly
moi
truang dong
vai tro
trung
tarn
va
nhung tieu chuan khac
se gop
phan
ho trg cho cac
nhan
to
nho
trong
^ •*
chinh sach moi truang
va he
thong quan
ly
cua
to
chuc.
1.1.2. Tieu chuan
ISO
14001
ISO
truang
' ••
-,
trong
qua
trinh
san
xuat, hoat dong. Tieu chuan
nay cho
phep
cac
to
chuc
c6
the tiep can mot
each
he thong viec danh gia
xem
nhung hoat dong, san pham
va djch vu cua minh c6 quan he qua lai the nao vai moi truang dong thai c6
the kiem soat
nhCrng
hoat dong do nham dat dugc nhung muc
tieu,
muc dich
de ra.
ISO 14001 cu the hoa cac yeu cau doi vai mot he thong quan ly moi
y f •> •»
truang va la tieu chuan duy nhat trong bg tieu chuan ISO 14000 dung de
chung nhan. Tieu chuan ISO 14001 dugc xay dung theo mot chuoi vai cai ten
ISO,
can phai thuc hien Chu trinh Deming
(PDCA),
ihco
do;
P-
Lap ke hoach (Plan): () giai doan nay muc tieu va muc dich khai quat
ciia
cac doanh nghiep dugc thiet lap. va cac phuang thuc de thuc hien chiing
cung dugc
\a\
dung
D-
Thtrc hien (Do): Ke hoach dugc thuc hien va cac tieu chuan da thong
nhat dugc ap dung nham dat dugc cac muc tieu ma doanh nghiep da de ra.
C-
Kiem tra (Check): Cac hoat dong dien ra theo ke hoach dugc danh
gia
hieu qua va tinh hieu qua, va cac ket qua phai dugc so sanh vai ke hoach.
A- Hanh dong khac phuc (Act): Nhung thieu sot hoac nhugc diem tim
thay phai dugc sua
chira,
khac phuc, ke hoach c6 the dugc nhin nhan lai va
dugc thich nghi vai
nhiing
boi canh da thay doi, va cac
thii
tuc dugc cung c6
hoac dugc thay doi neu can thiet.
Ve
tien hanh dong thai vai cac hoat dong cai tien.
1.1.3. He thong quan ly moi
tru-crng
theo tieu chuan ISO 14001
r
y
r
He thong quan ly moi truang la mot phan cua he thong quan ly chung bao
>
r r
gom ca
CO
cau, ke hoach, cac hoat dong, trach nhiem, thuc hanh, cac thu tuc,
quy trinh, cac qua trinh de xay dung, ap dung va duy tri he thong quan ly.
Tieu chuan ISO 14001 co the dugc ap dung cho tat ca cac
loai
hinh, quy
mo cua to chuc va no thich hgp vai cac dieu kien xa hoi van hoa, dia ly khac
nhau tren pham
\i
toan cau. Viec ap dung ISO 14001 la tu nguyen, he thong
quan ly moi truang khong tu dam bao cho cac ket qua toi uu. Thanh cong
ciia
viec ap dung tieu chuan phu thugc vao
sir
tham gia
ciia
tat ca cac cap. cac bg
phan chuc nang va dac biet la cam ket tu phia
lanh
H?
thong quan ly moi truang la nham hinh thanh nen va thuc hien mot
chinh sach moi truang phu hgp trong to chuc. Dua tren 4 buac
ciia
chu trinh
Deming,
he thong quan ly moi truang theo ISO 14001 huang tai
sir
cai thien
lien tuc bao gom nam yeu cau chinh: yeu cau ve chinh sach moi truang. lap
ke hoach, thuc hien, kiem tra va hanh dong khac phuc va xem xet
ciia
lanh
dao.
Hinh
3: Mo hinh van hanh he thong ISO 14001
[20]
DOLL/dNG
VA
KHAC
PHUC
CH?Tl6u
MOI TRUONG
THl/C
Hi$N VA
DliU
HANH
HI$N
TRANG
MOI
lien quan, phu hgp vai cac quy djnh khac ma to chuc de ra, cam ket ve su
cai
ti6n
lien tuc, va cam ket ve
ngan
ngua 6
nhilm
Tu nhung cam ket do, ke hoach dugc lap ra vai cac muc dich, muc tieu va
cac chi tieu moi truang
nhSm
thiet lap cac qua trinh thuc hanh,
thii
tuc, quy
trinh va quy djnh ro rang trach
nhi^m
de thuc hien va van hanh he thong. Cac
khia canh moi truang quan trong can phai dugc xac djnh. cung nhu cac yeu
chu
vC
su ap
dyng
ve mat luat phap moi truang. ISO
14001
khong yeu chu
doanh
nghiv^p
phai dc
c^p
tat ca cac khia
c^nh,
lieu va kiem soat van hanh nham dam bao rang moi nhiem vu deu dugc hoan
thanh theo
diing
tien do.
Qua trinh trien khai va van hanh phai dugc kiem tra va danh gia tu do phat
hien ra
nhiJng
hanh dong chua phu hgp va chinh sua. Trong suot thai gian
thuc hien ke hoach, co ba van de can phai kiem tra la ke hoach co dugc hoan
thanh theo dung du kien hay khong, mgi cong viec co dugc hoan thanh theo
diing
quy trinh ke hoach de ra hay khong; cac nhiem vu va muc tieu co dugc
hoan thanh theo diing ke hoach khong, va chinh sua doi vai nhung cong viec
thuc thi khong diing theo ke hoach. Ket qua danh gia can dugc ghi lai trong
ho so va
luu
giij.
Tinh phu hgp va hieu qua
ciia
He thong quan ly moi truang phai dugc dinh
ky danh gia bai cac xem xet cua lanh dao va cac tien bg dat dugc. Tu cac ket
qua thu
dugc,
doanh nghiep co the de ra nhung tac dong dieu chinh thich hgp
nham bat dau lai chu trinh vai
nhirng
thong tin dau vao vao mai. Mot quy
trinh thuc hien vai cac buac nhu vay se tao nen mot chu trinh thuc hien va
danh gia thuang xuyen va cai tien lien tuc.
9
la su cai thien
moi
truang, danh gia va quan ly cac tac dong moi truang
ciia
minh mot each co
hieu qua va cam ket cai tien lien tuc he thong quan ly moi truang. Neu cac to
chuc hoat dong diing theo he thong quan ly moi truang ISO
14001
thi se giam
dugc cac tac dong, su co moi truang, tang cuang hieu qua va cai thien ket qua
hoat dong moi truang. Cac khia canh moi truang cua to chuc dugc xem xet la
viec kiem soat han che cac tac dong cua hoat dong san xuat tai moi truang.
Cac tinh trang khan cap can dugc thuang xuyen kiem tra va cac hanh dong
phong ngua khac phuc
luon
dugc quan tam tien hanh nham
giiip
cac to chuc
kiem soat dugc cac su co ngay tu dau va ke ca khi su co xay ra to chuc da co
ke hoach giai quyet.
Dap
irng
v&i yeu cdu phap luat
De chung nhan he thong quan ly moi truang theo tieu chuan ISO
14001,
to
chuc phai tuan
thii
cac yeu cau phap luat va phai chung minh tinh hieu qua
cua he thong quan ly moi truang, qua do cho thay y thuc chap hanh phap luat
img
nhu cdu khdch hang trong
nir&c
vd quoc te trong van hoa tieu dung
sdn pham sach
ISO
14001
hai hoa cong tac quan ly moi truang va cong viec quan ly kinh
doanh gop phan cai thien moi truang, bao ve
sue
khoe con nguai, can doi
dugc lgi ich kinh te va lgi ich moi truang. Khi ap dung ISO
14001,
su tin cay
mang lai khong chi doi vai khach hang ma con ca cac nha dau tu, cac cong ty
bao hiem, chinh quyen noi to chuc hoat dong nha su chung minh kha nang va
chat lugng san pham di kem vai su bao ve moi truang
ciia
minh. Khi ap dung
He thong quan ly moi truang, doanh nghiep co the chung minh cho cac ben
hiju
quan ve viec co the nang cao nang luc san xuat, giam chi phi, nguon
lire,
nang cao hieu qua san xuat va kinh doanh. Viec chung minh dugc su kiem
soat cac
sir
co co the xay ra, cac hanh dong chuan bi phong ngua se giiip to
chii'c CO
dugc cac hgp dong bao hiem vai mot chi phi re han do muc do an
toan
xay dung moi quan he tot vai
cong dong xung
quanh,
nang cao uy tin vd kha nang canh tranh tren thi
r r
trir&ng
trong
nir&c
vd quoc te
•I
T
f
f
\
Cac to chuc
CO
the tiep can va duy tri moi quan he vai cong dong xung
quanh khu vuc hoat dong khi tham gia vao xay dung va ap dung tieu chuan
ISO
14001.
Cac doanh nghiep se chung to dugc
sir
quan tam
ciia
minh doi vai
moi truang xung quanh va moi truang cong ty, nang cao hinh anh
ciia
cong
ty. Cac to chuc quan tam den chinh sach va cac hoat dong ve moi truang se
chiem dugc thien y cua cong dong. Khi da dugc cap chung chi ISO
14001:
2004 dugc cap a 140
nuac va nen kinh te, tang khoang
18.037
chung chi (16%) so
vai
nam 2005
(vai
111
962 chung chi cap tai 138 quoc gia va vung lanh tho).
[21]
Con a Viet Nam, tinh den het nam 2006 co khoang
189
to chuc, doanh
nghiep dugc chung nhan ISO
14001,
nhung 2/3 trong so do la cac doanh
nghiep co von dau tu nuac ngoai. [19 va 21]
Cac doanh nghiep da giay Viet Nam ap dung thanh cong he thong nay hien
mai
CO
08 doanh nghiep trong tong so 410 doanh nghiep da giay tren ca nuac
(2,4%),
chu yeu la
nhiJng
cong ty san xuat giay the thao cung cap cho cac
khach hang va nhan hieu noi tieng nhu Nike, adidas, Timberland, Puma.
.\
Bang 2: Danh sach cac cong ty da giay
duoc
SGS
BVQI
Quacert
SGS
SGS
ABS Quality
Evaluation
Ngay chiing
nhan
•
2005
01/08/2003
01/08/2003
01/08/2003
01/09/2002
18/12/2001
18/12/2001
01/01/1999
13
>
t r
So vai mat bang chung cua the giai thi so doanh nghiep Viet Nam dang ky
va dugc cap chung chi la rat thap, ty le xap xi
1/1000
(1.000 doanh nghiep
mai
CO
1 doanh nghiep ap dung). Dieu nay co the giai thich a mot so nguyen
nhan sau:
Cac to chuc, doanh nghiep trong nuac chua that su quan tam va nhan thuc
Gioi thieu nganh cong nghiep Da giay Viet Nam
Nganh cong nghiep Da giay Viet Nam tang truang nhanh chong trong thap
ky
vira
qua va da dugc
thira
nhan la mot trong nhung nganh cong nghiep dung
dau dong gop dang ke vao
sir
phat trien kinh te cua Viet Nam. Tiep nhan su
14
dich chuyen san
xu4t
va dau tu tu nhung nuac lang gieng trong khu vuc,
nhung doanh nghiep trong nganh cong nghiep Da giay Viet Nam da nhanh
chong
nSm
dugc ca hoi de cai tien ca sa san xuat. dau tu thiet hi, may moc va
1
r r
t
nha xuong hien dai de thu
hiit
cac doi tac tren the giai de gia cong, hgp
tdc
buon ban san xuat giay a Viet Nam.
Nganh cong nghiep Da giay da chuyen sang mot giai doan phat trien hoan
toan mai tao ra viec lam va kim ngach xuat khau dong gop dang ke vao
sir
phat trien kinh te
100% von
nuw:
ngoai
D Doanh
nghiep
lien doanh
Toan nganh da giay hien dang su dung tren 500.000 nhan cong va con so
nay se tang dang ke trong
nh&ng
nam tai. Nganh da giay
hiCm
dung
vj
tri thu
ba ve kim ngach xuat khau, chiem khoang
10%
tong kim ngach xuat khau
ciia
hang hoa Viet Nam. dua Vict Nam tra thanh mot trong
10
nuac san xudt va
xuat khau giay
Ian
nhat the gioi. lu
nam
2004. Viet Nam da tro thanh nuac
dung thu tu the giai ve xuat khau da giay, sau Trung Quoc, Mong Kong va
Italy. Tu nam 2000- 2006, nganh luon dat kim ngach xuat khau nam sau cao
han nam truac vai muc tang binh quan la
18%/
doi giay tieu thu tren the giai co tai 2 doi san xuat tai Viet nam. Viet Nam van
tiep tuc dugc xep vao thj truang san xuat giay dep cua the giai chi dung sau
Trung Quoc va An Do a khu vuc Chau A. Thi truang xuat khau chinh cua
nganh Da giay Viet Nam la cac nuac thugc cong dong Chau Au, My va Nhat
la nhung thi truang co doi hoi cao va nghiem ngat khong chi ve mau ma,
ch4t
hrgng
san pham ma ca ve cac tieu chuan ve an toan, ve sinh va moi truang. Vi
vay cac chung
chi
ve ISO 14001 hay ISO 9001, OHSAS 18001 la nhung bang
chung ve su tuan thu
ciia
doanh nghiep doi \'ai cac yeu cau ve chat
lugng.
Hiep
hoi da giay Viet Nam
16
dieu kien lam viec va moi truang, gop phan giiip cac doanh nghiep tiep can va
dat niem tin cho cac khach hang quoc te, phu hgp vai chuan muc hoat dong
thi^c
tien cua cac doanh nghiep ngay nay tren the giai.
1.2.2. Cac khia canh moi
tru-crng
trong Nganh Da giay Viet Nam
Giay dep la loai san pham tieu dung dugc hinh thanh sau nhieu buac cong
viec khac nhau song chiing lai co moi lien quan chat che vai nhau de hinh
T
,
r
May mu
giay
Boi,
can
Go,
dan, lap
rap,
luu hoa
Mai de, che bien cao
su, keo dan cac loai
Dau vao cua nganh da giay la cac vat lieu tho nhu da, vat lieu nhan tao
thay the da, vai det, chi bong, cao su, nhua, cac tong, cac loai hoa chat, keo
dan, cac loai dung
moi,
chat tay nhu
xang,
con
etyl,
toluen, aceton, MEK va
17
DAI
HOC
QUOC GiA HA
NU.
TRUNG
TAr/
THIONG
TIN
THU
\/IFN
sue
khoe cong dong noi nguon nuac dugc
hiit Ien
1
n f
de dung trong sinh hoat va de uong.
Mac du nganh da giay dugc trang bi vai may moc ngay cang dong bg, tuy
nhien, trong nhieu ca so san xuat giay hien nay con ton tai nhieu cong doan
thu cong, cong nhan tai cac phan xuang dan keo de giay van
sir
dung choi
quet keo dan bang tay. Viec ep de luu hoa de cao su dugc tien hanh ngay sau
khi quet keo mot cac thu cong do do kha nang hai dung moi dgc xa ra xung
quanh khu vuc san xuat la rat
Ian,
gay 6 nhiem moi truang khong khi. Dong
thai nguai cong nhan phai luon dung gan cac khuon ep dan de giay, nen kha
nang
cong nhan true tiep hit cac hoi dung moi dgc a nhiet do cao la rat han.
0 cong doan chuan bi
\'a
pha cat nguyen phu lieu, cac moi nguy hiem co
the gay ra cho moi truang la hoi dgc va mui kho chiu tu xang, keo, cao su
(doi vai san xuat giay vai) va mot so loai duns moi
n2uv
hai nhu
benzen.
toluen (doi vai giay da, giay the thao). Du lugng hoa chat dgc hai tich tu,
tap trung a khu vuc kho nguyen lieu dac biet la kho hoa chat, kho keo, kho
xang Cling
va viec lam, qua trinh san xuat dong thai
cijng
lam phat sinh khi thai nhu
CO2,
SO2,
NO^
hoa chat thai loai, nuac thai cong nghiep va nuac thai sinh
hoat va chat thai
ran
nhu da thugc, da nhan tao, nhua tong hgp, EVA, nem
mouse, cao su, vai Vi vay, viec quan ly va thai bo hgp ly cac chat thai nguy
hai la moi quan tam dac biet, vi neu khong chiing c6 the gay ra tac hai
lau
dai
cho con nguai va moi truang.
19
CHirONG
2: DOI
TlTgfNG
VA PHlTONG PHAP NGHIEN
CUtJ
2.1.
DOITl/ONG
, ^ ,
De tai dugc thuc hien doi vai 28 Cong ty da giay Viet Nam a Ha Noi, Hai
Phong, thanh pho Ho Chi Minh, Binh Duang, Dong Nai va cac tinh
Ian
can.
Trong so 28 cong ty, co 4 cong ty da dugc cap chung nhan ISO
14001,
T
\ \
Cong ty
CO
phan giay
Thong Nhat
Cong ty da giay Ha noi
Cong ty Co phan giay
Ngge Ha
Dia
diem
Hai
Phong
Ha
Noi
Ha
Noi
Ha Tay
Hai
Phong
Hai
Phong
Ha
Noi
Ha
Noi
So
lao
dong
2.030
chua
Hinh
thuc
kinh
doanh
Gia
cong
XKva
GC
Xuat
khau
Gia
cong
Gia
cong
Gia
cong
Xu4t
khau
Gia
cong
20