Bài tập học kỳ Công pháp quốc tế
A- ĐẶT VẤN ĐỀ
B- GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. Lý luận chung
1. Các phương thức bổ trợ nguồn trong Luật quốc tế
Nguồn hỗ trợ đóng vai trò là phương tiện hỗ trợ cho nguồn cơ bản, là nguồn gốc
hình thành nguồn cơ bản, thông qua các phương tiện này người ta xây dựng các quy
phạm luật quốc tế nhanh chóng hơn. Nguồn hỗ trợ có vai trò trong việc giải thích,
hướng dẫn áp dụng pháp luật quốc tế trong từng trường hợp cụ thể. Góp phần làm sáng
tỏ các quy định của luật quốc tế, đồng thời tạo tiền đề quan trọng để các chủ thể luật
quốc tế có cơ hội tiếp cận và giải thích luật quốc tế theo một nghĩa chung thống nhất.
Ngoài hai loại nguồn chính của Luật quốc tế là Điều ước quốc tế và Tập quán quốc tế
còn có các phương tiện bổ trợ nguồn khác bao gồm các phán quyết của tòa án công lý
quốc tế, các nguyên tắc pháp luật chung, nghị quyết của tổ chức quốc tế liên chính phủ,
hành vi pháp lý đơn phương của các quốc gia, các học thuyết của các học giả danh
tiếng về Luật quốc tế.
2. Lí luận về tổ chức quốc tế liên chính phủ
Tổ chức quốc tế liên chính phủ (viết tắt là IGO). Tổ chức quốc tế liên chính phủ
là thực thể liên kết chủ yếu các quốc gia độc lập có chủ quyền (gọi tắt là các nước
thành viên), có tổ chức bộ máy hoạt động thường xuyên, có trụ sở đóng tại một quốc
gia, không phải là thực thể có quyền năng đứng trên chủ quyền các quốc gia thành
viên, hình thành trên cơ sở một hoặc một số điều ước quốc tế giữa các quốc gia và các
chủ thể khác của Luật quốc tế, phù hợp với Luật quốc tế, có quyền năng chủ thể riêng
biệt và một hệ thống cơ cấu tổ chức phù hợp để thực hiện các quyền năng đó theo đúng
mục đích và tôn chỉ của tổ chức. Tổ chức liên chính phủ cũng thường được gọi là các
tổ chức quốc tế, mặc dù thuật ngữ đó cũng có thể bao gồm các tổ chức phi chính phủ
quốc tế như các tổ chức phi lợi nhuận quốc tế (các tổ chức phi chính phủ) hoặc các tập
đoàn đa quốc gia. Vì vậy, Liên hợp quốc dùng từ "tổ chức liên chính phủ" khi nói về
loại hình tổ chức này để thay cho "tổ chức quốc tế" nhằm tránh nhầm lẫn.
Tổ chức liên chính phủ được lập ra nhằm duy trì hòa bình, giải quyết xung đột
và giúp quan hệ quốc tế tốt hơn, thúc đẩy hợp tác quốc tế về các vấn đề như bảo vệ

từng tổ chức quốc tế, với cơ quan và thành viên của nó.
Nghị quyết mang tính khuyến nghị: các nghị quyết – khuyến nghị của Đại hội
đồng Liên hợp quốc và tổ chức quốc tế khác là văn kiện quốc tế, trong đó có các định
hướng, chủ trương, biện pháp giải quyết từng vấn đề nhất định mang tính thời sự của
đời sống quốc tế, hoặc tuyên bố về nguyên tắc giải quyết những vấn đề nào đó trong
quan hệ quốc tế.
Tự bản thân, các nghị quyết này chỉ mang tính khuyến nghị mà không sinh ra
quy phạm pháp lý, không có hiệu lực pháp lí bắt buộc các quốc gia phải tuân theo, và
vì thế chúng không được coi là nguồn của Luật quốc tế. Tuy vậy, nhiều Nghị quyết của
Đại hội đồng Liên hợp quốc giữ vai trò quan trọng trong quá trình hình thành và phát
triển của quy phạm quốc tế, đồng thời được công nhận là phương tiện bổ trợ để xác
định quy phạm quốc tế.
Tính bổ trợ của loại nguồn này thể hiện ở chỗ nó có thể được các quốc gia thành
viên thừa nhận rộng rãi như tập quán quốc tế; hoặc trên cơ sở nghị quyết của tổ chức
quốc tế, các thành viên thỏa thuận kí kết điều ước quốc tế góp phần hình thành quy
phạm pháp luật quốc tế mới. Hiện nay, số lượng các tập quán quốc tế và điều ước quốc
tế được hình thành bằng con đường này ngày càng gia tăng làm cho quá trình xây dựng
quy phạm pháp luật quốc tế được rút ngằn lại.
II. Chứng minh nhận định:
1. Nghị quyết của các tổ chức quốc tế liên chính phủ có ý nghĩa quan trọng
trong quá trình hình thành cũng như viện dẫn áp dụng quy phạm điều ước
Thứ nhất, quy phạm điều ước quốc tế hay còn gọi là quy phạm thành văn là
những quy phạm điều chỉnh quan hệ về kí kết và thực hiện điều ước quốc tế của các
chủ thể luật quốc tế. Nó là sự thỏa thuận, thống nhất ý chí giữa các chủ thể của Luật
quốc tế và được ghi nhận trong những văn bản pháp lí nhất định. Ví dụ như các quy
3
Bài tập học kỳ Công pháp quốc tế
phạm trong Công ước Viên năm 1961 về Quan hệ ngoại giao, Công ước Viên năm
1982 về Luật biển…
Vậy tại sao nghị quyết của các tổ chức quốc tế liên chính phủ lại có ý nghĩa

2. Nghị quyết của các tổ chức quốc tế liên chính phủ có ý nghĩa quan trọng
trong quá trình hình thành cũng như viện dẫn áp dụng quy phạm tập quán
Quy phạm tập quán có thể hiểu là các quy phạm chứa đựng quy tắc xử sự chung
hình thành trong thực tiến quan hệ quốc tế và được các chủ thể luật quốc tế thừa nhận
là luật. Chúng được hình thành và áp dụng dựa trên hai yếu tố cơ bản là yếu tố vật chất
và yếu tố tinh thần.
Nghị quyết của các tổ chức liên chính phủ có vai trò gì trong quá trình hình
thành cũng như viện dẫn áp dụng quy phạm tập quán:
2.1 Đối với quá trình hình thành quy phạm tập quán
Điểm mới trong quá trình hình thành quy phạm luật quốc tế từ nửa sau thế kỉ
XX là việc xuất hiện các quy phạm tập quán của luật quốc tế được hình thành từ nghị
quyết của tổ chức quốc tế, đặc biệt là tổ chức Liên hợp quốc. Thông thường nếu như
các nghị quyết của Liên hợp quốc trong nhiều năm đều tập trung thống nhất quyết định
về một vấn đề và tất cả các quốc gia đều hành động theo quy tắc này, khi ấy đã có thể
nói đến sự hình thành quy phạm mới của luật tập quán. Loại quy phạm này thường
được hình thành trong lĩnh vực duy trì hòa bình và an ninh quốc tế cũng như trong lĩnh
vực bảo vệ chủ quyền quốc gia.
Trong thực tiễn có rất nhiều quy phạm tập quán hình thành từ con đường nghị
quyết của liên hợp quốc. Ví dụ, câu hỏi đặt ra là, những hành vi nào của một quốc gia
5