1
N02- TL4- Nhóm 2
MỤC LỤC
I- LỜI MỞ ĐẦU.
II- NỘI DUNG.
1. Quyền hạn của HĐND trong lĩnh vực NSNN.
1.1. Cơ sở pháp lí.
1.2. Quyền hạn của HĐND trong lĩnh vực NSNN
2. Thực trạng thực thi quyền hạn của HĐND các cấp trong lĩnh vực NSNN.
2.1.Những mặt đạt được trong việc thực thi quyền hạn của HĐND các cấp trong
lĩnh vực NSNN.
2.2 Những hạn chế trong việc thực thi quyền hạn của Hội đồng nhân dân các cấp
trong lĩnh vực ngân sách nhà nước.
2.3 Nguyên nhân của những hạn chế nêu trên.
3. Đề xuất pháp lý của nhóm:
III - KẾT LUẬN.
IV - DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.
Bài tập nhóm tháng 1- Luật tài chính
1
N02- TL4- Nhóm 2
I- LỜI MỞ ĐẦU.
Ngân sách của một quốc gia là văn kiện tài chính quan trọng nhất, trong đó
những cơ quan có thẩm quyền tìm cách dự trù, tiên liệu các khoản thu và các
khoản chi của quốc gia trong thời hạn nhất định. Hội đồng nhân dân ( HĐND) các
cấp là cơ quan quyền lực nhà nước, có quyền hạn quan trọng trong việc tổ chức
thực thi và quyết định ngân sách nhà nước ( NSNN) . Luật ngân sách nhà nước
( NSNN) 2002 ra đời đã tạo ra cơ sở pháp lí để HĐND các cấp thực hiện chức
năng, quyền hạn của mình trong lĩnh vực NSNN. Vậy, trong quá trình thực thi
quyền hạn của mình, HĐND các cấp đã đạt được những thành tích nào, và bên
cạnh đó còn những hạn chế, bất cập nào trong việc thực thi? Giải pháp cho những
bất cập đó là gì? Trên cơ sở Luật NSNN 2002 và thực tế thực thi quyền hạn, chúng
sách cấp trên;
Bài tập nhóm tháng 1- Luật tài chính
1
N02- TL4- Nhóm 2
c) Chi NSĐP, bao gồm cả chi ngân sách cấp mình và chi NSĐP cấp dưới,
chi tiết theo lĩnh vực chi đầu tư phát triển,chi thường xuyên, chi trả nợ, chi bổ sung
quỹ dự trữ tài chính , dự phòng ngân sách. Trong chi đầu tư phát triển và chi thường
xuyên có mức chi cụ thể trong từng lĩnh vực giáo dục và đào tạo , khoa học và công
nghệ.”
Thứ hai, HĐND có quyền quyết định phân bổ dự toán cấp mình ( khoản 2
Điều 25), bao gồm :
“ a) Tổng số và mức chi từng lĩnh vực;
b) Dự toán chi ngân sách của từng cơ quan, đơn vị thuộc cấp mình theo từng
lĩnh vực;
c) Mức bổ sung cho ngân sách từng địa phương cấp dưới, gồm bổ sung cân
đối bổ sung có mục tiêu.”
Ngoài ra HĐND các cấp còn có thẩm quyền quyết định các chủ trương biện
pháp để triển khai thực hiện ngân sách địa phương (khoản 4 Điều 25) , quyết định
điều chỉnh dự toán địa phương trong trường hợp cần thiết(khoản 5 Điều 25) .
Để giúp cho HĐND các cấp có đủ cơ sở, căn cứ khi xem xét, thảo luận và
quyết định dự toán ngân sách và phương án phân bổ ngân sách ở địa phương thì các
báo cáo của UBND trước khi trình HĐND quyết định phải được ban chuyên môn
( ban kinh tế và ngân sách của HĐND tỉnh, ban kinh tế - xã hội của HĐND huyện,
chủ tịch, phó chủ tịch HĐND xã, phường, thị trấn ) và ban khác của HĐND thẩm
định cho ý kiến. UBND nghiên cứu, tiếp thu ý kiếm thẩm tra của các ban
thuộcHĐND , hoàn chỉnh các báo cáo để trình thường trựcHĐND.
Ban kinh tế và ngân sách, ban kinh tế - xã hội tổng hợp các ý kiến của các
ban khác có liên quan lập báo cáo thẩm tra để trình thường trực HĐND. Trường
hợp còn có ý kiến khác nhau thì ban kinh tế và ngân sách, ban kinh tế - xã hội và
các UBND trao đổi, làm rõ những nội dung còn khác nhau đó để trình thường trực
Giám sát hoạt động chấp hành chi NSNN tại địa phương. Hoạt động chi ngân
sách luôn đặt ra yêu cầu đúng pháp luật, có hiệu quả và tiết kiệm. Đối với hoạt
động chi có nguồn gốc từ đóng góp của công chúng, HĐND cần phối hợp với các
tổ chức xã hội tại địa phương để hoạt động giám sát có hiệu quả.
Có thể nhận thấy, luật NSNN 2002 đã tạo quyền năng thực sự cho HĐND
các cấp trong việc quyết định ngân sách cấp mình; điều đó cũng đồng nghĩa với yêu
cầu nâng cao trách nhiệm của cơ quan chính quyền địa phương, đặc biệt là HĐND
tỉnh. Chính vì vậy, HĐND tỉnh ngoài thẩm quyền chung theo quy định tại các
khoản 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 điều 25 thì Luật NSNN còn quy định quyền hạn riêng của
HĐND tỉnh khoản 8 Điều 25:
“ a) Quyết định việc phân cấp nguồn thu , nhiệm vụ , chỉ cho từng cấp ngân sách
ở địa phương theo quy định tại điểm c khoản 2 điều 4 của Luật này.
b) Quyết định tỷ lệ phần trăm(%) phân chia giữa ngân sách các cấp chính quyền
địa phương đối với phần ngân sách địa phương được hưởng từ các khoản thu quy
định tại khoản 2 điều 30 của Luật này và các khoản thu phân chia giữa các cấp
ngân sách ở địa phương
c) Quyết định thu phí ,lệ phí và các khoản đóng góp của nhân dân theo quy định của
pháp luật ;
d) Quyết định cụ thể số định mức phân bổ ngân sách, chế độ, tiêu chuẩn, định mức
theo quy định của Chính phủ;
đ) Quyết định mức huy động vốn theo quy định tại khoản 3 Điều 8 của Luật này.”
2. Thực trạng thực thi quyền hạn của HĐND trong lĩnh vực NSNN.
2.1.Những mặt đạt được trong việc thực thi quyền hạn của HĐND các cấp trong
lĩnh vực NSNN.
Theo luật NSNN 2002, quyền hạn trong lĩnh vực NSNN của HĐND được
nâng lên đáng kể, từ đó tạo ra hành lang pháp lí để HĐND thực hiện chức năng,
quyền hạn của mình trong lĩnh vực NSNN. Việc thực thi quyền hạn của HĐND đã
đạt được nhiều thành tựu đáng kể. Ở đây, nhóm chỉ xin đề cập tới việc thực thi hai
thẩm quyền của HĐND trên cơ sở Luật NSNN đã được những kết quả tốt.
Thứ nhất, HĐND tỉnh được tăng cường thẩm quyền về ngân sách, chủ động hơn
cực, chủ động hơn trong công việc giám sát KH&NS với nhiều hình thức đa dạng
và qui trình giám sát ngày càng được chuẩn hóa. Trước đây, hoạt động các Ban
thường phụ thuộc vào ý kiến chỉ đạo của thường trực HĐND. Gần đây, Ban KTNS
và các ban khác đã chủ động hơn trong việc lập và thực hiện kế hoạch giám sát tại
cơ sở. Trước khi lên kế hoạch giám sát, các chuyên viên đã tổ chức đi thực địa,
xuống cơ sở nắm bắt tình hình. Sau quá trình giám sát, các đoàn giám sát đều có
báo cáo kết luận về vấn đề giám sát và gửi tới UBNS các cấp yêu cầu xử lý.
Giám sát việc chấp hành ngân sách, hội đồng nhân dân phát huy vai trò quan
trọng để kịp thời phát hiện, điều chỉnh việc thu chi. Chẳng hạn: trong việc giám sát
về lĩnh vực XDCB; giám sát tình hình chuyển đổi và quy hoạch sử dụng đất; giám
sát tình hình thu, chi ngân sách ở một số địa phương và đơn vị; kết quả thực hiện
các dự án đầu tư cho giao thông nông thôn từ nguồn vốn vay, tiến độ và kết quả
thực hiện các dự án trọng điểm; kết quả thực hiện công tác bồi thường, tái định cư.
Trong quá trình giám sát, các Đoàn giám sát đã phát hiện được những tồn tại,
vướng mắc trong quá trình thực hiện của các cấp, các ngành, nêu lên những ý kiến
Bài tập nhóm tháng 1- Luật tài chính