KHOA CNTT – H KHTN

LI CÁM N
Chúng em xin chân thành cm n Khoa Công Ngh Thông Tin, trng i Hc
Khoa Hc T Nhiên, TpHCM đã to điu kin tt cho chúng em thc hin đ tài tt
nghip này.
Chúng em xin chân thành cm n Thy  Hoàng Cng đã tn tình hng dn, ch
bo chúng em trong sut thi gian thc hin đ tài.
Chúng em xin chân thành cm n quý Thy Cô trong Khoa đã tn tình ging dy,
trang b cho chúng em nhng kin thc quí báu trong nhng nm hc va qua.
Chúng con xin gi lòng bit n sâu sc đn ba, m, và gia đình đã nuôi dng, giáo
dc chúng con thành ngi.
Chúng em xin chân thành các anh ch em và bn bè đã ng h, giúp đ và đng viên
trong nhng lúc khó khn cng nh trong sut thi gian hc tp và nghiên cu.c
bit chúng em xin chân thành cm n anh Tô Hiu Tho thuc công ty Global
CyberSoft đã giúp chúng em thc hin đ tài này. Nh anh mà chúng em có th
nhanh chóng hiu đc công ngh H323 đang đc s dng rng rãi hin nay.
Mc dù chúng em đã c gng hoàn thành lun vn trong phm vi và kh nng cho
phép, nhng chc chn s không tránh khi nhng thiu sót, kính mong s cm thông
và tn tình ch bo ca quý Thy Cô và các bn.
Nhóm thc hin
Nguyn Minh Trí & Nguyn Thanh Tun
i
KHOA CNTT – H KHTN

Ni dung ca lun vn đc trình bày trong 9 chng :

Chng 1 : Tng Quan : Gii thiu s lc v dy hc trc tuyn và nêu lên mc
tiêu ca đ tài
Chng 2 : Tìm hiu chun H323 và các u đim ca chun H323
Chng 3 :Cu hình mng theo chun H323 và các giao thc đc s dng trong
chun H323
Chng 4 : Nghiên cu cách thc thit lp cuc gi thông qua mng H323
Chng 5 : Nghiên cu các kh nng ca chun H323, các chun nén âm thanh,
hình nh, các ng dng ca chun H323 trong vic xây dng hi ngh và các dch v
đin thoi thông qua IP
Chng 6 : Gii thiu v h thng Student h tr trong vic dy hc trc tuyn
Chng 7 : Phân tích : trình bày bc phân tích trong xây dng h thng
Chng 8 : Thit k và cài đt : Trình bày bc thit k và cài đt h thng
Chng 9 : Tng kt : đánh giá h thng và nêu nhng bc phát trin trong tng
lai ca h thng iii
KHOA CNTT – H KHTN
3.5.2 Giao thc báo hiu cuc gi H225 : 12
3.5.3 Giao thc điu khin cuc gi H245 : 13
3.5.4 Giao thc RTP (Real-time Transport Protocol) : 14
3.5.5 Giao thc RTCP (Real-time Transport Control Protocol): 17
3.6 Mã hóa/gii mã (CODEC) tín hiu Audio : 17
3.7 Mã hoá/gii mã (CODEC)tín hiu Video : 18
3.8 Data channel (Kênh d liu): 19
Chng 4 Thit lp cuc gi thông qua mng H323 20
4.1 Các th tc thc hin trên kênh H225 RAS : 20
4.1.1 Tìm gatekeeper : 20
4.1.2 Th tc đng ký vi gatekeeper : 21
4.1.3 nh v đim cui : 23
4.1.4 Các th tc khác : 24
4.2 Thit lp cuc gi gia hai đim cui qua mng H323 : 24
4.2.1 nh tuyn kênh điu khin và báo hiu : 25
4.2.2 Quá trình thit lp cuc gi qua mng H323 : 27
Chng 5 : Các kh nng ca chun H323 và ng dng 49
5.1 Chun nén âm thanh : 50
iv
KHOA CNTT – H KHTN

5.1.1 Chun nén âm thanh G711: 50
5.1.2 Chun nén âm thanh G723 : 50
5.1.3 Chun nén âm thanh G729 : 50

7.4.1 c t use-case “KetNoi”: 73
7.4.2 c t use-case “DangNhap” : 74
7.4.3 c t use-case “ThayDoiThongTinCaNhan” : 75
7.4.4 c t use-case “DangKy” : 76
7.4.5 c t use-case “QuanLyLop” : 77
7.4.6 c t use-case “QuanLyTextChat” : 79
7.4.7 c t use-case “QuanLyHinhAnh” : 80
7.4.8 c t use-case “QuanLyAmThanh” : 81
7.4.9 c t use-case “QuanLyThanhVien” : 82
7.4.10 c t use-case “TaoLopHoc” : 84
7.4.11 c t use-case “ThayDoiChuLop” : 85
7.4.12 c t use-case “QuanLyDSNguoiDung” : 86
7.4.13 c t use-case “ThayDoiQuyenNguoiDung” : 87
7.4.14 c t use-case “TruyenAmThanh” : 88
v
KHOA CNTT – H KHTN

7.5 Phân tích kin trúc h thng : 88
7.6 Phân tích các use-case chính : 90
7.6.1 Phân tích Use case “KetNoi”: 90
7.6.2 Phân tích Use case “DangNhap”: 91
7.6.3 Phân tích Use case “DangKy”: 92
7.6.4 Phân tích Use case “QuanLyLopHoc”: 93
7.6.5 Phân tích Use case “QuanLyThanhVien”: 95

9.1 Kt lun : 145
9.2 Hng phát trin : 145

vi
KHOA CNTT – H KHTN

DANH SÁCH HÌNH
Hình 3-1: Cu hình mng theo chun H323 4
Hình 3-2: Cu hình mt terminal 5
Hình 3-3: Gateway 6
Hình 3-4: Ni dung c bn ca Gateway 7
Hình 3-5: Kt hp gia đu cui (terminal), gatekeeper, gateway 10
Hình 3-6: Các giao thc s dng trong H323 11
Hình 3-7: Mã hoá gói tin RTP trong gói IP 16
Hình 4-1: T đng tìm gatekeeper 21
Hình 4-2: Th tc đng ký vi gatekeeper 22
Hình 4-3: Th tc đng ký vi gatekeeper 23
Hình 4-4: Các kênh logic trong mt cuc gi 24
Hình 4-5: Gatekeeper tìm đng báo hiu cuc gi 25
Hình 4-6: Báo hiu cuc gi trc tip gia các Endpoint 26
Hình 4-7: Thit lp kênh điu khin H.245 trc tip gia các Endpoint 27
Hình 4-8: Gatekeeper đnh tuyn kênh điu khin H.245 27
Hình 4-9: Cuc gi c bn không có gatekeeper 28
Hình 4-10: Hai đim cui đu đng ký vi mt gatekeeper 29

Hình 7-4: S đ lp đi tng ca Use case “DangNhap” 91
Hình 7-5: S đ lp đi tng ca Use case “DangKy” 92
Hình 7-6: S đ lp đi tng ca Use case “QuanLyLopHoc” – Thay doi mat khau.93
Hình 7-7: S đ lp đi tng ca Use case “QuanLyLopHoc” – Xoa lop hoc 94
Hình 7-8: S đ lp đi tng ca Use case “QuanLyThanhVien” – Cho phép phát
biu 95
Hình 7-9: S đ lp đi tng ca Use case “QuanLyThanhVien” – Cho phép phát
hình nh 95
Hình 7-10: S đ lp đi tng ca Use case “QuanLyThanhVien” – ui sinh viên .96
Hình 7-11: S đ lp đi tng ca Use case “TaoLopHoc” 97
Hình 7-12: S đ lp đi tng ca Use case “ThayDoiChuLop” 98
Hình 7-13: S đ lp đi tng ca Use case “ThayQuyenNguoiDung” 99
Hình 7-14: S đ lp đi tng ca Use case “TruyenAmThanh” 100
Hình 8-1: Lc đ trin khai ca h thng 101
Hình 8-2: Ánh x t lp entity CClassDB sang lp CRoomSet 102
Hình 8-3: Ánh x t lp entity CuserDB sang lp CusersSet 103
Hình 8-4: Màn hình chính 104
Hình 8-5: Màn hình th hin webcam 105
Hình 8-6: Màn hình danh sách thành viên 106
Hình 8-7: Menu call 107
Hình 8-8: Menu chat 107
Hình 8-9: Menu audio 107
Hình 8-10: Menu video 108
viii
KHOA CNTT – H KHTN
Hình 8-39: Biu đ cng tác ca x lý XL17 136
Hình 8-40: Lc đ tun t ca x lý XL19 137
Hình 8-41: Biu đ cng tác ca x lý XL19 138
Hình 8-42: Lc đ tun t ca x lý XL24 139
ix
KHOA CNTT – H KHTN

Hình 8-43: Biu đ cng tác ca x lý XL24 140
Hình 8-44: Khi đng server 143
Hình 8-45: Khi đng client 144
Hình 8-46: Client đng nhp 145

x
KHOA CNTT – H KHTN

DANH SÁCH BNG
Bng 2-1: Bng so sánh các chun CODEC 18
Bng 5-1: Bng tng kt các chun trong nm 49

KHOA CNTT – H KHTN

Bng 8-16: Các trng trên màn hình thay đi mt khu 115
Bng 8-17: Các trng trên màn hình server 115
Bng 8-18: Danh sách các x lý 117
Bng 8-19: Danh sách các hành đng ca x lý XL1 119
Bng 8-20: Danh sách các hành đng ca x lý XL2 121
Bng 8-21: Danh sách các hành đng ca x lý XL3 123
Bng 8-22: Danh sách các hành đng ca x lý XL5 125
Bng 8-23: Danh sách các hành đng ca x lý XL6 127
Bng 8-24: Danh sách các hành đng ca x lý XL13 129
Bng 8-25: Danh sách các hành đng ca x lý XL14 131
Bng 8-26: Danh sách các hành đng ca x lý XL15 133
Bng 8-27: Danh sách các hành đng ca x lý XL16 135
Bng 8-28: Danh sách các hành đng ca x lý XL17 137
Bng 8-29: Danh sách các hành đng ca x lý XL19 139
Bng 8-30: Danh sách các hành đng ca x lý XL24 141

xii
KHOA CNTT – H KHTN


2.1 Gii thiu chun H323:
H323 là mt chun quc t v hi thoi trên mng đc đa ra bi hip hi vin
thông quc t ITU (International Telecommunication Union). Chun H323 ca ITU
xác đnh các thành phn, các giao thc, các th tc cho phép cung cp dch v truyn
d liu đa phng tin (multimedia) audio, video, data thi gian thc qua mng
chuyn mch gói (bao gm c mng IP) mà không quan tâm đn cht lng dch v.
H323 nm trong b các khuyn ngh H32x cung cp các dch v truyn d liu đa
phng tin qua các loi mng khác nhau. Mt trong các ng dng ca H323 chính
là dch v đin thoi IP và hi ngh đa truyn thông. n nay, H323 đã phát trin
thông qua hai phiên bn. Phiên bn th nht đc thông qua vào nm 1996 và phiên
bn th hai đc thông qua vào nm 1998. ng dng vào chun này rt rng bao gm
c các thit b hot đng đc lp cng nh ng dng truyn thông nhúng trong môi
trng máy tính cá nhân, có th áp dng cho đàm thoi đim - đim cng nh cho
truyn thông hi ngh. H323 còn bao gm c chc nng điu khin cuc gi, qun lí
thông tin đa phng tin và qun lí bng thông và đng thi còn cung cp giao din
gia mng LAN và các mng khác.
2.2 Các u đim ca chun H323:
2.2.1 Cung cp các b mã hoá đã đc chun hoá :
H.323 thit lp các chun nén và gii nén cho các lung d liu audio và video, bo
đm cho các thit b t các nhà cung cp khác nhau có s h tr chung.
2.2.2 Tính tng thích cao :
Ngi s dng có th trao đi d liu mà không phi lo lng v tính tng thích 
bên nhn. Bên cnh vic đm bo bên nhn có th gii nén thông tin nhn đc,
H.323 còn thit lp nhng kh nng cho phép bên nhn có th trao đi kh nng đi
vi bên gi.
2
KHOA CNTT – H KHTN

gia h thng LAN vi h thng ISDN. H.323 cng h tr kh nng này và s dng
k thut mã hoá chung t các chun hi ngh khác nhau đ gim thiu thi gian
chuyn đi mã và to mt hiu sut ti u cho hi ngh.
3
KHOA CNTT – H KHTN

Chng 3 : Cu hình mng theo chun H323
Chun H.323 ca ITU là mt tp hp các tiu chun, giao thc liên quan đn truyn
thông âm thanh và hình nh trong mng LAN mà cht lng dch v không bo đm.
Kin trúc ca H.323 không bao gm c mng LAN hay tng transport dùng đ kt
ni gia các mng LAN khác mà ch có nhng thành phn cn thit cho vic tng
tác vi mng chuyn mch đin t SCN (Switched Circuit Network).
H.323 gm có bn thành phn chính cho mt h thng truyn tin trên mng đó là:
Terminal, Gateway, Gatekeeper và MCU.

Intenet
PSTN
Cell phone
Router
Gateway
Gatekeeper
Mang
H323
MCU
- Giao thc H225 RAS (Registration/Admision/Status) thc hin các chc nng
đng kí, thu nhn vi gatekeeper.
- Giao thc Q.931 dùng cho báo hiu và thit lp cuc gi.
- Giao thc RTP/RCTP đ truyn và kt hp các gói tin audio, video
Mt đu cui H323 cng có th đc trang b thêm các tính nng nh:
- Mã hoá và gii mã các tín hiu audio, video.
- H tr giao thc T120 phc v cho vic trao đi thông tin s liu (data).
- Tng thích vi MCU đ h tr các liên kt đa đim Hình 3-2: Cu hình mt terminal
5
KHOA CNTT – H KHTN

3.2 Gateway :
Nhim v ca gateway là thc hin vic kt ni ga 2 mng khác nhau. H323
gateway cung cp kh nng kt ni gia 1 mng H323 và mt mng khác (không
phi H323) . Ví d nh mt gateway có th kt ni và cung cp kh nng truyn tin
gia mt đu cui H323 và mng chuyn mch kênh (bao gm tt c các loi mng
chuyn mch đin thoi chng hn PSTN). Vic kt ni này đc thc hin nh chc
nng chuyn đi giao thc trong quá trình thit lp, gii phóng cuc gi và chc nng
bin đi khuôn dng d liu gia hai mng khác nhau ca gateway. Nh vy đi vi


Nhng ng dng c bn ca Gateway là:
• Thit lp kt ni vi đu cui PSTN tng t.
• Thit lp kt ni vi đu cui tng hp H.320 đu xa qua mng chuyn
mch mch da trên nn ISDN.
• Thit lp kt ni vi các đu cui tng hp H.324 đu xa qua mng
PSTN.
Các thit b đu cui giao tip vi Gateway s dng giao thc H.245 và
Q.931.

7
KHOA CNTT – H KHTN

3.3 Gatekeeper :
Gatekeeper là mt thành phn quan trng trong mng H323, nó đc xem nh b não
ca mng. Gatekeeper hot đng nh mt b chuyn mch o. Gatkeeper có các chc
nng nh đánh đa ch; cho phép và xác nhn các đu cui H323, các gateway; qun
lí gii thông; tính cc cuc gi; ngoài ra nó còn có th cung cp kh nng đnh
tuyn cuc gi. gatekeeper qun lí gii thông nh kh nng cho phép hay không cho
phép các cuc gi xy ra. Khi s cuc gi đã vt qua mt ngng nào đó thì nó s
t chi tt c các cuc gi khác.
Mc dù vy, gatekeeper là thành phn tu chn trong mng H323 nhng nó có kh
nng đnh tuyn các cuc gi H323. Bng cách này, các cuc gi thông qua
gatekeeper đc kim soát hiu qa hn. Nhng ngi cung cp dch v cn kh

BRQ/BCF/BRJ đ điu khin đ rng bng tn ca mt cuc gi. ây cng có th là
mt th tc rng có ngha là nó chp nhn mi yêu cu v s thay đi đ rng bng
tn.
- iu khin min - Mt min là mt nhóm các đu cui H323, các gateway, MCU
đc qun lí bi 1 gatekeeper. Trong mt min có ti tiu mt đu cui H323, mi
min ch có duy nht mt gatekeeper. Mt min hoàn toàn có th đc lp vi cu trúc
mng, bao gm nhiu mng đc kt ni vi nhau. Thông qua các chc nng  trên:
dch đa ch, điu khin truy nhp, điu khin đ rng bng tn, gatekeeper cung cp
kh nng qun lí min.
Các chc nng không bt buc ca Gatekeeper :
- iu khin báo hiu cuc gi - gatekeeper có th la chn gia hai phng thc
điu khin báo hiu cuc gi là: nó kt hp vi kênh báo hiu trc tip gia các đu
cui đ hoàn thành báo hiu cuc gi hoc ch s dng các kênh báo hiu ca nó đ
x lý báo hiu cuc gi.
Khi chn phng thc đnh tuyn báo hiu cuc gi trc tip gia các đu cui, thì
gatekeeper s không phi giám sát báo hiu trên kênh H.225.0.
- Hn ch truy nhp - Gatekeeper có th s dng báo hiu trên kênh H.225.0 đ t
chi mt cuc gi ca mt thit b đu cui khi nhn thy có li trong vic đng ký.
Nhng nguyên nhân t chi bao gm: mt Gateway hoc đu cui đng ký hn ch
gi đi mà li c
gng thc hin mt cuc gi đi và ngc li hoc mt đu cui đng ký hn ch truy
nhp trong nhng gi nht đnh.
- Giám sát đ rng bng tn - Gatekeeper có th hn ch mt lng nht đnh các đu
cui H.232 cùng mt lúc s dng mng. Nó có th thông qua kênh báo hiu H.225.0
t chi mt cuc gi do không có đ bng tn đ thc hin cuc gi. Vic t chi
này cng có th xy ra khi mt đu cui đang hot đng yêu cu thêm đ rng bng.
9

10
KHOA CNTT – H KHTN

không thao tác trc tip trên các dòng d liu mà nhim v này đc giao cho MP.
MP s thc hin vic kt hp, chuyn đi, x lí các bít d liu.
3.5 Các giao thc s dng trong H323 :
Khuyn ngh H323 đa ra mt tp các giao thc phc v cho quá trình truyn d liu
media thi gian thc trên mng chuyn mch gói. Kin trúc phân tng giao thc đc
mô t trên hình : Hình 3-6: Các giao thc s dng trong H323

3.5.1 Giao thc H225 RAS ( Registration/Admission/Status) :
Các bn tin H225 RAS đc dùng đ trao đi gia các đim cui (các đu
cui, các gateway) và gatekeeper cho các chc nng nh tìm gatekeeper, đng kí,
qun lí gii thông Kênh này đc lp vi kênh báo hiu cuc gi và kênh điu khin
H.245. Th tc m kênh logic H.245 không dùng đ thit lp kênh báo hiu RAS.
Trong môi trng mng không có Gatekeeper thì không s dng kênh báo hiu RAS.
Nu có Gatekeeper thì kênh báo hiu RAS đc m gia Endpoint và Gatekeeper và
đc m trc khi thit lp các kênh khác gia các H.323 Endpoint.
11
yêu cu tin cy ca báo hiu nên các thông báo ca H225 s đc truyn đi trong gói
tin TCP. Kênh báo hiu cuc gi đc lp vi kênh RAS và kênh điu khin H.245.
Không dùng th tc m kênh logic H.245 đ thit lp kênh báo hiu cuc gi. Kênh
báo hiu cuc gi đc m trc khi thit lp kênh H.245 và các kênh logic gia các
12
KHOA CNTT – H KHTN

H.323 Endpoint. Kênh báo hiu cuc gi là mt kênh tin cy, đc dùng đ mang
thông đip điu khin cuc gi H.225.0.
Quá trình báo hiu ca cuc gi đc bt đu bi bn tin SETUP đc gi đi trên
kênh báo hiu tin cy H.225.0. Theo sau bn tin này s là chui các bn tin phc v
cho quá trình thit lp cuc gi vi trình t da trên khuyn ngh H225 mà đu tiên là
bn tin yêu cu giám sát bt buc. Yêu cu này cùng vi nhng bn tin sau đó liên
quan đn quá trình khai báo/tìm kim gia đu cui và Gatekeeper s đc truyn đi
trên kênh không tin cy RAS (kênh
truyn thông tin v khai báo, giám sát và trng thái). Quá trình này kt thúc khi thit
b đu cui nhn đc trong bn tin CONNECT đa ch chuyn ti an toàn mà trên đó
s gi đi các bn tin điu khin H.245. Bn tin báo hiu H.225.0 s không b phân
đon khi đi qua các PDU (Protocol Datagram Unit), còn nhng bn tin đc truyn
đi trên kênh RAS là nhng bn tin không chun hoá.
Trong h thng không có Gatekeeper , kênh báo hiu cuc gi đc m gia hai
Endpoint liên quan đn cuc gi. Thông đip báo hiu cuc gi đc truyn trc tip
gia hai Endpoint ch gi và Endpoint b gi s dng đa ch chuyn ti kênh báo
hiu. Trong trng hp này, xem nh Endpoint ch gi đã bit đa ch chuyn ti