SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"SỬ DỤNG PHẦN MỀM ITALC ĐỂ QUẢN LÝ VÀ DẠY THỰC
HÀNH MÔN TIN HỌC THPT"
A. PHẦN MỞ ĐẦU
I
./ ĐẶT VẤN ĐỀ
1 ./ Thực trạng của vấn đề
Trong vài năm trở lại đây ở nước ta số người biết sử dụng máy tính và có máy tính
cá
nhân mỗi ngày một tăng, trình độ hiểu biết và sử dụng máy tính cũng tăng rõ rệt.
Người sử dụng hiểu biết càng nhiều thì việc quản lý hệ thống máy, quản lý phòng máy
vi
tính, hướng dẫn thưc hành tin học cũng rất khó khăn.
Hơn nữa trong thời gian gần đây hệ thống máy tính thường bị virus tấn công làm
mất
dữ liệu. Mặt khác do ý thức người sử dụng còn kém, không tuân theo qui định của
người
quản lý phòng máy vi tính hay người quản trị hệ thống, nên khi ngồi vào máy
tính cứ
tự ý thiết đặt cấu hình, thiết đặt hệ thống, thay đổi cách hiển thị màn hình nền,
thậm chí
lén lút truy cập mạng, thậm chí có học sinh nghiện cả game …Nếu một
phòng thực
thực
hành tin học trong đó không thể không kể đến việc quản lý tốt ở phòng máy.
Đề tài này cần đưa ra một số kinh nghiệm và bí quyết để quản lý phòng máy vi
tính,
quản lý và điều khiển lớp học, hướng dẫn học sinh học thực hành tin học có hiệu
quả.
Giáo viên có thể hướng dẫn từng thao tác, quản lý được nội dung học sinh đang
thực
hành trên màn hình.
Hướng dẫn học sinh xem thao tác, biểu diễn thực hành mẫu dễ dàng, học sinh thấy
được
trực quan thao tác, biết được nội dung, cách thực hiện của thao tác cần thiết để
hoàn
thành bài thực hành.
Giáo viên có thể ngồi tại máy giáo viên trong phòng máy đánh giá được thái độ
thực hành của học sinh, nội dung bài làm, kết quả bài làm, …
Quản lý được học sinh chơi game, vào Internet mở các website không lành mạnh
hoặc
phần mềm trong máy tính.
3 ./ Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Từ việc tích luỹ những kinh nghiệm trong công tác bảo trì và quản lý phòng
máy vi
lý thuyết hay, giải bài tập hay và thực hành cho kết quả minh chứng,
nhưng nếu khi
thực hành trên máy không cho kết quả như mong muốn thì chữ hay đó
chắc chắn không
trọn vẹn.
Mặt khác môn Tin học mới đưa vào chương trình phổ thông bắt từ năm 2006. Cho
tới
nay các xã, huyện còn nghèo, vùng khó khăn thì cơ sở vật chất để giảng dạy môn
học
này cũng không dễ mua sắm. Từ những bất cập đó mà trình độ hiểu biết về tin học
trong
một lớp cũng chênh lệch khá khác nhau.
Từ sự chênh lệch về trình độ tin học, mà giáo viên cũng khó truyền đạt đủ nội dung,
kiến
thức cần thiết để học sinh biết và hiểu phần lý thuyết. Còn thực hành môn tin học
là kết
hợp vận dụng lý thuyết vào thực hành, song cũng phải biết sử dụng phương tiện
thực
hành. Chính từ đây giáo viên hướng dẫn thực hành hay thường bị học sinh “sai
khiển”vì phải cần giáo viên trực tiếp gỡ lỗi. Sự chỉ giúp nhiệt tình này nếu như một vài
học sinh thì giáo viên chẳng có gì khó khăn cả, nhưng nhỡ đông học sinh hỏi, thậm chí
mất nhiều
thời gian.
Với phần mềm Netop Shool có nhiều chức năng sử dụng để quản lý lớp học
thực
hành tin học nhưng một số chức năng có ứng dụng chưa thiết thực bằng phần
iTALC.
Với phần mềm iTALC có nhiều chức năng mạnh hơn như tất cả các máy tính
học sinh
trong phòng học đều nhìn thấy màn hình máy tính giáo viên, sử dụng chức
năng này
giáo viên trình bày thao tác làm mẫu để học sinh quan sát một cách dễ dàng.
Hay sử
dụng chức năng điều khiển từ xa giáo viên truy cập trực tiếp vào máy tính học
sinh.
Chức năng này giúp giáo viên có thể điều khiển và thực thi chương trình trên
máy học
tính học sinh; học sinh có thể báo cáo trình bày bài làm của mình trước lớp.
Trong
chương trình còn nhiều chức năng hữu ích khác giúp công tác quản lý lớp thực
hành tin
hành
mẫu qua màn hình, học sinh ngồi tại chỗ nhìn màn hình máy học sinh để theo dõi
hướng
dẫn và nội dung thực hiện thao tác.
- Trong quá trình thực hành bài làm thông qua màn hình máy giáo viên, giáo viên
phát
hiện máy học sinh lười thực hành, mê Games, … tuỳ hành vi mà giáo viên gửi
thông
báo nhắc nhở hay khoá màn hình máy học sinh để cảnh báo.
- Giáo viên có thể cho dừng kiểm tra thực hành cùng lúc vì hết thời gian quy định
hay có
thể tắt tất cả các máy cùng lúc trong thời gian nhanh nhất.
- Thông qua màn hình máy giáo viên, giáo viên có thể đánh giá, chấm điểm kết quả
thực
hành của học sinh.
2 ./ Giới thiệu phần mềm và các chức năng của chương trình
2.1 Giới thiệu phần mềm iTALC
ITALC (Intelligent Teaching And Learning with Computers) gọi tắt là Hệ thống
quản lý
lớp học thông minh. Là hệ phần mềm mã nguồn mở miễn phí được Intel hỗ trợ
do cộng
đồng phát triển với mục đích cung cấp một công cụ giúp giáo viên có thể xem
thoại
sau đây
+ Nếu cài đặt dùng làm máy giáo viên (máy điều khiển) thì nháy chọn chức năng
❒ iTALC Master Appliction (IMA)
+ Các máy còn lại làm máy học sinh trong tổ chức lớp thì nháy chọn chức năng
❒ iTALC Client Application (ICA)
Chỉ định xong chọn nút Next cho tới khi hoàn thành việc cài đặt. Chương trình cài
đặt
xong ta thực hiện Copy đè thư mục Keys trong thư mục Softs (dữ liệu nguồn) sang
thư
mục Keys của thư mục đã được cài đặt chẳn hạn trong Program files\iTALC\Keys.
Tương tự ta cho tất cả các máy tính tham gia tổ chức lớp.
Thực hiện cấu hình toàn bộ địa chỉ IP tỉnh và đặt tên máy trên các máy học sinh
thuộc
lớp học.
3.2 Tạo lớp và khai báo địa chỉ IP trên máy giáo viên quản lý
- Mục đích của bước này là làm sao để màn hình máy học sinh hiển thị được
trên màn
hình của máy giáo viên.
Cách làm
+ Khởi động biểu tượng chương trình iTALC lên giao diện chương trình giống
như hình
sau
+ Tạo tên lớp và khai báo địa chỉ IP của máy học sinh để
mục của hộp thoại
IP/Hostname:nhập địa chỉ IP máy học
sinh
Name: nhập tên máy học sinh
Classroom: chọn lớp (trường mở nhiều
lớp)
Type: mặc định Student computer / chọn
Ok
Thao tác tương tự khai báo toàn bộ địa IP của máy học sinh mà ta cần tổ chức
lớp học
của phòng máy.
Hình dưới đây là mô tả và khai báo xong lớp học tôi đang quản lý. Trong đó chỉ
có máy
01 được nhận dạng xong.
3.3 Hướng dẫn sử dụng chương trình
- Giới thiệu các biểu tượng chức năng chính trên thanh Menu
Trong đó:
+ Fullscreen Demo hoăc Window Demo: chọn 1 trong 2 chức năng này để
trình bày
nội dung, thao tác mà giáo viên thực hiện làm mẫu cho học sinh nhìn
theo dõi qua màn
hình của máy ngồi. Nghĩa là nội dung muốn trình trên máy giáo
máy 01 hiện bảng chọn như sau (các chức năng
trên bảng
chọn này chỉ có tác dụng cho máy ta
muốn điều khiển)
Trong các chức năng này có một số chức năng
có giống như các chức năng đã giải thích
trên có
một chức năng quan trọng là
Remote Control : Khi chọn chức năng này giáo
viên được quyền thâm nhập trực tiếp
vào máy
học sinh đang sử dụng như khởi động chương
trình ứng dụng hay đóng
chương trình đang sử
dụng …Thoát khỏi chức năng này chọn Quit.
Take a snapshot: chụp ảnh hiện tại đang diễn ra
tại màn hình máy học sinh.
View live và Let student show demo: cho phép
học sinh báo cáo bài làm của mình
trước lớp.
những
quản lý con người mà cần phải quản lý thiết bị, phương tiện, không gian và môi
trường.
Nói chung quản lý lớp học tốt thì quá trình thực hành sẽ tốt.
- Học sinh phải chấp hành các nội quy, quy định của nhà trường, nghiêm chỉnh
chấp
hành các luật pháp xã hội. Không nói tục, chửi thề với bạn bè, người thân.
- Không lợi dụng công nghệ thông tin để tuyên truyền các nội dung, Clip của các
Website không lành mạnh.
Tóm lại: một học sinh thực hành một bài tập tin học đạt hiệu quả cao không những
thể
hiện ở nội dung thực hành mà là cả năng lực, hành vi và cả thái độ thực hành. Do
đó hệ
thống hỗ trợ quản lý lớp học thông minh giúp một phần cho giáo viên quản lý
lớp học
thực hành, nhất là thực hành tin học có kết quả thiết thực dân chủ, đối xử công
bằng đảm
bảo cho người sử dụng tin học an toàn và lành mạnh.
2 ./ Thực hiện quản lý và điều khiển lớp thực hành
2.1 Quản lý màn hình học sinh
- Khi máy trong lớp học được khởi động thì tất cả những máy tính đã khởi động
đều
Games giáo viên có thể đóng chương trình hoặc dùng chức năng khoá màn
hình để
cảnh báo.
Với những chức năng trên giáo viên thực hiện quản toàn bộ màn hình học sinh
trong
lớp học, tạo lớp học nghiêm túc, quyền làm chủ lớp học của giáo viên tăng lên,
đảm bảo
môi trường học tập nói chung, môn Tin học nói riêng an toàn và lành mạnh.
2.2 Quản lý lớp học và điều khiển học sinh thực hành bằng iTALC
2.2.1 Tổ chức học sinh thực hành
- Phân công học sinh ngồi vào đúng máy qui định, số lượng học sinh / máy tuỳ vào
số
lượng máy tính hiện có của mỗi phòng, mỗi trường học.
- Học sinh khởi động máy tính (nếu máy chưa khởi động), khởi động chương trình
ứng
dụng. Tuỳ lớp thực hành, nội dung cần thực hành giáo viên nhắc học sinh mở
chương
trình ứng dụng cho đúng, cho phù hợp.
- Phát tài liệu thực hành cho học sinh và cho học sinh gõ tên của mình vào dòng
đầu tiên
trước khi nhập nội dung thực hành (mục đích việc nhập tên của học sinh vào
trước giúp
Ví dụ 1: Soạn thảo văn bản Tin học 10 có phần định dạng kiểu danh sách hay
định
dạng làm lớn ký tự đầu đoạn, … giáo viên thực hành mẫu để học sinh quan sát
trước
để thấy và biết thao tác một cách trực quan làm cho phần thực hành đạt hiệu quả.
Ví dụ 2: Thực hành Pascal Tin học 11, lần đầu tiên thực hành chạy chương đơn
giản như
dùng các thủ tục nhập, xuất … nhưng học sinh chưa hình dung cách thực
chương
trình. Do đó giáo viên sử dụng chức năng Window Demo hướng dẫn làm mẫu
giúp học
sinh tiếp thu bài nhanh.
Ví dụ 3: Thực hành cơ sở dữ liệu Access Tin học 12 thì hướng dẫn thực hành
mẫu để
mô tả hay diễn giải như tạo bảng, tạo liên kết các bảng, tạo mẫu hỏi, biểu mẫu,
báo cáo,
… học sinh tiếp thu dễ dàng vì học đi đôi với hành.
- Điều khiển xử lý sửa lỗi từ xa cho máy học sinh: Khi một máy học sinh nào đó bị
mắt
lỗi không thực hiện được. Chẳn hạn bị lỗi khi chạy một bài toán lập trình bằng
để nhắc nhở
nhiều lần thì giáo viên trừ vào điểm thái độ học tập. Trường hợp nhắc nhở
mà không thấy
tiến bộ, thiếu tôn trọng người hướng dẫn thực hành thì giáo viên có thể
khoá màn hình để
cánh báo.
2.2.3 Giám sát, đánh giá kết quả thực hành của học sinh
Để thể hiện bài làm thực chất của học sinh, học sinh báo cáo bài tập của mình cho
cả
lớp nhìn thấy bằng chức năng View live – Let student show demo. Qua trình bày
bài
làm của mình để lớp thảo luận và góp ý hay học hỏi kinh nghiệm …
Dựa vào màn hình quản lý của máy giáo viên để đánh giá bài thực của học sinh
một
cách công bằng, chính xác. Vì tất cả bài làm của học sinh đều hiển thị lên màn
hình
của máy giáo viên, giáo viên có thể so sánh nội dung trình bày, năng lực làm bài,
khả
năng thao tác, tính tích cực rèn luyện của học sinh.
Giám sát được các gian lận, vi phạm trong quá trình làm bài kiểm tra thực hành
như
hoạt
động không ổn định, hay hư hỏng nhưng có phòng máy vi tính đang rảnh thì giáo
viên
các môn học khác có thể dùng để tổ chức lớp học ngay tại phòng máy vi tính vẩn
đảm
bảo được chất lượng và hiệu quả của bài dạy.
4 ./ Các lợi ích sử dụng phần mềm quản lý lớp học thông minh iTALC
- Lợi ích về giáo dục tính tiết kiệm Phần mềm cho sử dụng miễn phí có sẵn trên
mạng,
dễ cài đặt, dễ sử dụng, không phải mua sắm thêm thiết bị do đó không tốn kém
về kinh
tế. Quản lý được thao tác đi vượt ra ngoài phần nội dung thực hành, hạn chế
được sự
hư hỏng mềm do học sinh cố tình hay sơ ý trong sử dụng máy vi tính. Giáo
viên dạy
tiết thực hành đỡ phải đi qua lại nhiều lần để hướng dẫn hay nhắc nhở từng
học sinh.
- Lợi ích về giáo dục kiến thức: Nhờ được tiếp cận trực tiếp giữa lý thuyết với
thực
hành học sinh có đầy đủ cơ hội để trao đổi và học hỏi về kiến thức, kỹ năng
- Lợi ích về tính sáng tạo: Do được học và thực hành trong môi trường cởi mở,
dạy
học hiện đại trong các lớp học.
Giáo viên và học sinh có thể tiếp cận được trực tiếp nội dung bài giảng, hướng dẫn
thực
hành mẫu được trình bày trực tiếp cùng lúc cho nhiều học sinh. Giáo viên có thể
xây
dựng bài giảng hướng dẫn thực hành ngắn gọn, giúp giáo viên tiết kiệm thời gian
chuẩn
bị bài giảng.
Dùng phần mềm iTALC quản lý lớp học thực hành có ảnh hưởng sâu sắc đến quá
trình
học tập của học sinh trên lớp học. Học sinh có kỹ năng tư duy phát triển tốt, sự
tập
trung cao độ, học tập tự giác. Học sinh có khả năng kiểm soát công việc của mình
tốt
hơn. Do đó tính độc lập và kết quả học tập của học sinh thực sự tốt hơn.
Đây cũng là phần mềm quản lý mang tính giáo dục cao có thể sử dụng để thay thế
phương pháp dạy học truyền thống, tạo cho nền giáo dục một sức trẻ mới, năng động
hơn, sáng tạo hơn.
Giáo viên: ðinh Văn Huỳnh www.sangkienkinhnghiem.com