Trường đại học sư phạm thành phố Hồ Chí Minh
Khoa Ngữ Văn

Đề tài:
GVHD: Thầy Nguyễn Thành Trung
SVTH: Nhóm 2 – Tổ 5
GVHD: Thầy Nguyễn Thành Trung
SVTH: Nhóm 2 – Tổ 5
Thành viên nhóm:
1. Nguyễn Thị Tới
2. Phạm Hoàng Tú
3. Phan Thanh Tuân
4. Lê Thị Tươi
5. Hoàng Đức Út
6. Tô Thị Vân
7. Trần Thanh Xuân
2
I. Tác giả E.Hemingway và truyện ngắn đối thoại
1. Tác giả Hemingway
Hemingway tên đầy đủ Ernest Miller Hemingway(1899 – 1961), ông
sinh trưởng trong một gia đình làm nghề y, học xong trung học. 17 tuổi ông
đã vượt đại dương sang Italia tham gia chiến tranh thế giới I. Chiến tranh kết
thúc ông trở thành phóng viên của nhiều tờ báo Mỹ, sống ở Paris năm 1928
tham gia chiến tranh Tây Ban Nha và chiến tranh thế giới II.
Là nhà văn cầm súng trực tiếp tham gia nhiều cuộc chiến tranh và
nhiều lần bị thương, ông còn là nhà văn biết nhiều về săn bắn thể thao.
Những năm cuối đời sống ở CuBa và tự tử năm 1961. Là ngọn cờ đầu
của “thế hệ vứt đi”, ông là nhà văn có tài và phong cách độc đáo, ông có một
ảnh hưởng to lớn đối với các nhà văn hiện đại thế giới.
Ông đoạt giải Nobel năm 1954 với tiểu thuyết “Ông già và biển cả”
(1952). “Cuốn tiểu thuyết hiện thực xuất sắc nhất thế kỷ 20”. Ngoài sáu tiểu

này chúng tôi sẽ trình bày cụ thể trong phần nội dung chính.
II. Con mèo trong mưa – truyện ngắn đối thoại
1. Tóm tắt:
Có một người đàn ông Mỹ và người vợ của ông ta đến khách sạn. Tóc
người vợ Mỹ ngắn. Người chồng nằm đọc sách. Trời đang mưa. Ngoài sân,
mưa nhốt con mèo dưới cái bàn. Khách sạn hướng ra công viên. Công viên
vắng ngắt. Người vợ Mĩ đi về phía của sổ nhìn con mèo. Chồng nàng mải đọc.
Nàng muốn giúp đưa con mèo ra khỏi bàn. Chồng nàng đồng ý nhưng không
rời mắt khỏi cuốn sách. Người vợ Mĩ xuống nhưng con mèo đã đi rồi. Buồn
bã, nàng trở lên phòng. Ngồi trước gương, trong lúc người chồng cứ cúi đầu
4
trên trang sách, nàng nói: “Em muốn có một con mèo để ôm vào lòng và nghe
tiếng rên prừ mỗi khi vuốt ve”. Chồng nàng vẫn điềm nhiên đọc sách. Người
vợ Mĩ tỏ ra chán nản và trơ trọi. Đột nhiên, cửa mở cô hầu phòng xuất hiện,
mang theo con mèo nhị thể và cô ấy bảo là ông chủ sai cô ta mang đến cho
nàng.
2. Con mèo trong mưa – truyện ngắn đối thoại
2.1 . Đối thoại được sử dụng như một phương tiện để phản
ánh hiện thực
“Đối thoại” được hiểu ở đây theo góc độ ngôn ngữ học tức là những
lời hỏi đáp của nhân vật được ghi vào trong ngoặc kép hoặc sau dấu gạch
đầu dòng. Kiểu truyện đề cập đến những tình cảm tinh tế trong cuộc sống
đời thường bằng đối thoại này là điểm mạnh của Hemingway. Ông để nhân
vật tự lên tiếng. Mỗi người có một tâm trạng, tình cảm riêng. Người vợ Mĩ
muốn được quan tâm chia sẻ tình cảm (muốn có con mèo). Người chồng Mĩ
thờ ơ (Chỉ đọc sách). Ông chủ khách sạn lịch thiệp, cảm thông và quan tâm
đến người khác (sai cô hầu gái mang dù cho người vợ Mỹ, bảo mang con
mèo lên phòng). Dẫu không một dòng miêu tả tâm trạng nhưng thông qua
đối thoại, diện mạo họ đã được khắc họa. Câu chuyện là mảnh cắt rất thực
của cuộc đời. Ở đây, tác giả đã loại bỏ những lời nhận xét của mình về nhân

George ngước nhìn vào gáy nàng, nơi tóc cắt quá ngắn, giống như đầu của
một đứa con trai.
“Anh thích kiểu tóc như bây giờ của em”
“Em đã chán ngấy nó”, nàng nói. “Em quá mệt mỏi khi trông như thể một
gã đàn ông”
6
George chuyển mình trên giường. Gã không rời mắt khỏi nàng kể từ khi
nàng bắt đầu nói.
“Trông em rất đẹp”, gã nói
Nàng đặt chiếc gương xuống bàn rồi đi về phí cửa sổ nhìn ra. Trời đang tối.
“Em muốn để tóc dài, mềm mại và búi thành búi lớn sau gáy”, nàng nói.
“Em muốn có một con mèo để ôm vào lòng và nghe tiếng prừ khi vuốt ve”.
“Vậy sao?”. George lên tiếng từ trên giường
“Và em muốn ăn ở bàn với bộ đồ ăn bằng bạc của chính mình, em cần
những ngọn nến. Và em muốn thời tiết mùa xuân, em muốn chải tóc trước
gương, em muốn một con mèo và vài bộ đồ mới”.
“Thôi đừng nói nữa, kiếm cuốn gì đó đọc đi”, George nói. Gã đang ngốn
ngấu quyển sách trở lại”.
Thông qua đoạn đối thoại này, tâm trạng và tính cách của nhân vật cũng
được bộc lộ. Thoạt nghe tưởng như là chuyện sinh hoạt hằng ngày. Nhưng
ẩn sâu trong những lời đối thoại là sự trao đổi tư tưởng nhân vật. Người phụ
nữ chỉ nói đến chuyện mái tóc nhưng thực chất nó lại là chuyện hạnh phúc
hay bất hạnh. Bởi vì, hình ảnh mái tóc trong truyện của Hemingway đều có
một ý nghĩa nhất định: Mái tóc dài biểu trưng cho hạnh phúc, tóc ngắn biểu
trưng cho đau khổ. Người vợ chỉ nói “muốn có một con mèo để ôm”, “cần
những ngọn nến”, “muốn thời tiết mùa xuân”,… nhưng thực ra là muốn có
được sự chia sẻ trong lúc quá cô đơn. Người chồng thì vẫn chứng nào tật
nấy, không thèm quan tâm đến tâm trạng của người vợ.
Đặc biệt, trong khi đối thoại, tác giả để cho nhân vật lặp lại một số từ
chính: “muốn”, “cần”, “con mèo”, “mái tóc” nhằm nhấn mạnh và khơi sâu

khao khát và đi tìm nguồn vui khác. Người phụ nữ trong câu chuyện là một
người nhạy cảm, cô ta cảm nhận được và xót thương cho tình cảnh của con
mèo đang bị mắc kẹt dưới cơn mưa, cô ta cảm thấy đơn độc và bức bối trước
sự lạnh lùng, vô cảm của người chồng. Cô ta thèm có một con mèo để ôm ấp
cho đỡ cô đơn, cô nói đi nói lại “em muốn có một con mèo, dẫu sao em vẫn
muốn có một co mèo” ; “bây giờ em muốn có một con mèo, nếu em nếu em
không có mái tóc dài hoặc cái gì để tiêu khiển thì em phải có một con mèo”.
Hai vợ chồng trong câu chuyện bị rơi vào một tình cảnh đáng sợ, họ không
hiểu nhau, người chồng thì lạnh lùng, thờ ơ, chỉ biết cắm cúi đọc sách trong
khi đó thì người vợ cứ gào thét lên những mong muốn của mình. Và vì cô
đơn, người vợ đã nảy sinh cảm xúc với ông chủ khách sạn – một con người
nhạy cảm, tế nhị và biết cách quan tâm; thậm chí chỉ một con mèo cũng làm
cho cô ta khát khao muốn có được.
2.2.2. Ý tưởng “giá mà” khi đọc truyện
Ý tưởng “giá mà” là những giả thiết tốt đẹp mà người đọc mong muốn
nhân vật sẽ thực hiện được trong sự phát triển của cốt truyện. Nhưng bản
thân độc giả, nhân vật và cả tác giả cũng không thể cưỡng lại được mạch
phát triển của truyện, như thể đây là định mệnh.
Trong tác phẩm, người đọc có thể đặt ra những giả thiết tương tự như:
“Giá mà người chồng tinh ý hơn”; “giá mà ông chủ khách sạn là chồng của
người vợ Mỹ” hoặc “giá mà người chồng có được sự tinh ý như ông chủ
khách sạn”;…
Thế nhưng, từ đầu đến cuối câu chuyện, người chồng không hề thay đổi bản
tính lạnh lùng, vô cảm của anh ta. Và câu chuyện vẫn kết thúc trong sự dang
dở.
9
2.2.3. Tính chất đối thoại từ ngôn từ
Tính chất đối thoại từ ngôn từ của Hemingway phát huy tác dụng
mạnh ở đây. Một câu nói hay một hành động của nhân vật đều hàm chứa
nhiều cách cắt nghĩa và cách cắt nghĩa nào cũng không phải là cuối cùng.

Đoạn kết hay chính xác hơn là những câu kết trong truyện ngắn của
Hemingway là cực kì quan trọng. Có khi chúng là điểm nút để gợi tư tưởng
chủ đề của tác phẩm, có khi chúng đã gói trọn tư tưởng chủ đề của tác phẩm.
Câu chuyện kết thúc trong cảnh cô hầu gái đưa cho người vợ Mỹ con mèo
do ông chủ sai mang đến. Kết thúc ấy đã gợi cho chúng ta tư tưởng chủ đề:
Nếu người chồng không quan tâm thì chắc chắn sẽ có người khác quan tâm
đến và người vợ sẽ đi tìm nguồn vui khác.
Sau câu chuyện, người đọc có thể phán đoán diễn biến tiếp theo của
truyện. Chẳng hạn, rất có thể người vợ càng cảm kích trước sự quan tâm của
ông chủ khách sạn và giữa hai người sẽ có mối quan hệ thân mật hơn và
nguy cơ hôn nhân đổ vỡ chắc chắn sẽ xảy ra giữa cặp vợ chồng Mỹ này.
III. Kết luận
“Con mèo trong mưa” thể hiện một phong cách viết truyện ngắn độc
đáo của Hemingway – truyện ngắn cực hạn – phản ánh những chuyện nhỏ
nhặt của đời thường bằng bút pháp tinh giản hoá tối đa, song lại có giá trị
lớn về mặt tư tưởng – mà về sau R. Carver và nhiều tác giả hiện đại Mĩ phát
triển thêm. Hemingway xứng đáng là bậc thầy của nghệ thuật viết truyện
ngắn bằng phương thức đối thoại. Đến với truyện ngắn Hemingway, ta có
thể đọc được nhiều “câu chuyện” trên số lượng con chữ hạn hẹp. Những con
chữ thì thô cứng, xác xơ như thân phận của bao người nhưng nó đâu chỉ là
nó mà còn là ta và bao diện mạo khác của cuộc đời.
11
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Lê Huy Bắc (2004), Truyện ngắn: lí luận, tác gia và tác phẩm,
Nxb Giáo Dục
2. Trần Đình Sử(2003), Lí luận và phê bình văn học, Nxb Giáo Dục.
3. Lịch sử văn học Mĩ
4. Đặc trưng văn học Anh Mĩ
12