MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU:............................................................................................2
NỘI DUNG:.................................................................................................3
I. KHÁI NIỆM CHUNG VỀ NUÔI CON NUÔI:........................................................3
II. ĐẢM BẢO QUYỀN LÀM MẸ TRONG VIỆC NUÔI CON NUÔI:......................5
1. Sự thể hiện ý chí của người nhận nuôi con nuôi (Bản chất pháp lý):................5
2. Điều kiện nhận nuôi con nuôi:...........................................................................8
3. Quyền làm mẹ trong việc nuôi con nuôi: ..........................................................9
III. HẬU QUẢ PHÁP LÝ CỦA VIỆC CHẤM DỨT NUÔI CON NUÔI: ................12
IV. THỰC TRẠNG NUÔI CON NUÔI VÀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ NUÔI CON
NUÔI TRONG NHỮNG NĂM QUA Ở VIỆT NAM:................................................13
KẾT LUẬN:...............................................................................................14
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO:................................................15
1
LỜI MỞ ĐẦU
Phụ nữ Việt Nam vốn sinh ra trong một đất nước với nền văn minh nông
nghiệp, dựa trên nền tảng nghề trồng lúa nước. Từ bao đời nay, trong gia đình, người
phụ nữ có vai trò vô cùng quan trọng và không thể thiếu được. Người phụ nữ là người
chăm sóc và giáo dục con cái chủ yếu trong gia đình; sắp xếp, tổ chức cuộc sống gia
đình; người phụ nữ giữ vai trò trọng yếu trong việc điều hòa các mối quan hệ gia đình
và người phụ nữ góp phần hỗ trợ chồng thành đạt trong cuộc sống.
Trong thực tế, phụ nữ và trẻ em là nhóm đối tượng rất dễ bị tổn thương. Bên
cạnh đó, quyền của người phụ nữ và trẻ em thường hay bị vi phạm và tình trạng này
không chỉ xuất hiện ở Việt Nam mà còn tồn tại ở rất nhiều quốc gia trên thế giới. Do
đó, việc ghi nhận bằng pháp luật là điều cần thiết bởi vì: “Đảm bảo bằng pháp luật,
một trong những điều kiện quan trọng nhất để quyền con người được thực hiện”. Việc
ghi nhận bằng pháp luật sẽ đảm bảo cho các quyền đó được thực hiện.
Quyền cao nhất của người phụ nữ là quyền làm mẹ. Cho dù đó là con đẻ hay
con nuôi thì người mẹ cũng dành hết tình thương yêu cho người con đó. Qua đề tài:
“Đảm bảo quyền làm mẹ trong việc nuôi con nuôi”, chúng ta sẽ tìm hiểu rõ hơn về
quyền làm mẹ, nhất là khi quyền đó được thực hiện trong việc nuôi con nuôi, để

qui định đứa trẻ từ đủ chín tuổi trở lên có quyền thể hiện ý chí độc lập, quyết định vấn
đề có liên quan trực tiếp đến cuộc sống của mình; sự đồng ý làm con nuôi của đứa trẻ
từ đủ chín tuổi trở lên là điều kiện bắt buộc để việc nuôi con nuôi có giá trị pháp lý.
- Sự thể hiện ý chí của Nhà nước thông qua việc công nhận (hay không công
nhận) việc nuôi con nuôi, thông qua thủ tục đăng ký việc nuôi con nuôi (hay từ chối
việc đăng ký nuôi con nuôi). Việc nuôi con nuôi được công nhận tại cơ quan Nhà
nước có thẩm quyền làm phát sinh hiệu lực pháp lý của việc nuôi con nuôi.
Như vậy, việc nuôi con nuôi là tập hợp các sự kiện pháp lý. Nếu thiếu đi
một trong các sự kiện cấu thành tập hợp đó thì không làm phát sinh quan hệ pháp luật
cha mẹ và con giữa người nhận nuôi và đứa trẻ được nhận nuôi. Do đó, dưới góc độ là
sự kiện pháp lý, việc nuôi con nuôi là cấu thành sự kiện – sự kiện pháp lý phức hợp.
Theo Điều 67 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000 qui định: “Nuôi con
nuôi là việc xác lập quan hệ cha mẹ và con giữa người nhận nuôi con nuôi và người
được nhận làm con nuôi, bảo đảm cho người được nhận làm con nuôi được trông nom,
nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục phù hợp với đạo đức xã hội...”, theo điều này thì nuôi
con nuôi là việc xác lập quan hệ cha, mẹ và con lâu dài, bền vững giữa người nhận
4
con nuôi và người được nhận làm con nuôi thông qua việc đăng ký tại cơ quan nhà
nước có thẩm quyền khi các bên có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật, vì lợi
ích tốt nhất của trẻ em được nhận làm con nuôi, bảo đảm trẻ em được yêu thương,
chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trong môi trường gia đình thay thế.
• Về chế định nuôi con nuôi:
Chế định pháp lý là: “Tập hợp các qui phạm pháp luật có điểm giống nhau
cùng điều chỉnh một nhóm các quan hệ xã hội tương ứng”. Từ đó suy ra chế định nuôi
con nuôi là: “Tổng hợp các qui phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ phát sinh trong
lĩnh vực nuôi con nuôi. Chế định nuôi con nuôi thể hiện ý chí của Nhà nước và phù
hợp với các điều kiện kinh tế - xã hội từng giai đoạn lịch sử nhất định”.
II. ĐẢM BẢO QUYỀN LÀM MẸ TRONG VIỆC NUÔI CON NUÔI:
1. Sự thể hiện ý chí của người nhận nuôi con nuôi (Bản chất pháp lý):
Quyền của người làm mẹ được thể hiện hoàn toàn trong ý chí của người

Trong đơn xin nhận nuôi con nuôi, người nhận nuôi có thể được trình bày
nguyện vọng của mình xin đích danh một trẻ em nào đó từ cơ sở nuôi dưỡng hoặc từ
gia đình. Nếu chưa xác định được đích danh trẻ em cần xin làm con nuôi thì người
nhận nuôi có thể trình bày nguyện vọng của mình về đặc điểm của trẻ em mà họ
muốn nhận nuôi như tuổi, giới tính, tình trạng sức khỏe, tình trạng gia đình của đứa
trẻ: là trẻ em mồ côi, bị bỏ rơi hay đang sống tại gia đình,... Nguyện vọng đó của
6