SKKN MỘT VÀI BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CÔNG TÁC GIÁO DỤC
ĐẠO ĐỨC HỌC SINH TRONG TRƯỜNG TIỂU HỌC
I/ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI :
-Từ xa xưa cha ông ta rất coi trọng về đạo đức, các qui định chuẩn mực.
Bất cứ việc gì cũng có trên, có dưới, có tôn tri, trật tự. Trong giáo dục đạo
đức luôn được đặt lên hàng đầu: “Tiên học lễ hậu học văn". Hồ Chủ Tich
đã dạy: ”Dạy cũng như học phải chú trọng cả tài lẫn đức. Đức là đạo
đức cách mạng, là cái gốc quan trọng, nếu không có đạo đức cách mạng
thì tài cũng vô dụng”. Do đó trong nhà trường giáo dục đạo đức là một
công tác rất quan trọng nhằm đạt mục tiêu giáo dục tiểu học là: ”Hình
thành cho học sinh những cơ sở ban đầu sự phát triển đúng đắn và lâu
dài, về tình cảm, trí tuệ, và các kĩ năng cơ bản để học tiếp trung học hoặc
đi vào cuộc sống lao động”.
-Như chúng ta biết, nhiệm vụ của nhà trường là giáo dục cho học
sinh ở hai mặt chính: Đức dục và Trí dục. Đức dục và Trí dục phải được
tiến hành song song và đồng bộ.
-Giáo dục Đức dục là việc giáo dục cho học sinh nhân cách sống,
biết yêu quê hương, đất nước, con người, biết cách cư xử lễ phép với mọi
người xung quanh, sống và làm việc theo pháp luật, hiểu và tôn trọng tập
tục truyền thống của cha ông, biết điều hay lẽ phải tránh những thói hư tật
xấu, biết thương yêu giúp đỡ người kém may mắn hơn
-Theo đà phát triển đi lên của xã hội, đạo đức của học sinh cũng có
1
nhiều thay đổi. Theo nhận định chung thì đạo đức của thanh thiếu niên
đặc biệt là ở học sinh sa sút rất nhiều. Chúng ta vẫn thấy học sinh nói tục
chửi thề, có em hỗn láo với cha mẹ, thầy cô, đánh nhau, trốn học … Đạo
đức học sinh ngày càng đi xuống bởi nhiều lý do, nguyên nhân chủ yếu là
do cơ chế kinh tế thị trường làm cho mọi người trong xã hội bận rộn
nhiều với công việc, với những toan tính để làm giàu mà lãng quên đi một
việc hết sức quan trọng là gần gũi giáo dục nhân cách cho con cái trong
gia đình. Mặt khác có lẽ do chúng ta chưa tìm ra những biện pháp tốt có

- Đánh giá lại kết quả của việc nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức học
sinh trong những năm gần đây. Việc phối kết hợp các môi trường giáo
dục trong và ngoài nhà trường có ảnh hưởng như thế nào đến việc nâng
cao chất lượng giáo dục đạo đức học sinh.
- Đưa ra một số giải pháp trong việc quản lý nâng cao chất lượng giáo
dục đạo đức học sinh. Đổi mới phương pháp giáo dục đạo đức hiện nay
nhằm nâng cao chất lượng việc giáo dục đạo đức học sinh hơn nữa.
V/ NHIỆM VỤ ĐỀ TÀI :
3
+ Có nên chăng một số em học sinh học lực giỏi và thông minh nhưng lại
vô kỉ luật luôn vi phạm những nội qui nhà trường, đánh nhau, chửi tục…
và cuối cùng bỏ học vì quá ham chơi. Tham gia cùng đối tượng xấu phá
làng, phá xóm.
+ Và tại sao hiện nay tình trạng đạo đức học sinh đang xuống cấp trầm
trọng. Như không biết chào hỏi thầy cô, nói tục, đánh nhau, trộm cắp,
không vâng lời bố mẹ thầy cô. Một số không nhỏ học sinh lười biếng học
bài, trốn học đi chơi, say mê trò chơi điện tử… Và rồi số phận những em
đó sẽ đi vào con đường phạm pháp, bị tù tội. Hoặc là vô công rồi nghề,
tương lai đói nghèo, lạc hậu. vv…Và những khuyết điểm trên của học
sinh trên chúng ta có thể khắc phục được hay không? Nhiệm vụ của đề tài
này là đi giải quyết vấn đề đó!.
+ Nguyên nhân :
-Học sinh vi phạm đạo đức là do học sinh chưa được giáo dục đến nơi
đến chốn. Người ta nói :”Nhân chi sơ, tính bổn thiện” Bước chân chào
đời học sinh như tờ giấy trắng. Theo dòng thời gian trên tờ giấy trắng đó
là những hoa văn kiến thức khoa học, là những kinh nghiệm sống, là
những lời hay, ý đẹp hay là những vết đen nham nhở của thói hư tật xấu
tất cả đều do chúng ta: Phụ huynh, thầy cô giáo và những người làm công
tác giáo dục vẽ nên.
-Trong nhà trường hiện nay một số trường mãi lo cung cấp kiến thức cho

trường. Cách thức phối hợp với các tổ chức đoàn, đội … ở địa
phương, huyện , tỉnh tạo nhiều sân chơi cho học sinh va chạm, làm
quen với cuộc sống. Hình thành và phát triển nhân cách.
- Phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và xã hội để nâng cao
khả năng giáo dục đạo đức cho học sinh. Cung cấp kiến thức,
phương pháp cho phụ huynh nhằm rèn luyện, giáo dục đạo đức của
con em mình.
C. NỘI DUNG CỦA ĐỀ TÀI.
I/ Cơ Sở Lý Luận :
+ Các khái niệm:
Đạo đức: Là phép tắc về quan hệ giữa con người với con người, giữa cá
nhân với tập thể. Là những chuẩn mực hành vi đạo đức của con người.
Giáo dục đạo đức: Là những tác động có hệ thống để con người có phẩm
chất tốt đẹp, biết những phép tắc về quan hệ giữa con người với con
người, giữa cá nhân với tập thể.
Giáo dục đạo đức học sinh: Là những tác động có hệ thống của những
6
người làm công tác giáo dục lên đối tượng là học sinh để học sinh có
phẩm chất tốt đẹp, biết những phép tắc về quan hệ giữa con người với con
người, giữa cá nhân với tập thể. Trở thành người công dân có ích cho đất
nước. Là cung cấp cho học sinh những chuẩn mực hành vi đạo đức, cũng
như rèn luyện các em nên người.
Quản lý công tác giáo dục đạo đức học sinh: Là tổ chức, điều khiển
hoạt động giáo dục đạo đức học sinh trong đơn vị mình quản lý, cụ thể là
nhà trường tiểu học.
+ Đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh tiểu học :
Ở lứa tuổi học sinh tiểu học tâm sinh lý học sinh bắt đầu hình thành và
phát triển. Học sinh rất hiếu động, hay bắt chước, dễ thích nghi với môi
trường sinh hoạt. Học sinh thường bắt chước những hành vi của người
lớn. Nên trong việc hình thành nhân cách đạo đức học sinh phụ thuộc rất

-Gia đình là tế bào xã hội, là nơi mỗi cá nhân ra đời, lớn lên và hình thành
nhân cách. Gia đình là một môi trường giáo dục đạo đức tốt nhất cho học
sinh. Cha ông ta nói “Cha nào, con đó”. Khả năng giáo dục của gia đình
là rất lớn, đứa trẻ ra đời nhận sự giáo dục đầu tiên từ gia đình. Từ những
câu hát ru của mẹ khi còn nằm trên nôi đến sự dạy dỗ của bố mẹ đến khi
8
trưởng thành. Trẻ không những bị tác độïng của người lớn mà còn tác
động ngược lại bố mẹ và các thành viên trong gia đình. Khả năng hình
thành nhân cách ở học sinh chủ yếu thông qua các hoạt động giao lưu, tập
thể và nhóm, trong sự tiếp xúc hàng ngày của học sinh đối với môi trường
xung quanh.
-Học sinh đạo đức tốt hay xấu đều do tác động của hệ thống giáo dục. Do
đó nhà trường, các tổ chức ở địa phương, gia đình là môi trường tốt nhất
giáo dục đạo đức học sinh. Vậy chúng ta phải biết kết hợp hài hòa ba môi
trường giáo dục này nhằm phát huy tốt nhất khả năng giáo dục toàn diện.
Bản chất của việc kết hợp 3 môi trường này là tạo ra một môi trường và
điều kiện thích hợp đểû giáo dục đúng đắn, mà trong đó tất cả các mối
quan hệ ở các lĩnh vực của đời sống xã hội đều mang tính chất chuẩn
mực. Điều đó không những hình thành nhân cách ởû học sinh mà tạo ra
điều kiện vật chất, tinh thần thuận lợi cho việc giáo dục của nhà trường và
gia đình.
-Nhiệm vụ giáo dục của chúng ta hiện nay là giáo dục giáo dục cho học
sinh phát triển toàn diện về: “Đức, Trí, The,Å Mỹ”, hình thành các kỹ
năng, kỹ xảo nhằm giúp học sinh dễ hòa đồng với cuộc sống sau này. Và
đặc biệt là giáo dục đạo đức cho học sinh là điều tối quan trọng. Đây là
khả năng giúp học sinh có nhân cách tốt, có những phẩm chất tốt đẹp và
có khả năng làm chủ mình trong cuộc sống hàng ngày. Không làm hại
đến người khác, không gây ảnh hưởng xấu cho xã hội.
II/ Quá trình thực hiện các biện pháp quản lý GDĐĐ (giáo dục đạo
9

theo dõi sẽ bị nhắc nhở, hoặc cảnh cáo.
Đối với học sinh có những hành vi vi phạm nghiêm trọng, hoặc giáo dục
nhiều lần tại lớp không có hiệu quả thì BGH yêu cầu GVCN phải mời em
đó lên văn phòng để TPT đội và BGH kết hợp giáo dục.
Để GVCN chú ý hơn về đạo đức học sinh BGH gắn liền trách nhiệm của
GVCN với từng hành vi đạo đức của học sinh. VD: Nếu trong tuần, tháng
có học sinh của GVCN nào vi phạm đạo đức nghiêm trọng thì GVCN sẽ
bị trừ điểm trong thi đua.
1.2BGH quản lý việc GDĐĐ cho học sinh qua các môn học.
Như ta đã biết một trong những chức năng của quá trình dạy học là truyền
thụ tri thức và hình thành phẩm chất đạo đức cần thiết cho học sinh, bất
cứ một bài học nào ở trường phổ thông cũng có tính giáo dục sâu sắc, sự
hiệu quả của mỗi giờ dạy còn phụ thuộc vào cách truyền thụ của giáo
viên. Và để GVCN làm tốt việc này BGH đã quan tâm theo dõi việc thực
hiện giảng dạy các bộï môn của giáo viên như sau:
a. Đối với môn Đạo đức
11
Chương trình môn Đạo đức được xem là một phương tiện quan trọng để
thực hiện nhiệm vụ giáo dục tư tưởng, tình cảm, pháp luật cho học sinh
một cách trực tiếp, hoàn chỉnh và sâu sắc. BGH yêu cầu giáo viên khi dạy
môn Đạo đức là làm cho những tri thức đạo đức, những chuẩn mực về
hành vi đạo đức có trong bài học được thấm sâu, bền vữõng, trở thành kĩ
năng sống, thói quen hàng ngày của mỗi học sinh. Muốn vậy giáo viên
phải có phương pháp dạy thích hợp với bộ môn, phải chú tâm đi sâu tìm
hiểu đặc trưng bộ môn. Ở đây đòi hỏi khả năng tự học của giáo viên rất
lớn. Để giáo viên làm tốt việc này BGH luôn kiểm tra việc tự bồi dưỡng
kiến thucư của giáo viên thông qua kiểm tra giờ dạy trên lớp, thông qua
việc học bồi dưỡng thường xuyên chu kì III, hàng tháng, hàng tuần kiểm
tra vở tự học của giáo viên. Tổ chức tốt việc học bồi dưỡng thường xuyên
ngay tại trường.

thức, mang tính trực quan sinh động phù hợp với lứa tuổi học sinh tiểu
học và có sức thu hút học sinh. Do đó Tổng phụ trách (TPT) với các hoạt
động Đội luôn mang tính giáo dục cao và đầy hiệu quả. Để vận dụng
công tác đội và vai trò TPT đội trong việc GDĐĐ cho học sinh BGH đã
thực hiện các biện pháp quản lý như sau:
13
a. BGH tạo điều kiện tốt cho TPT hoạt động:
Hiện nay một số trường BGH chưa coi trọng công tác đội và vai trò TPT
đội trong việc giáo dục đạo đức học sinh cũng như tổ chức các hoạt động
cho nhà trường. Thường thường những giáo viên nào yếu kém chuyên
môn, thiếu bằng cấp không có khả năng dạy học thì BGH đưa qua làm
công tác đội, để ngồi chơi xơi nước và cuối cùng là phong trào trường đó
không có. Nhiều TPT đội không có năng khiếu tổ chức, sinh hoạt, hoặc
tuổi trên 50 cũng gặp nhiều khó khăn trong công tác phong trào. Rất
nhiều hiệu trưởng không biết công việc của TPT đội là làm gì nên không
có khả năng kiểm tra, đôn đốc hoạt động đội cho tốt thêm. Ở trường nhiều
TPT đội luôn bị hiệu trưởng sai làm các công việc khác như: bảo vệ, văn
thư, dạy thay…Vậy muốn hoạt động phong trào đi lên, việc GDĐĐ nhà
trường có hiệu quả, công việc của BGH là:
-BGH phải tìm được một TPT giỏi có khả năng tổ chức các hoạt động
phong trào cho nhà trường, giỏi về chuyên môn đội, nhiệt tình công tác.
-BGH phải luôn tạo điều kiện tốt cho TPT công tác như: lên kế hoạch thu
quĩ đội đầu năm học, phân công lịch dạy sao có thời gian cho đội tổ chức
sinh hoạt. VD: Hàng tuần phân công một tiết sinh hoạt sao cho đội sinh
hoạt, mỗi ngày có 15 phút đầu giờ cho đội viên tự kiểm tra bài lẫn
nhau…
-Yêu cầu tất cả giáo viên phải phối hợp tốt với TPT đội để phát độâng các
phong trào thi đua trong nhà trường. Các phong trào đội đề ra lớp phải
thực hiện nghiêm túc, có đánh giá thi đua đối với giáo viên trong các
14

nhiều vào đội sao đỏ. Chỉ có đội sao đỏ mới theo dõi hết được các hoạt
động của các lớp.
BGH yêu cầu tổng phụ trách quán triệt đội ngũ sao đỏ làm công tác theo
dõi, chấm thi đua thật chính xác để tránh thắc mắc gây ồn ào trong giờ
chào cờ, tránh các hành vi ganh đua không lành mạnh. Các nội qui của
nhà trường đội sao đỏ kiểm tra chặt chẽ để chấm điểm thi đua và đọc
trước cờ hàng tuần. Đội ngũ sao đỏ phải là những em gương mẫu, có đạo
đức tốt. Học lực khá để khi công tác trực chấm không ảnh hưởng đến chất
lượng học tập.
d. BGH chỉ đạo TPT đội tổ chức tốt “Hòm thư giúp bạn”.
Để phát hiện những hành vi đạo đức chưa tốt của học sinh để kịp thời uốn
nắn, điều chỉnh chúng ta phải dựa vào sự quan sát của học sinh, chỉ có
bạn bè cùng lớp, cùng xóm với nhau thì các em mới có điều kiện quan
sát, nắm bắt các hành vi của bạn mình. Ngoài ra có nhiều học sinh khi
phát hiện những bạn chưa tốt, có hành vi xấu nhưng các em không dám
nói với thầy cô để giáo dục bạn vì nhiều nguyên nhân. Cho nên BGH thực
hiện việc đặt một “Hòm thư giúp bạn” Yêu cầu học sinh phát hiện những
16
hành vi, vi phạm kỷ luật của các bạn ở nhà cũng như ở trường, những
hoàn cảnh khó khăn cần giúp đỡ của các bạn mà các em thấy, báo lại cho
thầy cô thông qua việc viết thư bỏû vào thùng…Hàng tuần TPT tổng hợp
các thư và đọc trước cờ những “Thư giúp bạn“ hay, phản ánh kịp thời
hành vi xấu của các bạn. VD: Những thư như sau:”Thưa thầy ở lớp em
có bạn N luôn ăn cắp đồ của hàng xóm chúng em nói hoài mà bạn không
nghe, nhờ thầy nói bạn ấy dùm. Hoặc” lớp em có bạn H mỗi lần đi học
luôn đòi mẹ cho 5000đ thì mới chịu đi”. Và TPT có biện pháp xử lý kịp
thời những thông tin đó.
g. BGH chỉ đạo TPT đội tổ chức tốt việc “Phát thanh măng non”.
-Phát thanh măng non là thông qua hệ thống loa đài, truyền đạt đến người
nghe những nội dung cần thông báo. Nó có tác dụng cung cấp cho người

+Đề nghị TPT đội nhanh chóng thành lập đội phát thanh măng non của
nhà trường và thực hiện phát thanh mỗi tuần một lần.
+Về cơ sở vật chất:
-BGH nhận thấy một trường học mà không có hệ thống loa đài thì không
thể nào làm tốt công tác giáo dục được, vì không thể làm tốt công tác
18
tuyên truyền. Để thực hiện chương trình phát thanh măng non BGH tạo
điều kiện cho TPT và liên đội về cơ sở vật chất như sau:
-Nhà trường sửa hệ thống điện lưới, tu bổù dàn âm thanh (Dàn âm thanh
ở đây chỉ cần một âm ly, một loa sắt và một micro), một máy đĩa, một
phòng phát (có thể là phòng truyền thống hoặc một góc phòng nào đó để
đặt dàn âm thanh). Để TPT lúc nào cũng có thể hoạt động.
-BGH đặt mua báo Khăn quàng đỏ, Nhi đồng, Khám phá…để phục vụ
cho công tác đội và cho việc Phát thanh măng non.
+Về nội dung BGH yêu cầu TPT tổ chức cho học sinh phát thanh những
mục có tính giáo dục cao như sau:
- Điểm tin tuần qua : Đây là bản tin tóm tắc hoạt động trong nhà trường
qua một tuần. Phần này đội phát thanh lấy thông tin từ các buổi chào cờ
mà thầy Tổng phụ trách, và Ban giám hiệu thông báo.
- Bông hoa tỏa sáng : Đây là phần viết về một bạn có thành tích xuất sắc,
có nhiều cố gắng trong học tập và hoạt động phong trào. Hoặït có thành
tích nổi bật. Hay là một việc làm đạt hiệu quả của nhà trường.
- Những vết mực đen : Đây là phần nói về một số cá nhân chưa tốt, vi
phạm các nội qui nhà trường. Hoặc một phong trào nào đó của nhà trường
còn yếu kém.
- Bạn đã đọc chưa : Đây là phần đọc những bài viết hay bổ ích trong
sách, báo cho đội viên nghe. Chú ý nên hướng học sinh đọc các bài trong
19
báo Nhi đồng, Khăn quàng đỏ, Thiếu niên vv Vì số lượng các em có
điều kiện đọc báo rất ít.

nhà trường thu hút học sinh vào như: Đá bóng, cầu lông ,”Kính vạn hoa
“… Mở các câu lạc bộ cờ vua, cờ tướng để các em tham gia. Các phong
trào được tổ chức gần như nối liền nhau, và rải đều trong các tháng của
năm học, mọi thành phần học sinh đều được tham gia.
+Để tránh học sinh chỉ tập trung chơi mà không lo học hành BGH chỉ đạo
giáo viên chủ nhiệm kiểm tra, nếu em nào không thuộc bài, làm bài thì
không được tham gia chơi. BGH cũng yêu cầu TPT đội trong lúc tổ chức
các trò chơi cũng thường để ý đến việc học sinh hay chửi thề, nói tục vì
đây là hiện tượng thường gặp ở học sinh nhất là môn bóng đá, bóng
ném…Nếu học sinh vi phạm thì đuổi ra sân ngay.

+Trong việc tổ chức các phong trào cũng như các trò chơi có phát thưởng
BGH cũng lưu ý TPT đội và những người tổ chức việc giáo dục tinh thần
21
đoàn kết, trung thực ở học sinh và việc thưởng phải rõ ràng, không thiên
vị.
+Ngoài ra chúng ta cần phải biết đổi các hình thức chơi để thu hút các
em. VD: Về phong trào học tập từ hình thức “ Đố em “, rồi “Hái hoa
dân chủ”, nay lại “Kính vạn hoa “, “búp măng xanh”. Trong các ngày lễ
lớn như ngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam, ngày thương binh
liệt sĩ… Ngày trước nhà trường thường mời các đại biểu về nói chuyện để
giáo dục truyền thống yêu nước cho các em. Nhưng làm như vậy thì ít có
kết quả vì trong các buổi đọc suông như vậy học sinh rất ít chú ý nghe,
ngồi nghịch phá, nói chuyện thành ra làm cho buổi lễ thêm mất trật tự.
Ngày nay vào những ngày lễ lớn BGH thường tổ chức các cuộc trò
chuyện, phỏng vấn giữa học sinh và những vị khách được mời để cho học
sinh cảm thấy được quyền tự do hơn. VD: Tổ chức mời các:“Bà mẹ Việt
Nam anh hùng”,”Các chú thương binh”. Cho học sinh phỏng vấn theo ý
thích của mình.(Nhưng những câu hỏi học sinh đều được thông qua
Người tổ chức để tránh những câu hỏi không đúng) Hay những gương

sinh chỉ giữ trật tự được một chút rồi lại ồn ào. Vậy nói như thế nào để
học sinh chăm chú lắng nghe? Đầu tiên ta phải biết học sinh thích nghe
23
những gì? Giọng nói như thế nào?v.v… Trong phần nhận xét BGH đã
chú ý những vấn đề sau: Khi nhận xét thì không nên nhận xét chung
chung mà nêu đích danh từng hành vi cụ thể của học sinh, như nêu một
hành vi xấu hay là một gương tốt. Mời những em vi phạm nội qui nhà
trường trong tuần lên trước cờ và phân tích hành động sai trái cho học
sinh toàn trường hiểu. Tuyên dương những em có thành tích xuất sắc,
chăm ngoan làm tấm gương cho các bạn khác. Có như vậy vừa giáo dục
các em trực tiếp vừa làm tăng thêm sự chú ý của học sinh khác vào buổi
lễ.
-Ngoài ra để lôi cuốn học sinh vào buổi lễ lời nhận xét nên thêm những
câu hỏi thu hút sự chú ý ở học sinh. VD: Các em thấy hành vi bạn A như
vậy có đúng không? Việc giúp đỡ bạn M chúng ta có nên làm không
nào? Hoặc nhận xét theo phương pháp kể chuyện hóa, lấy những việc cụ
thể xảy ra hằng ngày để giáo dục các em. VD :” Hôm qua đội nghi thức
trường mình vừa dự thi ở huyện học sinh thi đấu rất nhiệt tình sôi nổi .
Nhưng thầy rất buồn vì học sinh còn thiếu tinh thần đoàn kết giúp đỡ
nhau . Bạn N xe đạp hư phải sửa thế mà các bạn khác mạnh ai lấy đi
không chờ bạn.”, hay “Hôm qua chú T ở xóm thầy có phàn nàn là một số
em vào hái ổi mà không xin phép “… Cứ nêu những việc cụ thể như thế
mới khắc sâu những điều Tổng phụ trách BGH nhắc nhở. Để học sinh
nhận ra những việc làm có hại cần tránh cần phải giáo dục học sinh theo
phương pháp “Nhân hoá sự vật “.VD :”Học sinh có bao giờ nghe cây
bàng nói chuyện chưa ? Hôm qua lúc thầy lại gần cây bàng tâm sự rằng
nó không thể nào lớn được vì một số bạn học sinh không thương nó!
24
Thường leo trèo làm nó đau đớn.”
1.6BGH yêu cầu thầy cô giáo làm gương cho các em.