ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
Trần Thị Huyền
QUN L TI CHNH THEO MÔ HNH CÔNG TY M CÔNG
TY CON TI TNG CÔNG TY XÂY DNG THĂNG LONG
Chuyên ngành: Tài chính &ngân hàng
Mã số : 60 34 20
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS. TS Nguyễn Văn Định
Hà Nội – Năm 2013
1
1. Tính cấp thiết của đề tài:
Trong mấy năm gần đây kể từ khi nước ta gia nhập WTO, nền kinh
tế nước ta đã có sự chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường, ngoài sự
cạnh tranh của các doanh nghiệp trong nước thì còn có sự thâm nhập,
chiếm lĩnh thị phần của các doanh nghiệp nước ngoài. Do vậy các
doanh nghiệp đã có sự phân cực, trạnh tranh gay gắt và quyết liệt
hơn. Để tồn tại, phát triển và khẳng định thương hiệu của mình thì
các doanh nghiệp cần phải xác định cho mình một chiến lược đúng
đắn, bởi một chiến lược sai lầm thì hậu quả của doanh nghiệp phải
gánh là rất nặng nề.
Việc hoạch định chiến lược phải tính đến nhiều yếu tố khách quan
bên ngoài và chủ quan bên trong doanh nghiệp, phân tích có hệ thống
các thông tin để làm căn cứ hoạch định hoạt động của doanh nghiệp
trong ngắn hạn và trong dài hạn, tập trung mọi nỗ lực và các nguồn
lực vào các mục tiêu chính sao cho có hiệu quả nhất, ứng phó với
những tình huống bất định, thích nghi với sự thay đổi.
Là đơn vị đầu ngành trong lĩnh vực xây dựng Cầu, hầm (được kiểm
chứng bằng các sản phẩm đã khai thác và đưa vào sử dụng và chiếm
hình Công ty mẹ - công ty con tại Tổng công ty Xây Dựng Thăng
Long" được tác giả lựa chọn làm luận văn tốt nghiệp với mong muốn
vận dụng các kiến thức đã học để góp phần vào sự phát triển bền
vững của Tổng Công ty trong tình hình hiện nay.
3
2. Tình hình nghiên cứu của luận văn
Về mặt cơ sở lý thuyết của công tác quản lý tài chính tác giả
vận dụng những kiến thức đã học trong quá trình học tập bộ môn
“Tài chính công ty nâng cao” tại nhà trường. Về mặt thực tiễn tác giả
sử dụng các nghiên cứu luận văn của nhiều học viên các trường đại
học trong cả nước về một số vấn đề liên quan như:
“Một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư tại
Công ty Cổ phần Sông Đà 10”;“ Công tác lập dự án đầu tư tại Tổng
công ty cổ phần xuất nhập khẩu và xây dựng Việt Nam (Vinaconex):
Thực trạng và giải pháp”; “Đổi mới tổ chức, quản lý ở Công ty Vận
tải đa phương thức theo mô hình Công ty mẹ - công ty con”.
Tuy nhiên, những nghiên cứu này chỉ mới đề cập sơ lược về việc
quản lý vốn hoặc quản lý dự án đầu tư mà chưa đi sâu vào nghiên
cứu quy trình quản lý tài chính và việc áp dụng như thế nào cho mô
hình công ty mẹ- công ty con.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn
Luận văn nghiên cứu về cơ sở lý luận của công tác quản lý tài chính
và xây dựng khung phân tích áp dụng cho các doanh nghiệp áp dụng
mô hình công ty mẹ- công ty con. Phân tích thực trạng và đánh giá
về công tác quản lý tài chính tại Tổng công ty xây dựng Thăng
Long. Xác định được các hạn chế và những khó khăn trong công tác
này và đề xuất các giải pháp thực tế nhằm nâng cao chất lượng công
tác quản lý tài chính tại công ty.
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của luận văn
a. Đối tượng :
- Phương pháp tổng hợp
- Phương pháp phân tích
- Phương pháp thống kê so sánh
- Phương pháp chuyên gia
e. Bố cục của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, luận văn được kết
cấu thành 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý tài chính theo mô hình công ty
mẹ- công ty con
Chương 2: Thực trạng quản lý tài chính của Tổng công ty xây dựng
Thăng Long
Chương 3: Giải pháp chủ yếu đổi mới quản lý tài chính ở Tổng công
ty xây dựng Thăng Long theo mô hình công ty mẹ công ty con
CHƯƠNG 1:CƠ SỞ L LUẬN VỀ QUN L TI CHNH THEO
MÔ HNH CÔNG TY M - CÔNG TY CON
6
1.1 KHÁI QUÁT VỀ MÔ HNH CÔNG TY M - CÔNG TY CON
1.1.1Khái niệm
Theo diễn giải của chuẩn mực kế toán quốc tế ISA (International
Accounting Standard):
Công ty mẹ (Parent company) là một thực thể pháp lý có ít nhất một
đơn vị trực thuộc – công ty con (Subsidiary)
Công ty con là thực thể pháp lý bị kiểm soát bởi công ty mẹ.
Kiểm soát ở đây được hiểu là:
(1) sở hữu trực tiếp hoặc gián tiếp nhiều hơn 50% số phiếu bầu;
(2) sở hữu 50% số phiếu bầu hoặc ít hơn nhưng nắm quyền đối với
hơn 50% số phiều
1.1.2Phân loại
- Mô hình kiên kết chủ yếu bằng vốn
- Mô hình liên kết theo dây chuyền sản xuất-kinh doanh
- Quyết định đầu tư
- Quyết định tài trợ- quyết định về nguồn vốn
8
- Quyết định hoạt động tác nghiệp (thanh toán ngắn hạn)
1.2.3Quản lý tài chính theo mô hình công ty mẹ công ty con
Họat động kinh doanh thông thường
Hoạt động đầu tư và sở hữu các công ty con
1.2.3.1 Quản lý tài chính của công ty mẹ
• Quản lý đầu tư:
- Đầu tư dự án, mua sắm tài sản cố định phục vụ SXKD:
-Đầu tư tài chính vào công ty con
- Công ty mẹ còn tham gia vào các quyết định đầu tư của công ty con
với tư cách phối hợp
• Họat độnghuy động vốn:
- Huy động vốn chủ sở hữu
- Huy động vốn vay
• Quản lývốn lưu động
a. Quản lý tiền mặt
b. Quản lý các khoản phải thu
c. Quản lý hàng tồn kho
1.2.3.2 Quản lý tài chính của các công ty con
Công ty con là 1 pháp nhân độc lập, có báo cáo tài chính riêng và vì
vậy cách thức quản lý tài chính của công ty con cũng cần tuân thủ
quy trình của doanh nghiệp thông thường và thêm một số yêu cầu
khác.
9
Các Công ty con độc lập tự chủ trong hoạt động sản xuất kinh doanh
theo ngành nghề
Công ty con độc lập thông qua luận chứng kinh tế kỹ thuật có thể đề
nghị công ty mẹ đầu tư
Học tập kinh nghiệm của các nước trên thế giới, trong đổi
mới sắp xếp DNNN là chuyển tổng công ty, công ty nhà nước độc lập
sang mô hình Công ty mẹ - công ty con
Chúng ta cần đổi mới tư duy và xác lập yếu tố thị trường
trong việc chuyển đổi theo mô hình công ty mẹ - công ty con
Một vấn đề cần lưu ý là, mặc dù công ty mẹ và công ty con là
hai thực thể pháp lý độc lập, và nếu công ty con là công ty có trách
nhiệm hữu hạn thì công ty mẹ chỉ chịu trách nhiệm đối với phần vốn
góp hay cổ phần của mình mà thôi, nhưng có trường hợp phải xét
trách nhiệm liên đới
11
1.4.2 Mô hình
Tổng công ty đã có các thành viên hạch toán phụ thuộc và
thành viên hạch toán độc lậpđều là đơn vị trực thuộc tổng công ty,
do đó chỉ có tổng công ty mới có tư cách pháp nhân, còn các công
ty thành viên thì không có tư cách pháp nhân độc lập.
Còn theo mô hình Công ty mẹ- công ty con thì tổ hợp công
ty mẹ và các công ty con đều có tư cách pháp nhân riêng, quan hệ
giữa công ty mẹ và công ty con là bình đẳng như giữa các pháp
nhân kinh tế với nhau.
1.4.3 Cấu trúc
Công tác tổ chức hoạt động và chuyển đổi các tổng công ty, DNNN
theo mô hình Công ty mẹ - Công ty con nhằm chuyển từ liên kết
hành chính, cơ chế giao vốn sang cơ chế đầu tư tài chính, tạo sự liên
kết bền chặt, xác định rõ quyền lợi, trách nhiệm về vốn và lợi ích
kinh tế giữa các công ty có tư cách pháp nhân thì vấn đề quản lý tài
chính càng phải đặt lên hàng đầu vì nếu không sẽ rơi vào tình trạng
mất kiểm soát gây khó khăn cho việc tạo đà phát triển thành các tập
đoàn.
12
nhiệm cao trong việc nâng cao hiệu quả quản lý
2.2 THC TRNG QUN L TI CHNH CỦA TLG KHI ÁP
DỤNG MÔ HNH CÔNG TY M - CÔNG TY CON
2.2.1 Tổ chức bộ máy của TLG theo mô hình Công ty mẹ - công ty
con
2.2.1.1 Cơ cấu tổ chức tại công ty mẹ theo phương án chuyển đổi
Ngày 25/6/2010, Bộ GTVT đã ra quyết định chuyển Công ty
Mẹ Tổng công ty xây dựng Thăng Long thành Công ty Trách nhiệm
hữu hạn 1 thành viên. Hiện nay, Tổng công ty tiếp tục thực hiện các
thủ tục theo lộ trình để cổ phần hoá Tổng công ty.
2.2.1.2 Quá trình lựa chọn mô hình tổ chức của các đơn vị trực thuộc
Công ty mẹ và các công ty con độc lập
Tổng công ty xây dựng Thăng Long đang áp dụng theo mô
hình hoạt động công ty Mẹ Công ty con.Tổng công ty trong quá trình
lựa chọn đầu tư vào công ty con đã tập trung trọng điểm vào ngành
nghề cốt lõi là công trình giao thông, chuyên môn cao, giúp tập trung
14
lực lượng và sức mạnh về kỹ thuật cũng như công nghệ.Các doanh
nghiệp tham gia mô hình đều trên nguyên tắc hình thành một chuỗi
cung ứng giúp tổng công ty đủ sức giành được tổng thầu lớn với giá
thầu có thể chấp nhận
2.2.1.3 Chức năng quản lý tài chính của Công ty mẹ
TLG vừa là đơn vị sản xuất kinh doanh, đồng thời có chức năng chỉ
đạo và hợp tác với các Công ty con về thị trường và định hướng phát
triển để thực hiện tốt nhiệm vụ sản xuất kinh doanh được Bộ Giao
thông vận tải giao hàng năm.
TLG thực hiện quản lý các công ty con độc lập thông qua
Người đại diện phần vốn
Mặt khác, các Công ty con hoạt động trên nguyên tắc độc lập
với TLG, nhưng TLG phải thực hiện công tác kiểm soát các hoạt
doanh nghiệp ngày càng cao và hiệu quả
Hai là, số tiền mặt đó có khả năng trang trải cho nợ ngắn hạn
Quản lý khoản phải thu tại TLG:
16
TLG đã sớm phát hiện được những khách hàng nào có thể sẽ không
thanh toán các khoản phải thu đúng hạn
Áp dụng thời hạn thanh toán linh hoạt đi kèm phương pháp định giá
phù hợp và quy trình đã được hoàn thiện
Công ty không nên áp dụng một kỳ hạn thanh toán chung cho tất cả
đối tác của mình
Quản lý hàng tồn kho
TLG có tỷ trọng hàng tồn kho khá lớn nguyên vật liệu thô phục vụ
cho quá trình sản xuất, kinh doanh; sản phẩm dở dang và thành
phẩm.
Cần đẩy nhanh tiến độ bàn giao dự án
2.2.3 Đánh giá công tác quản lý tài chính
Nhà quản trị tại TLG cần có cái nhìn tỉnh táo và thận trọng hơn trong
cách quản lý nguồn vốn lưu động.
TLG bị giữ rất nhiều vốn vào các khoản phải thu và hàng tồn kho cần
có chính sách quản lý nguồn vốn lưu động hợp lý.
Chúng ta cần tránh sai lầm qua việc chỉ quản lý tài chính bằng việc
quản lý bằng báo cáo thu nhập và các phương pháp tính toán hiệu quả
sinh lợi đang được sử dụng.
17
2.2.3.1. Sự thay đổi trong cơ cấu nguồn vốn:
Quản lý cơ cấu vốn là việc phức tạp, tùy theo năng lực của nhà quản
trị và đặc thù của từng ngành, không áp dụng một bài tóan chung cho
tất cả các doanh nghiệp.
2.2.3.2. Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh
Trong điều kiện cạnh tranh ngày càng gay gắt Tổng công ty đã
Công ty tồn tại và phát triển tốt cần phải cổ phần hoá và
nâng cao tính minh bạch trên các báo cáo tài chính gần với thực
tế hoạt động sản xuất của Công ty mới có thể tham gia niêm yết
trên thị trường chứng khoán nhờ đó có khả năng sử dụng các
nguồn tài trợ dài hạn
2.3.2 Về sức cạnh tranh và điều kiện để hội nhập khu vực và quốc tế
Hiện nay vẫn xảy ra tình trạng công ty mẹ thực hiện kiểm
soát quá chặt chẽ các công ty con làm hạn chế sức mạnh của tính chủ
động
19
Việc thực hiện mô hình tổ chức mới chưa có tiền lệ ở Công
ty, đội ngũ cán bộ vừa mới lại thiếu kinh nghiệm nên nhận thức và
biện pháp xử lý các vấn đề mới phát sinh trong quản lý điều hành
không có sự đồng nhất
Doanh nghiệp nước ngoài thực hiện tương đối lớn về công việc
và khối lượng xây lắp tại Việt Nam và có nhiều ưu thế muốn giành
tổng thầu cần tập trung toàn bộ sức mạnh tổng hợp TLG thực hiện
theo mô hình mẹ- con nhằm mục đích đó.
CHƯƠNG 3: GII PHÁP CHỦ YẾU ĐI MỚI QUN L
TI CHNH Ở TNG CÔNG TY XÂY DNG THĂNG LONG
THEO MÔ HNH CÔNG TY M CÔNG TY CON
20
3.1 ĐỊNH HƯỚNG CHIẾN LƯỢC CỦA TLG TRONG THỜI
GIAN TỚI
3.1.1 Tái cấu trúc doanh nghiệp
3.1.2 Áp dụng triệt để tính minh bạch& hiệu quả quản lý tài chính
3.2 NHỮNG GII PHÁP CHỦ YẾU ĐI MỚI T CHỨC QUN
L TI TNG CÔNG TY XÂY DNG THĂNG LONG
3.2.1. Hoàn thiện công tác quản lý tài chính theo mô hình Công ty mẹ
- công ty con
Điều chỉnh chính sách tín dụng thương mại
• Giải pháp quản lý hàng tồn kho:
3.2.5. Tăng cường khả năng kiểm soát tài chính nội bộ
KẾT LUẬN V KIẾN NGHỊ
A. KẾT LUẬN
Luận văn đã làm rõ một số vấn đề:
- Thứ nhất, đưa ra cách thức quản lý tài chính phân tích và lựa chọn
các phương án đầu tư, vận dụng các cách thức để quản lý đầu tư,
22
quản lý nguồn vốn và quản lý tài sản lưu động nhằm đáp ứng nhu cầu
thanh khoản của doanh nghiệp
- Thứ hai, đánh giá thực trạng quản lý tài chính của Tổng công ty xây
dựng Thăng Long, đồng thời khảo sát nghiên cứu tổng quát tình hình
tài chính của một số doanh nghiệp xây dựng trong những năm qua.
Trên cơ sở đó đã phân tích sâu hơn về khả năng cạnh tranh của Tổng
công ty xây dựng. Đề tài đã chỉ ra được điểm mạnh điểm yếu cũng
như những có hội và thách thức thật sự đối với Tổng công ty làm cơ
sở cho các giải pháp
- Thứ ba, đề xuất một số giải pháp quản lý tài sản lưu động (tiền mặt,
khoản phải thu, hàng tồn kho)
B.KIẾN NGHỊ
Với quản lý tài chính nhằm tập trung cho việc đẩy mạnh hiệu
quả xây dựng và quảng bá thương hiệu, tăng cường đầu tư máy móc
thiết bị thì Tổng công ty cần:
- Tập trung đảm bảo chủ động về tài chính phục vụ công tác đầu tư.
Trong đó đặc biệt chú trọng đến các giải pháp minh bạch tài chính,
nâng cao năng lực quản lý và sử dụng vốn. Tiếp cận với các đối tác
cho vay vốn không chỉ là các tổ chức ở trong nước mà mở rộng ra cả
nước ngoài.
- Kiến nghị Bộ Chủ Quản (Bộ Giao thông vận tải) chỉ đạo đẩy mạnh