“Tổ chức hoạt động ngoài giờ lên lớp môn tiếng
Anh cho học sinh Tiểu học”.
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LỜI NÓI ĐẦU
Việt Nam đã và đang vươn mình phát triển để bắt kịp với nền văn minh
của thế giới, của nhân loại. Chính vì vậy mà yêu cầu đặt ra trước mắt phải là
trình độ và năng lực của các thế hệ, đặc biệt là thế hệ trẻ. Để mở rộng tầm mắt
và giao lưu với các nước trên thế giới thì điều cần lưu tâm đầu tiên phải là
trình độ ngôn ngữ. Mà ngôn ngữ để các nước có thể giao tiếp thông dụng với
nhau hiện nay là tiếng Anh, hay nói cách khác tiếng Anh là một ngôn ngữ
quốc tế. Từ trong quan hệ kinh tế, trong các văn bản khoa học …v.v hiện nay
đa phần là sử dụng tiếng Anh.
Vậy mà các thế hệ từ cán bộ công chức, sinh viên, học sinh và các tầng
lớp khác trong xã hội còn rất nhiều lúng túng trong việc sử dụng tiếng Anh.
Khả năng sử dụng tiếng Anh trong công việc cũng như trong giao tiếp với
người nước ngoài còn rất hạn chế. Đối với việc có chứng chỉ ngoại ngữ chỉ là
vấn đề đối phó, hình thức, chưa thực sự có năng lực và bản thân mỗi cá nhân
chưa thực sự ý thức được tầm quan trọng của việc học ngoại ngữ. Đối với học
sinh còn học ngoại ngữ nặng nề theo chương trình sách giáo khoa nên dễ
dàng bị nhàm chán dẫn đến hiệu quả học tập không cao. Gần đây thì nhận
thức của người dân về tầm quan trọng của tiếng Anh đã được cải thiện phần
nào, nhưng từ phía người dạy vẫn còn nhiều lúng túng trong cách tổ chức
giảng dạy. Chưa có sự bứt phá, chưa thực sự dám nghĩ và dám đưa những
phương pháp dạy học mới và hiện đại vào việc dạy học, và đặc biệt hơn là
vẫn chưa có sự chỉ đạo nhiệt tình của cấp trên cho môn học này.
Đặc biệt là ở cấp tiểu học thì sự quan tâm đến việc học và dạy tiếng
Anh còn chưa thực sự cao, đôi khi còn có ý kiến cho rằng học sinh tiểu học
còn quá nhỏ để học ngoại ngữ. Theo tôi ý kiến này hoàn toàn sai ngược, một
đứa trẻ mới biết nói thì khả năng học và nhớ các từ rất nhanh. Theo nghiên
cứu của các nhà khoa học nước ngoài thì trẻ em ở độ tuổi từ 3 đến 4 tuổi học
nói tiếng nước ngoài là có hiệu quả nhất. Theo kinh nghiệm của bản thân, tôi
cho học sinh của mình những sân chơi tương tự như vậy. Nhằm nâng cao chất
lượng dạy và học môn tiếng Anh ở Tiểu học, gây nhiều hứng thú cho học
sinh Tiểu học để nâng cao trình độ ngoại ngữ cho thế hệ trẻ, tạo đà cho sự
phát triển của đất nước, bản thân tôi có một sáng kiến nho nhỏ góp phần xây
dựng hệ thống phương pháp dạy học đổi mới. Dưới đây tôi xin trình bày nội
dung đề tài:
“Tổ chức hoạt động ngoài giờ lên lớp môn tiếng Anh cho học sinh Tiểu
học”.
II. THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ
1. Thực trạng.
* Học sinh:
+ Thuận lợi:
Đối với học sinh tiểu học thì việc học tiếng Anh đang còn là mới mẻ và
nhẹ nhàng về kiến thức, các em đang bước đầu làm quen cho nên rất có hứng
thú. Cho đến thời điểm hiện nay thì ý thức và quan điểm về tầm quan trọng
của môn tiếng Anh của các bậc phụ huynh học sinh đã rất tiến bộ. Việc đầu
tư về thời gian cũng như kinh tế cho việc học môn học này đã phần nào thay
đổi theo chiều hướng tích cực cho nên việc dạy học đã phần nào đỡ vất vả.
+ Khó khăn:
Đối với đối tượng là học sinh Tiểu học nên mức độ tiếp thu bài còn
nhiều hạn chế, các em chưa thực sự có kinh nghiệm trong việc tự học và củng
cố kiến thức đã được truyền đạt. Không thể dạy học theo phương pháp máy
2
móc mà phải làm thế nào để các em dễ hiểu và dễ nhớ nhất. Phải tạo cho các
em hứng thú học tập chứ không thể gò ép các em vào một khuôn mẫu cứng
nhắc, nó sẽ không mang lại hiệu quả như mong muốn mà còn có thể dẫn đến
phản tác dụng.
* Giáo viên:
+ Thuận lợi:
lưu ngay từ đầu năm học. Đối với học sinh cũng như giáo viên, không có sự
chủ động cho việc tập dượt và chỉ dạy học theo chương trình đại trà.
2. Kết quả, hiệu quả của thực trạng trên:
3
Từ thực trạng mà tôi vừa nêu ra trên đây đã ảnh hưởng không nhỏ đến
chất lượng dạy và học môn tiếng Anh của học sinh Tiểu học. Một số học sinh
khi được hỏi đã rất sợ học môn tiếng Anh vì môn tiếng Anh khó nhớ, khó học
và khó viết. Và giáo viên cũng không có hứng thú khi dạy đối tượng này nên
dẫn đến chưa thực sự yêu nghề. Và hậu quả để lại cực kì trầm trọng là khi
theo học THCS học sinh không hào hứng gì với môn học này dẫn đến kết quả
học tập chưa cao.
Sau đây là kết quả kiểm tra giữa kì I năm học XXX của học sinh lớp
3A và 3B khi chưa thực hiện các hoạt động dạy học mới vào giảng dạy:
STT Lớp Tổng số HS
Giỏi Khá TB Yếu
SL % SL % SL % SL %
1 3A 21 em 4 19 7 33 6 29 4 19
2 3B 22 em 3 14 8 36 8 36 3 14
Nhìn vào bảng thống kê kết quả học tập giữa học kì I của hai lớp 3A và
3B ta thấy chất lượng học của các em còn chưa cao, còn có nhiều học sinh
yếu và trung bình, số lượng học sinh giỏi còn khiêm tốn.
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. CÁC GIẢI PHÁP CHÍNH.
* Giải pháp 1: Dạy hát múa cho học sinh và thay thế việc tập thể dục
chuyển tiết.
* Giải pháp 2: Tổ chức các tiết học tập ngoài trời như những tiết học
môn thể dục hoặc các hoạt động đội, sao nhi đồng …
* Giải pháp 3: Tổ chức các hoạt động câu lạc bộ tiếng Anh.
* Giải pháp 4: Tổ chức các sân chơi tiếng Anh cho học sinh.
II. Các biện pháp để tổ chức thực hiện.
câu, phản xạ tốt hơn với các hoạt động.
Đây cũng chính là phương pháp dạy học TPR ( Total Physical Response )
+ Các em đã có hoạt động hát múa bằng tiếng Anh thay cho các hoạt
động thể dục cứng nhắc mỗi khi có trống chuyển tiết. Cụ thể:
• Học sinh thường múa hát bài hát múa: “ Follow me ” để thể hiện
một số hoạt động đơn giản mà các em được học. Lời bài hát như
sau:
Follow me, follow me. Stand up, stand up.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa đứng lên )
Follow me, follow me. Sit down, sit down.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa ngồi xuống )
`Follow me, follow me. Stand up, stand up.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa đứng lên )
Follow me, follow me. Wave your arms.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa vẫy hai cánh tay )
Follow me, follow me. Bend your knees.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa khuỵu đầu gối )
5
Follow me, follow me. Turn right, turn right.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa xoay tay tượng trưng như đang
lái xe và quay sang bên phải )
Follow me, follow me. Turn left, turn left.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa xoay tay tượng trưng như đang
lái xe và quay sang bên trái )
Follow me, follow me. Jump up and down.
( Học sinh sẽ vừa hát vừa nhảy lên xuống )
Follow me, follow me. Turn around.
(Học sinh sẽ vừa hát vừa xoay tay tượng trưng như đang
lái xe quay xung quanh )
Mục đích:
số bộ phận cơ thể:
Head, shoulders, knees, toes, eyes, ears, mouth, nose.
* Học sinh thường múa hát bài hát múa: “ Do it the way I do ” để thể
hiện và ghi nhớ cách nói các từ chỉ một số hoạt động thông thường, đơn giản:
Lời bài hát như sau:
Clap your hands high above, do it the way I do.
( Giơ tay lên cao và vỗ tay)
Clap your hands down below, do it the way I do.
( Đưa tay xuống thấp và vỗ tay)
Roll your hands high above, do it the way I do.
( Giơ tay lên cao và cuộn tròn )
Roll your hands down below, do it the way I do.
( Giơ tay xuống thấp và cuộn tròn )
Wave your hands to the right, do it the way I do.
( Vẫy tay về bên phải)
Wave your hands to the left, do it the way I do.
( Vẫy tay về bên trái)
Point your hands to the right, do it the way I do.
( Chỉ tay về bên phải)
Point your hands to the left, do it the way I do
( Chỉ tay về bên trái)
Mục đích:
Khi hát đồng thời các em hoạt động theo ngôn ngữ của bài hát. Việc
này giúp các em giảm căng thẳng và mệt mỏi sau tiết học trước và có tinh
thần thoải mái cho tiết học sau, đồng thời giúp các em ôn lại cách nói các từ
về một số hoạt động:
clap hands, roll hands, wave hands, point hands, và các từ, cụm từ:
right, left, high above, down below.
2. Tổ chức các tiết học tập ngoài trời như những tiết học môn thể
dục hoặc các hoạt động đội, sao nhi đồng ….
Trước hết là giáo viên phải làm mẫu, hô to các câu mệnh lệnh đơn
giản( những lần sau có thể để cho lớp trưởng hoặc các em học sinh thay nhau
hô):
- Make a line! ( Học sinh nhanh chóng xếp thành một hàng )
- Make two lines! ( Học sinh xếp thành hai hàng )
- Turn left/ turn right! ( Học sinh quay trái/ quay phải )
Sau đó cho học sinh hát múa bài hát múa: “ Head, shoulders, knees and toes
”
Head, shoulders, knees and toes, knees and toes.
Head, shoulders, knees and toes, knees and toes.
And eyes and ears and mouth and nose.
Head, shoulders, knees and toes, knees and toes.
Head, shoulders, knees and toes, knees and toes.
Ta có thể đảo vị trí các từ chỉ bộ phận cơ thể trong lời bài hát để tạo cho các
em có phản xạ tốt hơn đối với việc nghe hiểu. Ví dụ:
Head, shoulders, knees and toes, knees and toes.
Thay bằng: Head, shoulders, toes and knees, toes and knees.
- Make a big circle! ( Học sinh tạo thành một vòng tròn to )
Sau đó giáo viên cho các em chơi trò chơi. Giáo viên làm mẫu hô các câu
mệnh lệnh:
- Sit down! ( Các em học sinh ngồi xuống )
8
- Stand up! ( Các em đứng lên)
- Touch your head! Touch your knees! Touch your shoulders! ….
( Các em chạm vào các bộ phận cơ thể: đầu, đầu gối, vai …)
Mục đích: Hoạt động này giúp các em có cơ hội trải nghiệm thực tế,
các em được thực hành nói các câu mệnh lệnh: Stand up, sit down, touch
your head, knees, shoulders, Make a line, Make two lines, Turn left, turn
right… đồng thời có hoạt động tương tác. Qua hoạt động vui chơi các em
được ôn lại các từ cần thiết Stand up, sit down, touch your head, knees,
How old are you? Và các số đếm từ 1 đến 10.
3. Tổ chức các hoạt động câu lạc bộ tiếng Anh.
Ta có thể tổ chức theo các chủ điểm, chủ đề sinh hoạt theo tháng, theo
tuần. Học sinh sẽ tham gia theo các khối lớp hoặc theo lớp. Mỗi một tháng ta
9
có một chủ đề để học sinh khai thác và nắm bắt. Các chủ đề có thể đan xen
nhau và tự giáo viên bố trí sao cho phù hợp.
Ví dụ tháng thứ nhất ta cho học sinh thi nhau học tập theo chủ đề “
Alphabet”
Ta có thể đặt cho mỗi học sinh hoặc mỗi nhóm học tập một cái tên
tương ứng với tên một chữ cái để các em tự nhớ tên chủ đề của mình và của
các bạn trong lớp. Hết tháng ta lại tiếp tục đặt tên cho các em theo chủ đề
khác “ school objects” “weather” “family members” … Mỗi khi hoạt động
các trò chơi thì chúng ta gọi tên các em theo tên chủ đề và các học sinh cũng
phải nhớ tên chủ đề của bạn. Làm như vậy các em mới thực sự hào hứng
trong việc thi đua học và dễ nhớ các từ, khắc sâu hơn kiến thức đã học. Câu
lạc bộ tiếng Anh có thể thu hút các em học sinh tiểu học tham gia nhiều nhất
là ta dạy các bài hát tiếng Anh. Mỗi một chủ đề ta vận dụng để dạy cho các
em một hoặc hai bài hát tiếng Anh.
*Ví dụ đây là một buổi sinh hoạt câu lạc bộ tiếng Anh trong thời gian
khoảng bốn mươi phút:
Sau khi học xong Unit 2: Thank you ( Let’s learn English book 1)
học sinh đã biết đọc các chữ cái tiếng Anh từ A đến Z ta đặt tên mỗi học sinh
bằng một chữ cái và học sinh đó tự giới thiệu tên mình ( I’m A. / I’m B ….)
và các học sinh khác nhớ tên bạn mình.
Sau đó dạy cho các em tập hát bài hát “Alphabet Song”. Cho các em thi
hát theo nhóm, hát cá nhân bài hát. Khi học sinh đã hát lưu loát bài hát về các
chữ cái, giáo viên cho các em chơi trò chơi “ Apple pass”.
Học sinh xếp thành một vòng tròn. Giáo viên hô: “ Let’s sing”. Học
sinh hát bài hát “ Alphabet song ”. Trong khi hát học sinh truyền tay nhau một
* Khi học sinh được học xong chủ đề về đồ dùng học tập ( school
objects) Unit 5: My School (Let’s learn English book 1), giáo viên tổ chức
cho các em chơi trò chơi “ Go to the bookshop ”. Học sinh sẽ được đặt tên
theo từ chỉ các đồ dùng học tập: book, pen, ruler, eraser, pencil. Gồm có năm
nhóm, mỗi nhóm khoảng 4 đến 5 em. Mỗi nhóm được đặt tên lần lượt theo
tên các đồ dùng học tập nói trên, khi các em đã được đặt tên thì mỗi em phải
nhớ đúng tên của mình. Giáo viên nêu luật chơi và làm mẫu một lần, sau đó
cho học sinh chơi còn giáo viên quan sát, làm trọng tài, em nào không được
gọi tên mà đến hoặc em nào được gọi tên mà không đến sẽ phải nhảy lò cò
xung quanh lớp học.
Giáo viên muốn mua một quyển sách thì giáo viên sẽ hô:
“I want a book”.
Học sinh có tên gọi là “ book” sẽ chạy lại vị trí cạnh giáo viên.
Giáo viên muốn mua hai cái thước thì sẽ hô: “I want two rulers”.
Hai em học sinh có tên đặt là “ruler” sẽ chạy lại chỗ giáo viên.
Sau khi giáo viên hô hết các từ chỉ đồ dùng học tập thì học sinh sẽ thay giáo
viên để “ Go to the bookshop ”. Học sinh đó sẽ hô các câu “ I want ….” để
các bạn khác làm theo ý mình.
Mục đích: Cứ như vậy, học sinh thay nhau đóng vai người đi mua đồ
dùng học tập “Go to the bookshop” và được gọi tên các từ chỉ các đồ dùng
học tập. Còn các học sinh được đặt tên theo các đồ dùng học tập được nghe và
phản xạ với từ nghe được. Điều này tạo cho các em khắc sâu hơn các từ đã
học và nói thành thạo hơn các từ chỉ đồ dùng học tập: book, pen, pencil,
ruler, eraser.
4. Tổ chức các sân chơi tiếng Anh.
Đối với mỗi trường, một năm ít nhất cũng nên tổ chức giao lưu tiếng
Anh cấp trường một hoặc hai lần cho học sinh. Có thể tổ chức theo khối hoặc
theo trường để học sinh các lớp, các khối lớp có cơ hội giao lưu học hỏi lẫn
nhau.
Học sinh sẽ tham gia thi các phần thi tìm hiểu kiến thức tiếng Anh bằng
A. Good evening! B. Good morning!
C. Goodbye! D. Good afternoon!
Câu hỏi 2: Em hãy yêu cầu bạn em “gấp sách lại” bằng tiếng Anh?
A. Close your book, please. B. Open your book,
please.
C. Sit down, please. D. Stand up, please.
Câu hỏi 3. Em hãy hỏi để bạn trả lời bằng câu: “ It’s rainy today.”
A. What’s your name? B. How are you?
C. How’s the weather? D. How old are you?
Câu hỏi 4. Em đáp lại thế nào khi bạn nói: “ Nice to meet you.”?
A. Thanks. B. I’m fine, thank you.
C. See you later. D. Nice to meet you,
too.
12
Câu hỏi 5. Em hỏi thế nào thì bạn em đáp: “ I’m nine years old.”?
A. What’s your name? B. How are you?
C. How old are you? D. How’s the weather?
Câu hỏi 6. Khi chào “tạm biệt” em sẽ nói thế nào bằng tiếng Anh?
A. Goodbye. B. Good afternoon.
C. Good evening. D. Good morning.
Bước 2: Dành cho khán giả:
Giáo viên đưa hình ảnh trên màn chiếu và yêu cầu học sinh đọc bằng
tiếng Anh các từ chỉ hình ảnh đó, rồi đánh vần các con chữ. Nếu đọc đúng từ
và đánh vần đúng các con chữ trong từ đấy thì nhận được phần quà. Thời gian
dành cho phần này khoảng mười phút. Các từ đưa ra cho học sinh phải phù
hợp với mọi đối tượng học sinh tham gia, không thách đố các em nhiều. Các
hình ảnh đưa ra là các hình ảnh về các đồ dùng học tập như: book, pen,
pencil, ruler, eraser hoặc hình ảnh về các thành viên gia đình như: father,
mother, brother, sister, grandmother, grandfather. Hình ảnh về các hiện tượng
thời tiết: sunny, rainy, windy, cloudy, snowy. Giáo viên đưa ra hình ảnh, có
Mỗi đội có một em được cử làm thư kí ghi lại các từ bạn mình đọc, một
em là người sờ tay vào trong chiếc hộp và nhặt lần lượt các đồ có trong hộp
rồi đọc tên các đồ vật mình sờ được( không được nhìn): pen, ruler, book,
pencil, eraser, robot, car, ship, doll, ball. Còn một em khác sẽ là người hỗ
trợ, để những vật đã được đọc tên vào vị trí đúng sai. Cứ như vậy, hết mười
phút các em sẽ thi xem đội nào nhặt và gọi đúng tên nhiều đồ vật hơn, viết
đúng nhiều từ hơn.
Ví dụ: Đội thứ nhất.
Một em sờ tay vào hộp đựng đồ có chứa các vật như: pen, book, ruler,
robot, car, ball, ship, earer.
Khi em học sinh này sờ vào cái bút và cầm lên( mắt không được nhìn
vào vật) hô to: pen. Em học sinh được cử làm thư kí phải viết lại đúng từ pen.
Nếu như em học sinh đọc sai hay viết sai thì thứ đồ vật nhặt được đó phải để
ở giỏ có tên gọi là Wrong, ngược lại nếu cả đọc và viết đúng thì được để ở giỏ
có tên là Right. Cứ như vậy cho đến khi hết các đồ vật.
Đội thứ hai.
Gồm có các vật trong hộp: car, doll, eraser, ship, ruler, pen, pencil,
ball.
Hình thức chơi cũng tương tự như đội thứ nhất, chỉ thay đổi một vài thứ
cho khác đội bạn.
Sau khi cả hai đội đã hoàn thành phần thi này thì cho các em cùng đếm
các đồ vật gọi đúng tên và viết đúng từ:
Right: one, two, three ….
Wrong: one ….
Mục đích: Khi tổ chức cuộc giao lưu, các em tham gia thi và các em
tham dự đều có cơ hội học hỏi lẫn nhau rất nhiều. Mỗi cá nhân khi giới thiệu
về mình sẽ thêm tự tin hơn khi giao tiếp bằng tiếng Anh, các em có cơ hội va
chạm, tiếp xúc với môi trường nói tiếng Anh. Còn các em tham dự sẽ được
nghe các bạn nói, bổ sung được những kiến thức còn thiếu sót của mình. Các
em được ôn lại các từ, câu, câu hỏi và trả lời, phản xạ tốt hơn với tiếng Anh.
theo dõi quá trình học tập trên lớp của học sinh tôi nhận thấy rằng sáng kiến
của mình rất khả thi. Trong quá trình thực nghiệm, bản thân giáo viên và học
sinh đều rất hứng thú trong việc dạy và học. Học sinh học tập một cách chủ
động, giáo viên chỉ là người tổ chức, hướng dẫn hoạt động. Vì vậy tôi mong
muốn rằng sáng kiến của mình được áp dụng một cách rộng rãi nhằm nâng
cao chất lượng dạy và học tiếng Anh ở Tiểu học. Rất mong được các đồng
nghiệp nhiệt tình đón nhận và góp ý nhằm hoàn thiện hơn sáng kiến của tôi.
2. Kiến nghị, đề xuất:
15
Bản thân tôi khi nghiên cứu đề tài này rất mong được đóng góp một
phần nhỏ kinh nghiệm của mình vào việc xây dựng hệ thống phương pháp
giảng dạy bộ môn tiếng Anh cấp tiểu học. Vì thế mà tôi rất mong sáng kiến
của mình được nhiều giáo viên biết đến và ứng dụng ở nhiều trường tiểu học.
Vậy nên tôi mạnh dạn đề xuất với cấp trên những nội dung sau đây để việc
thực hiện đề tài này thành công hơn:
* Nhà trường:
Đề nghị Nhà trường quan tâm hơn nữa đến bộ môn tiếng Anh, đầu tư
kinh phí để tổ chức các cuộc thi giao lưu tiếng Anh cấp trường hàng năm.
* Phòng giáo dục:
Hàng năm nên tổ chức các cuộc thi giao lưu tiếng Anh giữa các trường
trong cụm chuyên môn và giữa các trường trong huyện để học sinh có cơ hội
giao lưu học hỏi về kiến thức cũng như kinh nghiệm về bộ môn tiếng Anh,
một môn học đang còn khá mới mẻ đối với học sinh Tiểu học. Nhằm nâng
cao hiệu quả của việc dạy và học tiếng Anh trong các Nhà trường.
Tôi xin chân thành cảm ơn các cấp lãnh đạo cũng như các đồng nghiệp
đã nhiệt tình gúp đỡ tôi hoàn thành đề tài này. Rất mong được sự nhận xét
góp ý của các cấp lãnh đạo cũng như của các đồng nghiệp để sáng kiến của
tôi hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
16