Tên đề tài: MỘT SỐ BIÊN PHÁP GÂY HỨNG THÚ CHO TRẺ
MẪU GIÁO 5 – 6 TUỔI HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG VỀ SỐ LƯỢNG, CON SỐ VÀ
PHÉP ĐẾM MÔN LÀM QUEN VỚI TOÁN.
A, PHẦN MỞ ĐẦU
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1. Cơ sở lý luận:
Như chúng ta đã biết để đạt được biểu tượng toán sơ đẳng cho trẻ
thì chúng ta phải biết xây dựng cho trẻ một hệ thống các khái niệm về kiến thức
toán học cơ bản, ban đầu từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, từ trực quan
đến trừu tượng Đồng thời phải chỉ ra mối quan hệ tương ứng kiến thức nhằm
giúp trẻ hiểu và có khả năng vận dụng kiến thức của trẻ phải được diễn ra thông
qua các hoạt động chơi hoặc các hoạt động mang tính chất vui chơi, để góp phần
toàn diện đối với trẻ thơ. Là người giáo viên mầm non, ngoài việc quan tâm và
nhiệt tình chăm sóc giáo dục trẻ, tôi còn dành thời gian nghiên cứu học hỏi để có
những sáng tạo riêng cho bộ môn toán. Tôi thấy việc đổi mới "giáo dục làm quen
với toán" cũng đã có định hướng đổi mới hình thức thực hiện trên cơ sở khoa
học, đảm bảo tính đặc thù của hoạt động toán sơ đẳng. Với yêu cầu nâng cao kỹ
thuật thực hành giúp trẻ cảm nhận toán một cách thoải mái, đồng thời tạo cho trẻ
có kỹ năng kiến thức phong phú về toán.
Qua quá trình dạy trẻ hoạt động với toán theo hình thức cải cách, tôi nhận
thấy trẻ thích được hoạt động toán chưa cao, các kỹ năng còn gò ép nên trẻ hoạt
động với toán chưa hứng thú, chưa thể hiện hết khả năng về toán của mình.
Từ nhận thức thực tế đó và sau khi được học chuyên đề "đổi mới hình
thức giáo dục làm quen với toán" ở lứa tuổi 5 - 6 tuổi, đặc biệt là việc hình thành
biểu tượng về số lượng, con số và phép đếm cho trẻ. Đây cũng là đề tài sáng kiến
kinh nghiệm của tôi “Một số biện pháp gây hứng thú cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 hình
thành biểu tượng về số lượng, con số và phép đếm môn làm quen với toán”.
Trường mầm non Yên Thanh nói chung và lớp mẫu giáo 5 - 6 tuổi trong
trường đã và đang thực hiện chương trình hình thành các biểu tượng toán cho trẻ
theo hình thức đổi mới. Qua quá trình dạy, tôi thấy khả năng và hứng thú học
toán của trẻ so với chương trình cải cách đã cao hơn.

V. CÁC GIẢ THUYẾT KHOA HỌC:
- Việc dạy trẻ hình thành các biểu tượng toán sở đẳng sẽ đạt được hiệu quả
cao hơn, trẻ sẽ có các kỹ năng, sẽ có đầy đủ những biểu tượng toán, trẻ hứng thú
cao và tham gia hoạt động hình thành các biểu tượng về toán một cách thoải mái,
tự tin khi cô giáo có những biện gây hứng thú cho trẻ 5 - 6 tuổi hình thành biểu
tượng về số lượng, con số và phép đếm môn làm quen với toán.
VI. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU:
1. Nghiên cứu cơ sở lý luận của quá trình hình thành biểu tượng về số
lượng, con số và phép đếm của trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi.
2. Đề xuất một số biện pháp gây hứng thú cho trẻ ẫu giáo 5 - 6 tuổi hình
thành biểu tượng về số lượng, con số và phép đếm môn làm quen với toán.
VII. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
Đề tài này được thực hiện với một số phương pháp sau đây:
1. Phương pháp tham khảo tài liệu
2. Phương pháp quan sát
3. Phương pháp điều tra viết
4. Phương pháp phỏng vấn
5. Phương pháp thực nghiệm giáo dục
6. Phương pháp trắc nghiệm khách quan
7. Phương pháp phân tích nội dung
8. Phương pháp phân tích sản phẩm hoạt động.
B. PHẦN NỘI DUNG
I. HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG VỀ SỐ LƯỢNG, CON SỐ VÀ PHÉP ĐẾM
CHO TRẺ MẪU GIÁO 5 - 6 TUỔI:
1. Đặc điểm phát triển những biểu tượng về số lượng, con số và phép đếm
của trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi:
Trẻ sinh ra và lớn lên giữa thế giới của các sự vật và hiện tượng đa dạng.
Ngay từ nhỏ trẻ đã được tiếp xúc và làm quen với những nhóm vật có màu sắc,
kích thước và số lượng phong phú, với các âm thanh chuyển độngcó ở xung
quang trẻ Trẻ lĩnh hội số lượng của chúng bằng các giác quan khác nhau như:

năng trừu suất số lượng khỏi những vật cụ thể, dậy trẻ thao tác với các ký hiệu
con số.
Như vậy cần tiếp tục phát triển biểu tượng về tập hợp cho trẻ mẫu giáo 5-6
tuổi, bước đầu cho trẻ làm quen với một số phép tính trên tập hợp, điều đó tạo cơ
sở cho trẻ học các phép tính đại số sau này ở trường phổ thông. Tiếp tục dạy trẻ
phép đếm trong phạm vi 10, trẻ lớn không chỉ đếm từng vật riêng lẻ, mà còn đếm
từng nhóm vật. Nhờ vậy mà tư duy của trẻ tiếp tục được phát triển, giúp trẻ hiểu
sâu sắc hơn khái niệm đơn vị, tạo tiền đề cho trẻ hiểu bản chất của các phép tính
đại số mà trẻ sẽ học ở trường phổ thông.
2. Nội dung hình thành biểu tượng về số lượng, con số và phép đếm cho trẻ
mẫu giáo 5-6 tuổi
Nội dung hình thành cho trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi các biểu tượng về số
lượng, con số và phép đếm cần hướng tới việc củng cố và làm sâu sắc hơn những
kiến thức, kỹ năng mà trẻ đã được học từ các lớp trước. Hơn nữa nội dung dạy
trẻ phải có tác dụng thúc đẩy sự phát triển trí tuệ và tư duy toán học cho trẻ nhỏ.
Ngay từ các lớp mẫu giáo bé và nhỡ, trẻ đã được làm quen với các bài tập học
cách phân tách các tập con trong tập lớn theo dấu hiệu như: mằu sắc, kích thước,
hình dạng Trẻ đã nắm được các biện pháp so sánh độ lớn của các tập hợp hoặc
các tập con trong tập lớn bắng cách thiết lập mối tương ứng 1:1 giữa các phần tử
của các tập hợp hoặc của các tập con, xác định mối quan hệ của chúng và diễn
đạt mối quan hệ đó bằng lời nói. Trẻ đã nắm được kỹ năng đếm trong phạm vi 5,
xác định số lượng các phần tử trong tập hợp hay số các tập con trong tập lớn
bằng phép đếm và phản ánh độ lớn của tập hợp bằng từ số.
ở lớp mẫu giáo lớn, giáo viên cần tiếp tục phát triển biểu tượng về tập hợp
cho trẻ. Nếu trẻ bé va nhỡ thường nhận biết tập hợp theo các dấu hiệu bên ngoài
dễ nhận thấy như: màu sắc, kích thước, hình dạng, thì trẻ mẫu giáo cần nhận biết
các tập hợp theo những dấu hiệu phức tạp hơn. Ví dụ: trẻ phân loại đồ chơi theo
vật liệu tạo nên chúng ( đồ chơi bằng nhựa, đồ chơi bằng gỗ ), sau đó đếm để
xác định và so sánh số lượng từng loại đồ chơi.
Trẻ mẫu giáo lớn cần tiếp tục hoc phép đếm xác định số lượng trong phạm vi

Qua khảo sát trên tôi thấy số trẻ nắm được kiến thức và kỹ năng tham gia
hoạt động còn thấp, khả năng nhận biết số lượng và so sánh thêm bớt của trẻ
chưa đạt kết quả cao, trẻ hoạt động chưa thoải mái, tự tin.
Thực tế đó chính là điều tôi suy nghĩ. Làm thế nào để đưa trẻ vào hoạt
động với toán một cách tự nguyện và hứng thú, nắm vững các kiến thức và kỹ
năng thực hành? Tôi đã quyết định chọn biện pháp sau:
2) Các biện pháp:
2.1 chuẩn bị và sử dụng đồ dùng trực quan của cô và trẻ
Tôi quyết tâm cho trẻ làm quen với toán theo hình thức đổi mới, thực hiện
đầy đủ và đúng chương trình hoạt động với toán theo yêu cầu đổi mới. Đầu tư
vào bài soạn cho giờ hoạt động chung đảm bảo đầy đủ các nội dung tập hợp và
số lượng, kích thước, hình dạng, định hướng không gian, trong đó có dạng có nội
dung trọng tâm và nội dung kết hợp. Có nhiều sáng tạo trong quá trình hướng
dẫn, dẫn dắt bài để giúp trẻ cảm nhận ngay với những hoạt động mà trẻ sẽ thực
hiện và giúp trẻ hứng thú và hoạt động tích cực. Có tích hợp một số môn học
khác. Tạo điều kiện dạy trẻ ở mọi lúc mọi nơi, kỹ năng chơi với các trò chơi với
toán và kỹ năng tập hợp và số lượng kỹ năng về kích thước, kỹ năng về hình
dạng, kỹ năng về định hướng không gian. Tạo điều kiện cho trẻ làm quen với kỹ
năng học toán.
Để thực hiện tốt chương trình làm quen với toán theo hình thức đổi mới,
giúp trẻ hứng thú và tự tin tham gia vào các hoạt động với toán, phát huy tốt khả
năng toán của trẻ cần phải có các điều kiện về cơ sở vật chất phải tham mưu với
nhà trường, phát động phụ huynh mua sắm đồ dùng phục vụ trong các tiết dạy.
Bản thân tôi cũng phải tự sưu tầm, làm đồ dùng phục vụ cho các tiết dạy như que
tính hột hạt các con vật, hình hộp, tranh ảnh
Để dạy trẻ có chất lượng thì bản thân tôi cũng phải tự bồi dưỡng học tập
để có kiến thức, năng lực chuyên môn nghiệp vụ.
Cần quan tâm đến kiến thức cá nhân trẻ để có kế hoạch bồi dưỡng, uốn
nắn, phát huy tích cực khả năng nhận biết của trẻ.
Giáo viên phải có khả năng dạy trẻ tập hợp về số lượng hình dạng, kích

hoạch bồi dưỡng.
Ví dụ: Tôi phát hiện những trẻ có kỹ năng thêm bớt, so sánh chia nhóm
tốt. Sau đó tôi sẽ có kế hoạch bồi dưỡng thêm, giúp trẻ phát huy khả năng, kiến
thức của trẻ. Đối với những trẻ kỹ năng còn yếu, tôi cũng nắm bắt, gần gũi động
viên trẻ theo bạn, dần dần giúp trẻ hoà nhập với chất lượng chung.
Để đạt được hiểu quả trong giờ hoạt động chung, giáo viên cần phải có kế hoạch,
biện pháp, kinh nghiệm tổ chức những hoạt động nhằm nâng cao khả năng kiến
thức về toán cho trẻ như: Tổ chức cho trẻ đếm nhận biết các nhóm đồ vật, nhận
biết mối quan hệ hơn kém, chia nhóm đối tượng ở mọi lúc mọi nơi.
2.3 Sưu tầm, sáng tác thơ, truyện, trò chơi phù hợp để tích hợp lồng ghép
trong giờ dạy trẻ có các biểu tượng về số lượng:
Thơ, truyện, trò chơi luôn có sức hấp dẫn, lôi cuốn đối với trẻ mẫu giáo. Khi tổ
chức các hoạt động tôi đã sưu tầm, sáng tác thơ, truyện, trò chơi phù hợp để tích
hợp lồng ghép trong giờ dạy trẻ hình thành biểu tượng về số lượng, con số và
phép đếm, tạo được sự chú ý, thích thú cho trẻ, giờ học đã đạt được hiệu quả tốt
hơn.
Ví dụ: Với bài dạy "Đếm đến 9. Nhận biết các nhóm trong phạm vi 9. Nhận
biết chữ số 9", tôi cho trẻ luyện tập nhận biết các nhóm có 8 đối tượng qua bài
thơ " Vườn xuân bé yêu" để trẻ đếm số hoa trong vườn xuân, gắn thẻ số tương
ứng với số hoa trong vườn và trồng thêm hoa để vườn xuân có đủ số lượng là 8
cây. Qua đó trẻ đã rất chú ý, hứng thú tham gia hoạt động. Ở bài dạy này tôi còn
tổ chức cho trẻ tham gia các trò chơi như: chung sức, bé vui xuân, trẻ được gắn
hoa đủ số lượng là 9. Đặc biệt, trẻ được hoạt động vui chơi trên máy Kisdmart,
trẻ lựa chọn các hình ảnh để in bưu thiếp có đủ số lượng là 9 hình ảnh và tô màu
cho đủ 9 hình ảnh trong bưu thiếp. Với cách tổ chức trên, trẻ đã tích cực tham
gia hoạt động, các biểu tượng về số lượng, con số và phép đếm của trẻ ngày càng
cụ thể, rõ ràng.
* Sau đây là một số kinh nghiệm của tôi dạy trẻ hình thành biểu tượng về
số lượng, con số và phép đếm:
- Kinh ngiệm dạy trẻ đếm đúng số lượng:

Đối tượng: Lớp 5 – 6 tuổi
Ngày soạn: 10/01/2009
Ngày dạy: 16/01/2009
Người soạn: Kồ Thị Liên
Đơn vị : trường mầm non Yên Thanh
1. Mục đích – yêu cầu:
a, Kiến thức:
- Trẻ biết đếm đến 9. Nhận biết các nhóm có 9 đối tượng. Nhận biết chữ số 9.
- Biết chơi trò chơi theo đúng luật, cách chơi.
- Biết hát, đọc thơ về ngày tết.
b, Kỹ năng:
- Rèn khả năng chú ý, ghi nhớ, phát triển tư duy, ngôn ngữ cho trẻ…
- Rèn kỹ năng đếm, tạo nhóm của trẻ.
c, Giáo dục:
- Trẻ biết phong tục, tập quán về ngày tết cổ truyền của dân tộc
- Trẻ có ý thức trồng, chăm sóc cây xanh, bảo vệ môi trường xanh, sạch, đẹp.
2. Chuẩn bị:
a, Đồ dùng, đò chơi:
- Bộ tranh thơ có chữ: Vườn xuân bé yêu.
- Lãng hoa có 9 bông.
- Mỗi trẻ 9 cái chậu, 9 bông hoa hồng (8 bông hoa hồng, 1 bông hoa cúc), các
thẻ số từ 1 – 9 ( Hai thẻ số 9).
- Đồ dùng của cô giống như của trẻ, kích thước hợp lý.
- Máy KIDSMART
- Bài hát: Sắp đến tết rồi, Cùng múa hát mừng xuân, Em thêm một, Bài thơ:
Tết là bạn nhỏ.
b, Địa điểm: Trong lớp học.
c, Phương pháp:
- Phương pháp trò chơi
- Phương pháp trực quan

theo giai điệu bài hát và
đứng theo hình chữ u
- Bài hát nói về mùa xuân
- Hoa Đào, hoa Mai
- Trẻ trả lời
- Trẻ ngồi theo hình chữ u
- Trẻ chú ý xem và nghe cô
đọc
- Vườn xuân có hoa Đào
Có bao nhiêu cây?"
- Vườn xuân có 8 cây Đào, 8 cây Đào tương ứng với thẻ số
mấy?
- Cô sẽ gắn thẻ số 8 tương ứng với 8 cây đào trong vườn xuân
bé yêu
- Cô đọc thơ:

" Phương Nam hoa mai thắm
Đẹp dịu dàng sắc xuân
Bé ơi hãy cùng đếm
Có bao nhiêu cây Mai?"
Vườn xuân có bao nhiêu cây Mai?
- 8 cây Mai tương ứng với thẻ số mấy? Cô mời 1 bạn lên chọn
thẻ số 8 gắn tương ứng với 8 cây mai trong vườn xuân bé yêu.
- Cô đọc: " Hoa Hồng đua sắc
Tỏa ngát hương thơm
- Trẻ đếm: 8 cây hoa Đào
- Thẻ số 8
- Trẻ chú ý xem cô gắn thẻ
số 8 tương ứng với 8 cây
đào

chậu và số hoa số nào nhiều hơn? Số nào ít hơn?
- Có mấy cây hoa? Các con đếm cùng cô nhé(Cho trẻ đếm
lại: 8 cây hoa).
- Có mấy cái chậu? các con xem cô đếm nhé! (Cho trẻ đếm
lại: 9 cái chậu)
- Có 9 cái chậu mà chỉ có 8 cây hoa. Muốn số hoa nhiều
bằng số chậu các con phải làm như thế nào?
( Có 2 cách: Thêm 1 cây hoa hoặc bớt 1 cái chậu)
- Muốn số hoa nhiều bằng số chậu và cùng bằng 9 thì phải làm
- Trẻ trả lời
- Trẻ xếp 9 cái chậu theo
hàng ngang
- Trẻ chọn 8 cây Hoa Hồng
và xếp tương ứng 1 – 1 và
phát hiện ra : 1 cái chậu
không có hoa– thiếu 1 cây
hoa)
- Trẻ trả lời
- Đếm 8 cây hoa
- Đếm 9 cái chậu
- Trẻ trả lời
- Trồng thêm 1 cây hoa nữa
như thế nào?
- Chúng ta hãy trồng thêm 1 cây hoa nữa vào chậu để vườn
xuân đẹp hơn nhé.( Cho trẻ lấy thêm 1 cây hoa đặt trên cái
chậu chưa có hoa)
- Cho trẻ đếm lại số chậu và số hoa, so sánh số chậu và số hoa
(Số chậu và số hoa nhiều bằng nhau và cùng bằng 9).
Các con giỏi quá! Chuẩn bị đến “hội chợ xuân” rồi, cô Liên sẽ
tặng cho lớp mìmh một món quà. Và có một bạn nói nhỏ là

- Chúng ta vừa thu hoạch được rất nhiều hoa đẹp để trưng bày
“Hội chợ xuân” rồi. Bây giờ các con hãy xếp gọn những
chiếc chậu vào nào.(Trẻ đếm và cất 9 cái chậu)
* Hoạt động 3: Luyện tập
• Trò chơi: Đi chợ xuân.
- Mách nhỏ với các con, ở “Hội chợ xuân” tổ chức hội thi:
“Đi chợ xuân”. Các con có muốn tham gia không?
- Tham gia “Đi chợ xuân” có 2 phần thi, đó là phần thi
“Chung sức” và phần thi “Bé vui xuân”.
- Và bây giờ chúng mình hãy cùng tham gia vào phần thi
“Chung sức”.
+ Cách chơi: Đến “ Hội chợ xuân” các con thấy có Hoa
Đào, Hoa Mai rất đẹp. Nhiệm vụ của 2 đội chơi là khi có
hiệu lệnh của cô thì các bạn đầu hàng sẽ chọn 1 bông hoa,
bật qua các chướng ngại vật sau đó gắn hoa theo yêu cầu:
* Đội Hoa đào sẽ chọn và gắn 9 bông Hoa Đào
* Đội Hoa mai sẽ chọn và gắn 9 bông Hoa Mai
Thi xem đội nào gắn đúng, gắn nhanh số lượng 9 bông hoa đội
đó sẽ chiến thắng. Các con đã biết cách chơi chưa nào?
+ Vậy các con đã sẵn sàng tham gia vào phần thi “Chung sức
- Trẻ thực hiện
- Trẻ đếm và cất 9 cái chậu.
- Trẻ trả lời
- Chú ý nghe
- Chú ý nghe
- Trẻ trả lời
chưa? 1, 2 , 3 bắt đầu
+ Tổ chức cho trẻ chơi: Cô bao quát, gợi ý, hướng dẫn trẻ chơi
+ Nhận xét trẻ chơi: Cô thấy các con đã gắn đúng hoa theo yêu
- Trẻ chơi

- Chú ý nghe
- Trẻ chơi.
- Chú ý nghe
- Chú ý nghe
- Trẻ hát
IV. KẾT QUẢ:
Qua quá trình hoạt động làm quen với toán theo hình thức đổi mới tại lớp
trong vài năm. Tôi thực hiện nghiêm túc chương trình theo hướng đổi mới, với
việc vận dụng một số biện pháp, một số kinh nghiệm trên. Đến nay nhìn chung
cháu rất thích học môn toán, thích hoạt động với toán, khả năng về toán của trẻ
cao hơn, trẻ hoạt động tự tin thải mái, đặc biêt, trẻ đã có biểu tượng về số lượng,
con số và phép đếm. Kết quả đạt được như sau:
Tổng số trẻ Số Trẻ nắm được kiến thức và kỹ năng thực hành
40 36 cháu = 92,5%
So sánh kết quả ban đầu, số trẻ ham thích học toán, nắm đwocj kiến thức
và kỹ năng thực hành tăng: 13 cháu tăng 35.5%.

V. BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
Bằng kinh nghiệm thực tế trong qua trình dạy "Hoạt động làm quen với
toán" có sự giúp đỡ của phòng giáo dục và nhà trường tôi đã thực hiện giáo dục
toán theo đổi mới đạt kết quả cao trong năm học. Tôi đã rút ra một số kinh
nghiệm sau:
- Giáo viên phải có lòng yêu nghề mến trẻ, có lòng nhiệt tình và có lòng
ham muốn môn học.
- Giáo viên phải là người giàu kinh nghiệm, phải có tính linh hoạt, tính
tích cực tìm tòi, học hỏi.
- Giáo viên phải là người có kiến thức chuyên môn vững vàng về hình
thức giáo dục về toán đổi mới. Có sáng tạo trong lời dẫn dắt bài dạy để gây hứng
thú cho trẻ, thường xuyên sáng tác thơ, truyện, trò chơi phù hợp tích hợp vào giờ
dạy.

mầm non.
- Trang web hỗ trợ giảng dạy và chăm sóc trẻ em:
WWW.mamnon.com
Trên đây là một số kinh nghiệm của bản thân tôi trong quá trình giáo dục
làm quen với toán cho trẻ theo đổi mới. Tôi rất tâm đắc với hình thức giáo dục
đổi mới này. Tôi rất mong sự quan tâm góp ý của BGH nhà trường, Hội đồng
giám khảo và các đồng chí giáo viên cho bản sáng kiến của tôi.
-
Uông bí ngày 3/5/2009
Xác nhận của hội đồng thi đua nhà trường Người thực hiện: