THPT Cẩm Thuỷ 1

MỤC LỤC
A. ĐẶT VẤN ĐỀ 2
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 2
1. Mục đích nghiên cứu 2
2. Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu của đề tài 3
II. TỔNG QUAN VỀ NHỮNG VẤN ĐỂ NGHIÊN CỨU 3
1. Cơ sở lý luận 3
2. Thực trạng hứng thú học tập môn Tin học của học sinh ở trường THPT Cẩm
Thủy 1, Thanh Hóa 4
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 5
I. NHỮNG ĐIỀU KIỆN CỤ THỂ KHI THỰC HIỆN ĐỀ TÀI 5
1. Thực trạng ban đầu 5
2. Phân tích nhiệm vụ 6
II. CÁC BIỆN PHÁP ĐÃ TIẾN HÀNH ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 6
1. Sử dụng giáo án điện tử và tận dụng tối đa các giờ học tại phòng thực hành 6
2. Tích cực dự giờ 7
3. Gây hứng thú cho học sinh trong các tiết học bằng các trò chơi đơn giản 7
4. Gây hứng thú ngay từ phần mở đầu bài học, phần giới thiệu đề mục mới 8
5. Yêu cầu đưa ra của giáo viên phải vừa sức với học sinh 8
6. Gây hứng thú cho học sinh trong các tiết học bằng sơ đồ tư duy 9
7. Thường xuyên củng cố và phát triển hứng thú của học sinh trong giờ học .10
III. HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 10
C. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ 14
II. ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ 14
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 16
TẠO HỨNG THÚ HỌC MÔN TIN HỌC CHO HỌC SINH LỚP 11 TRƯỜNG
THPT CẨM THỦY 1 TRONG CÁC GIỜ GIẢNG TRÊN LỚP

Giáo viên: Phạm Thị Hường

Nghiên cứu thực trạng hứng thú học tập của học sinh lớp 11 trường THPT
Cẩm Thủy 1 đối với môn Tin học. Từ tìm ra hình thức thích hợp, xây dựng những
giải pháp gây hứng thú học tập nhằm phát huy tốt năng lực của học sinh lớp 11CA6
đối với môn Tin học nói riệng và đi đến áp dụng cho học sinh lớp 11 đối với môn
Tin học (thậm chí với cả một số môn học khác nói chung) nhằm nâng cao chất lượng học
tập của học sinh THPT.

Giáo viên: Phạm Thị Hường
2
THPT Cẩm Thuỷ 1

2. Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu của đề tài
Đối tượng nghiên cứu: Đặc điểm hứng thú học tập đối với môn tin học 11 của học sinh
THPT.
Khách thể nghiên cứu: Học sinh lớp 11 trường THPT Cẩm Thủy 1, Huyện Cẩm Thủy,
Thanh Hóa.
Phạm vi nghiên cứu: 94 học sinh (47 học sinh lớp 11CA5 và 47 học sinh lớp
11CA6) trường THPT Cẩm Thủy 1, Huyện Cẩm Thủy, Thanh Hóa.
II. TỔNG QUAN VỀ NHỮNG VẤN ĐỂ NGHIÊN CỨU.
1. Cơ sở lý luận.
1.1. Các khái niệm cơ bản
• Khái niệm hứng thú
Hứng thú là thái độ đặc biệt của cá nhân đối với đối tượng nào đó, nó có ý nghĩa
đối với cuộc sống và có khả năng mang lại khoái cảm cho cá nhân trong quá trình
hoạt động.
Hứng thú biểu hiện ở sự tập trung cao độ, ở sự say mê, hấp dẫn bởi nội dung hoạt
động, ở bề rộng và chiều sâu của hứng thú. Hứng thú làm nảy sinh khát vọng hành
động, làm tăng hiệu quả của hoạt động nhận thức, tăng sức làm việc.
• Khái niệm hứng thú học tập môn Tin học: là thái độ lựa
chọn đặc biệt của người học đối với quá trình của sự lĩnh hội tri thức cũng như kỹ

người kính trọng, không thua kém ai thấp hơn.
Qua đó chứng tỏ mục đích học tập chủ yếu của học sinh THPT hiện nay là để
chuẩn bị cho tương lai của chính các em học để thi đỗ đại học, có việc làm tốt, thỏa
mãn ước muốn bản thân, để giúp đỡ gia đình.
2.2. Thái độ và những nguyên nhân khiến học sinh lớp 11 trường THPT Cẩm
Thủy 1 chán, lười học môn Tin học
• Thái độ của học sinh:
Không phải hiện nay mà đã từ lâu sự thay đổi về mặt tâm sinh lý lứa tuổi và một
số học sinh còn xem môn tin học là một môn phụ, các em chỉ quan tâm đến môn học
mà các em đã định hướng cho nghề nghiệp tương lai sau này nên một số học sinh
chưa thực sự hứng thú với môn học, tạo nên tâm lý coi thường trong môn học.
• Nguyên nhân chủ yếu của sự chán, lười học môn tin học
của học sinh lớp 11 THPT Cẩm Thủy 1:
Qua tìm hiểu tôi nhận thấy nguyên nhân chủ yếu của sự chán, lười học môn
tin học của học sinh là vì các lí do sau đây:
+ Do do cảm thấy môn học khó và không có khả năng đối với môn học.
+ Khó tập trung học tập do nhiều yếu tố bên ngoài tác động, không giữ được ý
chí quyết tâm học tập.
+ Do môn học không đủ sức hấp dẫn với học sinh…
2.3. Những lý do để học sinh học môn này tốt hơn
Qua thực tế giảng dạy tôi thấy rằng ngoài những nguyên do gắn liền với mục đích
học tập, còn có một số nguyên do khác như:
+ Giáo viên tạo được không khí học tập vui vẻ, hấp dẫn.
+ Do có các em có niềm đam mê với môn học.
+ Học để tìm tòi những điều mới mẻ, tư duy logic, sáng tạo hơn.
+ Do ý thức bản thân thấy được tầm quan trọng của việc học, v.v
Tóm lại, sau khi tìm được những nguyên nhân chủ yếu của hiện tượng chán,
lười học và mức độ ảnh hưởng ít hay nhiều của các nguyên do thúc đẩy việc học tập
mà ta có thể đề ra được những biện pháp phù hợp hơn nhằm khuyến khích học sinh
học tập tốt hơn.

Với đặc thù rất quan trọng của môn Tin học cho học sinh phổ thông là thực
hành trên máy tính là bắt buộc và là một cấu thành của bài giảng lý thuyết ; Đối với
môn tin học sẽ là rất khó dạy khi giáo viên hoàn toàn không được dùng máy tính để
minh họa hay thực hành các thao tác mẫu của bài học. Nếu thầy và trò trên lớp được
học tập hoàn toàn với phấn và bảng (học chay), cộng thêm với điều kiện gia đình,
sự quan tâm về tinh thần từ phía gia đình đối với các em không được đồng đều, sự
khập khiễng về ý thức, nhận thức giữa học sinh ở thị trấn và nông thôn cũng gây
không ít khó khăn cho cả thầy và trò trong quá trình dạy và học.

Giáo viên: Phạm Thị Hường
5
THPT Cẩm Thuỷ 1

2. Phân tích nhiệm vụ
Từ thực tế hiện nay về đổi mới phương pháp dạy học, học sinh tự chủ động
chiếm lĩnh kiến thức, giáo viên là người hướng dẫn điều khiển.
Xuất phát từ tâm lý coi môn tin học là môn phụ nên học sinh không chú ý học.
Việc tạo hứng thú học tập cho các em có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao
hiệu quả chất lượng dạy học. Để cung cấp kiến thức khoa học, giáo dục tư tưởng và
rèn luyện kỹ năng cho học sinh, giáo viên phải làm cho học sinh ham mê hứng thú
học tập, làm cho quá trình học tập của các em trở nên tự giác, tạo nên niềm vui trong
sáng và bổ ích, bồi dưỡng cho các em tinh thần học tập, mạnh dạn trước tập thể, tạo
được hưng phấn đồng đều giữa các em để các em có được sự hòa đồng trong nhận thức và học tập.
Việc tạo hứng thú học tập môn tin học cho các em cần phải căn cứ vào các tiêu chí sau:
+ Học sinh đi học đầy đủ
+ Học sinh thuộc bài khi kiểm tra bài cũ.
+ Học sinh hào hứng phát biểu xây dựng bài.
+ Học sinh tập trung chú ý cao, học bài và làm bài đạt kết quả tốt.
Từ đây ta hoàn toàn có thể xây dựng các biện pháp để giải quyết vấn đề đặt ra.
II. CÁC BIỆN PHÁP ĐÃ TIẾN HÀNH ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

kiện thuận lợi để phát huy được sự sáng tạo trong quá trình giảng dạy và cũng là một
biện pháp quan trọng giúp GV luôn chuẩn bị đầy đủ kiến thức và hồ sơ, sổ sách
trước khi đến lớp, tránh được tình trạng dạy chay, thiếu sự chuẩn bị.
3. Gây hứng thú cho học sinh trong các tiết học bằng các trò chơi đơn giản
Học sinh bao giờ cũng thích vừa học vừa chơi, chơi để lĩnh hội tri thức mới từ
trò chơi, chơi để làm cho không khí lớp học trở nên vui vẻ, tạo ra sự đoàn kết giữa
các em, giảm căng thẳng trong các giờ học. Nếu chúng ta chịu khó nghĩ ra các trò
chơi có hàm ý nội dung cần truyền đạt trong trò chơi ấy chắc chắn các em sẽ tiếp thu
kiến thức một cách hiệu quả và không thấy chán mỗi khi đến giờ tin học, nếu giáo
viên biết cách sắp xếp thời gian hợp lý tổ chức trò chơi cho học sinh thì học sinh rất
hào hứng học
* Ví dụ . Trong giờ “Câu hỏi và bài tập”- Tiết 10 theo PPCT Tin 11 giáo viên
có thể thể cho học sinh chơi trò chơi như sau: Chọn 2 đội lên bảng (khoảng 3 học
sinh/ đội) để viết tất cả các từ tiếng Anh thuộc các kiểu dữ liệu chuẩn và các từ khóa
đã học. Học sinh còn lại dưới lớp được chia ra làm cổ động viên tinh thần cho 2 đội
chơi. Như vậy sau trò chơi các em vừa nhớ hết các từ khóa trong tin học lại vừa bổ
sung thêm vốn từ mới trong Tiếng Anh.
* Ví dụ: Để bước vào tìm hiểu ví dụ sắp xếp một dãy số nguyên bằng thuật
toán tráo đổi (Bài 11. Kiểu mảng, mục 1b, ví dụ 2), để các em hiểu ý tưởng của thuật
toán giáo viên có thể cho khoảng 5 học sinh lên bảng chơi trò xếp hàng, sau đó giáo
viên đưa ra nguyên tắc (cách) xếp hàng sao cho người đứng sau luôn cao hơn người
đứng trước. Cứ lần lượt so sánh từng cặp một nếu thấy thỏa mãn điều kiện đã cho
thì tiến hành đổi chỗ, cứ như vậy cho đến khi hết lượt và lặp lại quá trình này cho
tới khi học sinh thấp nhất sẽ đứng đầu hàng, học sinh cao nhất sẽ đứng cuối hàng,
đảm bảo trong hàng người đứng sau luôn cao hơn người đứng trước.
Như vậy sẽ giảm bớt sự trừu tượng trong cách biểu diễn thuật toán, học sinh
thấy được quy luật của sự đổi chỗ các phần tử và các em bị cuốn vào hoạt động và
lời giảng của giáo viên, từ đó giúp các em hiểu chương trình và không còn tâm lý sợ
tìm hiểu chương trình chỉ toàn các câu lệnh mà các em cho là khô khan, khó hiểu.


khai báo và phần thân.
Bên cạnh đó việc đánh giá công bằng, khuyến khích trong việc kiểm tra
miệng đều là những yếu tố góp phần tạo nên không khí hào hứng chung của cả lớp
để chuẩn bị bước vào bài học mới.
5. Yêu cầu đưa ra của giáo viên phải vừa sức với học sinh.
Thực chất của việc học tập là chuỗi vấn đề được đặt ra, được nhìn nhận, rồi được nhận
thức ở mức độ cao hơn. Khi giáo viên giúp các em nắm được cái cốt lõi của một nội dung
sẽ kích thích các em suy luận và tìm tòi, phát triển một nôi dung khác. Phát huy tính tích
cực, chủ động sáng tạo của học sinh

Giáo viên: Phạm Thị Hường
8
THPT Cẩm Thuỷ 1

*Ví dụ: Trong tiết học “Kiểu mảng” – Tiết 34, sau khi học sinh đã học tốt bài
kiểu mảng thì giáo viên yêu cầu các em làm thêm bài tập tương tự trên máy tính.
(Chẳng hạn từ bài toán tìm số lớn nhất của dãy số nguyên hãy suy ra cách viết
chương trình tìm số bé nhất có trong dãy, hoặc từ bài toán sắp xếp dãy số tăng dần
các em hãy suy ra cách viết chương trình sắp xếp dãy số thành dãy giảm dần….)
Với yêu cầu đơn giản như vậy các em sẽ cảm thấy việc giải các bài toán tương
tự các bài toán đã có là vừa sức, kích thích sự ham muốn giải các bài tập mà lâu nay
các em cho là tự mình rất khó có thể giải quyết. Điều này sẽ làm các em có được
niềm vui trước sản phẩm tinh thần của chính mình, tạo được tâm lý thoải mái, vui vẻ
trong các em. Giúp các em chủ động giải bài tập, có thể giải theo cách tương tự bài
giáo viên ra hoặc giải theo cách của các em nghĩ ra
6. Gây hứng thú cho học sinh trong các tiết học bằng sơ đồ tư duy
Từ trước tới nay, chúng ta ghi chép thông tin bằng các ký tự, đường thẳng, con số. Với
cách ghi chép này, chúng ta mới chỉ sử dụng một nửa của bộ não - não trái, mà chưa hề sử
dụng kỹ năng nào bên não phải, nơi giúp chúng ta xử lý các thông tin về nhịp điệu, màu sắc,
không gian và sự mơ mộng.

phân loại kiến thức.
7. Thường xuyên củng cố và phát triển hứng thú của học sinh trong giờ học.
Việc gây hứng thú cho học sinh trong giờ học không chỉ một lần mà phải rèn
luyện thường xuyên từ phút đầu đến phút cuối giờ học. Hơn nữa phải làm cho mức
độ hứng thú ngày càng tăng đến nỗi các em không để ý thời gian trôi đi nhanh chóng
và khi giờ học kết thúc học sinh vẫn còn cảm thấy luyến tiếc.
III. HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Năm học vừa qua với sự áp dụng các biện pháp nói trên đối với những học
sinh lớp 11CA6 (thuộc nhóm thực nghiệm), tôi nhận thấy đa số học sinh đều rất
hứng thú học tập, không khí các giờ học vui vẻ, sôi nổi hơn do các em tích cực xây
dựng bài, số lượng học sinh làm việc riêng trong giờ gần như không còn, qua kiểm
tra và thi học kỳ điểm khá giỏi tăng lên rõ rệt, điểm yếu kém không còn nhiều. Quá
trình thực hiện của tôi diễn ra như sau:
Từ thực trạng đã nêu ở trên, sau 3 tuần đầu tôi bắt đầu áp dụng triệt để và liên
tục một số các biện pháp đã nêu đối với lớp 11CA6, tôi thấy các em có sự tiến bộ
nhiều hơn thể hiện ở thái độ và ý thức với môn học.
Sau 6 tuần thực hiện thường xuyên biện pháp giảng dạy mới tôi thấy có kết
quả rõ rệt, không khí học tập sôi nổi hơn, học sinh phát biểu xây dựng bài nhiều hơn,
học sinh được kiểm tra bài cũ thuộc bài nhiều hơn.

Giáo viên: Phạm Thị Hường
10
THPT Cẩm Thuỷ 1

Hết học kỳ I không còn học sinh nào ngủ gật trong giờ. Điều đặc biệt là tỉ lệ
học sinh yếu, kém giảm đáng kể và tỉ lệ học sinh đạt điểm trung bình, khá tăng lên
khá rõ so với đầu năm học. Lớp thực nghiệm đã có 01 HS đạt điểm giỏi. Cứ liên tục
thực hiện các biện pháp gây hứng thú trong các giờ học cho các em đến cuối năm
học thì kết quả lại càng đáng mừng hơn.
Cuối năm học lớp 11CA5 vẫn còn hiện tượng học sinh làm việc riêng trong

Số HS đạt điểm trung bình 25 25 29 27
Số HS bị điểm yếu, kém
18 19 12 9
Bảng 2. Kết quả thu được kể từ đầu kỳ II đến cuối năm học
Thời điểm
Hết học kỳ 1 Hết năm học
Nhóm đối Nhóm thực Nhóm đối Nhóm thực

Giáo viên: Phạm Thị Hường
11
THPT Cẩm Thuỷ 1 Tiêu chí
chứng nghiệm chứng nghiệm
Số HS vắng học trung bình
trong giờ
1 0 1 0
Số HS ngủ gật trung bình
trong giờ
2 0 1 0
Số HS không chú ý
3 - 4 3- 4 2- 3 1
Số HS thuộc bài cũ
4- 6 8-10 4-10 12-15
Số HS xây dựng bài trung
bình trong giờ
4 7 6 15
Số HS đạt điểm giỏi
0 1 1 2

C. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ
I. NHỮNG KẾT LUẬN
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận khoa học và thực tiễn giảng dạy khối lớp 11
trong 2 năm học, kết quả đạt được qua việc áp dụng các biện pháp nói trên, bản thân
tôi đi đến những kết luận sau đây:
1. Để tạo hứng thú đối với học sinh thì trước hết phải gây hứng thú cho học
sinh ngay từ phần mở đầu bài học, phần giới thiệu đề mục mới.
2. Tiến hành thường xuyên việc dự giờ của các đồng nghiệp lẫn nhau để học
hỏi kinh nghiệm và tăng cường sự chuẩn bị chu đáo cho các bài dạy.
3. Giáo viên cần phải khơi dậy sự yêu thích môn học bằng việc đầu tư thời
gian thiết kế các giáo án điện tử, các sơ đồ tư duy. Trong quá trình giảng dạy giáo
viên phải biết phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh
4. Phương tiện dạy học phải đầy đủ, tuy nhiên không lạm dụng công nghệ
thông tin để xa vào tình trạng chiếu - chép
5. Trong các tiết học phải tạo cho các em sự hứng thú từ đầu cho đến hết tiết
học, tạo cho các em sự hứng thú vui tươi, học để mà vui - vui để mà học, tránh gò ép
đối với học sinh.
6. Trong mỗi giờ học sau mỗi thành quả đạt được của học sinh nếu kèm theo
lời khen ngợi, biểu dương của giáo viên nữa càng khuyến khích các em mạnh dạn
hơn trong việc xây dựng bài.
7. Thường xuyên củng cố và phát triển hứng thú của học sinh trong giờ học
Tin học nếu không các sẽ dễ làm các em quay trở lại sự chán và lười học.
II. ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ
Muốn thực hiện những nội dung trên có hiệu quả đòi hỏi mỗi giáo viên phải
không ngừng nâng cao kiến thức, học hỏi trên mọi phương tiện thông tin để tạo cho
mình một trình độ chuyên môn vững vàng, thường xuyên học hỏi rút kinh nghiệm ở
các đồng nghiệp trong và ngoài nhà trường, Giáo viên cần phải nắm đặc trưng của
bộ môn, có phương pháp dạy học linh hoạt và sáng tạo, phải tìm mọi cách để cải tiến
cách dạy từng phần nhỏ theo hướng tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh, bổ
sung sáng tạo thêm nhiều thủ pháp sinh động, hấp dẫn, đa dạng hóa cách thức truyền

Phạm Thị Hường

Giáo viên: Phạm Thị Hường
15
THPT Cẩm Thuỷ 1

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Hoàng Đức Lâm, Tâm lý học lứa tuổi và tâm lý học sư phạm, Khoa sư phạm, Đại
học Đà Lạt.
2. Nguyễn Quan Uẩn (Chủ biên), 1997, Tâm lý học đại cương - NXB ĐHQG Hà Nội.
3. Hồ Ngọc Đại, 1983, Tâm lý học dạy học - NXB giáo dục.
4. Tuvanhuongnghiep.vn/cam-nang/cam-nang-huong-nghiep/hung-thu-hoc-tap/
hung-thu-nghe-nghep
5. www.thanhnien.com.vn- Bài “Tạo hứng thú học tập cho học sinh” (Ngô Mã
Thiên, Minh Luân)
6. Tuyển tập báo cáo hội sinh viên NCKH lần thứ 8 ĐH Đà Nẵng năm 2012.
Ngoài ra:
- Sử dụng các tài liệu chuyên môn có liên quan.
- Tham khảo các phương pháp dạy học tích cực, dạy học bằng hoạt động, dạy
học bằng bản đồ tư duy, trên mạng Internet.
- Tham khảo các bài viết của các đồng nghiệp trên thư viện bài giảng điện tử
baigiang.violet.vn

Giáo viên: Phạm Thị Hường
16