TÁCH CHIẾT
POLYSACCHARIDE-
PROTEIN TỪ MỘT SỐ
NẤM VIỆT NAM VÀ XÁC
ĐỊNH HOẠT TÍNH SINH
HỌC CỦA CHÚNG
ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC VÀ
PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ 
Thời gian thực hiện: 18 tháng ( Từ tháng 07/ 2004 đến
tháng 12/2005)
Cơ quan chủ trì: VIỆN CÔNG NGHỆ HÓA HỌC

Chủ nhiệm đề tài:
TS. NGUY N CỬU KHOAỄ

Kinh phí
Tổng số: 163.000.000đMục tiêu của đề tài
°
Xác đònh hoạt tính kháng phân bào, là cơ sở
khoa học cho việc sản xuất chế phẩm
Polysaccharide-protein dùng để phòng và điều trò
bệnh ung thư.
°

nhiều tài liệu về hợp chất của polysaccharide-protein được
tách chiết từ các loài nấm dược (Linh Chi, Vân Chi ) có hoạt
tính sinh học rất cao, có khả năng kháng nấm, kháng khuẩn,
kháng tế bào ung thư và còn được sử dụng trong điều chế các
vaccine chống virus.

Ngoài ra các cuộc thử nghiệm còn cho thấy các phân đoạn
polysaccharide-protein còn có khả năng kéo dài sự sống của
các bệnh nhân ung thư, trẻ hóa, kéo dài tuổi thọ cho con người.

Trong 5-10 năm gần đây các chế phẩm của polysaccharide-
protein : PSK (Polysaccharide Krestin) và PSP
(Polysaccharide Peptid) đã được bán rộng rãi ngoài thò trường
và đã đứng đầu trong top 10 loại thuốc chống ung thư bán
chạy nhất tại Nhật Bản với doanh số 556 triệu USD (năm
1985) và chiếm 25.2% tổng chi tiêu của người dân Nhật Bản
cho việc chữa trò các bệnh ung thư (năm 1987).
Tình hình nghiên cứu trong nước:

Một loạt các nhà khoa học (GSTS Nguyễn Lân Dũng, PGS.TS
Nguyễn Hữu Đống ) đã có các công trình về trồng nấm tại
nước ta.

Vài nghiên cứu chi tiết thành phần loài và một số đặc điểm
sinh học họ nấm Linh Chi ở Việt Nam và thăm dò hoạt tính
chống oxy hóa của các dòch chiết từ nấm Linh Chi.


Dùng các phương pháp hóa lý để xác đònh trọng lượng phân
tử của các phân đoạn thu được.

X ác đònh thành phần đường tổng của các phân đoạn thu
được.

X ác đònh thành phần acid amin trong protein của các phân
đoạn thu được.

X ác đònh kháng phân bào của các phân đoạn thu được trên.

X ác đònh hoạt tính chống oxy hóa của các phân đoạn trên.Phương pháp nghiên cứu, cách tiếp cận
vấn đề, kỹ thuật sử dụng

Tách chiết polysaccharide có chứa protein với các dung
môi khác nhau ( H
2
O, MeOH, EtOH, …)

Sử dụng phương pháp đông khô ở nhiệt độ thấp nhằm giữ
nguyên được hoạt tính của Polysaccharide-protein thu
nhận được.

Sử dụng phương pháp sắc ký gel để tách các phân đoạn
có trọng lượng phân tử khác nhau.

Sử dụng các phương pháp sắc ký khí (GC) để xác đònh

Hợp chất Strerol
toàn phần
0.11 - 0.16
Saponin toàn phần 0.3-1.23
(Theo Lê Xuân Thám-Nấm Linh Chi, Cây thuốc quý)Quy Trình Tách Chiết Thô
Quả thể nấm
Chiết với NaOH 5%, ở
30
o
C x 6-12h, lọc
Chiết với Amonium oxalat 1%, đun
hoàn lưu 3h, 5 lần, lọc
Thêm 5 V EtOH,
Lọc
Dòch lọc 4 Cặn 4 Dòch lọc 5 Cặn 5
Dòch lọc 6 Cặn 6
Dòch lọc 7 Cặn 7
F3-2
F2
F3-1
Thêm 5 V EtOH, lọc
Đông
khô
Đông
khô
Đông
khô

Lọc
Dòch lọc 4 Cặn 4 Dòch lọc 5
Cặn 5
Dòch lọc 6 Cặn 6
Dòch lọc 7
Cặn 7
F3-2
F2
F3-1
Thêm 5 V EtOH, lọc
Đông
khô
Thẩm trích
Đông khô
Đông khô
AcOH, pH 5-6, lọc
Cặn
Dòch lọc 1 Cặn 1
Dòch lọc 2 Cặn 2
F1
Dòch lọc 3 Cặn 3
Chiết với nước nóng 100
o
C x 4h x 8 lần
Lọc
Quả thể nấm
1. Sấy khô ở 80
o
C. Nghiền
2. Chiết với EtOH 85% x 16 lần. Lọc

Sắc ký lỏng cao áp ghép khối phổ.
–
Cộng hường từ hạt nhân
3. Xác đònh thành phần Protein

Sắc ký điện di

Sắc ký lỏng cao áp ghép khối phổ.

Cộng hường từ hạt nhân 2 chiều Cosy và Tocsy

IR4. Tính kháng phân bào: do TS Lê Mai Hương thực hiện trên các
dòng tế bào:

Ung thư gan (Hep-G2)

Ung thư màng tử cung (FL)

Ung thư màng tim (RD)
5. Tính kháng oxy hóa:

In vitro:
–
Phương pháp xác đònh hàm lượng Malonyl dialdehyde(MDA)
trong quá trình peroxy hóa Lipid (TBA)
–
Phương pháp Diphenyl-picryl-hydraziyl (DPPH)

Vật liệu Tiêu chuẩn Tài liệu dự báo
Thiết bò, máy móc Qui phạm Sơ đồ
Dây chuyền công nghệ
Đề án, qui hoạch
triển khai
Giống cây trồng
Luận chứng kinh
tế kỹ thuật
Giống gia súc
Chương trình
máy tính
Khác Yêu cầu kỹ thuật, chỉ tiêu chất lượng đối với sản
phẩm tạo ra
T
T
Tên sản phẩm và
chỉ tiêu chất
lượng chủ yếu
Đơn vò
đo
Mức chất lượng Dự kiến
số lượng
sản phẩm
tạo ra
Cần đạt Mức chất lượng
Trong nước Thế giới
1 Phân đoạn

polysaccharide-
protein của nấm
Linh Chi (F2)
gr
Không tan
trong nước
chứa 20%
protein
Chưa có 50T
T
Tên sản phẩm và chỉ
tiêu chất lượng chủ
yếu
Đơn
vò
đo
Mức chất lượng Dự kiến
số lượng
sản phẩm
tạo ra
Cần đạt Mức chất lượng
Trong nước Thế giới
5 Phân đoạn
polysaccharide-
protein của nấm
Vân Chi (F1)
gr


Hoặc chuyển giao cho Xưởng Thực nghiệm của Viện
Công Nghệ Hóa Học để tiếp tục nghiên cứu giai
đoạn 2 thử nghiệm hoạt tính chống tế bào ung thư
trên chuột, xác đònh LD50 của chế phẩm trên và thử
lâm sàng Các tác động của kết quả nghiên cứu

Bồi dưỡng, đào tạo cán bộ KH&CN

Kết quả nghiên cứu được sử dụng trong ngành
y-dược.

Nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn dược liệu
Việt Nam

Nâng cao đời sống của người nông dân Danh sách tổ chức/cá nhân tham gia thực hiện và
phối hợp chính

Cơ quan phối hợp chính:
Viện Sinh Học Nhiệt Đới.
Viện Hóa Học Các Hợp Chất Thiên Nhiên.
Khoa Sinh trường Đại Học Khoa Học Tự Nhiên
T
T

nhiệt Đới
Viện Công
Nghệ Hóa Học
Nt
Nt
Nt

Cán bộ phối hợp chính T
T
Nội dụng các khoản
chi
Tổng số Nguồn vốn
Kinh phí Tỷ lệ(%) NSNN Khác
1 Thuê khoán chuyên
môn
75.000.000 46.0
2 Nguyên, vật liệu,
năng lượng
59.000.000 36.2
3 Thiết bò, máy móc
chuyên dùng
5.000.000 3.1
4 Xây dựng, sửa chữa
nhỏ
5 Chi khác 24.000.000 14.7
Tổng cộng 163.000.000
Chi tiết kinh phí thực hiện