A – PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Để có được cuộc sống độc lập, ấm no, hạnh phúc như ngày hôm nay
nhân dân ta đã trải qua biết bao nhiêu thăng trầm, biến cố, đã hi sinh biết
bao xương máu…Chính vì thế là người dân nước Việt chúng tôi tự hào về
những trang sử vàng của dân tộc ta. Khao khát tìm hiểu về lịch sử dân tộc
đã dẫn đưa chúng tôi đến với chiến dịch Tây Nguyên một trong những
bước ngoặt lớn trong lịch sử đấu tranh giữ nước của Việt Nam chúng ta.
2. Mục đích yêu cầu
Hòa cùng không khí chào mừng 33 năm ngày Miền Nam hoàn toàn giải
phóng thống nhất đất nước, chúng tôi, những sinh viên trường ĐH Công
Nghiệp dưới sự chỉ dẫn nhiệt tình của thầy Nguyễn Minh Tiến Khoa Mác
Lênin đã nghiên cứu đề tài này nhằm trang bị cho chúng tôi vốn kiến thức
về lịch sử dân tộc và phát huy truyền thống yêu nước, đoàn kết của nhân
dân ta.
3. Nội dung đề tài
Tây Nguyên là một địa bàn chiến lược hết quan trọng, mà cả ta và địch đều
cố gắng nắm giữ. Nhưng do nhận định sai lầm hướng tiến công của quân ta,
địch chốt giữ ở đây một lực lượng mỏng, bố phòng có nhiều cơ sở. Căn cứ
vào đó, Hội nghị Bộ Chính trị tháng 10-1974, quyết định chọn Tây
Nguyên làm hướng tiến công chủ yếu trong năm 1975, mở chiến dịch quy
mô lớn ở Tây Nguyên với trận then chốt mở màn Buôn Mê Thuột.Quân
địch tập trung lực lượng mở cuộc phản công nhằm chiếm lại Buôn Mê
Thuột.Nhưng các cuộc phản công của chúng đều bị đnh1 tan. Sau hai đòn
đau ở Buôn Mê Thuột, quân địch mất tinh thần, hàng ngũ chúng rối loạn, từ
đó làm nảy sinh nhưg4 sai lầm lớn về chiến lược.Ngày 16.3, quân ta được
1
lệnh đánh chặn và truy kích địch trên đường chúng rút khỏi Tây
Nguyên.Chiến dịch Tây Nguyên thắng lợi đã chuyển cuộc chiến chống Mĩ
cứu nước sang giai đoạn mới :từ cuộc tiến công chiến lược phát triển thành
cuộc tổng tiến công chiến lược trên toàn chiến trường Miền Nam.

23 Bộ binh Việt Nam Cộng hòa (gồm 3 trung đoàn 44, 45, 53), bảy liên
đoàn biệt động quân (tương đương 10 trung đoàn), 4 thiết đoàn, 1 sư đoàn
không quân số 6, ngoài ra còn các tiểu đoàn bảo an đồn trú. Do phán đoán
sai, cho rằng vùng Bắc Tây Nguyên là nơi sẽ bị đánh đầu tiên, nên hầu hết
lực lượng của họ bố trí tại bắc phần Tây Nguyên để bảo vệ các thị xã Pleiku
và Kon Tum trong khi Nam phần với thị xã Ban Mê Thuột có vai trò trụ cột
phòng thủ Tây Nguyên lại chỉ có sở chỉ huy Sư đoàn 23, một trung đoàn số
53, 3 liên đoàn bảo an, và một liên đoàn biệt động quân số 21.ính trên toàn
mặt trận Tây Nguyên, so với lực lượng QLVNCH, lực lượng bộ binh
QĐNDVN không hơn nhiều. Nhưng do phần lớn quân phòng thủ chốt tại
phía Bắc trong khi quân tấn công tập trung ở phía Nam, nên tại điểm quyết
chiến Ban Mê Thuột, ưu thế của quân tấn công so với quân phòng thủ có tỉ
lệ áp đảo: bộ binh 5:1, thiết giáp 2:1, pháo lớn 2:1
[2]
, cho họ khả năng thắng
lợi chớp nhoáng không cho phép địch cầm cự lâu dài chờ quân phản kích
ứng cứu. Và thực tế đã diễn ra như vậy.
2.1.2. Bố trí lực lượng trên chiến trường
Kể đến là kế hoạch chuẩn bị trực-tiếp được tiến hàng vào ngày 21 tháng 1
năm 1975. Trong phần này, Bộ Tư Lệnh Chiến Dịch hoàn chỉnh thêm vài
bước khác như tiếp tục các hoạt động nghi binh và tái phối trí các đơn vị
theo từng vùng cho mỗi nhiệm vụ. Tại vùng hoạt động gần Ban Mê Thuột
gồm có các thành phần sau đây:
3
Sư Đoàn 316 , Trung Đoàn 95B , Trung Đoàn 24 (thiếu một tiểu đoàn) ,
Tiểu Đoàn 21 (thuộc Đoàn 559) Trung Đoàn Đặc Công 198 , Tiểu Đoàn
Đặc Công 27 , Trung Đoàn Thiết Giáp 273 (thiếu một tiểu đoàn) Trung
Đoàn Pháo Binh 40 và 675 ,Trung Đoàn Phòng Không 232 và 234 Trung
Đoàn Công Binh 7 và 575,Lực lượng vũ trang tỉnh Darlac.Tại vùng hoạt
động gần Đức Lập, Quảng Đức, gồm có:

trung quân bảo vệ Plây Cu thì sáng ngày 10-3, quân và dân Tây Nguyên bất
thần tiến công và nổi dậy ở thị xã Buôn Mê Thuột. Sau hai ngày chiến đấu,
đã nhanh chóng tiêu diệt các cǎn cứ quân sự địch và làm chủ hoàn toàn thị
xã Buôn Mê Thuột.Chiến thắng Buôn Mê Thuột thể hiện sự chỉ đạo tác
chiến rất tài giỏi. Bộ chỉ huy các lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng đã
buộc địch phải tập trung lực lượng về để bảo vệ khu vực Plây Cu, điều sư
đoàn 23 là sư đoàn chủ lực duy nhất ở Tây Nguyên rời khỏi Buôn Mê
Thuột, tạo nên sơ hở lớn ở đây.
Trận thắng tiêu diệt địch giải phóng Buôn Mê Thuột là đòn hiểm đúng
huyệt, làm rung chuyển toàn bộ hệ thống phòng thủ Tây Nguyên, khiến cho
quân địch hết sức bất ngờ choáng váng, thế trận bị đảo lộn dẫn đến sụp đổ
nhanh chóng.
2.2.2. Đập tan cuộc phản kích tiêu diệt sư đoàn 23 ngụy.
Mất Buôn Mê Thuột. Địch hoang mang hoảng hốt. Mỹ - Thiệu lệnh cho
Phạm Vǎn Phú phải lấy lại Buôn Mê Thuột. Chúng cấp tốc đẩy sư đoàn 23
từ Plây Cu xuống Đắc Lắc, tǎng cường thêm trung đoàn thiết giáp số 8, liên
đoàn biệt động số 22. liên đoàn bảo an số 926 cùng nhiều tiểu đoàn bảo an
khác. Chúng chọn Phước An trên đường 21 cách Buôn Mê Thuột 40km về
phía đông làm bàn đạp phản kích. Buôn Mê Thuột đã về tay cách mạng mà
đài Sài Gòn vẫn ra rả :" Cuộc chiến đấu còn tiếp diễn trên đường phố". Đây
5
vừa là đòn tâm lý vừa là mưu đồ tái chiếm Buôn Mê Thuột của Mỹ -
Thiệu.Bộ chỉ huy mặt trận Tây Nguyên hạ quyết tâm đập tan cuộc phản
kích tiêu diệt toàn bộ quân địch ở đây. Mệnh lệnh vừa truyền xuống, lập tức
các đơn vị Quân giải phóng, áp sát địch nhanh chóng đánh chiếm cǎn cứ
trung đoàn 45 chi khu quân sự và quận lỵ Phước An, khống chế các điểm
mà quân địch có thể làm bàn đạp phản kích.Với tinh thần kiên quyết tiến
công, bộ đội giải phóng Tây Nguyên đã hạ quyết tâm nhanh, kịp thời cơ
động lực lượng nhanh chóng đánh địch khi chúng dừng chân chưa vững.
Các chiến sĩ giải phóng đã hình thành nhiều mũi, nhiều hướng áp đảo địch

đánh tiêu diệt địch trên đường giao thông quy mô lớn, phạm vi rộng, Các
đơn vị lực lượng vũ trang giải phóng nghiêm chỉnh chấp hành mệnh lệnh
của Bộ chỉ huy, nhanh chóng vận động chặn đánh địch rút chạy. Các đơn vị
đã xé đội hình chúng ra thành từng mảng để tiêu diệt. Thừa thắng, các
chiến sĩ giải phóng diệt cả bọn địch ở thị xã Hậu Bổn, hỗ trợ nhân dân nổi
dậy giải phóng toàn bộ tỉnh Phú Bổn.Địch hy vọng tháo chạy để bảo toàn
lực lượng nhưng không thoát. Kế hoạch rút quân Tây Nguyên về co cụm ở
ven biển miền Trung bị đập vỡ. Cuộc rút lui chiến lược mà Nguyễn Vǎn
Thiệu gọi là "di tản chiến thuật" đã biến thành một cuộc tháo chạy hoảng
loạn, dẫn tới một kết quả bi thảm là toàn bộ lực lượng quân nguỵ ở Tây
Nguyên bị tiêu diệt và tan rã.Quân và dân Tây Nguyên đã phát huy truyền
thống cách mạng kiên cường, bất khuất, đồng loạt tiến công và nổi dậy
mạnh mẽ, đã quét sạch toàn bộ lực lượng quân sự, đập tan bộ máy kìm kẹp
của địch giải phóng hoàn toàn 4 tỉnh Công Tum, Plây Cu, Đắc Lắc, Phú
Bổn với hơn 60 vạn đồng bào các dân tộc. Quân và dân Tây Nguyên đã loại
khỏi vòng chiến đấu gần 12 vạn tên địch, tiêu diệt sư đoàn bộ binh số 23, 5
liên đoàn quân biệt động, 4 trung đoàn thiết giáp, 8 tiểu đoàn pháo; diệt và
làm tan rã 3 liên đoàn, 24 tiểu đoàn bảo an, 485 trung đội dân vệ, thu 1.250
7
xe quân sự, 110 đại bác, hàng vạn tấn vũ khí, đạn được và phương tiện
chiến tranh.
2.3. Bước ngoặc phản chiến 1975.
Buôn Ma Thuột, ngày 11/3/1975. Trận đánh mở màn cho cú điểm "tử
huyệt" Tây Nguyên, là kết quả tính toán thận trọng và táo báo của những
nhà lãnh đạo Việt NamMất căn cứ cơ bản trụ cột phòng thủ cao nguyên mà
trong tay không còn lực lượng dự bị cơ động nào khả dĩ nào để có thể xoay
chuyển tình thế. Hai sư đoàn dự bị chiến lược là sư đoàn Dù và Thuỷ quân
lục chiến là quá ít và chính họ cũng đang bị uy hiếp dính chặt ở quân khu 1
như các đơn vị đồn trú. Đến ngay như việc trước đó khoảng 2 tháng mất
tỉnh Phước Long cách Sài Gòn chỉ khoảng 100 km mà quân Ngụy quân

Tóm lại, chiến dịch Tây Nguyên kết thúc thắng lợi tạo điều kiện cho
quân và dân ta thừa thắng xông lên, chiến dịch nối tiếp chiến dịch. Sau
chiến dịch Tây Nguyên là đến chiến dịch huế - Đà Nẵng và cuối cùng là
chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, nh6n dân ta quyết tâm giải phóng miền
Nam thồng nhất đất nước trong mùa xuân này ( mùa Xuân năm 1975).
3.Kết quả và ý nghĩa lịch sử
3.1.Kết quả:
Kết quả, ta đã gây thiệt hại và làm tan rã Quân Ðoàn 2/Quân Khu 2 của
Việt Nam Cộng Hòa cùng một bộ phận cơ-động chiến lược của họ. Ta tiêu
diệt Sư Ðoàn 22 và 23, Lữ Ðoàn 3 Nhảy Dù, 8 liên đoàn Biệt Ðộng Quân,
một liên đoàn công binh, 4 thiết đoàn thiết giáp, 10 tiểu đoàn pháo binh,
đánh thiệt hại nặng Sư Ðoàn 6 Không Quân, gây thiệt hại và làm tan rã 7
tiểu khu, 26 chi khu, 50 tiểu đoàn và 51 đại đội Bảo An cùng toàn bộ lực
lượng cảnh sát, dân vệ và phòng vệ dân sự trong 7 tỉnh. Loại khỏi vòng
9
chiến đấu hơn 20,000 lính VNCH, thu và phá hủy 154 máy bay, 1,096 xe,
17,188 khẩu súng cùng toàn bộ các cơ sở hậu cần kỹ thuật của địch ở Tây
Nguyên. Ta chiếm được 5 tỉnh: Kontum, Gia Lai, Darlac, Phú Bổn, và
Quảng Đức.
3.2. Nguyên nhân thắng lợi
• Chiến thắng Tây Nguyên - Sức mạnh của tinh thần đoàn kết quân dân
đoàn kết dân tộc:
Các dân tộc Việt Nam rất tự hào với truyền thống văn hóa và đấu tranh
chống xâm lược rất lâu đời trong lịch sử của dân tộc.Trong suốt thời kì đấu
tranh giải phóng dân tộc,Nhân dân Tây Nguyên đã kiên cường bất khuất
cầm vũ khí phối hợp cùng với bộ đội đánh giặc giữ buôn làng và chính họ
cũng là hậu phương vững chắc, tích cực sản xuất lương thực,đi dân công,
làm đường, gùi đạn, đào hầm; cung cấp tình hình địch và dẫn đường cho bộ
đội… Sự gắn bó với cách mạng, tình đoàn kết quân dân ở Tây Nguyên đã
thấm sâu và trở thành niềm tự hào và nghĩa vụ của mỗi người dân không

chiến chống Mỹ cứu nước của nhân dân ta đi đến thắng lợi hoàn toàn.
3.3.Ý nghĩa lịch sử
Thắng lợi rất to lớn của Tây Nguyên là thắng lợi của sự chỉ đạo chiến lược,
chiến dịch rất tài tình sáng tạo; thể hiện chất lượng chiến đấu cao, sức mạnh
chiến đấu lớn của các lực lượng vũ trang giải phóng; là thắng lợi của cả 3
mũi tiến công quân sự, nổi dậy của quần chúng và vận động binh sĩ địch; là
kết quả của sự hiệp đồng chặt chẽ giữa các hướng trong chiến dịch. Chiến
thắng Tây Nguyên mở ra một cục diện hết sức tốt đẹp tạo nên thời cơ mới
vô cùng thuận lợi cho quân và dân miền Nam xốc tới tiến công và nổi dậy
11
thần tốc, mãnh liệt liên tiếp tiêu diệt các lực lượng sừng sỏ của địch, giải
phóng toàn bộ vùng đồng bằng ven biển chiến lược miền Trung, lập nên
thắng lợi cực kỳ to lớn của miền Nam anh hùng.
C – KẾT LUẬN
1. Kết quả nghiên cứu :
• Hiểu được quá trình đấu tranh giành chính quyền của nhân dân
dưới sự lãnh đạo của Đảng trong giai đoạn qua đó ra được nguyên
nhân thắng lợi,bài học kinh nghiệm cho Đảng từng bước lớn
mạnh đồng thời cũng rút ra được kinh nghiệm ,bài học của bản
thân trong thời kì mới .
• Thấy được sự gian nan vất vả ,sự hi sinh to lớn của ông ta cha để
làm nên những trang sử hào hùng cho tổ quốc ,làm cho bản thân
càng thêm tự hào khi mang trong mình dòng máu lạc hồng .
• Mỗi bản thân tự nhủ ,tự phấn đấu trong thời kì mới để tiếp bước
cha ông trên con đường xây dựng Việt Nam xã hội chủ nghĩa .
• Ngoài ra làm tiểu luận theo nhóm làm cho từng thành viên trong
nhóm có cơ hội tiếp xúc, hiểu nhau,đoàn kết , giúp đơ nhau trong
học tập cũng như trong đời sống
2. Đề xuất và kiến nghị
• Là sinh viên học sinh đang ngồi dưới giảng đường Đại học,chúng

LIỆU (http://www.baophuyen.com.vn)
Phụ lục 6: Binh sĩ sư đoàn 18 bắn cháy xe tăng của quân giải phóng ngày 11/4 giai
đoạn đầu trận Xuân Lộc năm 1975 (http://vi.wikipedia.org)
16
Phụ Lục 7: Du kích miền Nam diệt địch,thu xe bọc thép (http://hanoi.vnn.vn)
Phụ lục 8: phản lực cơ F-100 Supersabre trên vùng trời Tuy Hòa
Nguồn : http://vietnam.ictglobal.net
17
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
 Lịch sử Đảng công sản Việt Nam – Bộ Giáo Dục và Đào Tạo –
NXB Chính Trị Quốc Gia, Hà Nội, 2005.
 Võ Nguyên Giáp . Chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng miền
Nam, thống nhất đất nước . Nhà xuất bản quân đội nhân dân
 Thông tin, tranh ảnh qua mạng Internet:
 http://vietnam.ictglobal.net
 http://hanoi.vnn.vn
 http://vietbao.vn/Phong-su
 http://www.baophuyen.com.vn
 http://vi.wikipedia.org
18
MỤC LỤC
Trang
19