SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI
TRONG DẠY TOÁN LỚP 3
Mục lục
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI TRONG DẠY
TOÁN LỚP 3 1
Mục lục 1
A.PHẦN MỞ ĐẦU 3
a.Phương pháp điều tra 6
b.Phương pháp thực nghiệm 6
B. PHẦN NỘI DUNG 7
CƠ SỞ LÝ LUẬN THỰC TIỄN 7
1.Cơ Sở Lý Luận 7
2.Thực Trạng 8
a)Thuận lợi 8
b)Khó khăn 8
+ Thực trạng chung của nhà trường: 8
+ Thực trạng của lớp chủ nhiệm: 8
c)Thành công 9
Đưa trò chơi vào dạy Toán giúp tiết học trở nên sôi động, thu hút được sự
chú ý của học sinh rất nhiều. Giúp học sinh có thể tư duy, ghi nhớ nội dung
bài học một cách dễ dàng 9
d)Hạn chế 9
e)Mặt Mạnh 9
f)Mặt Yếu 9
3.Giải Pháp Biện Pháp 10
a)Nguyên tắc thiết kế trò chơi: 10
a1. Nguyên tắc vừa sức, dễ thực hiện: 10
a2) Nguyên tắc khai thác và thực hành: 10
b)Quy trình tổ chức trò chơi: 11
THIẾT KẾ TRÒ CHƠI HỌC TOÁN LỚP 3 12
A/ TRÒ CHƠI CÓ NỘI DUNG SỐ HỌC VÀ YẾU TỐ ĐẠI SỐ 12

qua các trò chơi các em sẽ lĩnh hội những tri thức toán học một cách dễ dàng,
củng cố, khắc sâu kiến thức một cách vững chắc, tạo cho các em niềm say mê,
hứng thú trong học tập, trong việc làm. Khi giáo viên đưa ra được các trò chơi
toán học một cách thường xuyên, khoa học thì chắc chắn chất lượng dạy học
môn toán sẽ ngày càng nâng cao.
Thế nhưng, trò chơi đảm bảo được yêu cầu bài dạy, trò chơi đảm bảo “chơi mà
học, học mà chơi” luôn làm “đau đầu” giáo viên, nhất là ở bộ môn toán.
Rất nhiều giáo viên cho rằng môn toán khó thể tổ chức trò chơi nhằm phục vụ
cho kiến thức cần truyền đạt, nhưng khó thể chứ không phải là không thể. Nếu
cố gắng suy nghĩ đầu tư, chúng ta có thể sáng tạo rất nhiều trò chơi nho nhỏ đủ
làm HS vui và thích thú học toán. Chẳng hạn, với bài hát có đoạn: “…Nào các
3
bạn cùng giơ tay ta đếm cho thật đều. Một với một là hai; hai thêm hai là bốn;
bốn với một là năm. Năm ngón tay sạch đều…”.
Chúng ta có thể cho HS lớp 1 khi học toán cộng, hát thật chậm, lặp lại 3 lần kết
quả vừa cộng vào (hát như sau: “với một là hai-hai-hai…”) và kết hợp với giơ
ngón tay đúng như lời hát. Có thể cho từng nhóm hát, xem nhóm nào có nhiều
bạn hát đúng và giơ ngón tay trùng khớp, nhóm đó thắng. Với bài hát Đếm
chuột: “Một con chuột là 1 cái đuôi/ 2 tai và 2 con mắt/ Tính tang là tang tính
tình/ Tính bằng đầu, một đầu là 4 cái chân”, các thầy cô có thể biến thành trò
chơi khi dạy phép nhân. Rất đơn giản là đổi số chuột thì HS phải nhân nhẩm thật
nhanh để hát được số tai, mắt, chân. (Ví dụ “Ba con chuột là 3 cái đuôi, 6 tai và
6 con mắt… ba đầu là 12 cái chân”).
Ở lớp 3, các bài 1/2; 1/3; 1/4; 1/5, giáo viên có thể làm nhiều hình được chia
thành các phần bằng nhau, tô màu hoặc đóng khung số phần mình muốn, rồi
phát cho cá nhân hay từng nhóm nhiều hình, yêu cầu các em chọn số phần tô
màu hay đóng khung đúng theo yêu cầu gắn vào bảng cài, cá nhân hay nhóm
nào làm nhanh và đúng nhiều nhất sẽ thắng. Với trò chơi “Trúc xanh” quen
thuộc, ta có thể sử dụng trong rất nhiều bài như mở các ô số tìm số thập phân
bằng nhau; tìm phân số bằng nhau; tìm các ô số có giá trị bằng nhau của đơn vị

2. Tìm hiểu đặc điểm tâm lý của học sinh tiểu học.
3. Nghiên cứu thực tiễn dạy học toán ở tiểu học.
4. Xây dựng các nguyên tắc để sưu tầm và thiết kế trò chơi học tập.
5. Sưu tầm thiết kế một số trò chơi học tập theo các mạch kiến thức ở
bậc tiểu học.
6. Thực nghiệm tổ chức một số trò chơi học tập.
7. Đề xuất và thử nghiệm một số biện pháp TLSP nhằm nâng cao
hứng thú học môn Toán cho HS. Từ đó đề xuất những kiến nghị sư phạm
cần thiết.
3. Đối Tượng Nghiên Cứu
Học sinh lớp 3H- Trường Tiểu học Phan Chu Trinh.
5
Các trò chơi học tập trong dạy học toán theo định hướng mới nhằm nâng
cao chất lượng giờ học, giúp học sinh học môn toán một cách nhẹ nhàng, tự
nhiên, đạt hiệu quả cao, tạo không khí học tập vui tươi, lành mạnh.
4. Giới Hạn, Phạm Vi Nghiên Cứu:
Các loại sách tham khảo về dạy học toán 3. Sách toán của giáo viên và học sinh
trong chương trình cũ và mới, để thấy được nội dung và phương pháp dạy học
mới là cần thiết.
5. Phương Pháp Nghiên Cứu:
Dùng phương pháp chủ yếu là đàm thoại trao đổi. Việc nghiên cứu được tiến
hành các bước cơ bản như sau:
a. Phương pháp điều tra.
- Lập đề cương cho đề tài nghiên cứu
- Tham khảo ý kiến của đồng nghiệp, nhất là các giáo viên đang trực tiếp
giảng dạy lớp 3. Đồng thời tổ chức gặp mặt các học sinh khối 3, để tìm hiểu
những thuận lợi, khó khăn, những tồn tại, vướng mắc của học sinh khi học
toán
b. Phương pháp thực nghiệm.
- Xây dựng đề tài chi tiết

a) Thuận lợi
- Lớp học khang trang, sạch sẽ, thoáng mát, đảm bảo cho việc học. Phần đa
học sinh sống trên cùng địa bàn nên việc quản lý các em cũng như việc liên
lạc thông tin hai chiều, có nhiều thuận lợi. Ngoài ra, còn được sự quan tâm
của nhà trường. Đội ngũ giáo viên dày dạn kinh nghiệm.
b) Khó khăn
- Do điều kiện công việc của phụ huynh nên việc kem cặp, rèn luyện của các
em còn hạn chế. Hoàn cảnh kinh tế của một số em vẫn còn khó khăn. Thời
gian đầu tư, nghiên cứu cho bài giảng cao, ảnh hưởng không nhỏ đến sự đầu
tư cho các hoạt động và các công tác khác.
+ Thực trạng chung của nhà trường:
- Qua tìm hiểu một số giáo viên dạy lớp 3, tìm hiểu học sinh, tài liệu tham
khảo ở trường tiểu học Phan Chu Trinh, tôi nhận thấy: Phần đa giáo viên
chưa quan tâm nhiều đến việc đưa trò chơi học toán vào giảng dạy. Hoặc có
đưa trò chơi vào giờ học cũng chỉ trong những giờ thao giảng mà thôi. Sở dĩ
có tình trạng trên là do các đồng chí giáo viên chưa nhận thức được hết tác
dụng của trò chơi trong giờ học toán. Vì vậy mà giờ học toán còn trầm học
sinh còn thụ động trong học tập, một số học sinh yếu kém còn ngại học toán,
đến giờ học toán các em không hứng thú dẫn đến kết quả học tập không cao.
+ Thực trạng của lớp chủ nhiệm:
Năm nay tôi được phân công giáo dạy lớp 3H. Lớp tôi có 35 học sinh
trong đó có: 14 em nữ, học sinh dân tộc thiểu số là 4 em. Đa phần các em không
mạnh dạn, tự tin. Từ đầu năm lớp học rất trầm, khi tôi đưa trò chơi học toán vào
áp dụng trong giờ học thì không khí học tập khác hẳn, các em học tập tích cực,
những em chậm chạp cũng năng động hơn. Vì vậy tôi nhận thấy rằng đưa trò
chơi vào giờ học toán ở tiểu học là cần thiết, nhất là trong giờ học toán của lớp
3.
8
c) Thành công
Đưa trò chơi vào dạy Toán giúp tiết học trở nên sôi động, thu hút được sự chú

- Chương trình toán 3 được chia thành 5 mạch kiến thức: Số học và yếu tố đại
số, đại lượng và đo đại lượng, yếu tố hình học, yếu tố thống kê, các dạng
toán giải. Các trò chơi được xây dựng từ các dạng bài tập có chọn lọc của
các tiết học trong 5 mạch kiến thức trên, nhưng có thể mang những cái tên
gợi cảm, gây hứng thú, góp phần hình thành, củng cố hoặc hệ thống kiến
thức.
- Các trò chơi phải giúp học sinh rèn luyện kỹ năng toán học, phát huy trí tuệ,
óc phân tích, tư duy sáng tạo.
- Trò chơi phải phù hợp với quỹ thời gian (Sử dụng trong giờ học từ 5 đến 10
phút), thích hợp với môi trường học tập.
- Trò chơi có sức hấp dẫn, thu hút được sự chú ý, tham gia của học sinh, tạo
không khí vui vẻ, thoải mái.
- Trò chơi cần phải gần gũi, sát thực, phù hợp với tâm lý lứa tuổi học sinh lớp
3. Tổ chức trò chơi không quá cầu kỳ, phức tạp.
a2) Nguyên tắc khai thác và thực hành:
- Sử dụng triệt để yêu cầu, nội dung kiến thức cơ bản, cũng như đồ dùng,
phương tiện có sẵn của môn học (ở thư viện, đồ dùng của giáo viên, học
sinh ).
- Các đồ dùng tự làm của giáo viên khai thác từ những vật liệu gần gũi xung
quanh (Từ các phế liệu như: Vỏ hộp bánh kẹo, đầu gỗ, đầu nứa, nắp chai,
giấy bìa ) sao cho đồ dùng vừa đảm bảo tính khoa học, tính giáo dục, tính
thẩm mỹ nhưng ít tốn kém.
10
- Từ các nguyên tắc trên, tôi đã căn cứ vào nội dung kiến thức trong sách giáo
khoa, căn cứ vào thời gian, mục tiêu đề ra ở mỗi tiết học cũng như đối tượng
học sinh.
b) Quy trình tổ chức trò chơi:
Trò chơi toán học thông qua 5 bước:
 Giới thiệu tên trò chơi;
 Phổ biến luật chơi;

* Ban thư ký ghi kết quả và tổng hợp điểm. Mỗi lần xếp hàng đúng thứ tự,
nhanh, không ồn ào, xô lấn, làm lộn xộn, cho 10 điểm. Xếp chậm, không thẳng
12
hàng, mất trật tự trừ 2 điểm. Đội nào xếp sai không ghi điểm. Sau 5 phút kết
thúc trò chơi đội nào nhiều điểm sẽ thắng cuộc.
Trò chơi có thể sử dụng ở các tiết: So sánh các số trong phạm vi
10 000 bài tập số 2 trang 101. So sánh các số trong phạm vi 100 000 bài
tập số 4 trang 147.
2. Trò chơi thứ 2: Kết bạn
* Mục đích, yêu cầu:
- Rèn luyện, củng cố kỹ năng tính nhẩm nhanh các phép tính cộng, trừ
hoặc nhân, chia (số tròn chục, tròn trăm).
- Luyện tác phong nhanh nhẹn, tinh mắt.
* Chuẩn bị chơi: Giáo viên chuẩn bị 10 đến 15 tấm bìa hình chữ nhật
kích thước 10 x 15cm; có dây đeo. Mỗi tấm đều ghi một phép tính hoặc kết quả
tương ứng.
Ví dụ: Tiết cộng trừ các số có 3 chữ số (không nhớ) bài tập số 1, trang 4
Nội dung ghi trong thẻ như sau:
300 + 400 500 + 40 300 504
700 + 400 700 540 124
100 + 20 + 4 500 + 4 700 - 200 - 20 480
* Thời gian chơi: từ 5 đến 7 phút
* Cách chơi: Học sinh xung phong lên rút thẻ của mình, sau đó tất cả đội
tập hợp thành vòng tròn, các em đeo thẻtrước ngực, mỗi em tự quan sát số thẻ
của mình đứng trước và sau số thẻ của bạn nào trong nhóm mình. Tự tính nhẩm
kết quả hoặc phép tính tương ứng với kết quả hoặc phép tính ghi trên thẻ của
mình.
* Yêu cầu cả đội lặc cò cò, vửa hát vừa vỗ tay cùng cả lớp: “Lặc cò cò
cho cái giò nó khỏe, đi xen kẽ cho nó khỏe cái giò”. Khi giáo viên hô “Tìm bạn!
Tìm bạn!” các em phải nhanh chóng tìm và chạy về với bạn đeo thẻ có kết quả