Tuần 1 (Từ tiết 1 -> tiết 4) Ngày soạn :
Ngày giảng :

Tiết 1 + 2 : TÔI ĐI HỌC
A. Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
- Cảm nhận được tâm trạng tới lớp, cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật “ tôi ” ở
buổi tựu trường đầu tiên trong đời.
- Thấy được ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi dư vị trữ tình man mác của
Thanh Tịnh.
B. Chuẩn bị
- Tranh, ảnh buổi tựu trường
C. Tiến trình các hoạt động dạy và học
1. Bài cũ : KT sách, vở
2. Bài mới : Giới thiệu : Trong cuộc đời mỗi con người, những kỷ niệm tuổi học trò
thường được lưu giữ lâu bền trong trí nhớ. Đặc biệt, đáng nhớ hơn là các kỷ niệm,
ấn tượng của ngày tựu trường đầu tiên…
Hoạt động của giáo viên – học sinh Nội dung cần đạt
Hoạt động 1 :
- HS đọc CT. Em hiểu gì về tác giả, tác
phẩm?
- Đọc giọng chậm, dịu, hơi buồn, lắng
sâu. Chú ý lời nhân vật tôi, người mẹ,
ông đốc.
- Đọc lại các CT : 2, 6, 7.
- Kỉ niệm ngày đầu tiên đến trường của
“tôi” được kể theo trình tự không gian
và thời gian nào?(trên đường tới trường
→ nhìn thấy ngôi trường → ngồi vào
chỗ của mình; từ hiện tại nhớ về dĩ
vãng)

(đông người, ai cũng đẹp)
- Cảnh tượng được nhớ lại có ý nghĩa
gì?
(Không khí ngày khai trường, tinh thần
hiếu học, tình cảm sâu nặng của tác giả
đối với mái trường)
- Hình ảnh so sánh : “ Trường… như cái
đình ” có ý nghĩa gì?
- Khi tả những học trò nhỏ tuổi lần đầu
tiên đến trường học, tác giả dùng hình
ảnh so sánh nào? ý nghĩa của hình ảnh
so sánh đó?
(Miêu tả sinh động, khát vọng bay
bổng)
Hoạt động 4 :
- Khi chờ nghe đọc tên, cảm giác của
NV “tôi” như thế nào?
Hoạt động 5 :
- Em suy nghĩ gì về tiếng khóc của các
a. Khi cùng mẹ đi trên đường tới
trường
- Có sự thay đổi lớn trong lòng
- Thấy mình lớn lên, nhận thức về sự
nghiêm túc học hành
- Cảm thấy trang trọng, đứng đắn với
bộ quần áo mới, vở mới.
- Muốn được chững chạc như bạn
b. Khi đứng giữa sân trường
- Cảm thấy mình bé nhỏ so với trường
→ lo sợ

III. Tổng kết
Ghi nhớ (SGK)
IV. Luyện tập
- BT1 : Gợi ý
- Dòng cảm xúc ấy diễn biến ntn trong
bước tựu trường đầu tiên của NV “tôi”?
- Dòng cảm xúc ấy được bộc lộ ra sao?
(thiết tha, gắn bó với những kỷ niệm
thời thơ ấu; yêu quý, nhớ một cách sâu
sắc, chi tiết)
V. Hướng dẫn học ở nhà
- Phân tích tâm trạng NV “tôi” trong buổi tựu trường đầu tiên.
- Làm BT2 (SGK); 1, 2, 4 (SBT)
- Soạn cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ.
D. Đánh giá điều chỉnh kế hoạch. ____________________________________________
Ngày soạn :
Ngày giảng :
3
Tiết 3 : CẤP ĐỘ KHÁI QUÁT CỦA NGHĨA TỪ NGỮ
A. Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
- Hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ khái
quát của nghĩa từ ngữ.
- Rèn luyện tư duy trong việc nhận thức mối quan hệ giữa cái chung và cái
riêng.
B. Chuẩn bị
- Bảng phụ

1. Lập sơ đồ
a. Y phục :
- Quần : quần đùi, quần dài…
- Áo : áo dài, áo sơ mi…
b.Vũ khí :
-Bom : bom bi
-Súng : súng trường, đại bác
4
điểm, nhận xét.
Bài 4:
- Chia nhóm thảo luận, phát phiếu
học tập.
- Mỗi nhóm đại diện một em lên
chữa 1 ý - giáo viên nhận xét.
BT2 :
a. Chất độc
b. Nghệ thuật
c. Thức ăn
d. Nhìn
e. Đánh
BT3 :
c. Hoa quả : quả cam, quả bưởi, quả
dứa…
d. Họ hàng : ông, bà, cha, mẹ, bác, cô…
e. Mang : xách, khiêng, gánh…
BT4 :
a. Thuốc lào
b. Thủ quỹ
c. Báo điện
d. Hoa tai

là ai?.
? Văn bản miêu tả sự việc gì? Sự việc đó
đã hay đang diễn ra?.
? Hồi tưởng lại sự việc lần đầu tiên đi
học nhằm mục đích gì?
⇒
Giáo viên: Chủ đề của văn bản.
- Bài tập: Bánh trôi nước - HXH.
? Đối tượng bài thơ đề cập đến.
? Qua hình tượng bánh trôi nước t/giả
muốn nói lên điều gì?
⇒
G/v: Chủ đề của bài thơ.
? Qua 2 nội dung vừa tìm hiểu, em hiểu
thế nào là chủ đề của văn bản?.
? Chỉ rõ đối tượng và vấn đề chính
trong chủ đề của văn bản “Thiên
trường ”.
Nội dung cần đạt
I. Chủ đề của văn bản.
- Đối tượng: Tôi.
- Vấn đề chính: Hồi tưởng ngày đầu tiên
đi học.
→ Cảm giác trong sáng nảy nở trong
lòng tôi ở buổi tựu trường đầu tiên.
- Đối tượng: Bánh - Vẻ đẹp
- Vấn đề chính: Số phận
* Ghi nhớ 1:
- Đối tượng: Cảnh ở phủ Thiên Trường
-> T/yêu thiên nhiên

Chỉ ra tính thống nhất về chủ đề của
văn bản: Tiếng gà trưa - L7.
- Chủ đề: Đ.tượng: Tiếng gà trưa.
có thật, có thể là tưởng tượng, có thể
II. Tính thống nhất về chủ đề của văn
bản.
- Nhan đề → hiểu ngay văn bản muốn
nói về chuyện: “Tôi đi học”.
- Các từ ngữ: ngập ngừng, e sợ, rụt rè,
lúng túng.
- Từ: Tôi, lúng túng được nhắc lại nhiều
lần.
- Các câu:
+ Hôm nay tôi đi học.
+ Hàng năm.
+ Tôi quên sao được.
+ Tôi bặm môi.
Mẹ dắt tay
- Dòng hồi tưởng: Khi đến trường
Ngồi trong lớp
- Chọn phương thức biểu đạt.
* Ghi nhớ 2:
Văn bản có tính thống nhất về chủ đề
khi chỉ biểu đạt chủ đề đã được xác định
không xa rời hay lạc sang chủ đề khác.
- Tính thống nhất về chủ đề:
7
V/đề chính: Tiếng gà
gợi lên trong lòng người
chiến sỹ trẻ t/cảm gđ

+ Rừng cọ.
8
+ ích lợi của cây cọ.
+ Tình yêu thủy
⇒ Tất cả đều hướng về chủ đề.
V. Hướng dẫn học ở nhà
- Học thuộc ghi nhớ
- Làm BT3 (SGK); 3, 4 (SBT)
- Soạn : Bố cục văn bản
D. Đánh giá điều chỉnh kế hoạch. ____________________________________________
Ngày soạn :
Ngày giảng :
Tuần 2 (Từ tiết 5 -> tiết 8)

Tiết 5 + 6 : TRONG LÒNG MẸ
Nguyên Hồng
A. Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
- Hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của NV chú bé
Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú đối với mẹ.
- Bước đầu hiểu được văn hồi kí và đặc sắc của thể văn này qua ngòi bút của
Nguyên Hồng : Chất trữ tình, lời văn tự truyện chân thành, giàu sức truyền cảm
B. Chuẩn bị
- Ảnh tác giả
- Hồi kí “ Những ngày thơ ấu ”
C. Tiến trình các hoạt động dạy và học
1. Bài cũ :

tanh bẩn?
- Qua phân tích, em thấy bà cô là người ntn?
- Khi kể về cuộc đối thoại của người cô với
bé Hồng, tác giả đã sử dụng NT gì?
(tương phản, đặt hai tính cách trái ngược :
hẹp hòi, tàn nhẫn của người cô > < tâm hồn
trong sáng, giàu tình thương của bé Hồng)
-Nhận xét về ý nghĩa của phép tương phản
đó?
(Làm bật tính cách tàn nhẫn của người cô)
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
2. Tác phẩm
- “ Những ngày thơ ấu ” (hồi kí) gồm
9 chương.
- “ Trong lòng mẹ ” là chương IV
3. Đọc, tìm hiểu chú thích
4. Bố cục : 2 phần
II. Phân tích
1. Nhân vật bà cô
- Cử chỉ : cười hỏi, rất kịch
- Giọng nói : ngọt ngào
- Lời lẽ : mỉa mai, cay độc, nhiếc
móc
→ Là người lạnh lùng, độc ác, tàn
nhẫn
10
Hoạt động 3 :
- Theo dõi phần đầu VB, em thấy cảnh ngộ
bé Hồng có gì đặc biệt?

- Qua đoạn trích, hãy chứng minh rằng văn
Nguyên Hồng giàu chất trữ tình?
- Đoạn trích là bài ca thiêng liêng về tình
mẫu tử.Em có đồng ý với nhận xét này
2. Nhân vật bé Hồng
a. Những ý nghĩ, cảm xúc của chú bé
khi trả lời người cô
- Phản ứng thông minh xuất phát từ
sự nhạy cảm và lòng tin yêu mẹ ( cúi
đầu không đáp → cười và đáp lại)
- Đau đớn, phẫn uất (lòng thắt lại,
khoé mắt cay cay, nước mắt ròng
ròng…)
- Căm tức thành kiến và cổ tục xã
hội.
- Quyết tâm trả thù mãnh liêt.
b. Cảm giác sung sướng cực điểm
khi được ở trong lòng mẹ.
- Đuổi theo xe với cử chỉ vội vã, sốc
sốc, lập cập.
- Lên xe và khóc nức nở.
- Chìm ngập trong cảm giác vui
sướng, rạo rực, ấm áp.
→ Bé Hồng có nội tâm sâu sắc, yêu
mẹ mãnh liệt, khao khát yêu thương.
IV. Tổng kết
Ghi nhớ (SGK)
11
không? Vì sao?
- Qua đoạn trích, em hiểu thế nào là hồi kí?

- Chữa BT 4, 5
2. Bài mới
Hoạt động của giáo viên – học sinh Nội dung cần đạt
Hoạt động 1 :
- HS đọc VD (SGK)
- Các từ in đậm trong đoạn trích có nét
I. Thế nào là trường từ vựng
1.VD
- Các từ : mặt, mắt, da, gò má, đầu, cánh
12
chung nào về nghĩa?
- Qua phân tích VD, em hiểu thế nào là
trường từ vựng? Cho một vài VD?
(Dụng cụ nấu nướng)
- HS đọc ghi nhớ
Hoạt động 2 :
- HS đọc VD trường từ vựng “ mắt ”
(SGK)
- Các từ thuộc trường “ mắt ” ở VD a
thuộc các từ loại nào?
- Từ “ ngọt ” có thể thuộc những trường
từ vựng nào?
- HS đọc VD d
- Các từ in đậm trong đoạn trích được
tác giả sử dụng với biện pháp NT nào?
Hoạt động 3 :
- HS đọc VB “ Trong lòng mẹ ”
- Cá nhân suy nghĩ
- Chú ý tính nhiều nghĩa của các từ
- Thảo luận nhóm

- Khứu giác : mũi, thơm, điếc, thính…
- Thính giác : tai, nghe, điếc, rõ, thính…
BT5 : Tìm các trường từ vựng của mỗi
từ
- Lạnh :
+ Trường thời tiết : lạnh lẽo, mát mẻ, ấm
ấp…
13
- HS đọc kỹ đoạn thơ
- Các từ : chiến trường, vũ khí, chiến sĩ
vốn thường dùng ở lĩnh vực quân sự
nhưng ở đây được dùng để nói về lĩnh
vực nào?
+ Trường tình cảm : lạnh lùng, lạnh
nhạt, nồng ấm, nồng hậu…
- Lưới :
+ Trường công cụ (lưới, câu, giậm,
vó…)
+ Trường hành động (lưới, câu, đánh
giậm, thả vó…)
+ Trường kĩ thuật, chiến thuật (lưới
điện, mạng lưới, cán bộ…)
BT6 :
Tác giả đã chuyển những từ in đậm từ
trường “ quân sự ” sang trường “ nông
nghiệp ”
V. Hướng dẫn học ở nhà
- Học thuộc ghi nhớ
- Làm BT : 3, 7 (SGK)
D. Đánh giá điều chỉnh kế hoạch.

phần là gì? Các phần của VB quan hệ
với nhau ntn?
Hoạt động 2 :
- Phần thân bài VB “ Tôi đi học ” kể về
những sự kiện gì? Các sự kiện ấy được
sắp xếp theo thứ tự nào?
- Hãy chỉ ra diễn biến của tâm trạng của
bé Hồng trong phần thân bài?
I. Bố cục văn bản
1. VB : Người thầy đạo cao đức trọng
- VB có ba phần :
+ Mở bài (Từ đầu… danh lợi) : giới
thiệu tổng quát NV.
+ Thân bài (tiếp…vào thăm) : Kể rõ đạo
cao đức trọng của NV.
+ Kết bài (còn lại) : Khi NV mất, mọi
người đều thương tiếc.
- Mối quan hệ giữa các phần :
+ MB : Giới thiệu NV
+ TB : NV sẽ được làm rõ
+ KB : tôn cao, nhấn mạnh thêm
2. Ghi nhớ 1, 2 (SGK)
II. Cách bố trí, sắp xếp nội dung phần
thân bài của văn bản
1. VD :
a. Tôi đi học
- Hồi tưởng những kỷ niệm về bước tựu
trường.
+Cảm xúc :
• Trên đường đến trường

- Là người tài cao
- Là người đạo đức, được học trò kính
trọng
III. Luyện tập
BT1 :
a. Theo thứ tự không gian : nhìn xa - đến
gần - đến tận nơi - đi xa dần
b. Theo thứ tự thời gian : về chiều, lúc
hoàng hôn
c. Hai luận cứ được sắp xếp theo tầm
của chúng (đoạn 2, 3) đối với luận điểm
cần chứng minh (đoạn 1)
V. Hướng dẫn học ở nhà
- Học thuộc ghi nhớ - Làm BT 2, 3 (SGK); 3, 4(SBT)
- soạn bài:Tức nước vỡ bờ
D. Đánh giá điều chỉnh kế hoạch. ____________________________________________
16
Tuần 3 (Từ tiết 9 -> tiết 12) Ngày soạn :
Ngày giảng :
Tiết 9 : Tức nước vỡ bờ
(Trích “ Tắt đèn”)
Ngô Tất Tố
A. Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
- Qua đoạn trích, ta thấy được bộ mặt tàn ác bất nhân của chế độ xã hội
đương thời và tình cảnh đau thương của người nông dân cùng khổ trong XH ấy.
- Cảm nhận được cái quy luật của hiện thực : có áp bức có đấu tranh, thấy

Nghị Quế có đủ tiền nộp sưu cho
chồng và em chồng không?
- Qua đó, em thấy tình thế của chị
Dậu ntn?
Hoạt động 3 :
- Cai lệ là chức danh gì? (tay sai mạt
hạng)
- Tên cai lệ có mặt ở làng Đông Xá
với vai trò gì? (thúc sưu của những
người còn thiếu)
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
2. Tác phẩm
→ Chú thích
3. Đọc, tìm hiểu chú thích
4. Tóm tắt
II.Phân tích
1. Tình thế của chị Dậu
- Bọn tay sai đi thúc sưu
- Anh Dậu là người thiếu sưu
- Chị Dậu không có tiền nộp sưu.
→ Bảo vệ chồng trong tình thế nguy ngập.
2. Nhân vật cai lệ
18
- Hắn và tên người nhà Lí trưởng
xông vào nàh anh dậu với ý định gì?
(thu nốt suất sưu của người em đã
chết)
- Thái độ, cử chỉ, hành động và ngôn
ngữ của tên cai lệ được thể hiện ntn?

về tính cách chị Dậu? Hiểu gì về xã
hội TDPK đương thời?
- Thái độ hống hách
- Ngôn ngữ hách dịch
- Hành động vũ phu
→ Là kẻ tàn bạo, không chút tình người
3. Nhân vật chị Dậu
- Cố thiết tha van xin
- Cự lại
+ Bằng lí lẽ : vị thế của kẻ ngang hàng, sẵn
sàng đè bẹp đối phương.
+ Bằng lực : sức mạnh tiềm tàng.
→ Chị Dậu yêu thương chồng tha thiết
III. Tổng kết
-ND : Ghi nhớ
19
- Nét đặc sắc về NT của đoạn trích là
gì?
-NT : Khắc hoạ nhân vật sinh động, miêu
tả tâm lý nhân vật chân thực hợp lý.
V. Hướng dẫn học ở nhà
- Học bài, tập đọc diễn cảm
- Soạn bài : Lão Hạc
D. Đánh giá điều chỉnh kế hoạch. ____________________________________________
Ngày dạy:
Ngày soạn:
Tiết 10 : Xây dựng đoạn văn trong văn bản

- HS đọc đoạn 2b
- Tìm câu nêu ý khái quát của đoạn?
- Em hãy cho biết vị trí và cấu tạo của
câu chủ đề trong đoạn văn?
- Em hiểu thế nào là từ ngữ chủ đề và
câu chủ đề của đoạn văn? Chúng đóng
vai trò gì trong VB?
Hoạt động 2 :
- Hãy phân tích và so sánh xách trình
bày ý của các đoạn văn trong văn bản
trên ?
- Đoạn 1 có câu chủ đề không ?
- Yếu tố nào duy trì đối tượng trong
đoạn văn ?
- Mối quan hệ ý nghĩa giữa các câu
trong đoạn văn NTN ?
- ND của đoạn vă được trình bày theo
trình tự nào ?
- Câu chủ đề của đoạn 2 được đặt ở vị trí
nào ?
I. Thế nào là đoạn văn
1.VB : Ngô Tất Tố và tác phẩm “ Tắt
đèn ”
-Đoạn văn :
+Vai trò
+Hình thức
+Nội dung
+Số lượng câu
2. Ghi nhớ 1 (SGK)
II.Từ ngữ chủ đề và câu chủ đề trong

- Qua đó , em hiểu có mấy cách trình
bày ND trong đoạn văn ?
Hoạt động 3 :
- Đoạn 2b
+ Câu chủ đề cuối đoạn
+ ND trình bày theo trình tự : các ý cụ
thể đến ý kết luận
2. Ghi nhớ (sgk )
II. Luyện tập
Bài 1 : VB có 2ý ; 2đoạn
Bài 2 : cách trình bày ND trong đoạn
văn
+ a : diễn dịch ( câu 1 : câu chủ đề )
+ b : Song hành ( không có câu chủ đề )
V. Hướng dẫn học ở nhà
- Thuộc ghi nhớ
- Làm bài tập 3 ,4 ( SGK )
D. Đánh giá điều chỉnh kế hoạch. ____________________________________________
Ngày dạy:
Ngày soạn:
Tiết 11 + 12 : VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 1
A. Mục tiêu cần đạt
- Ôn lại cách viết bài văn tự sự; chú ý tả người, kể việc, kể những cảm xúc
trong tâm hồn mình.
- Luyện tập viết bài văn đoạn văn
B. Chuẩn bị
1. GV : Đề bài, đáp án.


_______________________________________________
23

Tuần : 4 (Từ tiết 13 -> tiết 16) Ngày soạn :
Ngày giảng :

Tiết 13 + 14 : Lão Hạc
Nam Cao
A. Mục tiê u cần đạt
Giúp HS :
- Thấy được tình cảnh khốn cùng và nhân cách cao quý của NV lão Hạc, qua
đó hiểu thêm về số phận đáng thương và vẻ đẹp tâm hồn đáng trọng của người
nông dân Việt Nam trước cách mạng tháng 8.
- Thấy được lòng nhân đạo sâu sắc của nhà văn (qua NV ông giáo) : thương
cảm đến xót xa và thật sự trân trọng đối với người nông dân nghèo khổ.
- Bước đầu hiểu được đặc sắc NT truyện ngắn Nam Cao : khắc họa NV tài
tình, cách dẫn truyện tự nhiên, hấp dẫn, sự kết hợp giữa tự sự, triết lí với trữ tình.
B.Chuẩn bị
- Ảnh tác giả.
C. Tiến trình các hoạt động dạy và học
1. Bài cũ :
- Phân tích diễn biến tâm lí của chị dậu trong đoạn trích. Theo em, sự thay đổi tháu
độ của chị có được miêu tả chân thực, hợp lí không? Qua đoạn trích, em có nhẫnét
ntn về bản chất tính cách của chị.
2. Bài mới : Giới thiệu : nhà văn và tác phẩm
Hoạt động của giáo viên – học sinh Nội dung cần đạt
Hoạt động 1 :
- Yêu cầu đọc : Giọng điệu biến hoá đa
dạng, phù hợp với ngôn ngữ đối thoại.

người ntn?
- Tại sao lão Hạc lại tử tự bằng cách ăn
bả chó?
(một ý muốn tự trừng phạt ghê gớm)
- Em hiểu ntn về nguyên nhân cái chết
của lão Hạc?
- Từ đó, em có suy nghĩ gì về số phận
người nông dân? (cơ cực, đáng thương ở
những năm đen tối trước CMT8)
+ Vì sao còn tiền (30 đồng), vườn (3 sào)
mà lão Hạc phải tìm đến cái chết?
+ Qua việc lão Hạc thu xếp, nhờ cậy ông
giáo, em có suy nghĩ gì về tính cách của
lão.
- Suy nghĩ của em về NV lão Hạc?
Hoạt động 3 :
-Em thấy thái độ, tình cảm của NV “ tôi ”
đối với lão Hạc ntn?
(Khi nghe lão Hạc kể chuyện, cách cư xử,
những ý nghĩ về tình cảnh, nhân cách lão
Hạc)
- Em hiểu thế nào về ý nghĩ của NV “ tôi
” qua đoạn “ Chao ôi! … che lấp mất”
- Hai lần NV “ tôi ” cảm thấy cuộc đời
đáng buồn. Điều đó có ý nghĩa gì?
(vừa có giá trị tố cáo sâu sắc lại mang ý
nghĩa nhân đạo cao cả)
- Suy tính, đắn đo nhiều lắm → việc rất
hệ trọng.
- Cõi lòng vô cùng đau đớn, xót xa, ân