BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CƠNG NGHIỆP TP. HỒ CHÍ MINH
KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
BÀI THU HOẠCH
BỘ MƠN: ĐƯỜNG LỐI CÁCH MẠNG VIỆT NAM
BÁO CÁO CHUYẾN THAM QUAN
BẢO TÀNG CHỨNG TÍCH CHIẾN TRANH
GVHD : LÊ VĂN HÙNG
SVTH : PHẠM THỊ HƯƠNG
MSSV : 09259211
NĂM HỌC : 2009 - 2011
Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 05/2010
BẢO TÀNG
CHỨNG TÍCH CHIẾN TRANH
Địa chỉ: Số 28, đường Võ Văn Tần, Quận 3, TP. Hồ Chí Minh
ĐT: 08.39303112 Fax: 08.39305153 Email:
Tham quan Bảo tàng Chứng tích chiến tranh - Ngày 25/05/2010
LỜI MỞ ĐẦU
Tôi không muốn xem đây là một bài thu hoạch môn học “Đường Lối cách mạng
Việt Nam” mà là một cuốn hồi ký đi tìm lại lịch sử của một người trẻ tuổi. Bởi khi
bước chân đến nơi này tôi đã tìm lại được nhiều thứ mà mình vô tình lãng quên. Có lẽ
không chỉ riêng với tôi mà là với thế hệ trẻ bây giờ.
Chuyến tham quan này ban đầu chỉ là việc tìm tòi tài liệu phục vụ cho bài thu
hoạch được tốt hơn, để có được điểm cao cho môn học, nhưng khi quan sát và cảm
nhận về các cuộc chiến tranh Việt Nam thông qua những hiện vật, tư liệu tại Bảo tàng
chứng tích, tôi biết tôi không chỉ đơn giản là đến xem cho vui hay chụp những hình ảnh
lạ mắt làm kỷ niệm như các chuyến tham quan khác, mà là đi sâu vào tìm hiểu từng chi
Mạng), con của vua Gia Long. Sau khi lên ngôi, Minh Mạng cho lập ngôi chùa to tại
nơi mình chào đời và đặt tên là Khải Tường nhằm “tạ ơn Quốc Vương Thủy Tố” và cầu
mong cho triều đại thịnh vượng.
Sáng ngày 28-4, Bảo tàng Chứng tích chiến tranh TP. Hồ Chí Minh được chính
thức khánh thành sau gần 9 năm xây dựng. Đây là công trình nằm trong danh mục công
trình xây dựng chào mừng 35 năm giải phóng niềm Nam thống nhất đất nước của TP.
Hồ Chí Minh.
Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh được khởi công xây dựng từ ngày 27-7-2002,
với diện tích sàn trên 5.000 m², tổng mức kinh phí đầu tư hơn 11 tỉ đồng. Tháng 3-
2003, bảo tàng được nâng cấp, làm thêm tầng hầm khối nhà hành chính, thay đổi trang
trí nội thất, trang thiết bị, cây xanh sân vườn, trưng bày ngoài trời. Tháng 7-2007, bảo
tàng tiếp tục được xây dựng nâng cấp, cải tiến trang thiết bị, hiện đại hóa hình thức
trưng bày, nội dung phong phú nhằm phục vụ khách tham quan trong và ngoài nước.
Bảo tàng mở cửa phục vụ khách tham quan từ ngày 4-9-1975 với tên gọi là Nhà
Trưng bày tội ác Mỹ - Ngụy. Ngày 10 tháng 11 năm 1990 đổi tên thành “Nhà trưng bày
tội ác chiến tranh xâm lược”. Đến ngày 04 tháng 7 năm 1995 (một tuần trước khi Tổng
Thống Hoa Kỳ Bill Clinton tuyên bố thường hóa quan hệ ngoại giao với Việt Nam),
Bảo tàng này lại đổi tên thành “Bảo tàng Chứng tích chiến tranh” như ngày nay.
Được thành lập ngày 4 tháng 9 năm 1975, bảo tàng trưng bày các hiện vật, hình ảnh trong
chiến tranh Việt Nam với các chủ đề: lính Mỹ tàn sát, tra tấn, tù đày dân, rải chất độc hoá
học, phá hoại miền Bắc.
2. Quy mô bảo tàng
Bảo tàng có các phòng trưng bày sau:
- Phòng trưng bày những sự thật lịch sử
- Hình ảnh nhân dân thế giới ủng hồ Việt Nam kháng chiến
- Phòng trưng bày hiện vật và hình ảnh các loại vũ khí của quân đội Mỹ
- Các hình thức tra tấn và nạn nhân của các nhà tù thời Mỹ - Ngụy
- Các thế lực phản cách mạng, chống phá cách mạng Việt Nam
Và trên hết là tìm hiểu quá khứ của một thời chiến tranh đã qua
Ngay từ cổng vào là khu trưng bày ngoài trời “Các loại vũ khí, phương tiện Mỹ sử
dụng trong chiến tranh Việt Nam”. Chiếc máy bay phản lực chiến đấu hiện đại nhất thời
đó như Air Force, máy bay trinh sát chiến đấu tự động chụp ảnh, máy bay lên thẳng đổ
bộ quân có khả năng đậu trên mặt nước, pháo tự hành M107 – 175mm từng được mệnh
danh là “Vua chiến trường” có tầm bắn tới 32,7Km, tàn phá mục tiêu trong bán kính
520m, sức công phá ở độ sâu 35m, rộng 95m … Nơi trưng bày các loại trang bị, vũ khí của quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam.
Bom chấn địa
Ấn tượng nhất đối với tôi là chiếc máy chém được trưng bày ở đây. Chiếc máy
chém từng gây bao nỗi kinh hoàng cho người dân miền Nam dưới ách thống trị của
thực dân Pháp. Song hành cùng với chiến dịch “Lê máy chém đi khắp miền Nam ”như
một công cụ hữu tiêu diệt lòng yêu nước và hào khí của người dân Việt. Một tội ác mà
nhân loại không thể tha thứ.
Máy chém: dùng để chém đầu những người theo kháng chiến cũ và những người yêu nước theo đạo
luật 10/59 ,người bị chém cuối cùng là anh Hoàng Lê Kha
Ngoài ra một khu vực cũng thu hút được nhiều sự chú ý của khách tham quan, một
“địa ngục trần gian” được phục chế lại tại bảo tàng đó là “Chuồng cọp”, là mô hình của
nhà tù Côn Đảo. Tại đây cũng trưng bày một số vũ khí giết người hàng loạt như bom
địa chấn nặng 7 tấn, đại bác 175mm, xe tăng phun lửa…Tuy chỉ là mô phỏng nhưng nét
mặt bình thản của những người lính trước hiểm nguy luôn rình rập, trước những thủ
đoạn hết sức tàn ác của quân xâm lược cũng đủ để du khách khâm phục. Hướng dẫn
viên cho chúng tôi biết thêm những chiêu thức tra tấn dã man của bọn ác ôn: “Chúng
rắc vôi sống lên những người tù, tạt nước bẩn lên thân thể họ. Tra tấn bằng cách trùm
khăn lên mặt chiến sĩ ta, đổ nước lạnh hay nước vôi vào cho đến ngạt thở, rồi dùng giầy
đinh đạp vào bụng cho chảy nước và máu ra. Tàn nhẫn hơn là bọn chúng dùng rắn để
bắt cung người phụ nữ, dọa cho họ sợ và thậm chí cho rắn vào cắn cho tuyệt đường sinh
“Chúng tôi đã sai lầm, sai lầm khủng khiếp, chúng tôi mắc nợ tương lai cho việc giải
thích tại sao lại sai lầm như vậy” và chính những sai lầm đó đã mang lại hậu quả hết
sức nặng nề và sai lầm cho đất nước và nhân dân VN”. Nguyễn Thị Anh, hướng dẫn
viên ở Bảo tàng chứng tích chiến tranh (BTCTCT) đã làm chúng tôi cứ nghẹn đi trước
những hình ảnh đau thương mất mát mà nhân dân VN phải gánh chịu trong 30 năm
chiến tranh. “VN đã trở thành một nơi thử nghiệm cho các phát minh của các kỹ sư
quân sự Mỹ. Mục đích là thử nghiệm những phát minh trên những mục tiêu sống”,
những dòng viết trên báo Le Figaro (Pháp) ngày 25/4/1965 đã nói lên sự khủng khiếp
đến tột cùng của chiến tranh, của tội ác mà Mỹ và quân đội các nước đồng minh gây ra
cho nhân dân VN. Là người lính trong thời kỳ lửa đạn nhưng khi đứng trước những
hình ảnh, chứng tích chiến tranh, đồng chí Đồng Thế Hưng đã phải thốt lên: Mình đã
được chứng kiến, được thấy sự khốc liệt và những đau thương, mất mát trong chiến
tranh. Nhưng không thể ngờ rằng cuộc chiến tranh còn khủng khiếp hơn những gì mà
mình biết rất rất nhiều lần.
Còn tôi, lần đầu vào thăm BTCTCT, nhìn những hình ảnh và hiện vật lịch sử, tự
dưng tôi có cảm giác mình đã quá may mắn vì đã được sống trong hoà bình. May mắn
vì không phải chạy loạn, không phải nhìn thấy xác người thân phơi ở ngoài đồng trống.
Không phải nghẹn ngào nhìn ngọn lửa ngùn ngụt thiêu rụi nhà cửa, xóm làng mình.
Khó có thể tìm thấy được ngôn từ, hình ảnh nào để diễn tả được hết những đau thương,
mất mát và sự tàn bạo, khủng khiếp của chiến tranh của 35 năm trước trong lịch sử dân
tộc. BTCTCT cũng chỉ là nơi lưu giữ một phần rất nhỏ lát cắt lịch sử, của đau thương
đó. Dù vậy, có đến đây, có tận mắt thấy được cảm nhận và được sờ vào những hiện vật
là những chiếc xe tăng, máy bay ném bom, súng đạn, vũ khí từng gieo tang thương
cho nhân dân ta thì lại càng thấy mình may mắn hơn. Có đến đây được tận mắt thấy
những tư liệu như những thước phim chân thực ghi lại chứng tích tội ác và hậu quả
chiến tranh thì mới có thể cảm nhận được thế nào là đau đớn, xót xa đến cùng cực trước
nỗi đau của cả dân tộc. Tàn bạo và độc ác, giày xéo và đày đọa, bóc lột và giết chóc,
máu và vũ khí, xác người và mất nước … đây cũng chính là những gì hàng vạn, hàng
triệu con người Việt Nam nhận được từ bậc “Khai hóa” của thực dân Pháp và Mỹ. Có
Tịnh (Quảng Ngãi). Trong vòng 4 tiếng đồng hồ, lính Mỹ đã tàn sát 504 thường dân vô
tội. Trong đó có 182 phụ nữ thì có 17 người đang mang thai. 173 trẻ em thì có 56 trẻ
em từ sơ sinh cho đến 6 tuổi và có 60 cụ già trên 60 tuổi. Những hình ảnh đầu tiên của
vụ thảm sát được công bố lần đầu tiên trên báo chí Mỹ vào năm 1970 đã gây sự “sốc”
cho dư luận quốc tế. Trong vụ thảm sát có những bức ảnh đã gây xúc động như hình
ảnh 2 bé trai, đứa lớn nằm đè lên đứa nhỏ như là đang muốn che chở cho em của mình.
Nhưng cuối cùng thì lính Mỹ vẫn bắn chết cả 2 em. Trong bức ảnh phóng lớn con
đường làng Sơn Mỹ buổi sáng hôm xảy ra vụ thảm sát, người chết nằm là liệt, phần
đông trong số họ chỉ là phụ nữ và trẻ em.
Khi thực hiện cuộc chiến tranh xâm lược VN, quân đội Mỹ không chỉ dùng vũ khí
bom đạn gây sát thương mà họ còn sử dung chất độc hoá học, chất khai quang trong đó
có chất độc da cam/dioxin để phun rải. Theo số liệu của Bộ quốc phòng Mỹ thì trong
vòng 10 năm (1961 - 1971) thì Mỹ đã rải tổng cộng 72 triệu lít chất độc hoá học các
loại, trong đó có 44 triệu lít chất da cam. Chứa 170kg dioxin đây là tạp chất rất độc và
bền vững. Chất dioxin theo các nhà khoa học thì đây là chất độc nhất loài người đã tìm
thấy từ trước đến giờ. Chỉ cần 85mg, tức là chỉ tương đương với một thìa súp nếu đem
hoà vào hệ thống cung cấp nước thì hoàn toàn có thể giết chết dân số của cả một thành
phố 8 triệu dân. Vậy mà Mỹ đã rải xuống VN 170kg dioxin. Và cho đến bây giờ, sau 35
năm kết thúc chiến tranh vẫn còn hàng trăm nghìn người dân VN đang phải chịu ảnh
hưởng nặng nề của chất độc da cam/dioxin
Nếu cuộc sống là một sợi dây thừng với những nút bện chặt vào nhau thì tiếp sau
nút xấu bao giờ cũng là một nút tốt đẹp. Chiến tranh đã qua 35 năm, những hận thù đã
được xoá bỏ, những vết thương chiến tranh đang dần được hàn gắn, người dân Việt
Nam cũng đang vươn lên với một sức sống mạnh mẽ. Và “BTCTCT giống như là một
cái bếp lửa, giữ lại ngọn lửa để sưởi ấm trong tim những ai đã thấy mình lạnh lẽo, đã
quên đi sự gian khổ của cha ông, quên đi ngọn lửa cách mạng. Đến đây để thấy được
những đau thương mất mát mà nhân dân mình gánh chịu, rồi mới thấy cuộc kháng
chiến của mình là vĩ đại, là chính nghĩa rồi từ đó mới thấy trách nhiệm của mình trong
việc xây dựng đất nước, khắc phục hậu quả chiến tranh”, trong một lần tới thăm, Chủ