SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ NGHE NHÌN VÀO DẠY HỌC MÔN
NGỮ VĂN Ở TRƯỜNG THPT"
I- MỤC ĐÍCH ĐỀ TÀI
- Tăng cường sử dụng các phương tiện dạy học, thiết bị dạy học và đặc biệt lưu ý
đến những ứng dụng của công nghệ thông tin trong việc giảng dạy bộ môn Ngữ văn
- Phù hợp với điều kiện thực tế về cơ sở vật chất hiện nay của một số trường,
nhất là các trường huyện, vùng sâu, vùng xa.
- Nâng cao năng lực tiếp nhận văn học, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui,
hứng thú và trách nhiệm học tập cho học sinh.
II- BẢN CHẤT CỦA GIẢI PHÁP
1- Thực trạng
Ứng dụng phương pháp trực quan sinh động vào dạy học môn ngữ văn là một
phương pháp dạy học đã có từ rất lâu. Song trước đây, chỉ dừng lại ở một số tranh ảnh
đơn thuần mà Bộ đã cung cấp cho chúng ta như chân dung nhà văn, tranh ảnh về một
số các nhà văn, nhà thơ trung đại, các nhà thơ Đường Trung Quốc, một vài băng đĩa
nhưng không có phương tiện để sử dụng cho phù hợp, hoặc không có độ bền sử dụng.
Thực tế hiện nay, việc trang thiết bị cho dạy học ứng dụng CNTT ở các trường
còn rất mỏng. Đối với các trường huyện, toàn trường chỉ có khoảng từ 01 đến 02
phòng học có trang bị đèn chiếu, máy chiếu để phục vụ cho các tiết dạy ứng dụng
CNTT. Do đó, số tiết dạy này chỉ có thể áp dụng cho các tiết thao giảng, hội giảng với
định lượng từ 01 đến 02 tiết/ giáo viên/ năm học.
2- Tính mới của giải pháp
- Ứng dụng công nghệ nghe nhìn vào dạy học môn ngữ văn này giúp tăng cường
khả năng, kỹ năng vận dụng CNTT vào thực tế, phù hợp với điều kiện về cơ sở vật
chất, tối ưu các điều kiện hiện có, sử dụng hiệu quả các phương tiện, thiết bị dạy học
được trang bị, bổ sung thiết bị, ĐDDH cho bộ môn do các giáo viên tự làm lấy, góp
phần thúc đẩy việc Đổi mới phương pháp dạy học, đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong
điều kiện không có máy chiếu.
- Ứng dụng công nghệ nghe nhìn vào dạy học môn ngữ văn là một công nghệ đa

việc chuẩn bị các phương tiện, thiết bị, ĐDDH, giảm sự lệ thuộc vào việc chuẩn bị
phòng máy chiếu của trường, tránh được những sự cố kỹ thuật. Học sinh học theo
công nghệ nghe nhìn sẽ có một tâm lý chuẩn bị bài cũ linh hoạt và tự do hơn, không bị
gò bó vào ngôn từ bài học.
- Về việc thực hiện, với kỹ thuật in ấn hiện đại, việc làm tranh ảnh không còn
khó khăn (tranh có thể sử dụng nhiều năm, có thể làm tranh màu); hình thức ghi âm
cũng thật phong phú, tiện ích: máy ghi âm nhỏ, có thể sử dụng USP, không cần băng
đĩa…
2- Khả năng áp dụng
- Việc ứng dụng công nghệ nghe nhìn vào các tiết học văn rất phù hợp với điều
kiện dạy học của giáo viên và học sinh hiện nay, nhất là đối với các trường huyện. Có
thể thực hiện bình thường ở tại lớp học, thực hiện cho tất cả các tiết đọc văn, một số
tiết làm văn, tiếng Việt trong chương trình toàn cấp: lớp 10,11,12.
- Phạm vi ứng dụng đa dạng, dưới nhiều hình thức: kiểm tra bài cũ, tìm hiểu bài
mới, kỹ năng trình bày một vấn đề, kỹ năng cảm thụ văn học, kỹ năng sáng tạo cho
học sinh.
- Về cơ sở vật chất: các trang tiết bị vật chất cũng như làm các đồ dùng dạy học
rất đơn giản, ít tốn kém, nhà trường có thể thực hiện dễ dàng như: làm tranh (ép nhựa
hoặc tranh in lụa), máy ghi âm dùng đĩa hoặc USP.
- Nguồn tư liệu và tích lũy tư liệu: Tư liệu lấy chủ yếu từ thông tin trên mạng
internet, giáo viên lựa chọn và xử lý theo mục tiêu bài học. Việc tích lũy tư liệu cũng
khá dễ dàng: Phát động trong tổ, mỗi giáo viên trong mỗi học kỳ tìm kiếm và xử lý tư
liệu cho 2-3 bài học.
- Giải pháp này là lâu dài. Nếu chúng ta tích lũy trong nhiều năm, chúng ta sẽ
chủ động trang bị cho môn học những phương tiện dạy học hiệu quả, không trông chờ
vào việc trang bị của các cấp trên.
3- Hiệu quả
- Ứng dụng công nghệ nghe nhìn vào dạy học môn ngữ văn không có nghĩa là hạ
thấp vai trò của ngôn từ trong các văn bản, nhất là văn bản văn học mà phải xem đây
là một hình thức kết hợp hiệu quả giữa các loại hình nghệ thuật vốn có quan hệ gần gũi