Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
ĐỀ TÀI
I/ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Tôi nhớ hoài những đôi mắt tròn xoe ngạc nhiên, những ánh nhìn thán phục
và tiếng trầm trồ liên tục của học sinh trường Tiểu học Phước Hội 1 khi được học
những giờ được giáo viên dạy bằng Powerpoint - một ứng dụng của Công nghệ
thông tin trong giảng dạy. Năm đó, tôi cùng cô Hiệu trưởng của trường được các
Thầy ở Phòng Tiểu học của Sở cho phép “tháp tùng” để được thâm nhập và dự giờ
một số tiết học được dạy bằng Giáo án điện tử (đầu năm học 2008 – 2009) tại thị
xã La-gi.
Lúc ấy, tôi vô cùng hân hoan, rạng rỡ khi nhận thấy hiệu quả và lợi ích của
việc ứng dụng Công nghệ thông tin trong giảng dạy. Trong tôi, trỗi dậy mạnh mẽ
quyết tâm đẩy mạnh ứng dụng Công nghệ thông tin trong đơn vị trường học,
không để học sinh của mình bị thiệt thòi, các em phải được hưởng những thành tựu
mà Công nghệ thông tin đem lại ; tạo điều kiện cho học sinh say mê, hứng thú tiếp
thu tri thức trong học tập, tạo điều kiện để chất lượng dạy và học đạt hiệu quả cao.
Mặt khác, sự phát triển như vũ bão của ngành Khoa học và Công nghệ đã
đem lại những thành tựu to lớn trong mọi hoạt động của con người. Đối với Giáo
dục, việc vận dụng Công nghệ thông tin vào quá trình giảng dạy là một tất yếu, là
xu thế chung của thời đại nhằm thúc đẩy tiến trình đổi mới theo hướng hội nhập,
thực hiện tốt mục tiêu, nhiệm vụ năm học.
Nhận thức rõ tầm quan trọng của việc ứng dụng Công nghệ thông tin trong
dạy học, đồng thời với mong muốn khơi gợi trong anh em giáo viên trường niềm
- 1 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
say mê sáng tạo, sự nỗ lực tự học, tôi mạnh dạn chia sẻ với các bạn đồng nghiệp đề
tài “Ứng dụng Công nghệ thông tin trong giảng dạy - Thực trạng và giải pháp”.
II/ NỘI DUNG VÀ BIỆN PHÁP TIẾN HÀNH:
A/ Nội dung:

nhận thông tin. Các thông tin có thể được mã hoá bằng nhiều loại ký hiệu khác
nhau: chữ viết, lời nói, hình ảnh, âm thanh
Dạy học thực chất cũng là quá trình lưu giữ, trình bày, chuyển đổi, thu nhận
thông tin nhiều chiều nên nó có nhiều cơ hội, nhu cầu và khả năng ứng dụng Công
nghệ thông tin. Trong thực tế dạy học, Công nghệ thông tin đã chứng tỏ vai trò của
một trong những phương tiện dạy học hiện đại nhất, đem lại hiệu quả to lớn giúp
nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên cũng như chất lượng học tập của học
sinh.
* Hiện nay, Công nghệ thông tin được sử dụng theo các hướng sau đây:
. Công nghệ thông tin là phương tiện của giáo viên để thiết kế giáo án dạy
học (Giáo án điện tử) mà ở đó có thể tạo ra nhiều thao tác, hoạt động sư phạm
thuận lợi cho tổ chức hoạt động dạy học.
. Công nghệ thông tin là phương tiện để tổ chức dạy học.
. Công nghệ thông tin là môi trường học tập mà ở đó có hai chủ thể: Học
sinh – máy tính.
Dù là hướng nào thì Công nghệ thông tin cũng vừa là phương tiện, vừa là
nội dung, vừa là phương pháp dạy học.
*Có rất nhiều phần mềm Công nghệ thông tin hỗ trợ đắc lực cho việc soạn
giáo án như: Microsoft Power Point, Violet Song dựa vào đặc điểm các phân
môn ở tiểu học cũng như những đặc trưng bản chất của các phần mềm kể trên,
Microsoft Power point được xem như công cụ hợp lý nhất.
- 3 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
b/ Powerpoint là phần mềm đồ hoạ diễn hình có trong bộ Microsoft Office. Phần
mềm Powerpoint hầu như đã hiện diện sẵn trong các máy tính của người sử dụng
Việt Nam và giao diện của nó cũng rất quen thuộc khi phần lớn giáo viên biết sử
dụng Word để đánh văn bản.
c/ Violet là: phần mềm công cụ giúp giáo viên, có thể tự xây dựng được các bài
giảng trên máy vi tính một cách nhanh chóng và hiệu quả. So với các công cụ

được diễn ra dễ dàng và thuận lợi hơn; về phía học sinh, Công nghệ thông tin hỗ
trợ việc tự học của học sinh cũng rất hiệu quả, phát huy tính tích cực, độc lập,
phát huy vốn sống của học sinh.
- Mặt khác, sự hỗ trợ của Powerpoint giúp tạo không khí sôi nổi cho lớp học
do học sinh có hứng thú khi được tiếp cận với phương tiện dạy học hiện đại,
được chủ động nhận thức và phải huy động nhiều giác quan cùng lúc trong quá
trình tiếp thu bài học.
Nhìn chung, việc ứng dụng Công nghệ thông tin vào dạy học sẽ giúp tăng
cường tính trực quan sinh động, nâng cao hiệu quả phương pháp dạy học, hứa hẹn
khả năng to lớn trong việc đem lại những giờ giảng hiện đại, khoa học, sinh động
và hấp dẫn.
*Tuy nhiên, nhược điểm của việc ứng dụng Công nghệ thông tin cũng thể
hiện khá rõ trong thực tế. Trước hết, việc soạn một giáo án điện tử đòi hỏi giáo
viên phải cần cù, siêng năng, có tính sáng tạo, không chỉ nắm chắc kiến thức mà
còn phải có trình độ tin học nhất định, am hiểu về máy tính và các chương trình
ứng dụng; phải bỏ nhiều thời gian, công sức cho việc học hỏi, tìm kiếm tài liệu bổ
sung, nghiên cứu cách kết hợp nhuần nhuyễn giữa lời giảng với trình chiếu trên
màn hình. Thêm vào đó, máy tính chỉ được xem là công cụ, nó không thể thay thế
được cơ hội giao lưu giữa thầy và trò. Không nên lạm dụng quá nhiều trong giờ
học vì có thể gây phản ứng ngược, không làm cho giờ học hiệu quả hơn mà còn
khiến học sinh phân tán sự chú ý, chỉ thích thú quan sát màn hình mà không tập
- 5 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
trung vào lời giảng của giáo viên. Đồng thời sử dụng nhiều thông tin quá sẽ dẫn
đến sự quá tải thông tin đối với học sinh vì các em chưa đủ thời gian để chuyển
hoá thông tin đó. Sự quá tải đối với thị giác ảnh hưởng tới chức năng mắt, giảm thị
lực, ảnh hưởng đến hiệu quả giảng dạy.
Nhưng dù thế nào thì ưu điểm của nó vẫn lớn hơn và sự cần thiết phải có nó
là điều không thể chối cãi được.

dung của đơn vị kiến thức đó kèm theo những yếu tố phụ trợ khác như hình ảnh,
âm thanh, đoạn phim minh hoạ , giúp học sinh huy động đa dạng được các giác
quan. Dù thế, như trên đã nói, nếu quá lạm dụng sẽ làm cho học sinh rối loạn, khó
hiểu, căng thẳng. Vì vậy, giáo viên cần lựa chọn hợp lý hình thức ứng dụng Công
nghệ thông tin cho bài giảng của mình.
3/ Thực trạng về việc ứng dụng Công nghệ thông tin ở đơn vị:
* Cách đây 2 năm học ( 2005-2006 đến 2007-2008), việc ứng dụng Công
nghệ thông tin trong giảng dạy ở trường chúng tôi hầu như chưa có, GV chưa có
một hình dung gì về loại hình tiết dạy giáo án điện tử; việc ứng dụng Công nghệ
thông tin chỉ dừng lại ở việc thực hiện soạn thảo văn bản và báo cáo trong công
tác quản lý giáo dục. Tập thể sư phạm chưa ai được dự giờ hoặc nhìn thấy một
giáo án điện tử để hiểu và nhận thức tầm quan trọng của nó trong việc góp phần
đổi mới phương pháp dạy học. Lác đác 2-3 giáo viên biết sử dụng máy tính ( phần
Word cơ bản ) để soạn thảo, gõ văn bản - Một con số khá “khiêm tốn” thậm chí là
ít ỏi, “nghèo nàn”.
* Năm học 2008-2009, trường chỉ minh hoạ được ba tiết giáo án điện tử,
dừng lại ở mức độ giảng giải, minh hoạ chứ chưa thực hiện giờ dạy .
* Nhìn chung, việc sử dụng giáo án điện tử và ứng dụng Công nghệ thông
tin trong những năm học qua chưa được chú trọng, chưa được thường xuyên, còn
mang tính tự phát. Giáo viên chưa thật sự đầu tư và mạnh dạn áp dụng trong dạy
học.
- 7 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
* Sau này, khi bắt đầu soạn giảng giáo án điện tử thì một số tiết dạy giáo án
điện tử còn vướng phải các hạn chế như :
. Lạm dụng đến hiệu ứng, kỹ thuật trình diễn trên bài giảng điện tử.Chẳng
hạn như tạo các hiệu ứng trang trí màu sắc sặc sỡ, loè loẹt, chọn lựa âm thanh chưa
thật tốt; phông chữ, màu sắc thiếu tính hài hoà.
. Ít chú ý tính hệ thống của kết cấu bài giảng (cách trình bày bảng đen truyền

đột phá nâng cao chất lượng Giáo dục - Đào tạo”. Từ đó, Ban giám hiệu chúng tôi
đã xây dựng kế hoạch tập huấn trình độ tin học cơ bản cho đội ngũ giáo viên vào
thời điểm nghỉ hè của năm học. Trường đã tích cực tuyên truyền, động viên,
khuyến khích và cả kiên quyết để tổ chức lớp tin học cơ bản cho giáo viên. Trong
đó, phân công cho 2 đồng chí giáo viên giỏi vi tính và Công nghệ thông tin của
trường (Thầy Trịnh Trúc Huy và Cô Phạm Thị Bích Trâm) tập huấn trực tiếp tại
phòng máy của trường. Tôi cũng cùng tham gia học tập với mọi người như một
học viên bình thường. Đây là bước tiền đề, tạo điều kiện cho đội ngũ nắm bắt rành
rẽ chương trình Word, sử dụng trong soạn giáo án vi tính và chuẩn bị cho bước
soạn giáo án điện tử khi dạy.
3/ Xây dựng kỹ năng ứng dụng Công nghệ thông tin cho giáo viên:
Tôi chủ động đưa nội dung đề tài: “Ứng dụng Công nghệ thông tin trong
giảng dạy” về cho các tổ chuyên môn thảo luận, phân tích và vận dụng ngay vào
thực tế giảng dạy. Nội dung trọng tâm của đề tài lúc đó là các kỹ thuật soạn giảng
giáo án điện tử thao tác trên Microsoft Powerpoint, các bước làm được soạn theo
những câu lệnh ngắn gọn, chỉ rõ cách tạo các slide, cách chèn hình ảnh và Word
Art, cách chèn slide từ bài trình bày khác, cách tạo hiệu ứng, cách chèn âm thanh
và đoạn phim vào bài trình bày. Mạnh dạn đưa đề tài này vào tổ, tôi muốn đẩy
mạnh tinh thần tự học, sáng tạo ở giáo viên bởi lẽ theo Herret Spencer “Trong việc
- 9 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
giáo dục, vị trí rộng lớn nhất cho quá trình tự bồi dưỡng chỉ có qua con đuờng tự
học, loài người mới có thể phát triển mạnh mẽ lên được”.
Tôi muốn phát huy nội lực của giáo viên và nhân rộng một số cá nhân điển
hình (đã nắm cách soạn giáo án điện tử), làm cho quá trình tự nghiên cứu qua tài
liệu và tự học qua bạn đồng nghiệp được đẩy mạnh, tạo phong trào tự học sôi nổi
trong đơn vị.
(Tuy nhiên, trong kế hoạch tổng thể của Ban giám hiệu tới hè năm 2009-
2010 chúng tôi sẽ tổ chức tập huấn cách soạn giáo án điện tử thật cụ thể, chi tiết

của tiết để giáo viên dạy và cả giáo viên dự rút kinh nghiệm kịp thời nhằm nâng
cao hiệu quả, tránh việc không đánh giá hoặc để quá lâu mới đánh giá, giáo viên sẽ
không kịp điều chỉnh phục vụ cho thực tiễn.
Mặt khác, phân công giáo viên “down load” các giáo án điện tử đưa vào
nghiên cứu trong đơn vị tổ, bàn bạc trong khối chuyên môn để rút kinh nghiệm và
bổ sung, điều chỉnh cho phù hợp với đặc thù của học sinh lớp, đặc thù của nhà
trường để thực hiện giảng dạy.
Qua các đợt tập huấn, dự giờ giáo án điện tử do thành phố tổ chức, qua Hội
thi giáo viên dạy giỏi thành phố, tôi cũng sưu tầm được nhiều giáo án điện tử bổ
ích mang về chia sẻ với các bạn đồng nghiệp ở trường.
* Quan trọng hơn, tôi định hướng cho giáo viên rõ: không phải tất cả các bài
học đều thích hợp với việc soạn giảng bằng phương pháp trình chiếu. Vì vậy giáo
viên cần:
+ Nghiên cứu tài liệu và xác định bài dạy nào cần thiết phải trình chiếu
Powerpoint.
+ Mục đích trình chiếu là gì?
+ Kết quả đạt được từ việc trình chiếu đó như thế nào?
+ Chọn thời điểm phù hợp, xác định thời lượng trình chiếu.
- 11 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
+ Cân nhắc các biện pháp, cách thức chuẩn bị cho học sinh tri giác tài liệu
học tập.
+ Xây dựng kế hoạch và tiến hành tổ chức tiết học một cách thích hợp nhầm
phát huy tính tích cực, tự lực nhận thức của học sinh trong việc lĩnh hội kiến
thức.
Sau khi cân nhắc các vấn đề trên, giáo viên sẽ tìm kiếm tư liệu có liên quan,
xác định những phim hay hình ảnh có liên quan và tiến hành soạn thảo trên máy.
Tất cả chỉ với mục đích tránh sa đà, ôm đồm, dàn trải, thiếu “bật” nội dung
trọng tâm, kiến thức cơ bản của bài khi lên tiết giáo án điện tử; nhằm hoàn thiện và

ngũ giáo viên là rất đáng trân trọng. Mỗi giáo viên hằng ngày, hằng giờ không
ngừng học tập, hoà nhập với xu thế phát triển của thời đại và không ngừng thổi
ngọn lửa say mê, nhiệt huyết của mình vào từng bài giảng. Các tiết học trở nên
sinh động, hấp dẫn và lôi cuốn, không khí giờ học nhẹ nhàng, thoải mái, các em
được bộc lộ cảm xúc của mình một cách tự nhiên.

- 13 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
Một số hình ảnh ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
- 14 - Nguyễn Thị Bội Nhu
Sáng kiến kinh nghiệm:
Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy
* Hiệu quả và khả năng phổ biến : Theo tôi, hiệu quả và khả năng phổ biến ở
đây là rất lớn trong việc góp phần hỗ trợ, đẩy mạnh công tác dạy và học đáp ứng
yêu cầu của thời đại. Cụ thể như :
a/ Đối với giáo viên:
- Giáo viên tự tin hơn khi lên tiết dạy.
- Đỡ mất thời gian trình bày các đồ dùng trực quan.
- Dẫn dắt học sinh vào vấn đề một cách nhẹ nhàng, sinh động.
- Bồi dưỡng tinh thần và cảm xúc cho HS thuận lợi hơn.
b/ Đối với học sinh:
- Được làm quen với hình ảnh trực quan sinh động.
- Học sinh được nhìn thấy nhiều hình ảnh và âm thanh thực tế
ngoài đời.
- Học sinh được tiếp xúc với nhiều hình ảnh âm thanh mới lạ,
tiếp nhận thành tựu của Công nghệ thông tin.

chọn cho mình nghề thầy giáo - sẽ dành trọn tâm huyết cho nghề, nỗ lực vươn lên
từ những khó khăn đời thường, kiên trì, sáng tạo và đi đến cùng con đường mình
đã chọn.
Cho đến hôm nay, trong tiết trời oi ả của những ngày tháng tư lịch sử, tôi
vẫn hi vọng, vẫn mơ ước và vẫn cảm nhận chắc chắn rằng ước mơ tươi đẹp của tôi
về nền Giáo dục ưu việt sẽ thành hiện thực.
Phan Thiết, ngày 20 tháng 4 năm 2010
Người viết
Nguyễn Thị Bội Nhu
- 16 - Nguyễn Thị Bội Nhu