( CHÂU TIẾN LỘC
Tuyển tập Câu hỏi và Bài tập
Luyện thi Đại học, Cao đẳng và học sinh giỏi THPT
MÔN LỊCH SỬ
LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI (Từ giữa thế kỉ XVI đến năm 1918)
1. CÁCH MẠNG
HÀ LAN &
CÁCH MẠNG ANH
Sự phát triển của kinh tế
tư bản chủ nghĩa từ thời
hậu kí trung đại dẫn đến
bước chuyển từ chế độ
CÁCH MẠNG HÀ LAN GIỮA THẾ KỈ XVI
Câu 1. Sự kiện nào chứng tỏ kinh tế của Hà Lan phát triển ? Trình bày nguyên nhân dẫn đến cuộc đấu tranh
của nhân dân Nê-đéc-lan chống chính quyền Tây Ban Nha.
Câu 2. Trình bày nét chính diễn biến, kết quả và ý nghĩa lịch sử Cách mạng Nê-đéc-lan giữa thế kỉ XVI. Vì
sao cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Nê-đéc-lan được xem là một cuộc cách mạng tư sản ?
CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH GIỮA THẾ KỈ XVII
Câu 3. Hãy phân biệt những đặc trưng cơ bản của chế độ phong kiến với những yếu tố mới của chủ nghĩa tư
bản đang phát triển ở nước Anh thế kỷ XVII. Từ đó, rút ra những mâu thuẫn trong xã hội Anh lúc bấy giờ.
Theo anh (chị), mâu thuẫn nào là mâu thuẫn cơ bản cần giải quyết ?
Câu 4. Đọc đoạn viết sau đây và chỉ ra những chi tiết không đúng về : “Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ở
Anh. Những tiền đề của cách mạng”.
- Thế kỉ XVII, Anh có nền kinh tế phát triển nhất thế giới.
- Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa phát triển mạnh, nhất là miền Tây Bắc.
- Công trường thủ công chiếm ưu thế trong nông nghiệp.
- Ngoại thương phát triển (kể cả buôn bán nô lệ da đen và cướp biển.
- Đặc điểm nổi bật của kinh tế Anh là nông nghiệp lạc hậu.
- Sác-lơ I cai trị độc đoán.
- Xã hội Anh phân hoá thành hai phe đối lập : Quý tộc phong kiến phản động – quý tộc mới, thực
dân, nông dân, bình dân thành thị.
lực lượng sản xuất tư
bản chủ nghĩa phát triển.
theo các yêu cầu : lãnh đạo, động lực chính, nhiệm vụ của cách mạng, chính quyền sau cách mạng
thành công, xu hướng phát triển và tính chất của cách mạng.
Câu 6. Vì sao nói : Cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII là cuộc cách mạng tư sản không triệt để ? Đánh giá
vai trò của Ôlivơ Crômoen trong tiến trình Cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII ?
Câu 7. Hãy phân tích những đặc điểm của cuộc Cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII.
Câu 8. Có ba biểu đồ dưới đây thể hiện tiến trình Cách mạng tư sản Anh thế kỷ XVII, theo anh (chị) biểu đồ
nào đúng nhất ? Vì sao ?
(Đề thi HSG cấp THPT, tỉnh Thừa Thiên Huế, năm 2004)
2. CHIẾN TRANH
GIÀNH ĐỘC LẬP
CỦA CÁC THUỘC
ĐỊA ANH Ở BẮC
MĨ NỬA SAU THẾ
KỈ XVIII
Vào nữa sau thế kỉ
XVIII, một biến động xã
hội – chính trị đã diễn ra
tại các thuộc điạ cuả
Anh ở Bắc Mĩ. Đó là
cuộc chiến tranh giành
độc lập, nhưng về bản
Câu 9. Phân tích những mâu thuẫn cơ bản dẫn đến cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở
Bắc Mĩ.
Câu 10. Chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ thế kỉ XVIII :
a. Nguyên nhân bùng nổ, diễn biến chính.
b. Nêu nguyên nhân thắng lợi
c. Kết quả, tính chất và ý nghĩa lịch sử.
Trang 2
xoá bỏ chế độ phong
kiến, mở đường cho chủ
nghĩa tư bản phát triển ở
Pháp và có ảnh hưởng
lớn đến cuộc cách mạng
đấu tranh dân tộc, dân
chủ ở châu Âu.
- Còn Misêlê lại cho rằng : “ Cách mạng nổ ra từ sự khốn cùng”.
Anh (chị) hãy bình luận hai ý kiến trên.
Câu 16. Phân tích những các điều kiện đẫn đến sự bùng nổ của Cách mạng tư sản Pháp năm 1789. Vai trò
của quần chúng nhân dân trong quá trình phát triển của cách mạng ?
(Đề thi Olympic 30/4, khối 10, năm 2004)
Câu 17. Trình bày những quan điểm cơ bản của các nhà tư tưởng tiến bộ Pháp thế kỉ XVIII. Vì sao những
quan điểm này có ý nghĩa chuẩn bị cho cuộc cách mạng sắp tới ?
Câu 18. Qua các cuộc cách mạng tư sản thời cận đại đã học, anh (chị) hãy giải thích thế nào là một cuộc cách
mạng tư sản ? Cách mạng tư sản Pháp phát triển qua mấy giai đoạn (mốc thời gian và tên từng từng giai đoạn)?
Phân tích tính chất và ý nghĩa của cuộc Cách mạng tư sản Pháp.
Câu 19. Hãy giải thích ý nghĩa bức tranh biếm hoạ “Tình cảnh người nông dân Pháp trước cách mạng” ?
Trang 7
( CHÂU TIẾN LỘC
Trang 8
( CHÂU TIẾN LỘC
Vẽ
sơ đồ minh
hoạ sự phân
chia đẳng cấp
ở nước Pháp
trước 1789 và
qua đó phân
biệt hai khái
( CHÂU TIẾN LỘC
BÀI TẬP TỔNG HỢP :
Câu 29. Từ Hội nghị ba đẳng cấp đến thời kì phái tư sản công thương năm quyền. Cách mạng tư sản Pháp
(1789) đã trải qua những cơ quan quyền lực cùng các phái cầm quyền tương ứng nào, đồng thời đã đạt được
những thắng lợi gì và còn hạn chế nào ?
Câu 30. Từ Cách mạng tư sản Anh năm 1640 đến năm 1874 mối quan hệ giữa tư sản và vô sản đã diễn ra
như thế nào ở Tây Âu ? Dùng các sự kiện lịch sử ở Anh và Pháp để chứng minh ?
Câu 31. So sánh cuộc Cách mạng tư sản Anh giữa thế kỉ XVII và Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII
về nguyên nhân, nhiệm vụ – mục tiêu, giai cấp lãnh đạo, hình thức đấu tranh, tính chất, kết quả.
(Đề thi Olympic 30/4, khối 10, năm 2009)
Câu 32. Phân tích những điểm giống và khác nhau cách mạng tư sản Anh (thế kỉ XVII) và cuộc chiến tranh
giành độc lập ở Bắc Mĩ (thế kỉ XVIII).
Câu 33. “Cách mệnh Pháp cũng như cách mệnh Mĩ, nghĩa là cách mệnh tư bản, cách mệnh không đến nơi,
tiếng là cộng hoà và dân chủ, kì thực trong thì nó tước lục (tức tước đoạt) công nông, ngoài thì áp bức thuộc
địa.”(Hồ Chí Minh). Với kiến thức lịch sử có chọn lọc, anh (chị) hiểu câu nói trên như thế nào?
Câu 34.
1. Các cuộc cách mạng tư sản trong những thế kỉ XVII–XVIII đã được diễn ra dưới những hình thức nào ?
2. Lập bảng so sánh về sự khác nhau giữa cách mạng tư sản và cách mạng vô sản theo các mục sau:
Lãnh đạo Động lực Tính chất Kết quả
Cách mạng tư sản
Cách mạng vô sản
(Đề thi HSG Quốc gia, bảng A, năm 1998)
Câu 35. Trong các cuộc cách mạng tư sản đầu thời cận đại (thế kỉ XVII – thế kỉ XVIII), giai cấp tư sản đã
cho ra đời hai bản tuyên ngôn :
a. “Tuyên ngôn độc lập” của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ (ngày 4 – 7 – 1776).
b. “Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền” của Pháp (tháng 8 – 1789).
Anh (chị) hãy nêu và phân tích nội dung cơ bản của hai bản tuyên ngôn và rút ra những mặt tiến bộ
và hạn chế của nó ?
(Đề thi Olympic 30/4, khối 10, năm 2001)
Câu 36.
hình châu Âu, nhất là
cuộc đấu tranh chống
chế độ phong kiến thống
trị và sự phát triển cuả
chủ nghĩa tư bản.
Câu 42. Tiến trình chiến tranh Na-pô-lê-ông diễn ra như thế nào? Vì sao quân đội Na-pô-lê-ông thất bại?
Câu 43. Lập niên biểu những sự kiện chính của Na-pô-lê-ông khi tiến hành chiến tranh ở châu Âu :
Thời gian Sự kiện cơ bản Kết quả
Năm 1995
Năm 1797
Năm 1799
Năm 1804
1805 – 1807
Năm 1812
Năm 1815
Tại sao các nước châu Âu liên minh chống lại Na-pô-lê-ông ?
Câu 44. Trình bày hoàn cảnh lịch sử và nội dung chủ yếu của Hội nghị Viên (1814 – 1815). Kể từ sau Hội
nghị Viên, tình hình châu Âu có những thay đổi như thế nào ?
Trang 11
( CHÂU TIẾN LỘC
5. CÁCH MẠNG
CÔNG NGHIỆP
(Nửa sau thế kỉ
XVIII – giữa thế kỉ
XIX)
Từ những năm 60 cuả
thế kỉ XVIII, ở Anh diễn
ra cuộc cách mạng công
nghiệp, sau đó đã lan
sang các nước Pháp,
- Xuất hiện máy hơi nước.
- Đưa loài người bước sang nền văn minh hậu công nghiệp.
- Con người biết sử dụng than đá thay than củi.
Câu 50. Cho biết đặc điểm nổi bật của cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX.
Những phát minh về khoa và tiến bộ của kĩ thuật cuối thế kỉ XX đã có ảnh hưởng như thế nào đến cuộc sống
con người ?
Câu 51. Dùng dẫn chứng để chứng minh mối liên hệ giữa phát minh khoa học, tiến bộ kĩ thuật, ứng dụng sản
xuất và sự phát triển xã hội trong các nước tư bản từ cuối thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX.
6. HOÀN THÀNH
CÁCH MẠNG TƯ
SẢN Ở CHÂU ÂU
VÀ MĨ
(giữa thế kỉ XIX)
Trong các thập niên 50,
60 cuả thế kỉ XIX, nhiều
cuộc cách mạng tư sản
diễn ra dưới nhiều hình
thức khác nhau ở châu
Âu và Bắc Mĩ, đem lại
sự toàn thắng của
phương thức tư bản chủ
nghĩa, tạo điều kiện cho
chủ nghĩa tư bản phát
triển.
Câu 52. Lập bảng niên biểu về các cuộc đấu tranh thống nhất ở Đức, Italia, nội chiến ở Mĩ và cải cách nông
nô ở Nga theo bảng sau :
Tên cuộc cách mạng Nguyên nhân Diễn biến chính Kết quả, ý nghĩa
Thống nhất nước Đức
Thống nhất nước Italia
Nội chiến Mĩ
lược thuộc điạ.
Trong quá trình chuyển
từ chủ nghĩa tư bản tự do
cạnh tranh với chủ nghĩa
tư bản độc quyền, Anh,
Pháp, Đức, Mĩ là những
nước phát triển mạnh
nhất và thể hiện rõ nhất
những đặc trưng cuả chủ
nghĩa tư bản.
của chủ nghĩa tư bản ở giai đoạn đế quốc chủ nghĩa ?
Câu 62. Cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX, các nước tư bản Âu – Mĩ có những chuyển biến quan trọng gì?
Trong đó, chuyển biến nào đáng chú ý nhất ?
Câu 63. Tìm hiểu các khái niệm Cácten, Xanhđica, Tờrớt.
Câu 64. Lập bảng so sánh về tình hình kinh tế, chính trị của các nước Anh, Pháp, Đức, Mĩ vào cuối thế kỉ
XIX – đầu thế kỉ XX.
Câu 65. Cho biết đặc điểm chung và riêng của các nước đế quốc Anh, Pháp, Đức, Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu
thế kỉ XX. Vị trí kinh tế công nghiệp 4 nước đế quốc Anh, Pháp, Đức, Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX có sự
thay đổi như thế nào so với thời kì trước. Tại sao lại có sự thay đổi đó ?
Câu 66. Vì sao V.I.Lênin gọi chủ nghĩa đế quốc Anh là “chủ nghĩa đế quốc thực dân”, chủ nghĩa đế quốc
Pháp là “chủ nghĩa đế quốc cho vay lãi”, chủ nghĩa đế quốc Đức là “chủ nghĩa đế quốc quân phiệt hiếu chiến” ?
Câu 67. Âm mưu và hoạt động bành trướng của Đế quốc Mĩ diễn ra như thế nào ?
8. PHONG TRÀO
ĐẤU TRANH CỦA
CÔNG NHÂN
VÀO NỬA ĐẦU
THẾ KỈ XIX
Giai cấp công nhân ra
đời và lớn mạnh cùng
với sự hình thành và
trào công nhân phát
triển, đòi hỏi một lí luận
khoa học cách mạng
mới. Trong điều kiện ấy,
chủ nghĩa xã hội khoa
Câu 72. Trình bày sơ lược tiểu sử và những nét chính về buổi đầu hoạt động của C.Mác và Ph.Ănghen. Cơ
sở hình thành tình bạn giữa Các Mác và Ăngghen là gì ?
Câu 73. Phân tích vai trò của Mác và Ăngghen đối với sự ra đời của Chủ nghĩa xã hội khoa học.
(Đề thi Olympic 30/4, khối 10, năm 2006)
Câu 74. Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản ra đời trong điều kiện như thế nào ? Những luận điểm cơ bản và ý
nghĩa của Tuyên ngôn đối với sự phát triển của cách mạng thế giới. Đảng Cộng sản Việt Nam đã tiếp thu
Tuyên ngôn Đảng Cộng sản như thế nào ? Căn cứ vào đâu để khẳng định : “Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản” là
văn kiện có tính chất cương lĩnh của chủ nghĩa xã hội khoa học ?
Câu 75. Vào giữa thế kỉ XIX, chủ nghĩa tư bản trở thành hệ thống thế giới, đẩy mạnh áp bức tàn bạo với
công nhân. Giai cấp công nhân nhận thấy cần phải có một tổ chức quốc tế, đó là tổ chức nào ? Anh (chị) hãy
Trang 14
( CHÂU TIẾN LỘC
học ra đời, do Các Mác
và Phi-đrích Ăng-ghen
sáng lập.
nêu hoàn cảnh ra đời, sự thành lập, hoạt động và ý nghĩa của tổ chức này.
Câu 76. Chứng minh câu nói của Lênin : “Mác là linh hồn của Quốc tế thứ nhất”.
Câu 77. Hãy trình bày đặc điểm của phong trào công nhân từ khi giai cấp vô sản ra đời đến khi thành lập
Quốc tế thứ nhất :
- Các giai đoạn phát triển của phong trào công nhân.
- Đặc điểm của phong trào công nhân qua từng giai đoạn.
10. CÔNG XÃ
PARI (1871)
Vào những năm 1850 –
1860, phong trào công
Câu 86. Phân tích nguyên nhân thất bại, ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của Công xã Pari. Từ Công
xã Pari, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã rút ra bài học kinh nghiệm gì cho cách mạng Việt Nam ?
Câu 87. Đánh giá về Công xã, Sách giáo khoa lịch sử 11 viết : “Đây là một nhà nước kiểu mới, một nhà nước
vô sản, do dân và vì dân”.
a. Trên cơ sở trình bày bộ máy tổ chức và phân tích chính sách kinh tế - xã hội của Công xã Pari,
Trang 15
( CHÂU TIẾN LỘC
anh (chị) hãy chứng minh đánh giá nêu trên.
b. Hãy nêu và phân tích những nguyên nhân thất bại của Công xã Pari
(Đề thi Olympic 30/4, khối 11, năm 2000)
Câu 88. Bằng những sự kiện lịch sử ở Pháp (1870 – 1871), hãy chứng minh câu nói của Mác : “Công nhân
Pháp đã dám tấn công lên trời”.
Câu 89. Trình bày khái quát tình hình nước Pháp từ tháng 9 – 1820 đến tháng 5 – 1871, qua đó nêu sự kiện
tiêu biểu và nhận định của anh (chị).
Câu 90. Dưới đây là bảng thống kê về những sự kiện chính trị dẫn tới sự thành lập Công xã Pari:
Thời gian Sự kiện
19 – 7 – 1870
2 – 9 – 1870
4 – 9 – 1870
28 – 1 – 1871
18 – 3 – 1871
a. Xác định tên sự kiện sao cho phù hợp với thời gian
b. Trình bày và phân tích sự kiện quan trọng nhất dẫn tới việc thành lập Công xã Pari.
Câu 91. Trình bày cuộc nội chiến (1871) ở Pháp, qua đó chứng minh tinh thần chiến đấu, dũng cảm vô biên
của các chiến sĩ công xã Pari.
Câu 92. Tường thuật diễn biến cuộc chiến đấu của các chiến sĩ công xã ở nghĩa địa Cha Lasedơ.
Câu 93. Hãy ghi lại nội dung và tác giả bài thơ Quốc tế ca (về sau được phổ nhạc), dịch ra lời việc. Tìm hiểu
nội dung bài thơ có liên quan đến sự kiện Công xã Pari.
11. PHONG TRÀO
CÔNG NHÂN
Hình thức đấu tranh
Mục tiêu đấu tranh
Kết quả
Tính chất
Câu 98. Sự thành lập và hoạt động của Quốc tế thứ hai (1889 – 1914).
(Đề thi Olympic, khối 11, năm 2000)
Câu 99. Những điều kiện lịch sử nào dẫn đến thành lập Quốc tế thứ hai (1889 – 1914) ? Nêu nội dung của
Đại hội Pari 1889. Vai trò của Ănghen đối với Quốc tế thứ hai và phong trào công nhân quốc tế như thế nào ?
Nêu đóng góp của Quốc tế thứ hai đối với sự phát triển của phong trào công nhân.
Câu 100. Cuộc đấu tranh tư tư tưởng trong Quốc tế thứ hai đã diễn ra gay gắt và phức tạp trong những năm
đầu thế kỉ XX như thế nào ?
Câu 101.
1. Lập bảng so sánh hai khuynh hướng cách mạng trong Quốc tế thứ thứ hai đầu thế kỉ XX :
Nội dung Tư tưởng Quan điểm Hành động
Khuynh hướng cách mạng
Chủ nghĩa cơ hội
2. Vì sao Lênin lại nói : “Quốc tế thứ hai đã chết vì bị chủ nghĩa cơ hội đánh bại” ?
Câu 102. Thế nào là tầng lớp “công nhân quý tộc” ? Tầng lớp này xuất hiện ở nước nào, vào thời điểm nảo ?
Mối liên hệ giữa tầng lớp công nhân quý tộc và chủ nghĩa cơ hội trong phong trào công nhân Tây Âu ?
12. V. I. LÊNIN VÀ
PHONG TRÀO
CÔNG NHÂN NGA
ĐẦU THẾ KỈ XX –
CÁCH MẠNG NGA
(1905 – 1907)
Đầu thế kỉ XX, kế tục sự
nghiệp cuả Các Mác và
Phi-đrích Ăng-ghen,
V.I.Lênin đã tiến hành
cuộc đấu tranh chống
đến đầu thế kỉ XX)
Từ nửa sau thế kỉ XIX
đến đầu thế kỉ XX, ở
Nhật đã diễn ra cuộc cải
cách trên tât cả các lĩnh
vực, từ chính trị, quân
sự, văn hoá cho đến kinh
tế, xã hội – cuộc Duy tân
Minh Trị. Chính cuộc
Duy Tân đã đưa Nhật từ
một nước nông nghiệp
trở thành một nước có
nền công nghiệp phát
triển.
Câu 108. So sánh chính sách đóng cửa của Nhật Bản dưới thời Mạc Phủ với chính sách đóng của của Trung
Quốc dưới thời Mãn Thanh. Phân tích tích vị trí, vai trò của tầng lớp Samurai trong cuộc cải cách đất nước
Nhật Bản.
Câu 109. Hoàn cảnh lịch sử nào đã đưa Thiên hoàng Minh Trị lên nắm quyền ở Nhật, Minh Trị đã thực hiện
cải cách đất nước như thế nào ? Cho biết kết quả.
(Đề thi Olympic 30/4, khối 11, năm 2000)
Câu 110. Vì sao trong hoàn cảnh lịch sử châu Á, Nhật thoát khỏi số phận một nước thuộc địa và trở thành
một nước đế quốc ? Liên hệ với tình hình Trung Quốc và Việt Nam cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
(Đề thi Olympic 30/4, khối 11, năm 2004 và năm 2008)
Câu 111. Cuộc Duy Tân Minh Trị được xem là một cuộc cách mạng tư sản. Anh (chị) hãy nêu những thay
đổi diễn ra ở Nhật trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá – giáo dục, quân sự trong nửa sau thế kỉ XIX để
chứng minh điều đó. Trên thế giới, nước nào đã tiến hành cách mạng tư sản có những bước đi, nội dung và tính
chất tương tự như cuộc cải cách (1868) ở Nhật ?
Câu 112. Phát biểu bản chất và nêu kết quả của cuộc cải cách Minh Trị. Vì sao cuộc cải cách kinh tế ở Nhật
Bản lại mang tính chất là một cuộc “Cách mạng công nghiệp” ?
Câu 113. Tại sao lại coi cải cách giáo dục là “nhân tố chìa khoá” cho công cuộc hiện đại hoá đất nước ? Hiện
(Từ giữa thế kỉ XIX
đến đầu thế kỉ XX)
Từ giữa thế kỉ XIX, do
chính sách thống trị hà
khắc của thực dân Anh,
mâu thuẫn giữa nhân dân
Ấn Đô với thực dân Anh
trở nên sâu sắc. Nhiều
cuộc đấu tranh giành độc
lập dân tộc diễn ra quyết
liệt với nhiều hình thức,
thu hút đông đảo nhân
dân tham gia. Điển hình
là cuộc khởi nghĩa Xipay
(1857 – 1859), phong
trào của giai cấp tư sản
dẫn tới sự ra đời của
Đảng Quốc đại, cuộc bãi
công của công nhân
Bombay năm 1908…
Câu 122. Hãy nêu những nét lớn trong chính sách thống trị của thực dân Anh ở Ấn Độ ? Hậu quả của những
chính sách đó đối với Ấn Độ ?
Câu 123. Vì sao nói cuộc khởi nghĩa Xipay là cuộc khởi nghĩa dân dộc ?
Câu 124. Sự thành lập và hoạt động của Đảng Quốc đại Ấn Độ ? Đánh giá vai trò của Đảng Quốc đại trong
phong trào đấu tranh của nhân dân Ấn Độ.
Câu 125. Lập bảng so sánh các phong trào đấu tranh của nhân dân Ấn Độ từ giữa thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ
XX, theo các nội dung sau :
Cuộc khởi nghĩa Xipay
(1857 – 1859)
Cao trào 1905 – 1097
nguyên nhân thất bại của các cuộc đấu tranh của nhân dân Trung Quốc sau :
- Cuộc cải cách Mậu Tuất (1898)
- Phong trào Nghĩa Hoà đoàn (1900)
- Cách mạng Tân Hợi (1911)
Câu 129. Tại sao gọi cuộc xâm lược của thực dân Anh vào Trung Quốc là “Chiến tranh thuốc phiện” ? Thái
độ của triều đình và nhân dân Trung Quốc trước nguy cơ bị thực dân Anh xâm lược như thế nào ?
Câu 130. Nêu nội dung chính của Hiệp ước Nam Kinh (tháng 8 – 1842). Việc triều đình Mãn Thanh kí hiệp
ước này đã gây những hậu quả gì đối với xã hội Trung Hoa ?
Câu 131. Những sự kiện lịch sử nào chứng tỏ rằng từ giữa thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, Trung Quốc đã trở
thành một nước nửa thuộc địa nửa phong kiến ?
Câu 132. Trình bày phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc chống phong kiến, đế quốc (cuối thế kỉ
XIX), đặc biệt là phong trào Duy Tân Mậu Tuất đã ảnh hưởng đến Việt Nam như thế nào ?
Câu 133. Trình bày hoàn cảnh lịch sử, nội dung và nguyên nhân thất bại của cuộc Duy tân Mậu Tuất (1898)
ở Trung Quốc. Qua đó, liên hệ với cuộc cải cách Minh Trị ở Nhật Bản và lí giải vì sao cải cách Minh Trị lại
thành công. (Đề thi Olympic 30/4, khối 11, năm 2004)
Câu 134. Nêu diễn biến, tính chất và ý nghĩa lịch sử của cuộc cách mạng Tân Hợi (1911) ở Trung Quốc.
(Đề thi HSG cấp THPT, TP.Hồ Chí Minh, năm 1999)
Câu 135. Cách mạng Tân Hợi (1911) ở Trung Quốc : Hoàn cảnh bùng nổ, những biến chính và ý nghĩa
lịch sử. (Đề thi HSG cấp THPT, tỉnh Thừa Thiên Huế, năm 2000)
Câu 136. Những nhiệm vụ đặt ra cho Cách mạng Tân Hợi (1911) và điều kiện bùng nổ cách mạng ? Tác
động của cuộc cách mạng này đối với phong trào cách mạng Việt Nam đầu thế kỉ XX ? Hãy lập bảng sánh so
cuộc Cách mạng Tân Hợi và Cách mạng Nga (1905 – 1907).
Câu 137. Lập bảng so sánh cuộc vận động Duy Tân với Cách mạng Tân Hợi về : Lực lượng lãnh đạo, thành
phần tham gia, mục đích, phương thức tiến hành, kết quả.
Câu 138. Trình bày vài nét về tiểu sử Tôn Trung Sơn và sự thành lập tổ chức Trung Quốc Đồng minh hội
(cương lĩnh chính trị, ưu điểm và hạn chế của cương lĩnh đó). Theo anh (chị), trong những nhiệm vụ của Trung
Quốc Đồng minh hội thì nhiệm vụ nào là cống hiến vĩ đại của Đồng minh hội và Tôn Trung Sơn đối với lịch sử
Trung Quốc ? Vì sao ?
Câu 139. Trên cơ sở trình bày những hoạt động cách mạng của Tôn Trung Sơn, hãy nhận xét vai trò của ông
đối với lịch sử Cách mạng Trung Quốc.
đều trở thành thuộc địa,
trừ Xiêm là giữ được
độc lập nhưng phụ thuộc
nước ngoài về nhiều
mặt. Sự xâm lược và đô
hộ của thực dân đã gây
nên những chuyển biến
lớn trong xã hội ở Đông
Nam Á, đưa đến những
phong trào đấu tranh
mạnh mẽ vì độc lập và
tiến bộ xã hội.
Câu 143. Quá trình xâm lược của các nước đế quốc ở Đông Nam Á vào cuối thể kỉ XIX – đầu thế kỉ XX diễn
ra như thế nào ? Tại sao trong hoàn cảnh khu vực Đông Nam Á cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX, Xiêm lại là
nước duy nhất không trở thành thuộc địa của các nước phương Tây ?
Câu 144. Hãy nêu nêu những cuộc khởi nghĩa lớn trong phong trào đấu tranh chống thực dân Hà Lan của
nhân dân Inđônêxia cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX ?
Câu 145. Hãy hoàn thiện bảng so sánh dưới đây hai xu hướng chính trong phong trào đấu tranh giải phóng
dân tộc ở Philíppin vào những năm 90 của thế kỉ XX :
“Liên minh Philíppin”
“Liên hiệp những người con
yêu quý của nhân dân”
Thời gian thành lập
Người khởi xướng
Thành phần tham gia
Đường lối đấu tranh
Kết quả, ý nghĩa
Câu 146. Cho biết diễn biến và tính chất của cuộc Cách mạng năm 1896 ở Philíppin. Âm mưu và thủ đoạn
của đế quốc Mĩ đối với Philípin như thế nào ?
Câu 147. Tóm lược diễn biến chính các cuộc khởi nghĩa chống thực dân Pháp của nông dân Campuchia. Sự
Latinh không tránh khỏi
cơn lốc xâm lược đó.
Câu 153. So sánh phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở các nước châu Phi và các nước Mĩ Latinh thời
cận đại về mục tiêu, hình thức, giai cấp lãnh đạo và kết cục. Đánh giá ưu điểm và hạn chế của các phong trào.
Liên hệ cuộc đấu tranh của các nước châu Á thời điểm này và nêu nhận xét điểm giống và khác nhau.
Câu 154. Hãy hoàn thành bảng niên biểu sau về phong trào đấu tranh giành độc lập của nhân dân các nước
châu Phi và khu vực Mĩ Latinh :
Thời gian Tên phong trào đấu tranh Châu lục (khu vực)
1830 – 1847
1879 – 1882
1889 – 1896
1791 – 1804
Trong hai thập niên đầu
của thế kỉ XIX
Câu 155. Hãy trình bày nét lớn của lịch sử châu Phi từ thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX.
Câu 156. Cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân, giải phóng dân tộc của nhân dân châu Phi trong thế kỉ
XIX diễn ra như thế nào ? Nêu nhận xét về phong trào đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân ở châu Phi trong
giai đoạn này.
Câu 157. Vì sao vùng Trung, Nam Mĩ và một phần Bắc Mĩ (Mêhicô) được gọi là “khu vực Mĩ Latinh” ?
Trình bày những nét cơ bản về sự xâm lược của thực dân châu Âu vào khu vực Mĩ Latinh.
Câu 158. Phân tích nguyên nhân dẫn đến thất bại của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của các nước
Trang 22
( CHÂU TIẾN LỘC
châu Phi cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX.
Câu 159. Phong trào đấu tranh giành độc lập của nhân dân Mĩ Latinh đầu thế kỉ XIX ? Đánh giá thắng lợi
của các nước Mĩ Latinh. Theo anh (chị), những thắng lợi đó có triệt để không ? Vì sao ?
Câu 160. Điền vào bảng sau cho hoàn chỉnh về quá trình bành trướng của Mĩ ở khu vực Mĩ Latinh :
Thời gian Sự kiện
Mĩ đưa ra học thuyết Mơnrôn “Châu Mĩ của người châu Mĩ”.
Năm 1889
tích tính chất, kết quả của cuộc chiến tranh này.
(Đề thi Olympic 30/4, khối 11, năm 2001)
Câu 167. Dưới đây là bảng kê các cột mốc thời gian quan trọng trong Chiến tranh thế giới thứ nhất , hãy điền
tên các sự kiện cho phù hợp :
Thời gian Sự kiện
28 – 6 – 1914
28 – 7 – 1914
Trang 23
( CHÂU TIẾN LỘC
01 – 8 – 1914
03 – 8 – 1914
04 – 8 – 1914
09 – 11 – 1914
11 – 11 – 1914
28 – 6 – 1919
(Đề thi Olympic 30/4, khối 11, năm 2004)
Câu 168. Vì sao, Mĩ tham gia Chiến tranh thế giới thứ nhất muộn ?
Câu 169. Sự kiện nào diễn ra ngoài mong muốn của các nước đế quốc và tác động của sự kiện đó đến tiến
trình của chiến tranh ?
Câu 170. Trình bày diễn biến và kết cục của cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914 – 1918). Hãy giải
thích nhận xét của Lênin về Chiến tranh thế giới thứ nhất : “ Trong cuộc chiến tranh này, chín mươi chín phần
trăm là phi nghĩa ” ?
Câu 171. Nêu các cuộc chiến tranh cục bộ diễn ra vào cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX và kết quả của nó.
Câu 172. Dựa vào nguyên nhân, tính chất và kết quả của cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất , hãy làm rõ nhận
định “Chiến tranh thế giới thứ nhất là kết quả lôgíc giữa mâu thuẫn các nước đế quốc, là cuộc chiến tranh đế
quốc lớn, gây nhiều tai hoạ cho nhân loại”.
Câu 173. Bằng những sự kiện lịch sử có chọn lọc, hãy chứng minh : Chiến tranh thế giới thứ nhất là cách
giải quyết hợp quy luật về mẫu thuẫn giữa các nước đế quốc với đế quốc và chiến tranh tạo thêm điều kiện cho
cách mạng với thắng lợi ở khâu yếu nhất của hệ thống đế quốc.
Câu 174. Trình bày tính chất và kết cục của Chiến tranh thế giới thứ nhất. Vì sao nói nền hoà bình do Hiệp
Câu 182. Nguyên nhân sâu xa và tóm lược diễn biến chính của các cuộc cách mạng tư sản thời cận đại. Đánh
giá vai trò của các cuộc cách mạng tư sản thời cận đại đối với việc phát triển kinh tế, xã hội của các nước tư
bản Âu – Mĩ.
Câu 183. Các cuộc cách mạng tư sản thời cận đại có những điểm chung và điểm gì khác biệt gì ? Đánh giá
mặt tích cực và hạn chế của cách mạng tư sản và chủ nghĩa tư bản.
Câu 184. Hãy cho biết những sự kiện lịch sử sau đây diễn ra ở nước nào trong thời kỳ thứ nhất của lịch sử
thế giới cận đại. Đánh dấu (X) vào cột có tên nước đó.
(Đề thi HSG cấp THPT, tỉnh Thừa Thiên Huế, năm 2005)
Câu 185. Phân tích những mâu thuẫn cơ bản trong giai đoạn đế quốc chủ nghĩa. Hệ quả tất yếu của những
mâu thuẫn đó là gì ?
Câu 186. Khái quát tình hình các nước tư bản Âu – Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX. Hãy liên hệ với tình
hình Việt Nam giai đoạn này để làm rõ hơn đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc.
Câu 187. Dấu hiệu nào chứng tỏ chủ nghĩa tư bản chuyển sang đế quốc chủ nghĩa ?
Câu 188. Nêu nguyên nhân bùng nổ, hình thức đấu tranh và các sự kiện cơ bản đánh dấu bước phát triển của
Trang 25