ĐỀ TÀI : “MỘT SỐ KINH NGHIỆM TỰ HỌC TIN HỌC
ĐỂ SỬ DỤNG VÀO SOẠN GIẢNG”
I. ĐẶT VẤN ĐỀ :
“Học là quyển sách không có trang cuối”, trong cuộc sống, việc học là một việc
không thể thiếu và không thể dừng. Trong nghiệp vụ chuyên môn cũng vậy, nếu
không tự học để vươn lên, ta sẽ tự đào thải chính bản thân mình. Để đáp ứng yêu
cầu thực tế của xã hội, nhu cầu công nghệ thông tin ngày càng phát triển mạnh, mọi
người, mọi ngành nghề nói chung, đội ngũ giáo viên nói riêng, cần phải tự nâng cao
trình độ tin học. Đây là một lĩnh vực hoàn toàn mới lạ so với chúng tôi, đa số là
những người chưa biết qua ngoại ngữ. Nhưng nó cũng không quá khó nếu ta quyết
tâm học hỏi. Và muốn sử dụng máy vi tính, ứng dụng công nghệ thông tin thì phải
dám nghĩ dám làm, chịu khó tìm tòi nghiên cứu, học hỏi. Hơn nữa, việc sử dụng
được vi tính giúp giáo viên đỡ nhọc công ghi chép, hồ sơ sổ sách cũng trở nên hệ
thống và khoa học hơn. Việc soạn giảng một bài dạy điện tử cũng góp phần giúp
học sinh thay đổi cách học truyền thống, kích thích hứng thú học tập của học sinh
mà cũng giảm bớt một phần chuẩn bị đồ dùng dạy học cho tiết học đó. Qua thời
gian tự học, tự tìm hiểu, đến nay bản thân chúng tôi và đội ngũ giáo viên nói chung,
có thể tự hoàn thiện giáo án vi tính và đã lập được bài giảng điện tử theo yêu cầu.
Có nhiều cách học khác nhau, song qua thời gian tự học, chúng tôi đã rút ra một số
kinh nghiệm qua đề tài : “Một số kinh nghiệm tự học tin học để sử dụng vào soạn
giảng”
II. GIỚI HẠN NGHIÊN CỨU :
- Chương trình Microsoft Word : sử dụng để soạn thảo các văn bản đơn giản,
soạn giáo án.
- Chương trình Microsoft Excel : sử dụng trong việc lập bảng biểu, tính toán
- Chương trình Microsoft Powerpoint : sử dụng soạn bài giảng điện tử.
1
III. CƠ SỞ LÝ LUẬN :
- Thực hiện việc rèn kĩ năng sử dụng máy tính trong đội ngũ giáo viên trong
giảng dạy và học tập.
- Đáp ứng mục tiêu : “Ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao chất lượng

- Việc mua sắm thiết bị tương đối dễ.
- Việc truy cập các thông tin cần thiết cũng dễ dàng.
2. Khó khăn :
- Tin học là một lĩnh vực khoa học kĩ thuật mới,
- Vốn ngoại ngữ (Tiếng Anh) chúng tôi chưa học qua.
- Việc học tập không được khoa học, hệ thống.
- Dễ bị nhiễu thông tin do các lệnh quá nhiều và có phần phức tạp.
V. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU :
Trong phạm vi đề tài này, chúng tôi xin trình bày một số kinh nghiệm tự học tin
học của bản thân trong thời gian qua để phục vụ cho việc soạn thảo văn bản đơn
giản nói chung, bài dạy nói riêng.
1. Học từ tài liệu :
Ngày nay xã hội phát triển, điều kiện kinh tế, văn hóa được nâng cao. Việc tìm
kiếm tư liệu phục vụ cho việc tự học là một vấn đề không khó. Tin học cũng vậy,
rất nhiều sách thuộc mảng này, song cần phải biết chọn sách sao cho hợp lí, phù
hợp với khả năng sử dụng thì kết quả học tập sẽ tốt.
Lúc đầu, khi chưa biết sử dụng máy tính, tôi tham khảo sách Tin học A, một tài
liệu hướng dẫn tự học tin học. Khi đọc sách, những chỗ nào liên quan đến việc sử
dụng máy tính, chúng tôi đánh dấu và sau đó ghi ra giấy những thao tác cần thiết và
thực hành. Đầu tiên là những thao tác đơn giản như : Cách tạo một thư mục mới,
mở tập tin văn bản, lưu tập tin, cách trình bày, xử lí văn bản
Qua một thời gian thực hành, chúng tôi bắt đầu nâng cao dần cách học, thực hành
vẽ bảng biểu, biểu đồ, vẽ hình theo yêu cầu nội dung của chương trình học, tham
khảo các sách Thực hành xử lí nhanh văn bản để tìm hiểu những cách xử lí
nhanh, các thao tác hay.
3
Trong quá trình tìm hiểu, với những thuật ngữ bằng Tiếng Anh, khó nhớ, chúng
tôi đã sử dụng Từ điển tra cứu những từ ngữ cần thiết để xử lí.
Có thể xếp các phần học theo các nhóm sau để dễ thực hành mà mau nhớ :
a. Soạn thảo văn bản :

↑, ↓ Lên, xuống một
dòng
B Làm đậm chữ
Ctrl và ↑, ↓ Lên, xuống một đoạn
văn
I In nghiêng chữ
4
Home Về đầu hàng U Gạch chân chữ
End Về cuối hàng Kẻ bảng biểu
Ctrl và Home Về đầu văn bản Giải hoạt hoặc tái hoạt
Ctrl và End Về cuối văn bản Xem trang in
c. Các lệnh thường được sử dụng trong quá trình soạn thảo văn bản :
- Trình bày trang : File / Page Setup
- Chèn trang : Isnert / Page Number
- Chèn kí tự đặc biệt : Isnert / Symbol
- Chèn các yếu tố toán học : Isnert / Object hoặc trên màn hình (nếu đã cài
đặt sẵn.
- Chèn tiêu đề đầu, tiêu đề cuối : View / Header and Footer (trong lệnh này, ta có
thể chèn trang vào văn bản).
- Chèn hình vẽ : Isnert / Picture / Clip Art hoặc vào biểu tượng cuối màn
hình.
- Chuyển chữ thường sang chữ hoa : Shift + F3.
- Cắt xén, hiệu chỉnh hình : View / Toolbars / Picture.
- Vẽ đường thẳng, các hình trong toán học : Sử dụng các biểu tượng trên thanh
công cụ Standart có sẵn trên màn hình.
- Kết hợp nhiều chi tiết cho một hình vẽ trong toán hình : Ctrl các chi tiết + kích
chuột phải, chọn Grouping / Group.
- Chèn chữ trong hình : sử dụng công cụ Text box nhập nội dung cần thiết,
vào chọn No Line, vào chọn No Fill hộp chữ nhật bị ẩn đi và chữ sẽ hiện
ra.

- Chèn văn bản : Sử dụng thanh công cụ Drawing (thông qua các Textbox) để
đưa văn bản và đưa các khối hình vẽ lên Slide.
- Thiết lập các hiệu ứng : mở mục Slide show / Custom Amimation chọn các
hiệu ứng để thiết lập cho các đối tượng cần trình diễn.
- Cài một đoạn nhạc : chọn hộp No Sound.
- Kết thúc trình diễn : Kích chuột phải chọn End show hoặc bấm phím ESC.
2. Học qua đồng nghiệp :
“Học thầy không tày học bạn”, một phương châm sống không thể thiếu được
trong cuộc sống nói chung, lĩnh vực dạy học nói riêng. Trong việc tự học, nội dung
kiến thức ở sách, tài liệu là chuẩn, là chỗ dựa nhưng không hoàn toàn giúp ta hiểu
tất cả, nhất là lĩnh vực tin học. Việc học hỏi qua đồng nghiệp là một biện pháp hữu
hiệu giúp giáo viên tự nâng cao trình độ. Sự trao đổi cách xử lý máy tính thông
thường cũng “gỡ” được những lúng túng mà người tự học thường gặp. Do tự mày
mò học nên người học thường hướng đến những nội dung mà mình đang cần nên
hay vấp phải những tình huống mà người học bài bản xử lí một cách đơn giản như :
7
lưu văn bản (tình huống nhiều người dở khóc dở cười), chuyển một tài liệu vào
máy khác qua USB, chỉnh đoạn văn bản mới copy vào một đoạn văn bản cũ, hiệu
chỉnh một hình vẽ thế nào theo nội dung cần vẽ Một vài thao tác nhỏ, một sự trao
đổi chân tình của đồng nghiệp có thể hơn cả một bài học lí thuyết suông. Chính vì
vậy, trong việc tự học tin học hay nói gọn hơn là cách xử lí máy tính đơn giản việc
“giấu dốt” là một điều không nên chút nào. Trong khi trao đổi với đồng nghiệp, ta
vừa giúp được bạn một kinh nghiệm, qua đó, ta cũng học được một điều gì đó có
thể hay hơn để làm giàu vốn kinh nghiệm cho mình.
Trong đề tài này, cách xử lí và đưa những biểu tượng của thanh công cụ trên màn
hình được trình bày ở trên cũng chính là những ví dụ minh họa của việc học hỏi từ
đồng nghiệp.
3. Học từ thế hệ sau :
“Trẻ khôn ra, già lú lại”. Thế hệ trẻ ngày nay có đủ điều kiện học tập. Việc tiếp
thu công nghệ thông tin, sử dụng máy tính thông thạo với họ cũng là điều đương

11
VII. BÀI HỌC KINH NGHIỆM :
Qua thời gian tự học, chúng tôi rút ra một số kinh nghiệm sau :
- Việc tự học tin học là vấn đề khó ở những người lớn tuổi song cũng không quá
khó nếu ta thực sự muốn tự khám phá.
- Cần phải kiên trì và chịu khó đọc sách, học hỏi mọi người.
- Nên ghi chép các thao tác thực hành để tránh tình trạng quên ngay nếu ít lặp lại.
Trên đây là kinh nghiệm tự học tin học ở mức độ sơ giản trong phạm vi soạn thảo
văn bản phục vụ cho việc vi tính giáo án với yêu cầu đáp ứng việc ứng dụng công
nghệ thông tin trong giảng dạy. Trong điều kiện hiện tại, mặc dù bản thân chúng tôi
chưa có khả năng để truy cập mạng Intenet, để in sang tài liệu, có thể phần tự học
của chúng tôi không nhiều lắm so với biển kiến thức công nghệ thông tin song
mong rằng, đó cũng là một số kinh nghiệm quí giúp cho đồng nghiệp nói chung,
những người có mong muốn tự nâng cao trình độ như chúng tôi có thể tham khảo
và giúp đỡ nhau trong quá trình tự học.
Kính mong sự góp ý chân tình của đồng nghiệp !
Duy Nghĩa, ngày 4 tháng 4 năm 2010
Đồng tác giả
Lê Thị Huệ Nguyễn Thị Hồng

12
III. TÀI LIỆU THAM KHẢO :
1.Tin học A – Hoàn Kiếm, Hồ Sĩ Đàm, Trần văn Hạo, Đỗ Phúc – Nhà Xuất bản
GD – 1999.
2. Giáo trình Tin học đại cương – Nguyễn Phan Xuân Nguyên – Đại học Đà Nẵng
– 2006.
3. Giáo trình Powerpoint – Nguyễn Sơn Hải – Trung tâm Tin học Bộ GD và ĐT –

4. Thực hành xử lý nhanh văn bản – Quang Huy, Tín Dũng – NXB Thống kê –
2004.

14
14