c im cu trỳc so sỏnh trong tựy bỳt Nguyn Tuõn
Trong vn hc Vit Nam, tờn tui Nguyn Tuõn (1910-1987) c bit
n nh mt nh vn ti hoa, kiờu bc, vi quan im duy m v ngh thut.
Trc cỏch mng thỏng Tỏm, ụng c ỏnh giỏ l hin tng phc tp nhng
nhng trong tu bỳt, nhng truyn ngn m cht lóng mn ca ụng vn c
c gi yờu thớch. Cng v sau Nguyn Tuõn cng gn bú v thnh cụng vi tu
bỳt chỳng ta bit n ụng giai on ny qua tu bỳt khỏng chin v ho bỡnh,
Sụng v nhng bi in ri rỏc khỏc.
Tớnh cht t do phúng tỳng ca th ti ny ó th thỏch rt nhiu cõy bỳt,
song dng nh ch n Nguyn Tuõn nú mi tỡm c ra ỳng dỏng hỡnh v
bn cht. ũi hi ca ngh vn trc ht l s t bit mỡnh, mt s dng cm
dỏm lm mỡnh, kốm vi nú l mt s t tin rng mỡnh cú ớch cho i ngay s
n nht, c ỏo, khụng lp li. Nguyn Tuõn hiu iu ny v qua th tu bỳt
ụng thc s tỡm thy l sng, l sỏng tỏc, ú ụng khụng ch bit nhng iu
mỡnh cm nhn m cũn cú t phụ by cỏi mng tri thc c kim m s hc mang
n cho ụng.
T trc n nay gii nghiờn cu v ụng o c gi u ỏnh giỏ cao
ti ca Nguyn Tuõn nhng vic i sõu vo lónh a tu bỳt a ụng vi t ỏch l
vn bn ngh thut ngụn t vn cha c chỳ tõm . Mt trong nhng iu lm
nờn c sc ca vn Nguyn Tuõn l cacyh din t .Vic tỡm hiu ngh thut
vit vn Nguyn Tuõn, bt u t kho sỏt cỏch t cõu ,dựng t qu thc cn
thit.
Nhng nm gn õy, bờn cnh vi nghiờn cu vn hc bng con mt ca
chuyờn mụn ngụn ng , tc l tip cn v lý gii trờn c s c dim hỡnh thc,
l xu hng tớch cc ang em l nhiu hiu qu .Chỳng tụi mun nng theo
con dng ny soi xột ngh thut tu bỳt ca Nguyn Tuõn bỏt u t c im
cu trỳc so sỏnh tu t .
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN
A. PHẦN MỞ ĐẦU

I. Vài nét về phép so sánh

tưởng trong đó A đối chiếu với B qua đặc điểm (phương diện) chung là X từ đó
nổi bật lên đặc trưng của vật A. Theo Hữu Đạt trong cuốn “Phong cách học chức
năng”: “So sánh là đặt hai hay nhiều sự vật, hiện tượng vào các mối quan hệ
nhất định hoặc tìm ra sự giống nhau và khác biệt giữa chúng”.
2. Cấu trúc phép so sánh
Hiện có nhiều quan niệm về số lượng thành phần trong cấu trúc so sánh.
Nhưng cơ bản vẫn là mô hình bốn yếu tố:
- Yếu tố cần đưa ra so sánh, có thể là được hoặc bị xét về tương quan với
chuẩn: gọi là cái so sánh ký hiệu A.
- Yếu tố nêu rõ phương diện so sánh. Kí hiệu X
- Yếu tố thể hiện mối quan hệ trong so sánh (từ so sánh ví dụ; như, hơn,
kém, vv….)
- Yếu tố dùng để so sánh được coi là yếu tố chuẩn trong cấu trúc này, ký
hiệu là B.
A X như (giống, hơn, kém…) B
Trong sáng tác, các nhà văn có quyền vận dụng và biến thể để đạt hiệu
quả cao nhất theo ý muốn. Có thể khi đó dạng thức câu so sánh sẽ thêm hoặc bớt
một số yếu tố.
3. Thế nào là so sánh tu từ
Như đã nhắc đến ở phần trên, phép so sánh có đặc tính về khách quan vừa
chủ quan. Khách quan vì sự vật này sở dĩ liên tưởng được với sự vật khác về
một hoặc vài phương diện nào đó vì thuộc tính chung tồn tại khách quan của cả
hai sự vật trên phương diện được đưa ra so sánh. Điều này dẫn đến so sánh
mang giá trị nhận thức, còn so sánh mang tính chủ quan vì hoạt động liên tưởng,
“móc nối” các sự vật khác nhau là diễn ra độc lập trong từng cá nhân, phản ánh
năng lực nhận thức, đánh giá, cảm nhận về nhận thực cũng như thể hiện thái độ,
tình cảm và thói quen sử dụng ngôn ngữ của cá nhân đó. Do vậy trong cuộc
THÖ VIEÄN ÑIEÄN TÖÛ TRÖÏC TUYEÁN
sống có hiện tượng, một đối tượng được so sánh với những đối tượng hồn tồn
khác nhau tuỳ thuộc vào chủ nhân của sự so sánh ấy là ai.

cả hai giai đoạn trước cách mạng và sau cách mạng để có một cái nhìn khái qt
về nghệ thuật xây dựng các cấu trúc so sánh tu từ của ơng.
- Trước cách mạng: Ba tập “tuỳ bút 1”, “tuỳ bút 2” và “Nguyễn”.
+ Tuỳ bút 1: 12 tác phẩn
Một lá thư khơng gửi
Những ngọn đèn xanh
Và những dịp còi
Gió đã lên
Lại đi nữa
Một buổi mai đã mất
Người lữ khách giữa thành phố chúng ta.
Được ốm
Những ngày Thanh Hố
Một giấc ngủ
Cửa Đại
Đẹp lòng
+ Tuỳ bút 2: hai tác phẩn
Phu nhân họ Bồ
Chiếc va ly mới
+ Nguyễn: 5 tác phẩn
Đơi tri kỷ gượng
Chuyến xe tình
Cái cà vát đen
Chiếc áo gấm mượn
Một người cha về ăn tết.
- Sau cách mạng: “Tuỳ bút kháng chiến và hồ bình” (trích) và tập tuỳ bút
“Sơng Đà”.
2. Ý nghĩa
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
T vic kho sỏt, thng kờ v phõn tớch c im trong cỏch so sỏnh tu t

kho sỏt, cỏc chin s biờn phũng,
gic
- Tớnh cỏch cỏ nhõn: Lng
bng, lờu vờu, vt v vt vng, cu
b cu bt, li, thn th, bun
thm

1.2. Th gii t nhiờn xó hi. 2.2. Th gii t nhiờn, xó hi
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN