Website: Email : Tel (: 0918.775.368
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
Chinh sách kinh tế mới của Lênin có ý nghĩa to lớn đối với các nước phát
triển theo định hướng XHCN trong đó có nước ta. Thực chất chính sách kinh tế
mới NEP của Lênin là giải phát để đưa đất nước vượt qua thời kì quá độ lên
CNXH.
Chính sách kinh tế mới của Lênin còn đánh dấu một bước phát triển mới về
lý thuyết nền kinh tế XHCN. Theo tư tưởng này nền kinh tế nhiều thành phần, các
hình thức quá độ, việc duy trì và phát triển quan hệ hàng hoá tiền tệ, quan tâm đến
lợi ích kinh tế cá nhân trước hết là của nông dân là những vấn đề có tính nguyên
tắc trong việc xây dựng mô hình kinh tế XHCN.
Do vậy để góp phần hiểu rõ thêm chính sách kinh tế mới của Lênin,em đã
chọn nghiên cứu đề tài này,em xin đưa ra vài phân tích về vấn đề này nhằm hiểu
thêm tính đúng đắn của nó.
Bài viết này chưa phân tích được rõ về chính sách kinh tế mới của Lênin và
sự vận dụng chính sách đó vào Việt Nam của Đảng và nhà nước ta vì em chưa
hiểu biết nhiều về xã hội ,nên không tránh khỏi có nhiều sai xót. Em rất mong thầy
xem xét góp ý kiến xây dựng thêm.
Em xin chân thành cảm ơn sự đánh giá và góp ý của thầy.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
I-LÍ LUẬN CHUNG VỀ CHÍNH SÁCH KINH TẾ MỚi CỦA LÊ NIN
1. Cơ sở lý luận
a. Điều kiện ra đời của chính sách kinh tế mới của Lênin
Không bao lâu sau cách mạnh tháng mười Nga việc thực hiện kế hoạch xây
dựng chủ nghĩa xã hội của Lênin bị gián đoạn bởi cuộc nội chiến 1918-1920.
Trong thời kì này Lênin đã áp dụng chính sách chưng thu lương thực thừa của
nông dân sau khi dành lại cho họ mức ăn tối thiểu. Đồng thời xoá bỏ quan hệ hàng
hoá, xoá bỏ việc mua bán lương thực tự do trên thị trường, thực hiện chế độ cung
cấp hiện vậtcho quân đội và bộ máy nhà nước.
Chích sách cộng sản thời chiến đã đóng vai trò quan trọng trong thắng lợi
của nhà nước Xô viết. Nhờ đó mà quân đội đủ sức để chiến thắng kẻ thù, bảo vệ
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
yếu và bản chất tốt đẹp của chủ nghĩa xã hội theo những nguyên lí mà Lênin đã
vạch ra.
Về mặt lí luận; chính sách kinh tế mới của Lênin đánh dấu một bước phát
triển mới về lí thuyết xây dựng xã hội chủ nghĩa.
Về mặt ý nghĩa quốc tế; NEPcó ý nghĩa quốc tế to lớn đối với các nước
phát triển theo định hưỡng xã hội chủ nghĩa, trong đó có Viêt Nam. Các nước trên
thế giới vận dụng NEP đã đạt được những thành tựu đáng kể. Những quan điểm
kinh tế của Đảng ta nhất là từ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V đến nay đã thể
hiện sự nhận thức và vận dụng quan điểm trong Chính sách kinh tế mới của Lênin.
Tất nhiên do thời gian và không gian xa cách, trải qua những biến động khác nhau,
nên nhận thức và vận dụng có thể có sự khác nhau, kể cả về bước đi, nội dung và
biện pháp cụ thể trong khi tiến hành ở nước ta.
II-SỰ VẬN DỤNG CỦA NEP VÀO VIỆT NAM
1. Tính tất yếu khách quan của thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội và
bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam
a. Tính tất yếu khách quan
Các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác – Lênin mới chỉ dự đoán khả năng
lên chủ nghĩa xã hội ở các nước lạc hậu không qua giai đoạn lên tư bản chủ nghĩa
và chỉ ra điều kiện chung để biến khả năng đó thành hiện thực. Qúa độ lên chủ
nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản là một tất yếu vì.
*) Đặc điểm thời đại ngày nay -thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ
nghĩa xã hội. Qúa trình cải biến xã hội cũ xây dựng xã hội mới –xã hội chủ nghĩa
không phải là quá trình cải lương duy ý chí mà là quá trình cách mạng sôi động
trải qua những giai đoạn khác nhau, hợp với quy luật của lịch sử. Chủ nghĩa xã hội
khoa học tự do dân chủ và nhân đạo mà nhân dân ta và loài người tiến bộ đang
viên tới luôn đại diện cho những giá trị tiến bộ của nhân loại ,đại diện lợi ích
người lao động, là hình thái kinh tế xã hội cao hơn tư bản chủ nghĩa.Qúa trình
cách mạng đó vì sự nghiệp cao cả là giải phóng con người, vì sự phát triển tự do
và toàn diện của con người, vì tiến bộ chung của loài người .
…là những yếu tố hết sức quan trọng để mở rộng sự hợp tác, tạo điều kiện cho
nước ngoài đầu tư và là lợi thế tăng trưởng kinh tế nhanh. Bên cạnh đó nhân dân ta
dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam -một Đảng giàu tinh thần cách
mạng sáng tạo, khoa học, trí tuệ có đường lối đúng đắn và gắn bó với quần chúng,
đã từng chiến đấu hi sinh không chỉ nhằm mục đích giành lại độc lập mà vì cuộc
sống ấm no, tự do, hạnh phúc .Những yêu cầu đó chỉ chủ nghĩa xã hội mới đáp
ứng được.Vì vậy quyết tâm của nhân dân sẽ trở thành lực lượng vật chất đủ sức
vượt qua mọi khó khăn và xây dựng xã hội chủ nghĩa thành công. Công cuộc đổi
mới đất nước do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo từ đại hội Đảng lần thứ VI đến
nay đã thu được nhữnhg kết quả bước đầu, giữ vững ổn định chính trị, tạo môi
trường hợp tác đầu tư, phát triển kinh tế, đời sống của nhân dân được cải thiện …
điều đó đã củng cố và khẳng định con đường lựa chọn lên chủ nghĩa xã hội của
chúng ta là đúng đắn .
c. Nhận thức về thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản
chủ nghĩ.
Bỏ qua chế độ tư bản là sự tổng hợp nhiều mặt ,nhiều nhân tố chính trị, xã
hội, tư tưởng, văn hoá, dân tộc, quốc tế …Tất nhiên trong những nhân tố chủ quan
và khách quan phân tích trên , thì nhân tố chủ quan có ý nghĩa quyết định .Hơn
nữa biến những khả năng thành hiện thực là một quá trình
công dân cũng như từng tập thể, từ cơ sở đến trung ương trong tất cả các lĩnh vực,
các ngành của đời sống kinh tế ,xã hội .
2. Sự vận dụng vào Việt Nam
a. Phát triển lực lượng sản xuất ,công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước
Đây được coi là nhiệm vụ trung tâm của thời quá độ nhằm xây dựng cơ sở
vật chất –kĩ thuật của chủ nghĩa xã hội, phát triển lực lượng xã hội.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Vì con người lao động là lực lượng sản xuất cơ bản cho nên muốn phát huy nhân
tố con người của nền sản xuất xã hội chúng ta không thể không đầu tư phát triển
trước hết là giáo dục, đào tạo sau đó là hàng loạt vấn đề đối với người lao động
như tuyển dụng, sử dụng, quản lý, chính sách đãi ngộ… nghĩa là theo phương trâm
lực…”Mặt khác muốn cho khoa học và công nghệ trở thành động lực của sự phát
triển thì phải tìm ra động lực cho sự phát triển của bản thân khoa học và công
nghệ. Động lực này nằm ở lợi ích của những người nghiên cứu, phát minh và ứng
dụng có hiệu quả của khoa học và công nghệ bao gồm cả lợi ích vật chất và lợi ích
tinh thần.
Gắn hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ với thực tiễn,với nhu cầu xã
hội,thiết lập các quan hệ trực tiếp giữa doanh nghiệp với cơ quan và người làm
công tác nghiên cứu,phát minh,sáng chế trên cơ sở bạn hàng cùng có lợi,trả công
thoả đáng,tương xứng với hiệu quả kinh tế xã hội của việc áp dụng các kết quả
nghiên cứu khoa học và công nghệ nhằm khuyến khích các nhà khoa học hăng hái
miệt mài sáng tạo, để họ có cuộc sống đầy đủ hơn bằng trí tuệ của mình.Đó là một
trong những phương hướng quan trọng nhất tạo nên động lực bền vững cho sự
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
phát triển khoa học và công nghệ. Về phần mình các nhà khoa học phải cống hiến
quên mình cho sự nghiệp nghiên cứu phát minh, đóng góp tích cực có hiệu quả
cho xã hội, cho công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá.
b.Xây dựng và hoàn thiện quan hệ sản xuất theo định hướng xã hội chủ
nghĩa.
*) Xây dựng và hoàn thiện quan hệ sản xuất theo định hướng xã hội chủ
nghĩa là một yêu cầu khách quan của xã hội chủ nghĩa nhưng việc xây dựng quan
hệ sản xuất mới phải tuân theo yêu cầu của quy luật quan hệ sản xuất phải phù hợp
với tính chất và trình độ phát triển của lực lượng sản xuất, tránh chủ quan duy ý
chí. Thực chất đổi mới kinh tế của đất nước ta trong 20 năm qua là sự điều chỉnh
một càch toàn diện các quan hệ sản xất bao gồm cả về mặt quan hệ sơ hữu, quan
hệ quản lý và quan hệ phân phối. Đó là bước khởi đầu của cách mạng về các quan
hệ sản xuất, xuất phát từ yêu cầu khách quan của quá trình xã hội hoá sản xất:
công nghiệp hoá-hiện đại hoá đất nước, phát triển kinh tế thị trường của nước
ta.Nhờ bước đầu “cởi trói cho một loạt các quan hệ sản xuất, các thành phần kinh
tế đang phát huy tác dụng, chứng tỏ sức sống và các vị trí quan hệ của nó trong
cuộc sống xây dựng nền kinh tế mới.