B GI ÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KI NH T THÀNH PH H CHÍ MI NH
LÂM TI N DNG NÂNG CAO HI U QU HOT NG
KI NH DOANH TI TNG CÔNG TY C
PHN BO HI M DU KHÍ VI T NAM LUN VN THC S KI NH T TP. H CH MINH, THNG 10/2010
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHÍ MINH LÂM TIN DNG
NÂNG CAO HIU QU HOT NG
1.3 Hiu qu kinh doanh ca doanh nghip bo him 12
1.3.1 Quan nim v hiu qu kinh doanh ca DNBH 12
1.3.2 Các ch tiêu đánh giá hiu qu kinh doanh ca DNBH 13
1.3.3 Các nhân t nh hng đn hiu qu kinh doanh ca DNBH 20
1.3.4 S cn thit phi nâng cao hiu qu kinh doanh ca DNBH 22
KT LUN CHNG I 25
CHNG II: THC TRNG HOT NG KINH DOANH TI TNG CÔNG TY
C PHN BO HIM DU KHÍ VIT NAM (PVI) 26
2.1 Khái quát v Tng Công ty C phn Bo him Du khí Vit Nam 26
2.1.1 Quá trình hình thành và phát trin 26
2.1.2 Lnh vc hot đng và chc nng, nhim v 28
2.1.3 i ng CBCNV và b máy t chc qun lý ca PVI 29
2.1.4 V th ca PVI trên th trng bo him Vit Nam 30
2.2 Thc trng hot đng kinh doanh ca PVI t nm 2007-2009 30
2.2.1 To lp vn 30
2.2.2 Kinh doanh bo him gc 31
2.2.3 Kinh doanh tái bo him 35
2.2.4 Công tác giám đnh bi thng 36
2.2.5 Hot đng đu t tài chính 36
2.3 Phân tích hiu qu hot đng kinh doanh ca Tng Công ty C phn Bo him
Du khí Vit Nam 37
2.3.1 Phân tích hiu qu kinh doanh chung ca PVI 37
2.3.2 Phân tích hiu qu kinh doanh ca tng loi hình bo him 44
2.3.3 Phân tích hiu qu hot đng u t tài chính 47
2.4 ánh giá hiu qu kinh doanh ti Tng Công ty C phn Bo him Du khí Vit
Nam t nm 2007-2009 49
2.4.1 Nhng kt qu đt đc 49
2.4.2 Nhng tn ti và nguyên nhân 50
KT LUN CHNG II 58
CHNG III: GII PHÁP NÂNG CAO HIU QU KINH DOANH TI TNG
DANH MC CÁC BNG BIU
Bng 2.1: C cu đi ng CBCNV ca PVI t 2007 – 2009
Bng 2.2: Ngun vn đu t giai đon 2006-2009
Bng 2.3: So sánh s gia tng v doanh thu, chi phí và li nhun
Bng 2.4: Kh nng thanh toán ca PVI t nm 2007 đn 2009
Bng 2.5: T sut sinh li ca PVI 2007 đn 2009
Bng 2.6: Các ch tiêu tài chính đc thù ca ngành bo him
Bng 2.7: Hiu qu kinh doanh theo nghip v
Bng 2.8: Phân b vn đu t giai đon 2007 - 2009
Bng 2.9: T sut li nhun đu t
Bng 2.10: ánh giá v vic thay đi công ty bo him ca các khách hàng trong nc.
Bo him Du khí Vit Nam (t nm 2007 - 2009) trên ba lnh vc hot đng chính.
(Kinh doanh bo him, kinh doanh tái bo him và đu t tài chính).
- Trên c s xác đnh thun li, khó khn đi vi Tng Công ty; kt hp vi đnh
hng phát trin chin lc (2011- 2015) đ đa ra h thng gii pháp nhm nâng cao
hiu qu kinh doanh ca Tng Công ty.
i tng và phm vi nghiên cu:
tài xác đnh đi tng nghiên cu là hiu qu hot đng kinh doanh trong
phm vi mt công ty Bo him phi nhân th mà c th là Tng Công ty CP Bo him
Du khí t nm 2007-2009.
Phng pháp nghiên cu:
Phng pháp nghiên cu đc s dng trong tài là phng pháp thng kê,
toán hc, tng hp, phân tích, đi chiu và so sánh.
Kt cu ca đ tài:
Ngoài phn m đu, kt lun và danh mc tài liu tham kho, tài đc trình
bày trong:
Chng 1: Nhng vn đ c bn v hiu qu kinh doanh ca Doanh nghip bo
him.
Chng 2: Thc trng hiu qu kinh doanh ti Tng Công ty C phn Bo him
Du khí Vit Nam.
Chng 3: Gii pháp nâng cao hiu qu kinh doanh ti Tng Công ty C phn
Bo him Du khí Vit Nam.
1 CHNG I
NHNG VN C BN V KINH DOANH VÀ U T
CA DOANH NGHIP BO HIM
1.1. KHÁI QUÁT V HOT NG BO HIM:
ri ro trên c s hp đng.
Theo quan đim xã hi, bo him không ch là chuyn giao ri ro mà còn là s
gim ri ro do vic tp trung mt s ln các ri ro cho phép tiên đoán v các tn tht
khi chúng xy ra. Bo him là công c đi phó vi hu qu tn tht do ri ro gây ra,
có hiu qu nht.
Bo him là mt bin pháp kinh t nhm xây dng mt qu tài chính tp trung
t s đóng góp ca nhiu ngi đ bi thng cho s ít ngi b tn tht. Thông qua
vic mua bo him, ngi mua bo him đã chuyn ri ro ca mình sang công ty bo
him; giá c ca vic chuyn ri ro này thng gi là phí bo him.
Vai trò ca bo him th hin các khía cnh sau:
- Ngi tham gia bo him (cá nhân hay t chc) đc tr cp, bi thng
nhng thit hi thc t do ri ro, bt ng gây ra thuc phm vi bo him. Nh đó h
nhanh chóng n đnh kinh t, khôi phc đi sng và sn xut kinh doanh.
- Nh có bo him nhng ngi tham gia đóng góp mt s phí to thành ngun
qu bo him ln ngoài chi tr hay bi thng còn là ngun vn đ đu t phát trin
kinh t…
- Bo him, nht là bo him thng mi còn đóng góp tích lu cho ngân sách
Nhà nc.
- Bo him cùng vi ngi tham gia bo him thc hin các bin pháp đ phòng
và hn ch tai nn xy ra nhm gim bt hu qu thit hi.
- Bo him là ch da tinh thn cho mi ngi, mi t chc, giúp h yên tâm
trong cuc sng, trong sinh hot sn xut kinh doanh, bo him th hin tính cng
đng, tng tr nhân vn sâu sc.
- Bo him còn góp phn thúc đy phát trin quan h kinh t gia các nc,
nht là thông qua hot đng tái bo him. .
- Cui cùng, hot đng bo him thu hút mt s lao đng nht đnh, góp phn
gim bt tình trng tht nghip cho xã hi.
3
l) Bo him nông nghip;
4 m) Các nghip v bo him phi nhân th khác do Chính ph quy đnh.
1.1.4. Các loi hình doanh nghip bo him:
Hot đng bo him đã có t rt lâu, đn nay cùng vi s phát trin kinh t xã
hi, các ri ro đã có nhiu thay đi v nguyên nhân, chng loi, mc đ tn tht…, vì
vy hot đng bo him, mt hot đng kinh doanh ri ro cng thay đi cho phù hp.
Cùng vi mc đ tn tht ca ri ro ngày càng ln, xut hin nhng ri ro mi mà
ngi tham gia bo him có nhng nhu cu đc bo him khác trc. Vì vy, hot
đng bo him, mt hot đng dch v phi đáp ng nhu cu đa dng và phong phú
ca khách hàng vi các dch v khác nhau. iu mà ch mt vài công ty bo him
không th đáp ng đc.
Hn na vi nn kinh t th trng, nhiu thành phn kinh t phc tp, thì các
công ty bo him cng phi t chc hot đng cho phù hp. Có ngha là không ch có
mt loi công ty bo him mà s có nhiu loi hình công ty bo him song song hot
đng. Có nh vy mi đáp ng đc s phát trin kinh t xã hi trong điu kin hin
ti và đáp ng quy lut cung cu, cng nh các yêu cu khác ca nn kinh t th
trng.
Ngành bo him đc chia làm ba nhóm chính :
- Các công ty trc tip kinh doanh bo him.
- Các công ty tái bo him.
- Các công ty môi gii bo him.
Nhìn chung, ba nhóm công ty bo him này có th có các loi hình công ty
nh sau :
1.1.4.1. Công ty bo him nhà nc:
Là công ty kinh doanh bo him do Nhà nc thành lp, đu t vn và qun lý
vi t cách là ch s hu. ng thi, nó là mt pháp nhân kinh t, hot đng theo
Trong công ty liên doanh bo him, mi thành viên đóng góp mt s vn nht
đnh và có mt s nh hng đi vi hot đng kinh doanh bo him. Các thành vin
cùng chia nhau li nhun và thua l tng ng vi phn đóng góp ca mình.
Vit Nam hin nay có các công ty bo him liên doanh sau đang hot đng:
Công ty liên doanh bo him quc t (VIA), Công ty bo him liên hp (UIC), Công
ty liên doanh môi gii bo him Aon-Inchibrok, Công ty liên doanh bo him ( Bo
minh - CMG ), Công ty liên doanh bo him Vit - Úc.
1.1.4.5. Chi nhánh công ty bo him nc ngoài:
6 Là b phn hot đng ti Vit Nam ca các t chc bo him nc ngoài, hot
đng theo lut pháp ti Vit Nam và s ch đo ca công ty m. Các công ty bo him
nc ngoài hot đng ti Vit Nam gm : Chinfon-Manulife, Prudential, AIA,
Allian/AGF.
1.1.4.6. T chc Lloyd’s:
Nm 1720 Lloyd’s đc thành lp, đó là hi tng h các nhà bo him hàng
hi Anh. Hin nay cn phân bit 2 kiu Lloyd’s “Lloyd’s of London “ và
“ American Lloyd’s". Nh mt đoàn th, Lloyd’s không khai thác kinh doanh bo
him .
1.2. HOT NG KINH DOANH CA DOANH NGHIP BO HIM:
1.2.1. To lp vn:
1.2.1.1. Vn ch s hu:
Ngun vn ch s hu gm vn điu l đc góp khi thành lp doanh nghip,
các qu và các khon lãi tích lu.
Vn điu l là vn ghi trong điu l doanh nghip, đc góp khi thành lp
doanh nghip. i vi hot đng kinh doanh bo him Vit Nam, khi thành lp
doanh nghip phi đáp ng yêu cu v vn quy đnh trong Lut kinh doanh bo him
nh sau:
- Kinh doanh bo him phi nhân th: 70 t đng Vit Nam (5 triu USD)
Vn khác đc huy đng đ phc v quá trình m rng hot đng sn xut
kinh doanh ca doanh nghip bo him ch yu là:
- Ngun vn tín dng ngân hàng
- Ngun vn tín dng thng mi
- Phát hành trái phiu công ty
Trong ba ngun trên thì ngun vn vay ngân hàng là mt trong ngun vn
quan trng nht ca doanh nghip. Trong quá trình hot đng, các doanh nghip
thng vay ngân hàng đ đm bo ngun tài chính cho các hot đng sn xut kinh
doanh cng nh đu t đi mi công ngh, m rng sn xut.
Ngun vn vay ca doanh nghip bo him bao gm:
- Các khon vay ngn hn và dài hn
- Các khon phi tr v hot đng kinh doanh bo him nh: chi bi thng, chi
hoa hng, chi giám đnh…
- Các qu d phòng nghip v 8 1.2.2. Kinh doanh bo him gc:
Theo điu 3, Lut kinh doanh bo him đc Quc hi nc Cng hoà xã hi
ch ngha Vit Nam quy đnh : “Kinh doanh bo him là hot đng ca doanh nghip
bo him nhm mc đích sinh li, theo đó doanh nghip bo him chp nhn ri ro
ca ngi đc bo him, trên c s bên mua bo him đóng phí bo him đ doanh
nghip bo him cho ngi th hng hoc bi thng cho ngi đc bo him xy
ra s kin bo him”
Doanh nghip kinh doanh bo him s có đc mt khon thu phí bo him
ngay khi hp đng bo him đc ký kt vi mc đích khon phí bo him này đ
nhm thc hin ngha v bi thng và chi tr tin bo him cho ngi đc bo
him khi có ri ro.
là đng lc khin ngi đc bo him mua bo him ca các Công ty bo him gc.
- Kh nng tài chính ca mt Công ty bo him là có hn dù công ty đó ln đn
mc nào đi na. Trong thi đi ngày nay các vn đ ln mang tính cht toàn cu cp
bách nh gây ra các thit hi vô cùng ln v ngi và ca ci, các Công ty bo him
s không th tránh khi s phá sn nu không chuyn nhng mt phn các ri ro đã
bo him cho các Công ty tái bo him. Ví d: sau khi v khng b kinh hoàng ti
trung tâm thng mi Hoa K xy ra ngày 11/09/2001 th trng bo him toàn th
gii tht s lao đao do s tin bi thng quá ln, mt s công ty bo him nh đã
phi đóng ca.
- Ngoài ra, vic tái bo him còn mang li mt li ích cho toàn cng đng th
gii. Các ri ro đc chia s, dàn tri không ch đi vi các Công ty tái bo him
trong mt quc gia vi nhau, mà thông qua c ch tái bo him các ri ro này đc
dàn đu trong toàn b th trng bo him th gii. Vì th, các tn tht không th ch
tác đng, nh hng đn mt nn kinh t duy nht
1.2.4. u t tài chính:
1.2.4.1. Danh mc tài sn tài chính
đm bo DNBH có th thc hin tt nht các cam kt vi khách hàng, lut
pháp đã quy đnh và gii hn danh mc đu t t ngun vn nhàn ri ca DNBH.
Các loi tài sn nói chung mà DNBH có th đu t là:
- Các loi chng khoán.
- Cho vay.
- Gi tin ti các TCTD.
- Bt đng sn.
10 Lut Kinh doanh bo him và các vn bn di lut ca nc ta cng đã quy
đnh rõ các loi tài sn mà DNBH có th dùng vn nhàn ri đ đu t đó là trong các
lnh vc sau:
- Mua trái phiu Chính ph;
- Mua c phiu, trái phiu doanh nghip không có bo lãnh, góp vn vào các
doanh nghip khác ti đa 35% vn nhàn ri t d phòng nghip v bo him;
- Kinh doanh bt đng sn, cho vay, y thác đu t qua các t chc tài chính,
tín dng ti đa 20% vn nhàn ri t d phòng nghip v bo him.
Nh vy, thông qua t l vn đc phép đu t vào các loi hình tài sn khác
nhau ta cng thy đc rng, nhng tài sn vt cht thng không đc khuyn khích
đu t và ch đc s dng mt khon vn nh đ đu t vào nhng tài sn này.
Nh đã phân tích trên, đây chính là nhng ràng buc ca pháp lut nhm bo
đm kh nng thanh toán ca DNBH trc quyn li ca ngi đc bo him.
Các DNBH s cn c vào các mc khng ch này đ quyt đnh t l vn đu
t cho tng loi tài sn khác nhau và s phân b vn đu t này s xác đnh c cu tài
sn nói chung và c cu tài sn tài chính nói riêng ca DNBH.
Song nhìn chung nhng chng khoán n nh trái phiu chính ph, trái phiu
doanh nghip có bo lãnh vn đc u tiên cho phép đu t và không gii hn mc
vn đu t vào loi tài sn này. Nhng chng khoán vn nh c phiu, trái phiu
doanh nghip không có bo lãnh do tính ri ro cao thì b hn ch trong 35% ngun
vn nhàn ri t d phòng nghip v. Chính nhng quy đnh này s tác đng ln ti
c cu tài sn tài chính ca DNBH và nó cng nh hng ti bn thân hot đng
TTC ca doanh nghip.
1.3. HIU QU KINH DOANH CA DOANH NGHIP BO HIM:
1.3.1. Quan nim hiu qu kinh doanh ca doanh nghip bo him:
Doanh nghip bo him là doanh nghip đc thành lp, t chc và hot đng
theo quy đnh ca Lut này và các quy đnh khác ca pháp lut ca liên quan đ kinh
doanh bo him, tái bo him.
Hiu qu kinh doanh ca doanh nghip bo him là phm trù kinh t biu hin
s tp trung các phát trin kinh t theo chiu sâu, phn ánh trình đ khai thác các
ngun lc và trình đ chi phí các ngun lc đó trong quá trình tái sn xut nhm thc
hin mc tiêu kinh doanh.
nét hn.
Bi vy, hiu qu xã hi ca công ty bo him cng phi đc phn ánh
trình đ s dng chi phí trong vic to ra nhng kt qu phc v xã hi ca công ty.
13 Mi công ty bo him không ch đn thun kinh doanh bo him, mà còn có
th kinh doanh nhiu lnh vc khác nhm s dng có hiu qu ngun vn nhàn ri
ca mình. Nhng công ty hot đng lâu nm, quy mô đc bit là nhng công ty bo
him nhân th thì ngun vn nhàn ri thng rt ln. Ngun vn này thc cht là
qu d tr d phòng, qu chi tr bo him cha dùng đn …. Vic đa s vn này
vào kinh doanh là cn thit đ khc phc hu qu lm phát, to thêm li nhun, góp
phn tng trng qu d tr và qu chi tr. Ngoài ra, nu s dng có hiu qu, còn b
sung thêm vào qu điu hành đ tng thu nhp cho ngi lao đng.
Thm chí còn dùng đ thng cho nhng đi tng tham gia bo him liên tc
vi s tin bo him ln, to điu kin thun li cho công tác khai thác bo him ca
công ty.
1.3.2. Các ch tiêu đánh giá hiu qu kinh doanh ca doanh nghip bo him:
A. T sut sinh li
• T sut li nhun/doanh thu
Ch tiêu này cho bit hiu qu ca doanh nghip đã to đc bao nhiêu đng
li nhun t mt đng doanh thu. Ch tiêu này khuyn khích các doanh nghip tng
doanh thu gim chi phí.
• T sut li nhun/tng tài sn
Ch tiêu này cho bit hiu qu ca doanh nghip đã to đc bao nhiêu đng
li nhun trên mt đng tài sn hoc đã to đc bao nhiêu đng li nhun trên mt
đng vn ch s hu. Ch tiêu này khuyn giúp doanh nghip bit đc hiu qu s
dng vn ca mình.
B. Kh nng thanh toán:
• Kh nng thanh toán hin hành:
H s kh nng thanh toán hin hành là ch tiêu đc dùng đ đánh giá kh
nng thanh toán tng quát ca mt doanh nghip trong k báo cáo. Ch tiêu này có
vai trò rt quan trng trong vic xem xét tình hình tài chính ca doanh nghip. Nu
doanh nghip có ch tiêu này luôn ln hn hoc bng 1 thì doanh nghip bo đm
đc kh nng thanh toán và ngc li, nu h s kh nng thanh toán hin hành tính
ra càng nh hn 1 thì kh nng thanh toán ca doanh nghip càng thp và doanh
nghip càng mt dn kh nng thanh toán.
• Kh nng thanh toán nhanh: H s kh nng thanh toán nhanh là ch tiêu đc dùng đ đánh giá kh nng
thanh toán nhanh các khon n ngn hn ca doanh nghip trong k báo cáo. Thc t
cho thy, h s thanh toán nhanh nu > 0.5 thì tình hình thanh toán tng đi kh
quan, còn nu < 0.5 thì doanh nghip có th gp khó khn trong vic thanh toán công
n và do đó, có th phi bán gp hàng hoá, sn phm đ tr n vì không có đ tin
thanh toán. Tuy nhiên, nu h s này quá cao li phn ánh mt tình hình không tt vì
nng thanh toán n ngn hn ca doanh nghip càng thp.
C. ánh giá hiu qu kinh doanh theo h thng các ch tiêu giám sát doanh
nghip bo him:
h tr c quan qun lý bo him theo dõi, kim tra tình hình hot đng
kinh doanh ca doanh nghip; đng thi đ h tr các doanh nghip bo him t theo
dõi quá trình kinh doanh ca mình, nhn bit đc nhng trng hp bt thng đ
sm có gii pháp khc phc và phát trin, ngày 22/9/2003, B Tài chính ra quyt đnh
s 153/2003/Q-2003 v vic ban hành H thng ch tiêu giám sát doanh nghip bo
him.
H thng các ch tiêu bao gm:
* Nhóm ch tiêu hot đng chung:
a. Ch tiêu thay đi ngun vn, qu:
Là ch tiêu xác đnh mc đ ci thin hoc gim sút v kh nng tài chính ca
doanh nghip bo him trong nm.
b. Ch tiêu tng doanh thu phí bo him/ngun vn, qu:
Kh nng thanh toán
n ngn hn
=
Tng s TSL & TNH
N ngn hn
Ch tiêu thay đi
d. Ch tiêu thay đi doanh thu phí bo him thun:
Nhng thay đi ln v doanh thu phí bo him thun qua các nm thng là
du hiu ca s mt n đnh trong hot đng kinh doanh ca doanh nghip bo him.
Doanh thu phí bo him tng đt bin có th là du hiu doanh nghip bo him tham
gia vào các loi hình bo him hoc lnh vc hot đng mi mt cách vi vã, không
tính ti hiu qu kinh doanh. Bên cnh đó, doanh thu phí bo him tng đt bin còn
có th là du hiu doanh nghip bo him đang c gng tng lung tin đ đáp ng
Ch tiêu tng DT phí BH
trên ngun vn, qu
=
Tng doanh thu phí bo him
Ngun vn, qu
Ch tiêu DT phí BH thun
trên ngun vn, qu
=
Doanh thu phí bo him thun
Ngun vn, qu
Ch tiêu thay đi
doanh thu phí BH thun
=
DT phí bo him thun nm hin ti
- DT phí BH thun nm trc
DT phí BH thun nm trc