Tiểu luận phương pháp dạy học
LỜI NÓI ĐẦU
Cùng với sự phát triển của xã hội, công nghệ thông tin là lĩnh vực có tốc độ phát
triển nhanh chóng. Nước ta hiện nay cũng rất coi trọng ngành công nghệ thông tin. Để
đạt được mục tiêu trên các trường đào tạo nghề có thêm cách ngành đào tạo mới về
ngành công nghệ thông tin. Ở giai đoạn hiện nay và tương lai, đòi hỏi ngành giáo dục
phải đưa các môn về công nghệ thông tin vào trong khung chương trình đào tạo. Do vậy
trong chương trình đào tạo các trường nghề đã xây dựng học phần “tin học đại cương”
là học phần cơ sở hình thành cách kỹ năng cơ bản phục vụ môn chuyên ngành về công
nghệ thông tin hay bổ trợ cho các môn khác. Muốn đạt hiệu quả cao trong quá trình đào
tạo thì phải nâng cao chất lượng giảng dạy của các trường dạy nghề và các trung tâm
đào tạo nghề để đào tạo ra được đội ngũ công nhân có trình độ cao để đáp ứng được nhu
cầu trên của xã hội .
Để nâng cao chất lượng thì các giáo án phải có chất lượng cao, sức truyền cảm lớn
do đó đòi hỏi phải có những phương pháp dạy học mới. Em một sinh viên khoa sư phạm
kỹ thuật được giao đề tài tiểu luận môn học “Phương pháp day học kỹ thuật công
nghiệp”. Nghiên cứu về phương pháp dạy học mới và các ứng dụng của nó và trên quan
điểm đó em xây dựng tiết giảng 60 tiết trong giáo trình “Tin học đại cương” dành cho
học sinh dạy nghề. Em đã được sự giúp đỡ của các thầy cô trong khoa và đặc biệt là sự
hướng dẫn tận tình của thầy “Nguyễn Đình Yên” nay em đã hoàn thành. Trong bài làm
của em còn nhiều thiết sót em rất mong được các thầy cô đóng góp ý kiến giúp em hoàn
thiện!
Em xin chân thành cảm ơn !!
Sinh viên thực hiện
Lê Thị Ánh
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
1
Tiểu luận phương pháp dạy học
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU………………………………………………………………………….1
CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ MÔN HỌC VÀ LẬP KẾ HOẠCH DẠY
2
Tiểu luận phương pháp dạy học
7- Trình bày giáo án………………………………………………………………...39
KẾT LUẬN…………………………………………………………………………...51
Tài liệu tham khảo…………………………………………………………………….52
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
3
Tiểu luận phương pháp dạy học
CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ MÔN HỌC VÀ LẬP KẾ
HOẠCH DẠY HỌC CHO MÔN HỌC
A. GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ MÔN HỌC
Trong giai đoạn hiện này tin học đang phát triển rất mạnh mẽ, là lĩnh vực rất quan
trọng đối với sự phát triển của đất nước. Vì vậy đã tạo ra ngành nghề mới các trường
trung học chuyên nghiệp và dạy nghề đã đưa thêm học phần “Tin học đại cương” vào
giảng dạy nhằm trang bị những kiến thức cơ sở làm tiền đề để học những học phần
chuyên ngành. Học sinh tận dụng những ứng dụng của tin học vào trong nhiệm vụ học
tập và đời sống, hoặc đặt nền móng cho các học phần chuyên ngành công nghệ thông tin
tiếp theo.
Học phần “Tin học đại cương” nằm trong những học phần đào tạo của trường
trung cấp chuyên nghiệp và dạy nghề. Do đặc điểm về đối tượng là trường trung cấp
chuyên nghiệp vùng công nghiệp nên việc sử dụng giáo trình giảng dạy phải phù hợp để
đạt hiệu quả cao nhất. Vì vậy sử dụng giáo trình chính là giáo trình “Tin học đại cương”
do bộ môn biên soạn và đã được thông qua bộ môn và nhà trường để phù hợp với từng
trường và khác nhau để đáp ứng với đối tượng là học sinh của trường và bắt kịp với sự
phát triển của xã hội, nhưng phải đảm bảo những kiến thức cơ bản.
Tên học phần: Tin học đại cương
Trình độ cho học sinh năm thứ nhất
Nội dung của giáo trình “Tin học đại cương” : Giáo trình tin học đại cương gồm hai
phần:
Phần 1 : Tìm hiểu về tin học; gồm có 5 chương:
Chương 9: Các câu lệnh điều khiển và một số ví dụ
Nội dung: Các câu lệnh điều khiển, một số ví dụ ứng dụng các câu lệnh.
Chương 10: Dữ liệu kiểu mảng kiểu xâu ký tự và kiểu tập hợp
Nội dung của chương này là :Mảng , cách khai báo mảng, cách truy xuất mảng
và các ví dụ, dữ liệu kiểu xâu ký tự, kiểu tập hợp
Chương 11: Chương trình con
Nội dung: Cấu trúc tổng quát, sự khác nhau cơ bản giữa hàm và thủ tục, Function
và cách lựa chọn, biến toàn cục, biến cục bộ, tầm tác dụng, tính đệ quy của chương trình
con.
Chương 12: Dữ liệu kiểu bảng ghi
Nội dung: Khái niệm, mô tả bản ghi, sử dụng bản ghi, câu lệnh WITH,mảng các
bản ghi.
Chương 13: Dữ liệu kiểu tệp
Nội dung của chương là: Khái niệm về tệp, tập tin có định kiểu, các thủ tục
chuẩn, các hàm chuẩn, tập tin văn bản.
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
5
Tiểu luận phương pháp dạy học
B. LẬP KẾ HOẠCH DẠY HỌC CHO MÔN HỌC
1- Vai trò, vị trí của môn học trong chương trình đào tạo
a. Vị trí
- Tin học đại cương là học phần nhận vì học phần được bố trí sau các học phần
chung của các cấp dưới trung học chuyên nghiệp và dạy nghề. Học phần cần những kiến
thức khi học phổ thông như toán, phương pháp giải toán phục vụ cho lập trình pascal.
Tuy ngôn ngữ được dùng cho các ứng dụng của tin học rất nhiều nhưng nước ta sử dụng
hai ngôn ngữ chủ yếu là tiếng anh và tiếng việt. Do vậy học môn anh văn trước sẽ giúp
ích cho người học tiếp thu nhanh chóng.
- Là học phần cho do nó đứng trước khi học các môn đào tạo chuyên môn nghề. Nó
cung cấp kiến thức cơ sở và là kiến thức mở đầu để phục vụ các học phần tiếp theo. Sau
khi học xong học phần này có thể học các học phần khác như tin học nâng cao, tin học
+ Trang bị các kiến thức cơ bản về lập trình dùng ngôn ngữ Turbo Pascal
b. Hình thành kỹ năng
- Những kỹ năng hành động như:
+ Hình thành kỹ năng sử dụng các phương tiện như winword , powerpoint, thao
tác trên môi trường windows, kỹ năng lập trình trên phần mềm turbo pascal.
+ Kỹ năng quan sát : Trong quá trình tổ chức điều khiển của người giáo viên qua
những ví dụ mang tính trực quan. Học sinh là người quan sát và tiếp thu các kiến thức
một cách nhanh chóng và hiệu quả.
+ Kỹ năng trình bày : Trong quá trình học tập học sinh phải làm bài thực hành, bài
báo cáo. Học sinh biết được rèn luyện cách trình bày văn bản, học sinh phải truyền đạt ý
của mình cho người khác hiểu làm cho người học sinh có khả năng đứng trước đám
đông. Học sinh được tiếp xúc nhiều với môi trường làm việc chuyên nghiệp.
+ Kỹ năng thu thập thông tin và xử lý thông tin : Để lĩnh hội được các tri thức do
giáo viên dạy, hướng dẫn học sinh thực hiện các yêu cầu của học phần quá trình học tập
và rèn luyện. Học sinh được hướng dẫn, thực hiện cách thu thập thông tin và sử lý thông
tin một các nhanh chóng và có hiệu quả. Nhất là khi học học phần này, được tiếp cận
với mạng intetnet với số lượng thông tin khổng lồ, đa dạng nhưng học sinh phải biết
chọn lọc những thông tin ấy sao cho chính xác. Từ đó giúp học sinh hình thành kỹ năng
thu thập và xử lý thông tin phục vụ cho các môn học sau và khi ra làm việc đạt hiệu quả
nhất.
- Kỹ năng hoạt động trí tuệ: Kỹ năng phân tích, tổng hợp, tính toán, suy luận trừu
tượng hóa, khái quát hóa và phương pháp nhận thức. Trong quá trình học, học sinh phải
giải quyết những yêu cầu nhiệm vụ có từng bài cụ thể đòi hỏi người học phải biết phân
tích tổng hợp để giải quyết triệt để vấn đề mắc phải. Ví dụ như sử dụng được ngôn ngữ
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
7
Tiểu luận phương pháp dạy học
pascal vào trong các giải bài toán cụ thể và biết cách lưu dưới dạng kiểu bảng ghi hay
kiểu tệp, thao tác được với dữ liệu kiểu mảng.
c. Giáo dục học sinh:
8
Tiểu luận phương pháp dạy học
tiết
hoạch
dạy học
1
CHƯƠNG I: Đại
cương về tin học và
máy tính.
I.Tin học và máy
tính điện tử.
II. Biểu diễn thông
tin trong máy tính
điện tử.
III. Vius và an toàn
thông tin
IV. Câu hỏi và bài
tập.
3 - Trang bị cho
học sinh (HS) các
kiến thức về tin
học như:
- Khái niệm và
vai trò của thông
tin.
- Cấu trúc máy
tính.
- Biết biểu diễn
và chuyển đổi cơ
số giữa các hệ
- Hình
thức:
lớp bài
-
Phương
tiện:
phấn +
bảng
2 CHƯƠNG II:
Hệ điều hành
MS – DOS.
I.Các khái niệm cơ
bản.
II.Các lệnh cơ bản
của MS-DOS.
III. Câu hỏi và bài
1 - Giúp HS nắm
được khái niệm
cơ bản về hệ điều
hành.
- HS phân loại
được các hệ điều
hành khác nhau
- Giúp HS biết
- Đây là chương phụ. Nội
dung của chương này hình
thành một số khái niệm cơ
bản về hệ điều hành phục
vụ cho chương sau,
- Nội dung trọng tâm: Các
SGK,
tài liệu
tham
khảo.
3
CHƯƠNG III:
Hệ điều hành
WINDOWS.
I.Giới thiệu về hệ
điều hành Windows.
II.Cách khởi động
hệ điều hành
Windows 98, thoát
khỏi hệ điều hành
Windows.
III.Màn hình
Windows 98.
IV. Các thao tác cơ
bản.
V.Window explorer.
VI. Câu hỏi và bài
tập.
(Giao đề tài seminar
số 1 )
3 - Trang bị cho HS
các kiến thức về
HĐH windows:
Khái niệm HĐH
windows, tính
năng của HĐH,
10
Tiểu luận phương pháp dạy học
4
Thực hiện đề tài
seminar số 1 cho
chương 1,2,3
3 - Học sinh hệ
thống lại kiến
thức, biết giải bài
tập một cách có
hệ thống
- Tiếp thu các
kiến thức thực tế
có thêm trong
quán trình thảo
luận.
Nội dung là các kiến thức
ở chương 1, 2, 3. Thực
hiện thảo luận có vai trò
quan trọng nhằm cũng cố,
lĩnh hội và tích lũy kiến
thức cũ cung như kiến thức
mới.
Thảo
luận
5
CHƯƠNG IV:
Hệ soạn thảo
WINWORD.
I. Giới thiệu
- Chương này đòi hỏi học
sinh phải ghi nhớ rèn luyện
các thao tác.
- Chương này có bài thực
hành.
- Giảng
- Hình
thức :
lớp bài
-
Phương
tiện:
phấn+
bảng ,
tranh
minh
họa
6 CHƯƠNGV:
Microsoft
3 - HS nắm được
các chức năng
- Đây là chương trọng tâm,
các kiến thức được úng
- Giảng
- Hình
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
11
Tiểu luận phương pháp dạy học
PowerPoint.
I.Làm quen với
-
Phương
tiện :
phấn +
bảng,
tranh
minh
hoạt
7
Thực hiện đề tài
seminar số 2
3 - Biết cách trình
bày bài báo cáo
- Ứng dụng được
các kiến thức đã
học qua việc thực
hiện bài báo cáo
- Phần này đóng vai trò
quan trọng vì nó tổng hợp
các kiến thức của chương
2, 3 giúp học sinh tự rèn
luyện để nắm bắt kiến thức
dưới sự hướng dẫn của
giáo viên.
Thảo
luận
8
Thực hành cho
chương 3,4,5
4 - Thực hiện cách
-HS biết khỏi
động và thoát
chương trình
- Chương này đóng vai trò
mở đầu cho các chương
sau.Là chương lý thuyết cơ
bản đầu tin để học sinh tiếp
cận với môn sau.
- Nội dung trọng tâm : đây
là chương giới thiệu về
- Giảng
-
Phương
tiện :
Phấn +
Bảng
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
12
Tiểu luận phương pháp dạy học
III. Câu hỏi và bài
tập.
pascal
- Thực hiện được
các thao tác trong
chương trình
pascal.
ngôn ngữ lập trình pascal
nên nội dung trọng tâm là
cách khởi động chương
trình, cách thoát chương
+ Các kiểu dữ
liệu trong pascal
phạm vi sử dụng
của các kiểu dữ
liệu đó.
+ Các khai báo
hằng, biến, biết
cách sử dụng câu
lệnh
+ Biết trình bày
được cấu trúc của
bài
- Là chương trọng tâm của
môn, chương mang tính lý
thuyết.
- Nội dung trọng tâm : Các
kiểu dữ liệu, các phép toán,
phép toán so sánh, các hàm
và thủ tục hàm, các khái
niệm về câu lệnh, lệnh gán,
khái niệm về hằng biến và
biểu thức, phần quan trọng
nhất là cấu trúc củ một
chương trình pascal.
- Nội dung khó tiếp thu :
Phân loại kiểu dữ liệu, thứ
tự thực hiện các phép toán,
các hàm và thủ tục hàm,
câu lệnh, lệnh gán.
- Chương này có thực hành
IV. In có định dạng.
V. Câu hỏi và bài
tập.
2 - HS biết cách
nhập, xuất dữ liệu
trong lập trình
pascal.
- Sử dụng các thủ
tục Read, Readln
- Biết các lựa
chọn khi in trong
ngôn ngữ pascal
- Chương này không có vai
trò mở đường.
- Nội dung trọng tâm :
Nhập dữ liệu, thủ tục Read,
Readln, xuất dữ liệu, thủ
tục Write và Writeln.
- Nội dung phụ trợ : In
không định dạng, in có
định dạng.
- Chương này có thực
hành.
- Giảng
- Đọc
tài liệu
-Hình
thức :
lớp bài
- PT :
đề.
- Chương này có bài thảo
- Giảng
- Đọc
tài liệu
-Hình
thức :
lớp bài
- PT :
Phấn +
bảng
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
14
Tiểu luận phương pháp dạy học
luận
14
Thực hiện đề tài
seminar số 3
3 - Cũng cố kiến
thức, phát triển
kiến thức các
chương 7, 8, 9
Phần này đóng vai trò quan
trọng vì nó tổng hợp các
kiến thức của chương 7, 8,
9 giúp học sinh tự rèn
luyện để nắm bắt kiến thức
dưới sự hướng dẫn của
giáo viên.
Thảo
cách khai báo và truy cập
các phần tử của mảng.
- Nội dung khó tiếp thu :
mảng hai chiều và dữ liệu
kiểu xâu ký tự, cách làm
việc với mảng,các bài toán
cơ bản về mảng
- Chương này có bài thảo
luận
- Giảng
- Đọc
tài liệu
-Hình
thức :
lớp bài
- PT :
Phấn +
bảng
16 CHƯƠNG XI:
Chương trình con.
I.Cấu trúc tổng quát.
II. Sự khác nhau cơ
bản giữa hàm và thủ
tục.
III.Function và cách
lựa chọn.
IV.Biến toàn cục,
biến cục bộ, tầm tác
2 - HS có thêm
kiến thức mới
dụng.
V. Tính đệ quy của
chương trình con.
VI. Câu hỏi và bài
tập.
được khái niệm
về biến toàn cụ
biến cục bộ, tầm
tác dụng.
HS nắm được
tính đệ quy của
nó.
- HS viết được
chương trình
con và vận dụng
và chương trình
chính.
Function và cách lựa chọn,
biến toàn cục, biến cục bộ,
tầm tác dụng.
- Chương này thực hành :
Cho thấy cấu trúc của
chương con trên máy,, thực
hiện các thao tác lập trình.
17
CHƯƠNG XII:
Kiểu bản ghi.
I.Khái niệm.
II.Mô tả bản ghi.
III.Sử dụng bản ghi.
III.Các thủ tục
chuẩn.
IV. Các hàm chuẩn.
V.Tập tin văn bản.
VI. Câu hỏi và bài
tập.
2 - HS nắm được
khái niệm về tệp,
cách khai báo và
truy nhập vào
tệp, mở tệp, các
hàm chuẩn, kiến
thức về tập tin
văn bản.
- HS viết được
các chương trình
quản lý một tập
- Đây là chương phụ
- Nội dung trọng tâm : khái
niệm về tệp, khái niệm tập
tin văn bản, tập tin có định
kiểu, các thao tác với
tệp,một số hàm truy xuất
tập tin của văn bản.
- Nội dung phụ trợ :So
sánh tập tin văn bản với tập
tin định kiểu.
- Hướng
dẫn :
Tự đọc
toán.
- Phần quan trọng để hình
thành kỹ năng lập trình
pascal
Hướng
dẫn.
PT:
phòng
máy
21 Thi kết thúc học kỳ
6- Kết luận
Quan đặc trưng của từng chương thì có kết luận như sau :
Các chương I,III, IV, V của phần 1 và từ các chương VI, VII, VIII, IX của phần 2, là
những chương trọng tâm. Đây là các chương có các khái niệm, định nghĩa, phương
pháp giải quyết vấn đề cho nên giáo viên có thể lồng vào dạy phương pháp nhận thức
để học sinh hiểu rõ được vấn đề và lĩnh hội được những tri thức đó.
Các chương II,XII,XIII là chương phụ của môn học giáo viên hướng dẫn các
em các phần trọng tâm còn lại để nghiên cứu thêm ở nhà.
Phần thực hành rất quan trọng cho nêu giáo viên phải chú trọng lập kế hoạch để
hướng dẫn học sinh thực hiện tốt. Nhất là phải xây dựng được bài thực hành đáp ứng
mục tiêu rèn luyện kỹ năng thực hành trên máy tính.
Sinh viên: Lê Thị Ánh Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Yên
17
Copyright: Tài liệu đại học ©