MỤC LỤC
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
PHẦN 1: MỞ ĐẦU
1.Tính cấp thiết của đề tài
Trong bất kỳ chế độ xã hội có giai cấp nào,vấn đề thừa kế cũng có vị trí quan
trọng trong các chế định pháp luật,là hình thức pháp lý chủ yếu để bảo vệ các quyền
công dân.Chính vì vậy thừa kế đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu được đối với
đời sống mỗi cá nhân,gia đình,cộng đồng và xã hội.Mỗi nhà nước dù có các xu thế
chính trị khác nhau,nhưng đều coi thừa kế là một quyền cơ bản của công dân và được
ghi nhận trong hiến pháp.
Ở Việt Nam sớm nhận thức được vai trò đặc biệt quan trọng của thừa kế,nên ngay
trong những ngày đầu xây dựng XHCN các quy định về thừa kế đã được xây dựng và
thực hiện trên thực tế tại các điều 19 Hiến pháp 1959 “Nhà nước chiếu theo pháp luật
bảo vệ quyền thừa kế tài sản tư hữu của công dân”.Điều 27 Hiến pháp 1980 “Nhà nước
bảo hộ quyền thừa kế tài sản của công dân” ,Điều 58 Hiến pháp 1992 “Nhà nước bảo hộ
quyền sở hữu hợp pháp và quyền thừa kế công dân”… và đặc biệt là sự ra đời của Bộ
luật Dân sự 1995,sau đó Bộ luật Dân sự 2005 đã đánh dấu một bước phát triển của pháp
luật Việt Nam nói chung và pháp luật về thừa kế nói riêng.Bộ luật Dân sự 2005 được
xem là kết quả cao của quá trình pháp điển hóa những quy định của pháp luật về thừa
kế.Nó kế thừa và phát triển những quy định phù hợp với thực tiễn,không ngừng hoàn
thiện để bảo vệ quyền lợi của người thừa kế một cách có hiệu quả cao nhất.
Tuy nhiên về thực tiễn,do sự phát triển mạnh mẽ từng ngày,từng giờ của đời sống
kinh tế - xã hội của đất nước,nên pháp luật về thừa kế hiện hành vẫn chưa thể trù liệu
hết những trường hợp,tình huống xảy ra trên thực tế.Còn một số quy định của pháp luật
về thừa kế mang tính chung chung ,chưa chi tiết,chưa rõ ràng,lại chưa có văn bản hướng
dẫn thi hành cho từng vấn đề cụ thể.Vì vậy,còn nhiều quan điểm trái ngược nhau,nên
khi áp dụng vào thực tế xảy ra tình trạng không nhất quán trong cách hiểu cũng như
cách giải quyết.Điều đó đã xâm phạm quyền thừa kế của công dân,đôi khi còn gây bất
ổn trong đời sống sinh hoạt của mỗi gia đình,cộng đồng và xã hội.
Trong bối cảnh hội nhập,với thực trạng nên kinh tế thị trường và xây dựng nhà
nước pháp quyền thì vấn đề tài sản thuộc sở hữu cá nhân ngày càng phong phú,thừa kế

tàn tích của chế độ phong kiến để lại.Tạo môi trường pháp lý thuận lợi làm cho nhân
dân lao động yên tâm sản xuất tạo ra nhiều của cải vật chất cho xã hội.Quyền thừa kế
xuất phát từ quan điểm xem gia đình là tế bào của xã hội,phải đảm bảo quyền lợi chính
đáng của mỗi thành viên và sự ổn định của từng gia đình.Mặc khác thông qua quyền
thừa kế,giáo dục tinh thần trách nhiệm của mỗi thành viên đối với gia đình.Do đó xác
định được diện những người thừa kế cũng như phương thức chia tài sản trong pháp luật
về thừa kế có ý nghĩa quan trọng trong việc thực hiện các chức năng vai trò của xã hội.
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 3-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
3.Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng của thừa kế là các tài sản,quyền tài sản thuộc quyền của người đã chết
để lại(trong đó một số trường hợp người để lại di sản có thể chỉ là hoa lợi tức,phát sinh
từ tài sản).Tuy nhiên ,một số quyền tài sản gắn liền với nhân thân đã chết không thể
chuyển cho những người thừa kế(tiền cấp dưỡng) vì pháp luật quy định chỉ có người đó
mới có quyền hưởng.
4.Phạm vi nghiên cứu
Việc nghiên cứu đề tài này được xác định trong phạm vi các quy phạm pháp luật
về thừa kế ở Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử.Nhưng đặc biệt tập trung nghiên cứu
các quy phạm pháp luật về thừa kế từ năm 1996 đến nay.Qua đó chúng ta có thể so sánh
đối chiếu với những quy định pháp luật trước khi Bộ luật dân sự được ban hành để làm
nổi bật tính hiện đại của những quy định về thừa kế và thực tiễn áp dụng chúng trong
quá trình thực thi pháp luật.
5.Cơ cấu bài tiểu luận
Bài tiểu luận gồm 2 chương:
Chương 1: Một số quy định chung về thừa kế theo pháp luật Việt Nam.
Chương 2: Thực trạng những quy định của pháp luật về thừa kế và những giải pháp
hoàn thiện chế định thừa kế
LỜI KẾT
Để giải quyết vấn đề đặt ra không những phải có kiến thức, năng lực mà còn phải

- Nếu là cá nhân phải là người còn sống vào thời điểm mở thừa kế hoặc sinh ra và
còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản
chết.Nếu là tổ chức thì phải tồn tại vào thời điểm mở thừa kế.
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 5-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
- Người thừa kế nhận di sản của người chết thì phải thực hiện những nghĩa vụ tài
sản của người chết để lại.
4.Thời điểm,địa điểm mở thừa kế
4.1 Thời điểm mở thừa kế:
Là thời điểm người có tài sản chết.Trong trường hợp Tòa án tuyên bố một người là đã
chết thì tùy từng trường hợp,Tòa án xác định ngày chết của người đó; nếu không xác
định được ngày chết thì ngày mà quyết định của Tòa án tuyên bố người đó là đã chết có
hiệu luật pháp luật được coi là ngày người đó chết và thời điểm mở thừa kế là ngày này.
4.2 Địa điểm mở thừa kế:
Là nơi cư trú cuối cùng của người để lại di sản,nếu không xác định được nơi cư trú cuối
cùng thì địa điểm mở thừa kế là nơi có toàn bộ hoặc phần lớn di sản.
5.Người quản lý di sản,nghĩa vụ và quyền của người quản lý di sản
5.1.Người quản lý di sản ( chương XXII điều 638-Bộ luật dân sự)
- Người quản lý di sản là người được chỉ định trong di chúc hoặc do những người
thừa kế thỏa thuận cử ra.
- Trong trường hợp di chúc không chỉ định người quản lý di sản và những người
thừa kế chưa cử được người quản lý di sản thì người đang chiếm hữu,sử dụng,quản lý di
sản tiếp tục quản lý di sản đó cho đến khi những người thừa kế cử được người quản lý
di sản.
- Trong trường hợp chưa xác định được người thừa kế và di sản chưa có người
quản lý thì di sản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quản lý.
5.2.Nghĩa vụ của người quản lý di sản
*.Người quản lý di sản quy định tại khoản 1 và 3 điều 638-Bộ luật dân sự có các nghĩa
vụ sau:

6.Thời hiệu khởi kiện về thừa kế ( chương XXII điều 645-Bộ luật dân sự)
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 7-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
Thời hiệu khởi kiện để người thừa kế yêu cầu chia di sản,xác nhận quyền thừa kế của
mình hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác là mười năm,kể từ thời điểm mở thừa
kế.
Thời hiệu khởi kiện để yêu cầu người thừa kế thực hiện nghĩa vụ về tài sản của người
chết để lại là ba năm,kể từ thời điểm mở thừa kế.
7.Các hình thức thừa kế
7.1. Thừa kế theo di chúc: ( chương XXIII điều 646 đến 673-Bộ luật dân sự)
Di sản của những người đã chết được chuyển cho những người thừa kế theo di
chúc người chết để lại.Di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của
mình cho người khác sau khi chết.Người đã thành niên có quyền lập di chúc,trừ trường
hợp người đó bị bệnh tâm thần hoặc mắc các bệnh khác mà không thể nhận thức và làm
chủ được hành vi của mình.Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi có thể lập di
chúc,nếu được cha,mẹ hoặc người giám hộ đồng ý.
Người lập di chúc có các quyền: chỉ định người thừa kế,truất quyền hưởng di sản
của người thừa kế,phân định phần di sản cho từng người thừa kế,dành một phần tài sản
trong khối di sản để di tặng,thờ cúng,giao nghĩa vụ cho người thừa kế trong phạm vi di
sản,chỉ định người giữ di chúc,người quản lý di sản,người phân chia di sản.
Di chúc phải được lập thành văn bản,nếu không thể lập được di chúc bằng văn
bản,thì có thể di chúc miệng.Người thuộc dân tộc thiểu số có quyền lập di chúc bằng
chữ viết hoặc tiếng nói của dân tộc mình.Trong trường hợp tính mạng một người bị cái
chết đe dọa do bệnh tật hoặc các nguyên nhân khác mà không thể lập di chúc bằng văn
bản thì có thể di chúc miệng.Di chúc miệng được coi là hợp pháp,nếu người di chúc
miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay
sau đó những người làm chứng ghi chép lại,cùng ký tên hoặc điểm chỉ.Sau 3 tháng,kể
từ thời điểm lập di chúc miệng mà người lập di chúc còn sống.minh mẫn,sáng suốt,thì
di chúc miệng bị hủy bỏ.

7.2.2. Thừa kế theo pháp luật cũng được áp dụng đối với các phần di sản:
- Phần di sản không được định đoạt trong di chúc
- Phần di sản có liên quan đến phần của di chúc không có hiệu lực.
- Phần di sản có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng họ không có
quyền hưởng di sản,từ chối quyền hưởng di sản,chết trước hoặc chết cùng thời điểm với
người lập di chúc, liên quan đến cơ quan tổ chức được hưởng di sản theo di chúc nhưng
không còn vào thời điểm mở thừa kế.
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 9-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
7.2.3. Những người thừa kế theo pháp luật ( hàng thừa kế) được qui định thứ tự như
sau:
- Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con để,con
nuôi của người chết.
- Hàng thừa kế thứ hai gồm: Ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh chị em ruột, cháu
ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại.
- Hàng thừa kế thứ ba gồm: Cụ nội, cụ ngoại của người chết,bác ruột, chú ruột, cô ruột,
cậu ruột, dì ruột của người chết, cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột,chú
ruột,cô ruột, cậu ruột, dì ruột, chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ
ngoại.
• Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di chúc bằng nhau.
• Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng nếu không còn ai ở hàng
thừa kế trước do đã chết,không có quyền hưởng di sản,bị truất quyền
hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
- Thừa kế thế vị pháp luật quy định: Trong trường hợp con của người để lại di sản chết
trước hoặc cùng thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà
cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống,nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng
thời điểm với người để lại di sản thì chắt được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của
chắt được hưởng nếu còn sống.
VÍ DỤ MINH HỌA:

anh cả đã chết theo điều 677 thì trong trường hợp,con của người để lại di sản đã chết
trước người để lại di sản thì cháu được hưởng một phần mà cha mẹ của cháu được
hưởng nếu còn sống.Theo qui định thì 2 đứa con gái của ông anh cả sẽ được hưởng một
phần di sản thừa kế.
7.3. Di tặng và từ chối nhận di sản
Di tặng:
- Di tặng là trường hợp khác của di chúc,là việc người lập di chúc dành một phần
di sản để tặng người khác.Việc di tặng phải được ghi rõ trong di chúc.
- Người được di tặng không phải thực hiện nghĩa vụ tài sản đối với phần được di
tặng,trừ trường hợp toàn bộ di sản không đủ để thanh toán nghĩa vụ tài sản của người
lập di chúc thì phần di tặng cũng được dùng để thực hiện phần nghĩa vụ còn lại của
người này.
Từ chối nhận di sản:
Về việc từ chối nhận di sản pháp luật quy định như sau: Người thừa kế có quyền
từ chối nhận di sản,trừ trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 11-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
tài sản của mình đối với người khác.Khi từ chối nhận di sản,người thừa kế phải lập
thành văn bản và phải báo cho những người thừa kế khác,người được giao nhiệm vụ
phân chia di sản,công chứng nhà nước hoặc UBND cấp xã nơi mở thừa kế biết về việc
từ chối nhận di sản.Tuy nhiên người thừa kế chỉ có quyền từ chối nhận di sản trong thời
hạn 6 tháng,kể từ ngày mở thừa kế (tức là ngày người có tài sản chết hoặc là ngày tòa
án tuyên bố người để lại di sản là đã chết)
7.4.Những người không được quyền hưởng di sản
- Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng,sức khỏe hoặc về hành vi ngược
đãi nghiêm trọng,hành hạ người để lại di sản,xâm phạm nghiêm trọng danh dự,nhân
phẩm của người đó.
- Người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản.
- Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng người thừa kế khác nhằm hưởng

không còn khả năng hoặc không thể lập di chúc bằng văn bản.Và nếu sau thời gian pháp
luật quy định mà người lập di chúc còn sống minh mẫn thì di chúc miệng đó mặc nhiên
vô hiệu.Di chúc miệng phải trước ít nhất hai người làm chứng và những lời di chúc sẽ
được ghi chép lại và công chứng trong thời hạn năm ngày,sau thời hạn này thì coi như
không hợp pháp.Tuy nhiên Luật Công chứng được Quốc hội thông qua ngày 29.11.2006
có hiệu lực thi hành ngày 1.7.2007 quy định rất cụ thể về thủ tục công chứng.Điều 48
luật này quy định về công chứng di chúc thì người lập di chúc phải tự mình yêu cầu
công chứng di chúc,không ủy quyền cho người khác công chứng di chúc.Quy định này
chỉ đúng với trường hợp thực hiện công chứng đối với di chúc được lập thành văn
bản.Còn đối với di chúc miệng thì người lập di chúc không thể tự yêu cầu cống chứng
được trong khi tính mạng bị đe dọa.Như vậy có thể thấy rằng với quy định trên Luật
công chứng đã phủ nhận hoàn toàn tính hợp pháp của loại hình di chúc miệng.
Từ phân tích trên cho thấy,giữa các luật quy định cùng một nội dung đã xảy ra
những sự mâu thuẫn với nhau.Chính sự mâu thuẫn này đã dẫn đến tình trạng vô hiệu
hóa các quy định của pháp luật trong các luật khác nhau,gây ra tình trạng khó áp dụng
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 13-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
trong thực tiễn những quy định của pháp luật.Đây là vấn đề cần được xem xét kỹ lưỡng
trong quá trình xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật để bảo đảm tính thống nhất
và đồng bộ của hệ thống pháp luật hiện nay.
2. Pháp luật còn nhiều vướng mắc
Việc áp dụng chế định thừa kế trong Bộ luật dân sự 2005 trong thực tiễn vẫn còn nhiều
vấn đề gây tranh cãi như sau:
- Người thừa kế: Pháp luật dân sự ghi nhận quyền thừa kế cá nhân,tổ chức.Điều 638 Bộ
luật dân sự quy định:
• Người thừa kế là cá nhân phải là người còn sống vào thời điểm mở thừa kế
hoặc sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã hình thành
thai trước thời điểm người để lại di sản chết.
• Trong trường hợp người thừa kế theo di chúc là cơ quan,tổ chức,thì phải là

- Pháp nhân cũng có thể bị chấm dứt theo quy định về giải thể hoặc phá sản.Lúc
này pháp nhân chấm dứt tuyệt đối.Sau khi chấm dứt một thời gian sau mới phát sinh vụ
việc tranh chấp thừa kế mà pháp nhân đó được chỉ định là người thừa kế và tại thời
điểm mở thừa kế pháp nhân chưa bị giải thể hoặc phá sản thì ai,cơ quan nào sẽ thay mặt
pháp nhân để nhận di sản hay khi này tài sản được coi là vô chủ và thuộc về nhà
nước.Mặt khác theo quy định của luật dân sự,pháp nhân bị giải thể, vị tuyên bố phá sản
có thể được thành lập lại theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.Vậy
trường hợp pháp nhân đó bị giải thể trước thời điểm mở thừa kế nhưng sau thời điểm
mở thừa kê lại được thành lập lại thì pháp nhân đó có được quyền thừa kế không?
- Từ chối nhận di sản:
Điều 645 Bộ luật dân sự quy định: Người thừa kế có quyền từ chối nhận di sản,trừ
trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối
với người khác.Khi từ chối nhận di sản,người thừa kế phải lập thành văn bản và phải
báo cho những người thừa kế khác,người được giao nhiệm vụ phân chia di sản,công
chứng nhà nước hoặc UBND cấp xã nơi mở thừa kế biết về việc từ chối nhận di sản.Tuy
nhiên người thừa kế chỉ có quyền từ chối nhận di sản trong thời hạn 6 tháng,kể từ ngày
mở thừa kế (tức là ngày người có tài sản chết hoặc là ngày tòa án tuyên bố người để lại
di sản là đã chết).Quy định này đặt ra một số vấn đề:
Thứ nhất: Điều luật quy định người từ chối nhận di sản phải thông báo cho một số
người,cơ quan có liên quan.Vậy trong trường hợp người từ chối nhận di sản đã thống
báo nhưng không thông báo đủ cho những người này ( ví dụ: chỉ thông báo cho những
người thừa kế,không thông báo cho Ủy ban nhân dân xã,phường,thị trấn nơi mở thừa
kế…), sau đó người này lại thay đổi ý kiến,yêu cầu được nhận di sản thừa kế thì có cho
phép hay không? Bộ luật dân sự chưa quy định cụ thể vấn đề này.
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 15-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
Thứ hai: Thời hạn từ chối là 6 kể từ ngày mở thừa kế.Như vậy,theo tinh thần của
điều luật,nếu người thừa kế từ chối nhận di sản sau thời hạn trên thì không chấp nhận
việc từ chối đó.Vậy hậu quả pháp lý đối với phần thừa kế của người đó được giải quyết

- 16-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
lại.Tranh chấp kéo dài từ năm 2004 đến nay,đã qua nhiều lần xét xử.Vụ việc cụ thể như
sau:
Cụ Lê Văn Sáu và Cụ Trần Thị Hai có ba người con chung là ông Lê Văn Lang,bà Lê
Thị Lá, ông Lê Văn Ngọt.Năm 1949 cụ Sáu mất,cụ Hai được người bà con cho mảnh
đất 200m
2
.Năm 1963 cụ Hai xây dựng thành nhà tường gạch ngói,nền xi măng,tọa lạc
tại số 11/6 ấp Chánh,xã Tân Chánh Hiệp,huyện Hóc Môn,nay là 11/6 tổ 41,khu phố
3,phường Tân Chánh Hiệp.Năm 1999 bà Lá và ông Ngọt đồng ý giao cho con ông Lang
là Lê Văn Minh ở trông coi nhà đất nói trên.Năm 2001 cụ Hai mất,không để lại di
chúc.Năm 2004 bắt đầu phát sinh tranh chấp căn nhà 11/6,,khi anh Minh và vợ chồng
ông Lang bà Mát tiến hành làm thủ tục kê khai đăng ký nhà đất tại phường Tân Chánh
Hiệp để xin UBND quận 12 cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.Nhưng giấy chứng
nhận này có những điểm bất bình thường như: từ căn nhà mang địa chỉ 11/6,tổ 41 lại
được chuyển sang địa chỉ 5/6,tổ 39 (cách nhau 500m),nhà là tài sản thừa kế chung của
3 người nhưng lại đứng tên 1 người…Sau đó ông Lang bán căn nhà trên cho vợ chồng
ông Nguyễn Đăng Ánh và bà Đỗ Thị Xuyến.Ngày 04/06/2004 bà Lá,ông Ngọt làm đơn
đề nghị UBND phường Tân Chánh Hiệp đình chỉ việc mua bán căn nhà trên.Nhưng
không hiểu sao tiến trình mua bán sang nhượng vẫn diễn ra bình thường? Quá bức
xúc,ngày 19/07/2004 bà Lá,ông Ngọt làm đơn khởi kiện tại TAND quận 12.Việc tranh
chấp đã được tòa sơ thẩm,phúc thẩm xét xử nhưng do có nhiều sai sót,Tòa Dân sự (Tòa
án Nhân dân tối cao) đã có quyết định giám đốc thẩm hủy án và yêu cầu xét xử sơ thẩm
lại.Ngày 02/12/2010, TAND quận 12 đã xét xử sơ thẩm vụ án trên và ra bản án số
313/2010/DS-ST.Theo đó,quyết định chấp nhận yêu cầu của các nguyên đơn về việc
chia thừa kế căn nhà 11/6.Giao cho bà Lê Thị Lá toàn quyền sử dụng nhà đất số cũ
11/6, số mới 5/6 khu phố 3,phường Tân Chánh Hiệp,có diện tích 239m
2
.Bà Lá có trách

năm 2003 và để lại di sản bao gồm: một ngôi nhà ở Pháp (di sản P), một căn hộ cùng
một số động sản tại Hà Nội (di sản V và v), một số động sản quý tại một ngân hàng
Thụy Sĩ (di sản t) và một số động sản gửi chị gái đang làm ăn tại Đức (di sản d).Do
không tự thoải thuận được với nhau,con anh T.V.B quốc tịch Pháp và em trai anh T.V.B
quốc tịch Việt Nam yêu cầu tòa án đứng ra giải quyết.
Áp dụng giải pháp bằng cách giải thích pháp luật,chúng ta dẫn đến kết quả sau:
vấn đề thừa kế nêu trên được điều chỉnh bởi pháp luật nơi có tài sản,cụ thể là di sản P
được điều chỉnh bởi pháp luật Pháp,di sản t được điều chỉnh bởi pháp luật Thụy Sĩ,di
sản d được điều chỉnh bởi pháp luật Đức và di sản V,v được điều chỉnh bởi pháp luật
Việt Nam.Ngoài giải pháp khai thác quy phạm xung đột đã tồn tại bằng cách giải thích
luật,để hoàn thiện.Tư pháp quốc tế nước ta về vấn đề xung đột pháp luật về thừa
kế,chúng ta có thể xây dựng thêm quy phạm xung đột mới để điều chỉnh vấn đề này.
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 18-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
1.2. Giải pháp hoàn thiện bằng cách thiết lập quy phạm xung đột mới
1.2.1. Không phân biệt di sản là động sản hay bất động sản
- Giải pháp thứ nhất là: chúng ta cho phép pháp luật của nước mà người để lại
thừa kế có quốc tịch điều chỉnh vấn đề thừa kế.Đây là giải pháp được thừa nhận tại An-
ba-ni (trừ trường hợp khi di sản là bất động sản ở An-ba-ni, An-giê-ri, Đức (nhưng luật
Đức có thể được chọn để áp dụng khi di sản là bất động sản ở Đức), Andora, Áo, Bun-
ga-ri, Cuba, Ai Cập, Tây-ban- nha, Phần Lan, Gha-na, Hy Lạp, Hung-ga-ri, In-đô-nê-xi-
a, I-ran, Ý, Nhật, Gioóc-đa-ni, Li- băng, Ma-li, Ma-rốc, Mô-ri-ta-ni, Ni-giê-ri-a, Phi-líp-
pin, Ba Lan, Bồ Đào Nha, Xê-nê-gan, Xlo-va-ki, Thụy Điển, Xi-ri, Tiệp Khắc, Thổ Nhĩ
Kỳ (trừ trường hợp di sản là bất động sản ở Thổ Nhĩ Kỳ), Va-ti-căng, Nam Tư (cũ)…
Áp dụng giải pháp này vào ví dụ nêu trên, chúng ta có kết luận sau: Pháp luật Pháp sẽ là
pháp luật điều chỉnh vấn đề thừa kế vì người để lại thừa kế có quốc tịch Pháp. Điều đó
có nghĩa là pháp luật Pháp sẽ điều chỉnh di sản tại Pháp cũng như di sản ở Đức, ở Thụy
Sĩ và ở Việt Nam ngay cả đối với bất động sản v.
- Giải pháp thứ hai là: chúng ta cho phép pháp luật của nước mà người để lại thừa

chỉnh bởi pháp luật Pháp và di sản V ở Việt Nam được điều chỉnh bởi pháp luật Việt
Nam. Đối với di sản là động sản, pháp luật Pháp là pháp luật điều chỉnh vì quốc tịch của
người để lại di sản là Pháp, cụ thể là pháp luật Pháp điều chỉnh vấn đề thừa kế đối với di
sản d ở Đức, di sản t ở Thụy Sĩ và di sản v ở Việt Nam.
2.Một số giải pháp khác nhằm hoàn thiện chế định thừa kế
2.1. Tôi cảm thấy Bộ luật Dân sự quy định có phần thiên về hướng dẫn cách xử sự
cho công dân, nhưng hầu hết các quy định trong phần thừa kế lại có tính chất dứt khoát,
đã vậy lại có những quy định chưa sát với tâm lý, tập quán của người dân, trong khi
người dân chưa hiểu biết về các quy định này, không hành xử đầy đủ như luật yêu cầu
về hình thức thể hiện văn bản. Dù nội dung là đúng ý chí của họ; dẫn đến khó khăn khi
áp dụng pháp luật, thậm chí có trường hợp áp dụng theo thực tế cuộc sống, chứ không
theo quy định của luật, ví dụ vấn đề từ chối nhận di sản (Điều 645). Vì vậy khi quy định
phải tính đến yếu tố tâm lý và trình độ dân trí chung của người dân.
2.2. Cần quy định rõ một số loại quyền cũng thuộc di sản thừa kế ( ngoài quyền sử
dụng đất đã được quy định trong Bộ luật Dân sự thì còn có các quyền khác như: quyền
sử dụng nhà cho thuê…. Ở Việt Nam nhà nước đã chính thức công nhận quyền chuyển
nhượng,quyền sử dụng nhà cho thuê, nên quyền này đã được chuyển hóa thành một giá
trị nhất định). Vấn đề thừa kế tài sản của doanh nghiệp tư nhân, cần quy định sao cho
việc xử lý di sản không làm ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của doanh nghiệp.
2.3. Cần phải quy định rõ hơn nữa về chủ thể trong quan hệ thừa kế mà người thừa
kế là: cơ quan, tổ chức… (đặc biệt nếu là cơ quan, tổ chức nước ngoài).Những điều quy
định về người quản lý di sản cũng cần có sự sửa đổi cho phù hợp với thực tiễn cuộc
sống và thực tiễn xét xử. Không thể để tồn tại quy định bất hợp lý trong luật là người
vừa quản lý, sử dụng di sản cũng được hưởng thù lao theo cách thức giống như người
chỉ quản lý di sản.
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 20-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
2.4. Chương thừa kế theo di chúc có nhiều điểm không hợp lý về nội dung cũng
như cách thức thể hiện.Vì vậy cần có sự sửa đổi để có thể thực hiện trên thực tế việc tôn

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.Bài giảng pháp luật đại cương ( biên soạn GV: Nguyễn Thị Thủy Trúc )
2.Bộ luật dân sự 2005 và Pháp lệnh thừa kế
3.Tạp chí KHPL số 3, báo Kinh tế nông thôn số 43 ra ngày 23/10/2010
5. Website:
[1] http://www.luatviet.org/Home/nghien-cuu-trao-doi/dan-su-to-tung-dan-
su/2009/8374/Nhung-vuong-mac-khi-ap-dung-che-dinh-thua-ke.aspx
[2] http://tailieu.vn/xem-tai-lieu/giai-quyet-xung-dot-phap-luat-ve-thua-ke-theo-phap-luat-
trong-tu-phap-quoc-te-viet-nam.202935.html
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 22-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
[3] http://www.kilobooks.com/threads/24484-T%C3%ACm-hi%E1%BB%83u-ch%E1%BA
%BF-%C4%91%E1%BB%8Bnh-Th%E1%BB%ABa-K%E1%BA%BF-theo-lu
%E1%BA%ADt-D%C3%A2n-S%E1%BB%B1-2005
GVHD: Nguyễn Thị Thủy TrúcSVTH: Nguyễn Thị Kiều Trang
- 23-
Đề Tài: Pháp Luật Về Thừa Kế
Ý KIẾN CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN