TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN
THƠ KHOA SƯ PHẠM
BỘ MÔN NGỮ VĂN
LÊ THÚY
HẰNG
CÁC DẠNG NHÂN VẬT TRÍ THỨC TIỂU TƯ SẢN
TRONG TRUYỆN NGẮN CỦA
LỖ
TẤN
Luận văn tốt nghiệp đại học ( Khóa 2005_2009
) Ngành sư phạm Ngữ Văn
Cán bộ hướng dẫn: PHẠM HOÀNG
NGHĨA
Cần Thơ,
5/2009
ĐỀ
CƯƠNG
TỔNG
QUÁT
CÁC DẠNG NHÂN VẬT TRÍ THỨC TIỂU TƯ
SẢN
TRONG
TRUYỆN
NGẮN CỦA LỖ
TẤN
Phần I MỞ
ĐẦ
U
1. Lí do chọn đề tài . .
.


7
Phần II CÁC DẠNG NHÂN VẬT TRÍ THỨC TIỂU TƯ
S
Ả
N
TRONG TRUYỆN NGẮN CỦA LỖ
T
Ấ
N
Chương 1 Lỗ Tấn _bậc thầy truyện ngắn của văn học hiện đại
Trung Quốc
1.1 Cuộc đời _tư tưởng Lỗ Tấn . . .
............................................
... Trang 0 9
1.1.1 Cuộc đời Lỗ Tấn . .
.

.........................................................
. Trang 0 9
1.1.2 Bước đường tư tưởng của Lỗ Tấn . . .
..........................
.. Trang 1 0
1.2 Truyện ngắn của Lỗ Tấn . . .
..................................................
... Trang 1 3
1.2.1 Giới thuyết truyện ngắn và truyện ngắn Lỗ Tấn . . .Trang 1
3
1.2.2
Người
trí thức tiểu tư sản trong truyện ngắn của Lỗ


............................................
.. Trang 1 8
2.1.2 Vài nét về đề tài người trí thức tiểu tư sản trong truyện
ngắn
của Lỗ Tấn . . .
.......................................................................
.. Trang 2
3
-71-
2.1.3 Tóm tắt cốt truyện một số truyện ngắn viết về đề tài
ng
ườ
i
trí thức tiểu tư sản . . .
....................................................................
.. Trang 2
7
2.1.4 Ý
nghĩa
xã hội của hình
tượng người
trí thức tiểu tư
s
ả
n
trong truyện ngắn của Lỗ Tấn . .
...................................................
. Trang 3
0

..............................................................................
... Trang 6
1
Phần III KẾT LUẬN . .
.

..............................................................
Trang 6
7
TÀI LIỆU THAM KHẢO . . .
..................................................
... Trang 6
9
MỤC LỤC . .
.

................................................................................
. Trang 7
1
Phần I MỞ
ĐẦU
I . LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI :
Ở nước ta , từ lâu , cái tên Lỗ Tấn đã trở nên rất gần gũi
quen
thuộc của nhiều thế hệ độc giả Việt Nam . Những sáng tác của
L
ỗ
Tấn đã trở thành một đề tài lớn của nhiều nhà nghiên cứu văn học
.
Chúng

nhận thấy nhiều tác phẩm của Lỗ Tấn đều được khai thác ,
nghiên
cứu trên tất cả các thể loại từ truyện ngắn cho đến tạp văn là
hai
thể loại chủ yếu mà Lỗ Tấn sáng tác . Trong đó truyện ngắn là
đề
tài thu hút nhiều công trình nghiên cứu nhất . Vì vậy , để tìm ra
m
ộ
t
vấn đề mới trong nội dung truyện ngắn của Lỗ Tấn là một
việc
không dễ dàng gì . Tuy nhiên , nội dung truyện ngắn của Lỗ Tấn
vẫn
là một lĩnh vực rất thú vị với người viết . Đây cũng chính là cơ
h
ộ
i
để chúng tôi thử sức góp mặt vào văn đàn nghiên cứu về nhà
v
ă
n
nổi tiếng thế giới này , chúng tôi đã mạnh dạn thực hiện đề
tài
“Các dạng nhân vật trí thức tiểu tư sản trong truyện ngắn của
L
ỗ
Tấn ”
.
Đề tài về người trí thức tiểu tư sản là một trong hai đề

tài này quả thật rất có ý
nghĩa
và cần thiết đối với một sinh
viên
chuyên ngành Sư phạm Văn như chúng tôi . Trước hết đề tài
này
không chỉ giúp cho chúng tôi biết cách thức thực hiện một
công
trình nghiên cứu văn học , phục vụ cho việc học tập và giảng dạy
,
chẳng hạn như thông qua đề tài này chúng tôi sẽ tìm hiểu
được
mục đích của nhà văn Lỗ Tấn khi viết truyện ngắn đề tài người
trí
thức cũng như quan điểm nghệ thuật của Lỗ Tấn thông qua
hình
tượng
nhân vật này hay
những
đóng góp của nhà văn đối với
n
ề
n
văn học hiện đại Trung Quốc …Mặt khác , trong quá trình
nghiên
cứu đề tài này , bản thân người viết sẽ tự rèn luyện nhân cách
cho
bản thân một cách toàn diện hơn , phát huy một cách tích cực
“tinh
thần Lỗ Tấn ” vào cuộc sống , học tập ở Lỗ Tấn một nhân cách

.
-2-
Đồng thời giúp cho độc giả cũng như bản thân người thực hiện
đề
tài thêm lòng kính yêu , quý trọng những tinh hoa nghệ thuật
đượ
c
chắt lọc từ cuộc đời và tâm huyết của nhà văn Lỗ Tấn , cũng từ
đ
ó
việc học tập và nghiên cứu về Lỗ Tấn sẽ trở nên dễ dàng hơn
.
II . LỊCH SỬ VẤN ĐỀ :
Qua nghiên cứu , chúng tôi nhận thấy sự xuất hiện của cây
bút
Lỗ Tấn trên văn đàn là rất có ý nghĩa , không chỉ cho riêng nền
v
ă
n
học hiện đại
Trung
Hoa mà cho cả nền văn học của đất nuớc
Vi
ệ
t
Nam nữa
.
Đối với nền văn học Trung Quốc , sự xuất hiện ngòi bút
L
ỗ

s
ả
n
Trung Quốc
sau này
.
Đối với Việt Nam , Lỗ Tấn như một tấm gương sáng về
nhân
cách của một nhà cách
mạng
vĩ đại , một tư
tuởng
vĩ đại . Bác
H
ồ
của chúng ta cũng học tập rất nhiều từ con người này , Bác là
ng
ườ
i
Việt Nam đầu tiên tiếp xúc với văn chương Lỗ Tấn , sinh thời
Bác
rất thích đọc truyện Lỗ Tấn bằng tiếng Trung Quốc và trong cả
đờ
i
hoạt động cách mạng oanh liệt của mình , không chỉ một lần
Bác
nhắc đến Lỗ Tấn . Có thể nói rằng , ở nước ta chưa có một nhà
v
ă
n

cu
ộ
c
đời và văn nghiệp của nhà văn Lỗ Tấn , Giáo sư cũng giành sáu
trang giấy để đề cập đến vấn đề “cuộc sống của những người
trí
thức ”
.
Trong cuốn “Lỗ Tấn _ tác phẩm và tư liệu ” của Giáo
sư
Lương
Duy Thứ có tập hợp rất
nhiều
ý kiến đánh giá về nhà
v
ă
n
Lỗ Tấn của các nhà văn , nhà nghiên cứu văn học ở Việt Nam
và
trên thế giới . Trong số đó có những ý kiến đánh giá liên quan
đế
n
nhân vật người trí thức trong truyện ngắn của Lỗ Tấn như : bài
phát
biểu kỉ niệm 1 1 0 năm ngày sinh cố văn hào Lỗ Tấn của Tổng
bí
thư Đảng Cộng Sản Trung Quốc , Cựu Chủ tịch nuớc Cộng hòa
dân
chủ nhân dân Trung Hoa Giang Trạch Dân đã có nhắc đến vấn đề
:

cho đọc giả đi sâu vào khám phá ngòi bút độc đáo thấm đượm
giá
trị nhân văn và Cách mạng của nhà văn để có thể giảng dạy tốt
tác
phẩm Lỗ Tấn trong chương trình Ngữ Văn ở phổ thông . Giáo sư
kết luận “ Có thể nói đến thi pháp Lỗ Tấn như một hình mẫu
v
ă
n
học rất Trung Quốc nhưng lại rất hiện đại , rất quốc tế và bóng
dáng của nó bao trùm lên văn học Trung Quốc toàn
th
ế
kỷ . ” [ 1 5 ;tr 2 0 ]
.
Ngoài
ra , còn có một số bài viết đăng trên Tạp chí văn học
có
đề cập đến vấn đề người trí thức tiêu biểu là bài viết “Hiểu Lỗ Tấn
qua
hình tượng “người kể chuyện ” , đăng trên tạp chí văn học số 2 2 8
ra
tháng 0 9 và 1 0 năm 1 9 7 4
.
Điểm
qua
những
công trình
nghiên
cứu trên ,

tôi sẽ
nghiên
cứu
.
Khi thực hiện đề tài “Các dạng nhân vật trí thức tiểu tư
s
ả
n
trong truyện ngắn của Lỗ Tấn ” , chúng tôi đã tiếp thu những thành
t
ự
u
của các bậc thầy đi trước để cố gắng hoàn thành tốt Luận văn
c
ủ
a
mình
.
III . MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :
Vì yêu cầu của đề tài là
nghiên
cứu về
“Các
dạng nhân
v
ậ
t
trí thức tiểu tư sản
trong truyện
ngắn của Lỗ Tấn ” , đây là đề

ứ
u
này là
:
-Tìm hiểu mục đích của Lỗ Tấn khi sáng tác những
tác
phẩm
nhân vật
chính
là
người
trí thức , để từ đó
chúng
ta có
cách
nhìn khái quát hơn về vai trò , ý nghĩa xã hội của lớp người
này
trong xã hội Trung Quốc đương thời
.
-Thông
qua việc tìm hiểu các dạng nhân vật
người
trí
thức chúng ta sẽ hiểu sâu hơn về quan điểm nghệ thuật về
con
người trong truyện ngắn của Lỗ Tấn
.
-Trên những cơ sở đó , chúng ta sẽ thấy được những
đóng góp rất quý giá của nhà văn cho nền văn học hiện đại
Trung

truyện
ngắn và
t
ạ
p
văn . Thế giới nhân vật trong sáng tác của ông vô cùng phong phú
,
đa dạng và hấp dẫn .
Trong
thế giới ấy đang gợi ra cho
chúng
ta
,
lớp thế hệ sau , rất nhiều vấn đề mới lạ cần được khám phá . Để
góp
phần nhỏ bé của mình trong quá trình
khám
phá thế giới nhân
v
ậ
t
trong truyện ngắn của Lỗ Tấn , chúng tôi mạnh dạn tiến
những
bước
đi đầu tiên trên con
dường
tìm hiểu
phong
cách sáng tác
c

.
Đây là quyển sách tập hợp các truyện ngắn được Giáo
sư
Trương Chính dịch từ ba tập truyện ngắn “Gào thét ” ( 1 9 2 3 ) ,
“Bàng
hoàng ” ( 1 9 2 6 ) và “Chuyện cũ viết lại ” ( 1 9 2 2 - 1 9 3 5 ) của nhà
văn
Lỗ Tấn .
V . PHƯƠNG HƯỚNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊN
CỨU
:
5.1 Phương hướng nghiên cứu :
Phương hướng
nghiên cứu mà chúng tôi tiến hành thực
hiện
Luận văn này là chúng tôi thống kê , tập hợp tư liệu , trong đó
bao
gồm tất cả những truyện ngắn của Lỗ Tấn có đề cập đến người
trí
thức . Ngoài ra , chúng tôi cũng tập hợp ý kiến có liên quan đến đề
tài
của nhiều nhà nghiên cứu . Đồng thời cố gắng bổ sung những
phát
hiện , nghiên cứu riêng của bản thân để cuối cùng là tổng hợp lại
v
ấ
n
đề
nghiên

khuynh
hướng nghệ thuật vị nghệ thuật và xuất phát từ lập trường phục
v
ụ
chính trị , phục vụ cuộc đấu tranh xã hội
.
-Phương
pháp hệ thống : Phương pháp hệ thống giúp cho
vi
ệ
c
tiếp cận chân lý nghệ thuật được thuận lợi hơn . Thống kê , so sánh ,
đố
i
chiếu những
đặc điểm của từng nhân vật
người
trí thức trong
t
ừ
ng
tác
phẩm
sẽ là cơ sở
thuận
lợi để thực hiện đề
tài
-Phương pháp phân tích -tổng hợp , khái quát vấn đề : Trên
cở
những tư liệu đã được thống kê , phân loại , chúng tôi tập

Phần II . CÁC DẠNG NHÂN VẬT TRÍ THỨC
TI
Ể
U
TƯ SẢN TRONG TRUYỆN NGẮN CỦA LỖ
T
Ấ
N
Chương 1 LỖ TẤN - BẬC THẦY TRUYỆN
NG
Ắ
N
CỦA VĂN HỌC HIỆN ĐẠI TRUNG
QU
Ố
C
1.1 Cuộc đời _ tư tưởng của Lỗ Tấn
:
1.1.1 Cuộc đời Lỗ Tấn
:
Lỗ Tấn tên thật là Chu Thụ Nhân , tên chữ là Dự Tài ,
bút
danh là Lỗ Tấn . Ông sinh ngày 2 5 tháng 5 năm 1 8 8 1 tại
huyện
Thiệu Hưng , tỉnh Triết Giang (Trung Quốc ) . Gia đình ông là
m
ộ
t
gia đình quan lại trên đà sa sút . Ông nội là Chu Giới Phu làm
quan

này
cũng góp phần lí giải vì sao bút danh Lỗ Tấn lại lấy từ họ mẹ
.
Từ nhỏ Lỗ Tấn rất thông minh . Lên 6 tuổi ông học ở
tr
ườ
ng
làng , dù còn nhỏ tuổi nhưng ông rất mê văn
chương
dân gian ,
sân
khấu và hội họa , ông đã học hầu hết các thư tịch cổ . Lớn lên ,
khi
20 tuổi , ông đã theo học ngành Khoáng học , sau đó chuyển
sang
học ngành Y học . Khi 2 4 tuổi , với ý định sẽ tìm thuốc chữa
b
ệ
nh
cho dân nước mình , không muốn họ chết mà không có thuốc
ch
ữ
a
như cha mình .
Nhưng
đến một ngày , ông xem phim về
chi
ế
n
s

đạo
) và cuộc Cách mạng dân tộc dân chủ kiểu mới (do giai cấp vô
s
ả
n
lãnh đạo ) . Đây là hai cuộc Cách mạng đã gây ấn tượng rất lớn
làm
thay đổi diện mạo bộ mặt xã hội Trung Quốc đương thời . Lịch
sử
đã in rõ nét trong quá trình chuyển biến tư tưởng của Lỗ Tấn sau này
.
Cuộc đời sống hết mình cho sự
nghiệp
cách
mạng
của
nhân
dân , đất nước . Vì độc lập tự do cho tổ quốc , Lỗ Tấn đã lao
độ
ng
nghệ thuật miệt mài đến hơi thở cuối cùng với mong muốn
chữa
khỏi căn bệnh tinh thần cho quốc dân . Ngày 19 tháng 10
năm
1936, Lỗ Tấn trút hơi thở cuối cùng tại nhà số 9, phố Đại Lục ,
Thượng Hải , hưởng thọ 5 6 tuổi . Sau khi nhà văn qua đời , nhân
dân
Trung
Hoa vô cùng
thương

mình , sống cam chịu kiếp
trâu
ngựa , không dám kháng cự , Lỗ Tấn đã quyết định chọn văn
chương
là cứu cánh , đưa dân thoát khỏi căn bệnh trầm kha , không
thuốc
chữa , đưa họ trở về với chính mình , trở về với cách mạng , biết
sống và đấu tranh cho hạnh phúc của
chính
mình . Để đi đến
m
ụ
c
đích cuối cùng và duy nhất đó , Lỗ Tấn đã trải qua ba giai đoạn
để
tìm đường và đi đúng hướng trong sự nghiệp văn chương vĩ đại
của
ông
.
*Giai đoạn từ năm 1 8 8 1 đến 1 9 1 8
Đây là giai đoạn của nhà văn yêu nước . Lên 6 tuổi đi học
ở
trường làng , 1 8 tuổi , Lỗ Tấn đến Nam Kinh . Đầu tiên học ở
“Thụy
sư học đường ” là trường đào tạo nhân viên hàng hải . Hai năm
sau
thi vào trường “Khoáng Lộ học đường ” là trường đạo tạo kỹ sư
mỏ
địa chất . Thời kỳ này Lỗ Tấn chịu ảnh
hưởng

.
Tuy Y học cũng là nghề đáng quý nhưng nó chỉ chữa được căn
b
ệ
nh
thể xác mà không chữa lành vết
thương
tinh thần . Đó là quan niệm
và
con
đường
đúng đắn của Lỗ Tấn đã hình thành ngay trong giai
đ
o
ạ
n
đầu của sự
nghiệp
cách
mạng .
-11-
*Giai đoạn từ năm 1 9 1 8 đến năm 1 9 2 7
Đây là thời kì quá độ từ quan điểm tiến hóa sang quan điểm
giai
cấp , từ một người dân chủ đến một chiến sỹ Cộng sản . Đây là
quá
trình đánh dấu một bước ngoặc , một bước phát triển mới trong
nh
ậ
n

mồ ”
, “Sóng gió ” , “Hóa cái hai lòng ” … .
*Giai đoạn 1 9 2 8 - 1 9 3 6
Đây là thời kỳ của nhà văn vô sản , người chiến sỹ Cộng sản
.
Từ 1 9 2 7 Lỗ Tấn rời Quảng châu về Thượng Hải và ở đây
cho
đến lúc mất
.
Từ 1 9 2 8 - 1 9 3 6 , Lỗ Tấn tập trung dịch và lý luận công trình
Macxit , ngoài ra ông còn xây dựng đội ngũ các nhà văn
Trung
Quốc . Năm 1928, Lỗ Tấn xuất bản tạp chí “Dòng nước xiết ”
.
Khoảng
thời gian này , ông viết tập truyện ngắn “Chuyện cũ
viết
lại ” ( 8
truyện ) và 9 tập tạp văn . Trong giai đoạn này Lỗ Tấn đã
đi
từ chủ
nghĩa
hiện thực đến chủ
nghĩa
hiện thực xã hội chủ
nghĩa .
Như vậy
cuộc đời và văn nghiệp của ông gắn liền với từng
b
ướ

một
điều gì đó sâu sắc về cuộc đời và tình người . Kết cấu của
truy
ệ
n
ngắn không chia thành nhiều tầng , nhiều tuyến mà thường được
xây
dựng theo nguyên tắc tương phản hoặc hiện tượng . Bút pháp
tr
ầ
n
thuật của truyện ngắn thường là chấm phá
.
Truyện ngắn là một thể loại ngôn ngữ với đời sống
hằng
ngày , súc tích , dễ đọc , lại thường gắn liền với hoạt động báo
chí
do đó có tác dụng ảnh hưởng kịp thời cho đời sống , nhiều nhà
v
ă
n
lớn đã đạt đến đỉnh cao của lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật chủ
y
ế
u
bằng những truyện ngắn xuất sắc của mình . Lỗ Tấn cũng là
một
nhà văn đã đạt đến đỉnh cao đó . Đọc truyện ngắn của Lỗ Tấn ,
ta
bắt gặp một tài năng nghệ thuật độc đáo . Ông đã biến ngòi bút

ắ
n
của Lỗ
T
ấ
n
Nhân
vật có vai trò đặc biệt quan trọng trong tác
phẩm
v
ă
n
học . Văn
chương
là đặc sản tinh thần của con người mà nhân
v
ậ
t
trong tác phẩm văn chương là hình bóng của con người chính
vì
thế mà không có một tác phẩm văn chương nào lại không có
sự
hiện diện của nhân vật . Trung tâm của việc phản ánh trong
văn
chương là cuộc sống , con người . Chính vì thế mà văn hào
Macxim
GorKi đã đưa ra luận điểm về nhân vật trong tác phẩm
v
ă
n

ể
u
cho tầng lớp , giai cấp nhất định , phải thật sự khái quát nhưng
l
ạ
i
rất cụ thể
.
Trên cơ sở của sự sáng tạo , hầu hết những truyện ngắn
c
ủ
a
Lỗ Tấn đều mang giá trị nghệ thuật cao . Bên cạnh nội dung
tư
tưởng rất lớn chứa đựng trong tác phẩm , thì yếu tố góp phần
t
ạ
o
nên sự thành công cho sáng tác của ông đó là tài năng xây
d
ự
ng
nhân vật rất công phu , kỹ lưỡng và thật sống động , ấn tượng về
tính cách hành động và ngôn ngữ . Nhân vật trong tác phẩm của
L
ỗ
Tấn là những con người tiêu biểu đại diện cho hầu hết đại bộ
ph
ậ
n

a
mang dấu vết của một kẻ lang thang phiêu bạt với những vết xẹo
,
thương tật trên người là kết quả của những tháng ngày vất vả
ki
ế
m
sống rày đây mai đó , không có công ăn việc làm , không nơi
n
ươ
ng
tựa . Hay nhân vật người điên trong “Nhật ký người điên ” và
nhân
vật được mệnh danh là “điên ” trong truyện “Cây trường
minh
đăng ” là những nhân vật tiêu biểu cho việc chống lễ giáo
phong
kiến một cách mạnh mẽ , sâu sắc . Xã hội Trung Quốc trong
tác
phẩm là một xã hội “ăn thịt người ” lẫn nhau của bốn ngàn
năm
lịch sử , một xã hội tàn bạo bất công , ranh ma quỹ quái .
Trong
xã
hội đó , những con người bị gọi là “điên ” ấy , đã thấy được
ngu
ồ
n
gốc sâu xa của biết bao sự bất công trong xã hội mà hình ảnh
tiêu

quả
-15-
của niềm tin ngu muội ấy đó là cu Thuyên _con lão đã chết vì
th
ầ
n
dược
ấy . Lão Hoa
Thuyên
là nạn nhân tiêu biểu của xã hội , là sự
b
ấ
t
hạnh điển hình của nhân dân Trung Hoa thời ấy . Hay qua hình
t
ượ
ng
nhân vật AQ trong “AQ chính truyên ” , Lỗ Tấn muốn lên án những
thói
hư , tật xấu , sự mê muội của cả cộng đồng người Trung Quốc
đương
thời . AQ tiêu biểu cho những con người ấy , anh ta mang đầy
đủ
những tính cách chung cho cả một xã hội . Sự lừa đảo người khác và
s
ự
lừa dối cả chính mình bằng “phép thắng lợi tinh thần ” là tình
tr
ạ
ng

cải tạo linh hồn dân tộc thì hai loại hình
tượng
nhân vật
được
L
ỗ
Tấn tập trung chú ý là người nông dân và người trí thức . Có
nh
ữ
ng
người nông dân bệnh hoạn như anh nông dân AQ , lão Hoa Thuyên
,
thím Tường Lâm , Nhuận Thổ … . , có những chàng nho sĩ là
nạn
nhân của xã hội , hội tụ những thói hư tật xấu của thời đại
như
Khổng Ất Kỷ , Trần Sỹ Thành , Lã Vi Phủ , thậm chí là hai trí
th
ứ
c
mắc bệnh “bách hại cuồng ” (Nhật ký người điên ) và bệnh
điên
(Cây trường minh đăng )
…Chính
Lỗ Tấn đã từng lý giải về
nguyên
nhân của sự lựa chọn
những
nhân vật này làm đề tài cho sáng
tác

mang
những căn bệnh khác nhau . Lỗ Tấn luôn tìm đủ mọi cách để cố
gắng
“khám đúng bệnh ” và “kê toa ” cho họ . Điều quan trọng là họ phải
ý
thức mình đang mang bệnh gì thì việc uống thuốc , chạy chữa mới
có
hiệu quả
.
Cuộc sống của những người trí thức tiểu tư sản là một
trong
những nội dung lớn được phản ánh trong truyện ngắn của Lỗ
T
ấ
n
và cũng là đề tài mà nhà văn đã gặt hái
những thành
tựu nổi bật
.
Cũng xuất thân từ tầng lớp trí thức nên Lỗ Tấn hiểu rất rõ về
lo
ạ
i
người này . Ông đã dành nhiều tác phẩm viết về đề tài này chủ
y
ế
u
tập trung ở hai tập truyện ngắn “Gào thét ” và “Bàng hoàng ” ,
nhi
ề

phong phú hơn , có thể nói đọc giả có thể tìm thấy
đủ
loại trí thức
trong
truyện
ngắn của ông . Qua đó ta cũng thấy
r
ằ
ng
giai cấp tư
sản
Trung Quốc không
thể lãnh đạo Cách
mạng
Trung
Quốc đi đến
thắng lợi vì họ có rất nhiều nhược điểm . Nhược
đ
i
ể
m
đó là gì thì
trong
những
phần sau
chúng
tôi sẽ trình bày một
cách
rõ ràng hơn
.

ậ
t
sinh động
phong
phú hấp dẫn làm cho con
người
trở nên yêu
cu
ộ
c
sống hơn . Vì vậy , khi nói đến nghệ thuật , đặc biệt là nghệ
thuật
hiện thực chủ nghĩa , nó không phải là tái hiện đơn giản những
hi
ệ
n
tượng
, sự kiện trong cuộc sống mà là sự phát hiện ra chân lí
cu
ộ
c
sống . Chính vì thế , Lỗ Tấn trong suốt cuộc đời của mình đã
dùng
ngòi bút để phục vụ Cách mạng , cho cuộc sống chiến đấu
giải
phóng dân tộc . Ông đã nhận ra rằng , chỉ có văn chương mới là
li
ề
u
thuốc kinh nghiệm để chữa căn bệnh tinh thần của nhân dân

úng
đắn rằng văn học vị nhân sinh , Lỗ Tấn đã nâng văn học lên một
bước mới , đó là cải tạo nhân sinh . Văn học nghệ thuật là con
người
vì cuộc sống nhân văn . Điều đó làm cho Lỗ Tấn rất
giống
và
g
ầ
n
với nhà đại văn hào GorKi của nước Nga . Ông ấy đã từng
phát
biểu rằng “Văn học là nhân học ” . Từ đó xác định đúng đắn con
đường cải tạo con người của nhà văn là con đường nghệ thuật .
Hạt
nhân chính của cải tạo nhân sinh là phê phán căn bệnh tinh
th
ầ
n
của nhân dân nhằm thực hiện mục đích “chấn hưng dân khí ” ,
đư
a
họ vào quỹ đạo tự giải phóng để tiến lên con đường giải phóng
dân
tộc . Lỗ Tấn “đã hát cho đồng bào mình nghe bài hát lạc điệu
c
ủ
a
chính bản thân họ , chỉ cho họ thấy những bước đi sai nhịp
trên

mình trên sa mạc ”
nhưng
dù có
chiến
đấu một mình nhà văn
v
ẫ
n
kiên trì tiến bước , có thể nói đây là một nhiệm vụ rất khó khăn
c
ủ
a
một nhà văn thực hiện sứ mệnh lịch sử “chấn hưng dân khí ” ,
chính
ông đã từng nói : “Làm một người thầy thuốc kê đơn bậy chỉ
gi
ế
t
-19-
chết có một người , làm một viên võ tướng điều binh khiển
tướng
bậy chỉ nướng hết có một đạo quân , còn làm một nhà văn viết
b
ậ
y
sẽ gây tác hại đến hai , ba thế hệ ” [ 4 ;tr 1 2 5 ] . Cũng chính vì vậy
mà
Lỗ Tấn phải biết cách sàng lọc lấy cái cần thiết để phục vụ cho
s
ứ

nước và nhân đạo của ông có được những nội dung cụ thể ,
xác
định . Để có được điều đó , Lỗ Tấn đã trải qua nhiều chặng
đườ
ng
trong vấn đề tìm kiếm chân lí đúng đắn , từ việc tiếp thu học
thuy
ế
t
Đacuyn để nói với mọi người rằng : tiến tới là việc không
khác
được , đến việc chịu ảnh hưởng Nitso cũng xuất phát từ mong
muốn
tìm thấy trong lý thuyết “kẻ mạnh ” này những nhân tố có thể
“ch
ấ
n
hưng dân khí ” . Và đến cuối cùng , ông vứt bỏ cả hai mà tiếp thu
chủ nghĩa Mác - Lênin cũng chính vì nó đáp ứng được nguyện
v
ọ
ng
thức tỉnh nhân dân , giải phóng dân tộc của Lỗ Tấn
.
Văn chương của Lỗ Tấn là tiếng nói đòi hỏi tồn tại ấm no
và
hạnh phúc cho con người , giải phóng cho dân tộc . Lòng yêu nước
,
ý
thức trách nhiệm , tinh thần đau nỗi đau của nhân dân đã thể

văn học , nó vừa
mang
bóng
dáng
của hiện thực khách quan , của cuộc sống , vừa là hiện thân của
s
ự
cảm thụ , nhìn nhận đánh giá chủ quan của nhà văn khi nhân vật
là
đứa con tinh thần của nhà văn . Nhân vật trong tác phẩm không
ch
ỉ
là kết quả của sự sáng tạo mà còn thắm đượm tình cảm của chủ
th
ể
thẩm mỹ . Con người ở ngoài đời khi đi vào tác phẩm hay các
hi
ệ
n
tượng và sự vật được nhân vật hóa phải qua lăng kính cảm thụ
và
sáng tạo của nhà văn . Nhân vật trong tác phẩm văn chương
không
phải là một bức chân dung chụp lại mà đó là một sinh thể
nghệ
thuật được nhà văn sáng tạo theo một cách cảm nhận nào đó :
có
khi thông qua một nhân vật , nhà văn muốn gởi gắm một ước vọng
,
một suy tưởng , một sự ca ngợi đề cao , trân trọng ngưỡng mộ

c
đoạt , vậy mà AQ
không
bán mình cho quỹ dữ , anh vẫn khát
khao
muốn được làm Cách mạng . Cả nhân vật “tôi ” trong “Cố Hương
”
hay nhân vật người điên trong “Nhật ký người điên ” họ điều
mong
muốn vươn tới cái đẹp . Từ quan điểm nghệ thuật về con người
nh
ư
-21-
thế , Lỗ Tấn đã xây dựng nhân vật trong mối quan hệ với hoàn cảnh
và
đặt nhân vật trong sự chi phối một chiều của hoàn cảnh , biến
nhân
vật vào
thành
nạn nhân .
Chính
quan niệm nghệ thuật về con
người
trong tác phẩm văn chương như thế , Lỗ Tấn đã góp phần làm rõ
thêm
bản chất của con người cũng như của các nhân vật hiện ra trong
tác
phẩm
mà theo Mác đó là “sự tổng hòa các mối quan hệ xã hội
”

“Kh
ổ
ng
Ất Kỷ ” , Cao Cán Đình trong “Cao Phu Tử ” , Tứ Minh trong
“Mi
ế
ng
Xà Phòng ” mà đặc biệt là nhân vật người điên trong “Nhật
ký ng
ườ
i

điên ” . Dù anh ta đang sống trong một xã hội “ăn thịt người
”
nhưng
anh vẫn luôn hướng về sự hoàn thiện , luôn giữ niềm tin vào
b
ả
n
tính
thiện của con người
.
Những con người được Lỗ Tấn miêu tả trong truyện ngắn
c
ủ
a
mình đều là những con người tiêu biểu trong xã hội Trung
Quốc
đương thời . Đây là những con người được Lỗ Tấn phản ánh ,
sáng