Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
A. PHN M U
I. Lý do chn ti
Phng phỏp dy hc l mt trong nhng nhõn t quan trng ca quỏ trỡnh
dy hc. Cựng mt ni dung ging nhau, nhng hc sinh hc tp cú hng thỳ hc tp
tớch cc hay khụng, gi hc cú phỏt huy c tim nng sỏng to, cú th li du
n sõu sc v khi dy nhng tỡnh cm lnh mnh trong tõm hn cỏc em hay khụng,
phn ln u ph thuc vo phng phỏp dy hc ca ngi giỏo viờn.
Trong quỏ trỡnh dy hc ngi giỏo viờn thng tp trung s c gng ca
mỡnh vo vic biờn son ni dung giỏo ỏn v dựng cỏc phng tin dy hc hin i
i mi phng phỏp dy hc, nhng v c bn, ni dung ó c quy nh trong
sỏch giỏo khoa, cũn phng phỏp dy hc thớch hp cho mi bi hc l hot ng
sỏng to ch yu v thng xuyờn ca ngi giỏo viờn.
Chin lc phỏt trin giỏo dc Vit Nam giai on 2001 2010 ó nhn
mnh: Cỏc ng dng ca cụng ngh thụng tin s tr thnh thit b dy hc ch o
trong ging dy thỡ bi ging in t di dng trỡnh chiu bng MS PowerPoint
luụn l cụng c thụng dng v c ng dng rng rói. Tuy nhiờn vi s phỏt trin
vt bc ca cụng ngh thụng tin, ng dng lnh vc ny vo vic dy v hc ó
c B Giỏo dc v o to cng nh nhiu ngi ang quan tõm tip cn v
nh hng n bi ging in t E-Learning theo chun quc t SCORM chia s
dựng chung, bi bi ging in t E-Learning cú nhng u im vt bc so vi bi
ging trỡnh chiu s dng MS PowerPoint nh:
o to trc tuyn, ỏp ng cho c chớnh qui v giỏo dc thng xuyờn.
o to t xa qua mng.
Giỏo dc thng xuyờn.
Hc tp sut i.
T hc, cỏ nhõn húa vic hc, ly hc sinh l trung tõm.
Hc mi ni, mi lỳc, mi th cn.
To c hi bỡnh ng trong hc tp.
Nh vy, mt trong nhng ng dng cụng ngh thụng tin ph bin nht l giỏo
viờn lờn lp bng giỏo ỏn in t, thay vỡ bng en phn trng vi phng phỏp dy

III. i tng v phm vi nghiờn cu
1. i tng
i tng nghiờn cu l Bi ging E-Learning.
2. Phm vi
Nõng cao cht lng dy hc trong nh trng ph thụng hin nay ang l vn
núng bng ca ngnh giỏo dc. iu ny ũi hi ngi giỏo viờn cn tỡm ra
phng phỏp dy hc tht hiu qu. Do hn ch v mt thi gian v nng lc nờn
trong ti ny tụi xin nờu lờn mt s kinh nghim khi to cỏc bi ging E-Learning
ch yu kin thc mng mỏy tớnh, chng 4 - lp 10.
GV: Trần Ngọc Dơng - 2 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
IV. Nhim v nghiờn cu
- Nghiờn cu nhng c s v lý lun dy hc: Quỏ trỡnh, nguyờn tc, phng
phỏp dy hc.
- Nghiờn cu v phõn tớch v cu trỳc logic ni dung cỏc bi hc.
- Nghiờn cu thc tin quỏ trỡnh dy hc trong trng ph thụng, qua cỏc trang
website ca cỏc trng THPT, Cao ng v i hc cú chng trỡnh o to t xa.
V. Phng phỏp nghiờn cu
1. Lý thuyt
Tham kho ti liu, sỏch giỏo khoa, sỏch giỏo viờn. Website, CD-ROM
cú liờn quan trc tip n ti.
2. Thc tin
D gi, tham kho ý kin úng gúp ca giỏo viờn ging dy v cỏch thc t
chc dy hc, quỏ trỡnh lờn lp bng giỏo ỏn in t cú s h tr ca cỏc on phim
minh ho. Th nghim bi ging trờn mt s Website t ú thit k ni dung bi
ging E-Learning theo chun quc t SCORM.
VI. Lch s vn :
Trờn thc t, vn ỏp dng cụng ngh thụng tin vo quỏ trỡnh i mi dy
hc khụng cũn mi m, trong ú cú vic xõy dng bi ging in t s dng MS
PowerPoint luụn l cụng c thụng dng v c ng dng rng rói. Tuy nhiờn, vic

tớnh ng dng thc tin cao trong tng lai khi nh trng Ph thụng xõy dng c
cỏc trang Website a bi ging E-learning nhm ỏp ng nhu cu ca ngi hc
ti nh. Vỡ vy trong ti ny, tụi mun a ra mt s phng phỏp thit k bi
ging E-learning da trờn cỏc phn mm chun nhm gúp phn xõy dng chng
trỡnh hc trc tuyn trong tng lai.
GV: Trần Ngọc Dơng - 4 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
B. PHN NI DUNG
I. C S Lí LUN CA TI:
1. Khỏi nim giỏo ỏn in t:
Giỏo ỏn in t l bn thit k c th ton b k hoch hot ng dy hc ca
giỏo viờn trờn gi lờn lp, ton b dy hc ú ó c Multimedia hoỏ mt cỏch chi
tit, cú cu trỳc cht ch v logic c quy nh bi cu trỳc ca bi hc. Giỏo ỏn
in t l mt sn phm ca hot ng thit k bi dy c th hin bng vt cht
trc khi bi dy c tin hnh. Giỏo ỏn in t chớnh l bn thit k ca bi
ging in t, chớnh vỡ vy xõy dng giỏo ỏn in t hay thit k bi ging in t l
hai cỏch gi khỏc nhau cho mt hot ng c th cú c bi ging in t.
2. Khỏi nim bi ging in t:
Bi ging in t l mt hỡnh thc t chc bi lờn lp m ú ton b k hoch
hot ng dy-hc (ca thy v trũ) c chng trỡnh hoỏ (nh mt phn mm) do
giỏo viờn iu khin thụng qua mụi trng Multimedia do h thng mỏy vi tớnh to
ra.
- Multimedia c hiu l a phng tin, a mụi trng, a truyn thụng. Trong
mụi trng ny, thụng tin c biu din di nhiu dng khỏc nhau nh vn bn
(text), ho (graphics), hot nh (animation), phim video (video clip)
- c trng ca bi ging in t l ton b kin thc ca bi hc c s hoỏ (
lu vo mỏy tớnh) di nhiu dng d liu khỏc nhau, ng thi kch bn ca quỏ
trỡnh dy hc (trỡnh t logic v phng phỏp truyn th kin thc) cng c ci t
vo quỏ trỡnh trỡnh din trong mụi trng Multimedia thụng qua mt phn mm. Nh
ú m kin thc truyn ti ti hc sinh theo cỏc kờnh v cỏc kin thc khỏc nhau.

1) o to da trờn cụng ngh (TBT - Technology-Based Training) l hỡnh thc
o to cú s ỏp dng cụng ngh, c bit l da trờn cụng ngh thụng tin.
2) o to da trờn mỏy tớnh (CBT - Computer-Based Training). Hiu theo ngha
rng, thut ng ny núi n bt k mt hỡnh thc o to no cú s dng mỏy tớnh.
Nhng thụng thng thut ng ny c hiu theo ngha hp núi n cỏc ng
dng (phn mm) o to trờn cỏc a CD-ROM hoc ci trờn cỏc mỏy tớnh c lp,
GV: Trần Ngọc Dơng - 6 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
khụng ni mng, khụng cú giao tip vi th gii bờn ngoi. Thut ng ny c hiu
ng nht vi thut ng CD-ROM Based Training.
3) o to da trờn web (WBT - Web-Based Training): L hỡnh thc o to s
dng cụng ngh web. Ni dung hc, cỏc thụng tin qun lý khoỏ hc, thụng tin v
ngi hc c lu tr trờn mỏy ch v ngi dựng cú th d dng truy nhp thụng
qua trỡnh duyt Web. Ngi hc cú th giao tip vi nhau v vi giỏo viờn, s dng
cỏc chc nng trao i trc tip, din n, e-mail thm chớ cú th nghe c ging
núi v nhỡn thy hỡnh nh ca ngi giao tip vi mỡnh.
4) o to trc tuyn (Online Learning/Training): l hỡnh thc o to cú s dng
kt ni mng thc hin vic hc: ly ti liu hc, giao tip gia ngi hc vi
nhau v vi giỏo viờn
5) o to t xa (Distance Learning): Thut ng ny núi n hỡnh thc o to
trong ú ngi dy v ngi hc khụng cựng mt ch, thm chớ khụng cựng mt
thi im. Vớ d nh vic o to s dng cụng ngh hi tho cu truyn hỡnh hoc
cụng ngh web.
5. Nhng yu t tớch cc khi s dng bi ging E-learning:
- Cỏc hin tng tỏc ng vo giỏc quan nh film nh, õm thanh, n ngi
hc thỡ cm giỏc ca hc s c hỡnh thnh.
- m bo mt ngi thit k cú th cho nhiu ngi s dng.
- Cung cp cho ngi hc tc tip cn tri thc nhanh hn vi giỏ thnh r hn,
cụng bng vi mi ngi hc.
- Ly ngi hc l trung tõm.

cng giỳp vic hc tp cú hiu qu hn. Kớch thớch c hng thỳ, to c ng c
hc tp, nõng cao ý thc trỏch nhim trong vic hc, tng cng bn ca trớ nh,
s sõu sc ca t duy); h tr tt cho vic t hc, t ỏnh giỏ, ụn tp, cng c, h
thng hoỏ kin thc (nh h thng cỏc bi tp luyn tp, kim tra, s liờn kt gia
cỏc th vin, gia cỏc ti liu in t trc tip trờn Internet núi chung v trang
website hc trc tuyn núi riờng V vi nhiu u im m h thng mang li nh
ó nờu trờn.
II. QUY TRèNH THIT K BI GING E_LEARNING CHO BI HC
MNG MY TNH (TIT 57) SKG - LP 10.
Trong thi gian qua, cú mt tit dy cú hiu qu trờn lp, giỏo viờn ó tp
trung s dng cỏc cụng c h tr mỏy overhead, projector trỡnh chiu cỏc bi
ging ó son trờn powerpoint. Tuy nhiờn, hin nay nhng cụng vic trờn ó dn
c thay th bng hỡnh thc dy hc tiờn tin khỏc h tr rt nhiu cho c ngi
hc v ngi dy - ú l hỡnh thc dy hc E-learning. ó cú rt nhiu phn mm
thit k bi ging E-learning nh: eXe (Mó ngun m), Reload (Mó ngun m), Hot
Potatoes (To bi kim tra, min phớ), LAMS (Mó ngun m), Lersus,
LectureMaker. Tụi xin a ra mt s thao tỏc to bi ging E-learning m vn k
GV: Trần Ngọc Dơng - 8 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
tha c cỏc bi ging in t ó to trc ú trờn powerpoint mt cỏch nhanh
chúng, tit kim, d dng, hp chun quc t v eLearning l AICC, SCORM 1.2,
and SCORM 2004 vi phn mm Adobe Presenter.
Trc khi xõy dng bi ging E-learning, bc u tiờn thit bi ging in t
trờn Powerpoint.
1. Thit k bi ging in t trờn Powerpoint:
Xõy dng bi hc trờn bi ging in t Mng mỏy tớnh (tit 1) trờn nn
Powerpoint theo 6 bc c bn sau:
Bc 1: Xỏc nh mc tiờu bi hc:
- Gii thiu s cn thit s dng mng mỏy tớnh.
- Hc sinh bit c khỏi nim mng mỏy tớnh, cỏc phng tin mng v giao

t chc li thnh th vin t liu, tc l to c cõy th mc hp lý. Cõy th mc
hp lý s to iu kin tỡm kim thụng nhanh chúng v gi c cỏc liờn kt trong
bi ging n cỏc tp tin õm thanh, video clip Kinh nghim thc tin cho thy, cõy
th mc cú cu trỳc sau õy l hp lý nht cho mt bi ging hay c h thng bi
ging in t.
Bc 5: La chn ngụn ng hoc cỏc phn mm trỡnh din.
La chn ngụn ng hay phn mm trỡnh din cng cn quan tõm n trỡnh tin
hc ca ngi dựng. Nhng phn mm cú tớnh thõn thin cao, kh nng trỡnh din
thụng tin tt, d thit k, chnh sa, cp nht luụn l mt la chn ỳng m bo
tớnh kh thi v ph dng. Phn mm PowerPoint c dựng ph bin nht hin nay,
d s dng v phự hp vi trỡnh tin hc c bn nht.
Bc 6: Chy th chng trỡnh, sa cha v hon thin
Sau khi thit k xong, phi tin hnh chy th chng trỡnh, kim tra cỏc sai sút,
c bit l cỏc liờn kt tin hnh sa cha v hon thin. Kinh nghim cho thy
khụng nờn chy th tng phn trong cỏc quỏ trỡnh thit k. V nguyờn tc, bi ging
ch cú th hon thin sau nhiu ln s dng nú.
* Vn c bit chỳ ý khi thit k bi ging in t trờn phn mm PowerPoint
cng nh cỏc phn mm thit k khỏc l phi m bo cỏc nguyờn tc c bn khi
thit k bi ging in t, bao gm:
1. m bo tớnh khoa hc S phm v khoa hc Tin hc.
2. m bo tớnh hiu qu.
3. m bo tớnh m v tớnh ph dng.
4. m bo tớnh ti u ca cu trỳc c s d liu.
GV: Trần Ngọc Dơng - 10 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
5. m bo tớnh nguyờn tc s phm ca quỏ trỡnh dy hc khi trỡnh din thụng
tin.
Mt s hỡnh nh v bi ging thit k trờn PowerPoint:
GV: Trần Ngọc Dơng - 11 -
Hỡnh 3: Ni dung kin thc

* Chốn video: Vo menu Adobe Presenter, chn lnh nh hỡnh di:
Ghi hỡnh trc tip
Chốn tp video ó cú sn
Biờn tp
Vớ d: ci t Video sn cú trờn a, cỏc bc thc hin nh sau:
GV: Trần Ngọc Dơng - 13 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
Bc 1: Vo menu lnh Adobe Presenter Import Video
Bc 2: Ti hp thoi Adobe Presenter Import Video Chn file Video.
Bc 3: La chn v trớ ca Giỏo viờn ging bi chn nỳt lnh Sidebar video Ok.
* Chốn õm thanh:
T menu ca Adobe Presenter, nhỏy chn cỏc mc Audio vi 4 cụng vic nh sau:
Ghi õm trc tip
Chốn tp õm thanh ó cú sn
ng b õm thanh vi hot ng trờn slide
Biờn tp
Vớ d: Cỏc Slide 1, 10 v 25 trong bi ging in t Powerpoint c ci t õm
thanh, cỏc bc thc hin nh sau:
Bc 1: Vo menu lnh Adobe Presenter Import Audio
Bc 2: Ti hp thoi Adobe Presenter Import Audio chn Browse Chn file
Audio Ok.
- Quỏ trỡnh biờn tp õm thanh v video phi phự hp vi tc hiu ng trong cỏc
Slide trờn nn Powerpoint.
d) Thit lp giao din cho bi ging:
T Menu Adobe Presenter, chn mc Presentation Settings:
Nhỏy chn Theme Editor v la chn cỏc thụng s phự hp:
GV: Trần Ngọc Dơng - 14 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
d) Xut ra kt qu:
Chn mc Publish trờn menu Adobe Presenter, cho ra mn hỡnh:

+ To ra mụi trng hc tp cụng bng, lnh mnh. Gõy hng thỳ trong hc tp
v khi gi t duy, trớ nh bn b
+ Hc sinh cú th s dng bi ging ca thy cụ trong quỏ trỡnh t hc nh, vỡ
khi thit k bi ging tuõn theo cỏc quy tc trờn thỡ bi ging ú coi nh l mt phn
mm dy hc.
+ Hc sinh ch ng trong vic hc, hc mi ni, mi lỳc. Cỏc em tht s hng
thỳ i vi phng phỏp dy v hc bng bi ging in t E_Learning.
II. Bi hc kinh nghim:
Trong quỏ trỡnh nghiờn cu, tụi nhn thy thit k mt bi ging in t
E_Learning tht s c coi l mt phn mm dy hc v c ng dng trong thc
t thỡ chỳng ta cn quan tõm n mt s vn sau:
- Vi mụi trng dy hc trong trng THPT hin nay tht s khú khn khi a
bi ging E_Learning thay th mt s bi hc c th, vỡ thit b h tr cho hc sinh
hc tp nh. Mng Internet khụng phi gia ỡnh hc sinh no cng cú kinh t m
bo. a cỏc bi ging E_Learning vo thc tin, ngoi vn ó nờu trờn thỡ nh
GV: Trần Ngọc Dơng - 17 -
Một số kinh nghiệm thiết kế bài giảng điện tử E-learning
trng cũn k hp vi cỏc trung tõm Tin hc, cỏc t chc cú phũng hc o trờn
Internet to mụi trng hc tp.
- Ngi giỏo viờn phi tớch cc tỡm kim thụng tin trờn sỏch v, trờn mng
Internet, Nhm b sung thờm ni dung kin thc cho bi hc, vỡ so vi bi ging
thụng thng c trỡnh by trờn bng en thỡ thụng tin trờn bi ging in t l vụ
cựng phong phỳ. hc sinh cú hng thỳ hc tp v tip thu sõu hn v ni dung
kin thc, trong mt s bi hc, giỏo viờn cũn phi chun b thờm cỏc cõu hi trc
nghim liờn quan. Mi thao tỏc thc hin cõu hi trc nghim cũn kốm theo thao tỏc
quay lui tr li cỏc cõu hi gi ý (nu hc sinh khụng tr li hoc tr li sai cỏc
cõu hi chớnh). iu ú giỳp cho hu ht cỏc em hc lc trung bỡnh hoc hc yu s
d dng tip thu bi hc mt cỏch hiu qu.
- Tu theo tng b mụn m giỏo viờn phi nm c nhng c trng ca mụn
hc m mỡnh tham gia ging dy, t ú cú th la chn bi hc m thit k.

1. Khỏi nim bi ging in t 5
2. Khỏi nim giỏo ỏn in t 5
3. Khỏi nim bi ging in t E_Learning 5
4. Mt s hỡnh thc E_Learning 6
5. Nhng yu t tớch cc khi s dng bi ging E-learning: 7
6. Cỏc chc nng h tr hot ng dy v hc ca bi ging E-learning: 7
II. QUY TRèNH THIT K BI GING E_LEARNING CHO BI HC
MNG MY TNH (TIT 57) SKG - LP 10 8
1. Thit k bi ging in t trờn Powerpoint 9
2. Biờn tp kch bn cho bi hc: 12
3. Thit k bi ging E-learning vi phn mm Adobe Presenter: 12
C. KT QU T C V BI HC KINH NGHIM 17
I. Kt qu t c 17
II. Bi hc kinh nghim 17
GV: Trần Ngọc Dơng - 19 -