Website: Email : Tel : 0918.775.368
A. Đặt vấn đề
Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nớc ta, Đảng và Nhà nớc
ta đã có nhiều chủ trơng, đờng lối để phát triển nền kinh tế quốc dân. Trong
đó việc phát triển nền kinh tế hàng hoá là nhiệm vụ cơ bản nhất. Nớc ta là
một nớc nông nghiệp lạc hậu, kinh tế đi lên chủ yếu là sản xuất nhỏ, tự
cung, tự cấp. ở một số vùng núi còn mang đậm dấu ấn của kinh tế tự nhiên.
Lại trải qua nhiều năm chiến tranh, nền kinh tế nớc ta không thể vơn dậy
nổi một cách vững chắc, hàng hoá sản xuất ra không đủ phục vụ cho nhu
cầu tiêu dùng của ngời dân. Hơn thế nữa kinh tế hàng hoá ở nớc ta lại có
một thời gian dài hoạt động theo cơ chế của nền kinh tế tập trung chỉ huy.
Do vậy việc xây dựng một quan hệ sản xuất mới tạo điều kiện cho lực lợng
sản xuất phát triển nhằm thúc đẩy nền kinh tế hàng hoá phát triển là một
việc làm tối quan trọng của Đảng và Nhà nớc ta trong thời kỳ quá độ lên
chủ nghĩa xã hội.
Nhận thức mới về chủ nghĩa xã hội đã cho ta kết luận rằng: Nền kinh
tế quá độ lên chủ nghĩa xã hội là nền kinh tế hàng hoá, thị trờng.
Nớc ta từ sản xuất nhỏ đi lên chủ nghĩa xã hội, mà xây dựng chủ
nghĩa xã hội xét về mặt kinh tế cũng phải xây dựng nền sản xuất lớn của xã
hội chủ nghĩa. Mà xây dựng nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa thì không thể
không phát triển nền kinh tế hàng hoá.
Từ sau Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI, Đảng ta cũng thể hiện
quyết tâm phải chuyển nền kinh tế còn nhiều tính chất tự cung, tự cấp sang
nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần, sản xuất phải gắn liền với thị trờng.
Xuất phát từ sự nhận thức rõ về tầm quan trọng của việc phát triển
kinh tế hàng hoá ở Việt Nam đã khiến em chọn đề tài: "Nền kinh tế hàng
1
Website: Email : Tel : 0918.775.368
hoá nhiều thành phần theo định hớng xã hội ở nớc ta. Thực trạng và
một số giải pháp cơ bản".
Mục đích của bài viết này là tìm hiểu thế nào là kinh tế hàng hoá ở

vi quốc tế.
Hai là, nền kinh tế nớc ta đang tồn tại nhiều thành phần kinh tế. Đó là
kinh tế Nhà nớc, kinh tế t bản t nhân, kinh tế t bản Nhà nớc, kinh tế hợp tác
3
Website: Email : Tel : 0918.775.368
xã, kinh tế sản xuất hàng hoá nhỏ, kinh tế tự nhiên ở vùng núi. Hơn nữa
trình độ xã hội hoá giữa các ngành, các đơn vị sản xuất kinh doanh trong
cùng một thành phần kinh tế vẫn cha đều nhau. Do vậy việc hạch toán kinh
doanh, phân phối và trao đồi sản phẩm lao động tất yếu phải thông qua hình
thức hàng hoá - tiền tệ để thực hiện các mối quan hệ kinh tế, đảm bảo lợi
ích giữa các tổ chức kinh tế trong các thành phần với ngời lao động và giữa
các tổ chức kinh tế thuộc các thành phần với nhau.
2. Đặc điểm của nền kinh tế hàng hoá ở Việt Nam.
Trong nền kinh tế hàng hoá, mọi sản phẩm hàng hoá và dịch vụ đều
đợc mua bán trên thị trờng. Thị trờng là một phần tất yếu và hữu cơ của toàn
bộ quá trình sản xuất và lu thông hàng hoá. Nó ra đời và phát triển cùng với
sự ra đời và phát triển của sản xuất và lu thông hàng hoá.
Với bất kỳ một quốc gia nào, nền kinh tế hàng hoá cũng đóng một vai
trò chủ đạo chi phối đáng kể vào hoạt động của nền kinh tế quốc dân. với
điểm xuất phát khác nhau về trình độ kinh tế, kết cấu hạ tầng, phong tục tập
quán, nền kinh tế hàng hoá của mỗi dân tộc không chỉ chứa đựng chung
tính quy luật của kinh tế hàng hoá (các phạm trù, quy luật kinh tế) mà còn
có cả những quan hệ, đặc thù riêng của mỗi quốc gia, dân tộc. Nớc ta đang
từng bớc quá độ lên chủ nghĩa xã hội, không qua giai đoạn phát triển t bản
chủ nghĩa, xu hớng vận động và phát triển kinh tế hàng hoá gắn liền với
những đặc điểm sau:
- Nền kinh tế nớc ta đang trong quá trình chuyển biến từ nền kinh tế
yếu kém, mang nặng tính tự cung, tự túc và quản lý theo cơ chế kế hoạch
hoá tập trung sang nền kinh tế hàng hoá vận hành theo cơ chế thị trờng.
- Đi lên chủ nghĩa xã hội không qua giai đoạn phát triển t bản chủ

5
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Nền kinh tế hàng hoá dựa trên cơ sở nền kinh tế nhiều thành phần. Cơ
sở khách quan của sự tồn tại nhiều thành phần đó là do còn nhiều hình thức
sở hữu khác nhau về t liệu sản xuất.
Đại hội Đảng lần thứ VII đã khẳng định, các thành phần kinh tế đang
tồn tại khách quan tơng ứng với tính chất và trình độ phát triển của lực lợng
sản xuất trong giai đoạn lịch sử hiện nay, đó là: kinh tế nhà nớc, kinh tế hợp
tác, kinh tế cá thể, kinh tế t nhân t bản chủ nghĩa và kinh tế t bản nhà nớc.
Nền kinh tế nhiều thành phần trong sự vận động của của chế thị trờng ở nớc
ta là nguồn lực to lớn để đa nền kinh tế vợt khỏi thực trạng thấp kém, lạc
hậu, đa nền kinh tế hàng hoá phát triển kể cả trong điều kiện ngân sách Nhà
nớc hẹn hẹp.
Nền kinh tế nhiều thành phần trong sự vận động của cơ chế thị trờng
vừa phản ánh tính đa dạng phong phú trong việc đáp ứng nhu cầu xã hội vừa
phản ánh tính chất phức tạp trong việc quản lý theo định hớng xã hội chủ
nghĩa. Do đó, việc "phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thành phần phải đi đôi
với tăng cờng công tác quản lý của Nhà nớc về kinh tế - xã hội". Để hạn chế
và khắc phục đợc hậu quả của mặt trái kinh tế hàng hoá nhiều thành phần
vận động theo cơ chế thị trờng mang lại, giữ cho công cuộc đổi mới đi đúng
hớng và phát huy bản chất tốt đẹp của chủ nghĩa xã hội, Nhà nớc phải thực
hiện tốt vai trò quản lý kinh tế - xã hội bằng pháp luật, kế hoạch, chính
sách, thông tin, tuyên truyền, giáo dục và các công cụ khác.
Nền kinh tế phát triển theo hớng mở rộng quan hệ với nớc ngoài.
Kinh tế "khép kín" thờng gắn liền với sản xuất nhỏ, với tình trạng "bế quan
toả cảng" tự cung tự cấp và nền kinh tế "chỉ huy". Nhìn chung, đó là một
nền kinh tế kém phát triển, bảo thủ trì trệ. Sự ra đời và phát triển của nền
kinh tế hàng hoá đã làm phá vỡ các mối quan hệ kinh tế truyền thống của
nền kinh tế khép kín. Đặc biệt là đến giai đoạn t bản chủ nghĩa, sự phát triển
của nền kinh tế hàng hoá đã làm cho thị trờng dân tộc hoạt động gắn bó với