GV : Vi Xu©n H¶iI.Những nội dung kiến thức cần ôn tập
I.Những nội dung kiến thức cần ôn tập

1.Văn bản nghị luận
1.Văn bản nghị luận
:
:
Thao tác
lập luận
Yêu cầu
Cách thức tiến hành
Phân tích
- Chia tách nhỏ vấn đề
để tìm hiểu một cách
cặn kẽ, thấu đáo
-Bớc 1": Nêu vấn đề cần phân tích.
- Bớc 2 : Chia tách nhỏ vấn để để
xem xét kĩ càng, tỉ mỉ, khám phá ra ý
nghĩa của chúng.
-Bớc 2 : Đánh giá chung.
So
sánh
-Đặt vấn đề trên cùng

- Bớc 2: Đánh giá
hiện tợng ( vấn đề ) cần
bình luận
- Bớc 3: Bàn về hiện tợng
( vấn đề) cần bình luận. Đọc đoạn văn trích Tuyên ngôn Độc lập của Hồ Chí Minh và trả lời câu hỏi dới đây:
Thế mà hơn 80 năm nay, bọn thực dân Pháp lợi dụng lá cờ
tự do, bình đẳng, bác
tự do, bình đẳng, bác
ái, đến cớp nớc ta, áp bức đồng bào ta.Hành động của chúng trái hẳn với nhân đạo
ái, đến cớp nớc ta, áp bức đồng bào ta.Hành động của chúng trái hẳn với nhân đạo
và chính nghĩa.
và chính nghĩa.Về chính trị, chúng tuyệt đối không cho nhân dân ta một chút tự do dân chủ nào.
Về chính trị, chúng tuyệt đối không cho nhân dân ta một chút tự do dân chủ nào.Chúng thi hành những luận dã man.Chúng lập ba chế độ khác nhau ở Trung,
Chúng thi hành những luận dã man.Chúng lập ba chế độ khác nhau ở Trung,
Nam, Bắc để ngăn cản việc thống nhất nớc nhà của ta, để ngăn cản dân tộc ta đoàn
Nam, Bắc để ngăn cản việc thống nhất nớc nhà của ta, để ngăn cản dân tộc ta đoàn
kết.
kết.Chúng lập ra nhiều nhà tù hơn trờng học.Chúng thẳng tay chép giết những ngời

a.Đoạn trích nêu vấn đề gì ? Nhằm mục đích gì ?b. Các thao tác lập luận nào đã đợc tác giả sử dụng trong đoạn văn ?
b. Các thao tác lập luận nào đã đợc tác giả sử dụng trong đoạn văn ?c Phân tích hiệu quả sử dụng của các thao tác lập luận đó ?
c Phân tích hiệu quả sử dụng của các thao tác lập luận đó ?a.Đoạn trích nêu những tội ác của thực dân Pháp với nhân dân ta. Nhằm
a.Đoạn trích nêu những tội ác của thực dân Pháp với nhân dân ta. Nhằm
mục đích tố cáo tội ác dã man và bản chất xấu xa của thực dân Pháp
mục đích tố cáo tội ác dã man và bản chất xấu xa của thực dân Pháp
với nhân dân thế giới và nhân dân Việt Nam.
với nhân dân thế giới và nhân dân Việt Nam.
b.Các thao tác lập luận đã vận dụng :
b.Các thao tác lập luận đã vận dụng :-
-
Thao tác lập luận phân tích
Thao tác lập luận phân tích
: Chỉ ra những tội ác, bằng chứng cụ thể,
: Chỉ ra những tội ác, bằng chứng cụ thể,
đanh thép mà thực dân Pháp đã tiến hành với nhân dân ta
đanh thép mà thực dân Pháp đã tiến hành với nhân dân ta
-

: tác giả đã sử dụng kết hợp rất thành công các thao
: tác giả đã sử dụng kết hợp rất thành công các thao
tác lập luận , sắc sảo, có sức thuyết phục cao trong việc phân tích
tác lập luận , sắc sảo, có sức thuyết phục cao trong việc phân tích
những tội ác trong thực tiễn, trong sách vở, đồng thời phủ nhận, gạt bỏ
những tội ác trong thực tiễn, trong sách vở, đồng thời phủ nhận, gạt bỏ
những luận điệu sai trái của thực dân Pháp và phát xít Nhật.
những luận điệu sai trái của thực dân Pháp và phát xít Nhật.Tóm lại:
Tóm lại:Tuỳ từng kiểu nghị luận, đối tợng nghị luận
Tuỳ từng kiểu nghị luận, đối tợng nghị luận
và mục đích của văn bản mà sử dụng một hay
và mục đích của văn bản mà sử dụng một hay
nhiều thao tác lập luận lập cho phù hợp .
nhiều thao tác lập luận lập cho phù hợp .2Văn bản khác :
2Văn bản khác :
Kiểu văn
bản
Khái niệm Cách thức tiến hành
Viết bản
tin
Tiêu đề hấp dẫn,
Các thao tác Phan Châu Trinh đã sử dụng :
Các thao tác Phan Châu Trinh đã sử dụng :-
-
Thao tác lập luận bác bỏ
Thao tác lập luận bác bỏ
: Xã hội luân lí thật trong nớc ta tuyệt
: Xã hội luân lí thật trong nớc ta tuyệt
nhiên không ai biết đến
nhiên không ai biết đến-
-
Thao tác lập luận phân tích
Thao tác lập luận phân tích
Ngời mình thì phải ai tai nấy, ai
Ngời mình thì phải ai tai nấy, ai
chết mặc ai! Đi đờng gặp ngời bị nạn ( ) Dân không biết đến
chết mặc ai! Đi đờng gặp ngời bị nạn ( ) Dân không biết đến
đoàn thể, không trọng công ích
đoàn thể, không trọng công ích-
-

2 sgk /124
2 sgk /124
:
:Phân tích nội dung câu cách ngôn
Phân tích nội dung câu cách ngôn
Thất bại là mẹ đẻ của
Thất bại là mẹ đẻ của
thànhcông
thànhcôngNội dung phân tích
Nội dung phân tích
:
:- Phân tích những lí do có thể nói Thất bại là mẹ đẻ của
- Phân tích những lí do có thể nói Thất bại là mẹ đẻ của
thành công
thành công- Chứng minh tính đúng đắn của câu cách ngôn bằng các
- Chứng minh tính đúng đắn của câu cách ngôn bằng các
dẫn chứng cụ thể trong đời sống hiện thực .
dẫn chứng cụ thể trong đời sống hiện thực .

3
3
.Bài tập
.Bài tập
3 sgk/124
3 sgk/124
:
:
-Tác giả bác bỏ
-Tác giả bác bỏ
hạng ngời không biết sợ cái gì
hạng ngời không biết sợ cái gì
trên đời
trên đời
này. Đấy là quỷ chứ đâu phải là ngời.
này. Đấy là quỷ chứ đâu phải là ngời.
Loại ngời này
Loại ngời này
rất hiếm, thực ra không có.
rất hiếm, thực ra không có.
-Tác giả bác bỏ loại ngời thứ hai: loại ngời sau đây thì
-Tác giả bác bỏ loại ngời thứ hai: loại ngời sau đây thì
chắc chắn không ít :
chắc chắn không ít :
sợ rất nhiều thứ
sợ rất nhiều thứ
nhất là quyền thế và
nhất là quyền thế và
đồng tiền.
đồng tiền.

cùng Lu Trọng L, ta điên cuồng với
cùng Lu Trọng L, ta điên cuồng với
Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta đắm say
Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta đắm say
cùng Xuân Diệu .Nhng động tiên đã
cùng Xuân Diệu .Nhng động tiên đã
khép, tình yêu không bền, điên cuồng rồi
khép, tình yêu không bền, điên cuồng rồi
lại tỉnh, say đắm vẫn bơ vơ .Ta ngẩn ngơ
lại tỉnh, say đắm vẫn bơ vơ .Ta ngẩn ngơ
buồn về hồn ta cùng Huy Cận
buồn về hồn ta cùng Huy Cận( Trích Một thời đại trong thi ca-Hoài
( Trích Một thời đại trong thi ca-Hoài
Thanh)
Thanh)
a.Đoạn trích tác giả nêu vấn đề gì? Mục
a.Đoạn trích tác giả nêu vấn đề gì? Mục
đích ?
đích ?
b.Các thao tác lập luận đã sử dụng ?
b.Các thao tác lập luận đã sử dụng ?
c.Hiệu quả sử dụng của các thao tác lập luận
c.Hiệu quả sử dụng của các thao tác lập luận
đó ?
đó ?
a.Tác giả những biểu hiện cụ thể về chữ
a.Tác giả những biểu hiện cụ thể về chữ
* lên tiên > < động tiên đã khép
* lên tiên > < động tiên đã khép* điên cuồng >< tỉnh
* điên cuồng >< tỉnh* say đắm > < bơ vơ
* say đắm > < bơ vơ
c.Hiệu quả sử dụng: Thể hiện sự lí giải
c.Hiệu quả sử dụng: Thể hiện sự lí giải
tinh tế, nhạy bén về năng lực cảm
tinh tế, nhạy bén về năng lực cảm
thụ thơ và tài năng phê bình văn học
thụ thơ và tài năng phê bình văn học
của tác giả về thơ mới.
của tác giả về thơ mới.