H C VI N T PHÁPỌ Ệ Ư
KHOA ÀO T O LU T SĐ Ạ Ậ Ư
Bài Ti u Lu nể ậ
LU T S VÀ HÀNH NGH LU T SẬ Ư Ề Ậ Ư
Chuyên đề
VAI TRÒ C A LU T S TRONG VI C B O M Ủ Ậ Ư Ệ Ả ĐẢ
QUY N VÀ L I ÍCH H P PHÁP C A B CAN, B CÁO Ề Ợ Ợ Ủ Ị Ị
LÀ NG I CH A THÀNH NIÊNƯỜ Ư
Thành ph H Chí Minh, ngày tháng n m 20ố ồ ă
I/ L I M UỜ Ở ĐẦ
Cùng v i xu h ng m c a h i nh p, giao l u gi a các n c v i nhau,ớ ướ ở ử ộ ậ ư ữ ướ ớ
cùng v i s phát tri n c a đ i s ng xã h i, ngoài nh ng tri th c và giá tr v t ch tớ ự ể ủ ờ ố ộ ữ ứ ị ậ ấ
đ i s ng công nghi p hi n đ i mang l i nó còn kéo theo nh ng m t trái, nh ng tờ ố ệ ệ ạ ạ ữ ặ ữ ệ
n n khác mà m t trong s đó là tình hình t i ph m trong l a tu i v thành niên ngàyạ ộ ố ộ ạ ứ ổ ị
càng gia t ng. Có th nói đây là m t n i đau c a xã h i và là m t s th t không thă ể ộ ỗ ủ ộ ộ ự ậ ể
ph nh n, các b c ph huynh ai c ng mu n ch m lo cho con cái mình th t t tủ ậ ậ ụ ũ ố ă ậ ố
nên ra s c làm vi c vun đ p cho đ i s ng v t ch t c a các em c ng nh c a giaứ ệ ắ ờ ố ậ ấ ủ ũ ư ủ
đình. Nh ng ng c l i, chính đi u đó l i làm chúng ta không th giành nhi u th iư ượ ạ ề ạ ể ề ờ
gian quan tâm sâu sát đ n các em. Và ch c n m t phút l l m vì nh ng suy nghế ỉ ầ ộ ỡ ầ ữ ĩ
thi u chín ch n mà các em s d dàng sa vào con đ ng ph m t i. i u này nhế ắ ẽ ễ ườ ạ ộ Đ ề ả
h ng r t l n đ n t ng lai c a các em sau này và còn nh h ng đ n s phátưở ấ ớ ế ươ ủ ả ưở ế ự
tri n c a xã h i vì chính các em là nh ng ng i ch t ng lai c a đ t n c.ể ủ ộ ữ ườ ủ ươ ủ ấ ướ
Trong nh ng tr ng h p nh th , các lu t s , nh ng ng i am hi u pháp lu t vàữ ườ ợ ư ế ậ ư ữ ườ ể ậ
đ c đào t o chuyên nghi p, c n ph i phát huy vai trò c a mình trong vi c b o vượ ạ ệ ầ ả ủ ệ ả ệ
quy n và l i ích h p pháp c a các em c ng nh b o v t ng lai c a đ t n c vàề ợ ợ ủ ũ ư ả ệ ươ ủ ấ ướ
suy cho cùng đây c ng là m c đích cu i cùng c a pháp lu t xã h i ch ngh a. ũ ụ ố ủ ậ ộ ủ ĩ
I/ S L C V VAI TRÒ C A LU T S TRONG T T NG HÌNH S Ơ ƯỢ Ề Ủ Ậ Ư Ố Ụ Ự
Trong t t ng hình s , ng i bào ch a là ng i tham gia t t ng đố ụ ự ườ ữ ườ ố ụ ể
ch ng minh s vô t i ho c làm gi m nh trách nhi m hình s c a ng i bứ ự ộ ặ ả ẹ ệ ự ủ ườ ị
2
bu c t i, giúp ng i b bu c t i v m t pháp lý nh m b o v quy n và l i íchộ ộ ườ ị ộ ộ ề ặ ằ ả ệ ề ợ

 Còn đ i v i tr ng h p ng òi bào ch a là Bào ch a viên nhân dân thì ch cố ớ ườ ợ ư ữ ữ ứ
danh này tr c đây đ c ra đ i trên c s S c l nh s 69/SL ngày 18/06/1949. Sauướ ượ ờ ơ ở ắ ệ ố
đó Ngh đ nh s 01-N -VY ngày 12/01/1950 c a B T pháp đã quy đ nh rõ tiêuị ị ố Đ ủ ộ ư ị
chu n c a Bào ch a viên nhân dân. Trong su t th i gian dài t 1949-1987, Bàoẩ ủ ữ ố ờ ừ
ch a viên nhân dân đã đóng m t vai trò r t l n trong t t ng hình s . n n m 1987ữ ộ ấ ớ ố ụ ự Đế ă
c n c có 30 oàn Bào ch a v i t ng s g n 400 Bào ch a viên nhân dânả ướ Đ ữ ớ ổ ố ầ ữ
1
. Tuy
nhiên t n m 1989 đ n nay, khi các oàn Lu t s đ c khôi ph c l i các đ aừ ă ế Đ ậ ư ượ ụ ạ ở ị
ph ng thì các oàn bào ch a đã ch m d t ho t đ ng và gi i th , do đó ch c danhươ Đ ữ ấ ứ ạ ộ ả ể ứ
Bào ch a viên nhân dân ch t n t i trên ph ng di n pháp lý.ữ ỉ ồ ạ ươ ệ
1
Lu t s và T v n pháp lu t trong c ch th tr ng, Vi n nghiên c u khoa h c pháp lý, 1995, trang 17ậ ư ư ấ ậ ơ ế ị ườ ệ ứ ọ
4
 T nh ng lý do trên mà ng i bào ch a ch y u trong t t ng hình sừ ữ ườ ữ ủ ế ố ụ ự
hi n nay ch là lu t s . Không nh ng th , lu t s còn là ng i tham gia t t ngệ ỉ ậ ư ữ ế ậ ư ườ ố ụ
có hi u qu nh t, vì:ệ ả ấ
- Lu t s là ng i có trình đ , ki n th c pháp lu tậ ư ườ ộ ế ứ ậ
- Lu t s là ng i có nhi u kinh nghi m trong ho t đ ng bào ch aậ ư ườ ề ệ ạ ộ ữ
- Lu t s là ng i đ c đào t o không ch đ n thu n là ki n th c phápậ ư ườ ượ ạ ỉ ơ ầ ế ứ
lu t mà h còn đ c đào t o v nghi p v , t c k n ng hành ngh .ậ ọ ượ ạ ề ệ ụ ứ ỹ ă ề
B o v và l i ích h p pháp c a ng i b t m gi , b can, b cáo th hi n rõả ệ ợ ợ ủ ườ ị ạ ữ ị ị ể ệ
nét nh t vai trò c a lu t s trong t t ng hình s . Lu t s là ng i hành nghấ ở ủ ậ ư ố ụ ự ậ ư ườ ề
chuyên nghi p. Trong th c ti n đi u tra, truy t , xét x trong nh ng n m quaệ ự ễ ề ố ử ữ ă
cho th y, ph n l n các v án có ng i bào ch a tham gia đ u là lu t s .ấ ầ ớ ụ ườ ữ ề ậ ư
Nh v y lu t s đóng vai trò ch đ o trong vi c b o v các quy n và l iư ậ ậ ư ủ ạ ệ ả ệ ề ợ
ích h p pháp c a b can, b cáo và ngoài nhi m v này lu t s còn có nhi m v b oợ ủ ị ị ệ ụ ậ ư ệ ụ ả
v pháp lu t, b o v pháp ch xã h i ch ngh a khi tham gia t t ng. Hai nhi mệ ậ ả ệ ế ộ ủ ĩ ố ụ ệ
v này có quan h m t thi t v i nhau và b tr cho nhau. Mu n b o v t tụ ệ ậ ế ớ ổ ợ ố ả ệ ố
quy n và l i ích h p pháp c a b can, b cáo thì ph i tôn tr ng s th t và tôn tr ngề ợ ợ ủ ị ị ả ọ ự ậ ọ

V i lý do đó, i u 12 BLHS 1999 quy đ nh v đ tu i ch u trách nhi mớ Đ ề ị ề ộ ổ ị ệ
hình s nh sau:ự ư
“Ng i t đ 16 tu i tr lên ph i ch u trách nhi m hình s v m i t iườ ừ ủ ổ ở ả ị ệ ự ề ọ ộ
ph mạ
Ng i t đ 14 tu i tr lên, nh ng ch a đ 16 tu i ph i ch u trách nhi mườ ừ ủ ổ ở ư ư ủ ổ ả ị ệ
hình s v t i ph m r t nghiêm tr ng do c ý ho c t i ph m đ c bi t nghiêmự ề ộ ạ ấ ọ ố ặ ộ ạ ặ ệ
tr ng.”ọ
Và BLHS 1999 đã dành m t ch ng riêng là Ch ng X nh m đ a ra nh ngộ ươ ươ ằ ư ữ
quy đ nh chung đ i v i ng i ch a thành niên ph m t i. T ng t , BLTTHSị ố ớ ườ ư ạ ộ ươ ự
2003 đã thi t k m t ch ng trong ph n th b y_Th t c đ c bi t đó là Ch ngế ế ộ ươ ầ ứ ả ủ ụ ặ ệ ươ
XXXII v Th t c t t ng đ i v i ng i ch a thành niên.ề ủ ụ ố ụ ố ớ ườ ư
V i vi c dành ra nh ng ch ng riêng nh th đ quy đ nh v lu t t t ngớ ệ ữ ươ ư ế ể ị ề ậ ố ụ
c ng nh lu t n i dung áp d ng đ i v i tr ng h p ph m t i c a ng i ch aũ ư ậ ộ ụ ố ớ ườ ợ ạ ộ ủ ườ ư
thành niên đã ch ng t ng i ch a thành niên ph m t i là m t ch th đ c quan tâmứ ỏ ườ ư ạ ộ ộ ủ ể ượ
đ c bi t trong t t ng hình s b i nh ng đ c đi m tâm sinh lý riêng bi t c aặ ệ ố ụ ự ở ữ ặ ể ệ ủ
mình. C th , trong m t v án hình s mà ng i ph m t i là ng i ch a thànhụ ể ộ ụ ự ườ ạ ộ ườ ư
niên (đ 14 tu i và d i 16 tu i) thì b t bu c ph i có ng i bào ch a. Tuy nhiênủ ổ ướ ổ ắ ộ ả ườ ữ
theo n i dung đã phân tích ph n trên thì ng i b o ch a ch y u hi n nay chộ ở ầ ườ ả ữ ủ ế ệ ỉ
có th là lu t s . Do đó s tham gia c a lu t s trong v án hình s nh m h nể ậ ư ự ủ ậ ư ụ ự ằ ạ
ch t i đa s xâm ph m các quy n và l i ích h p pháp c a ng i ch a thành niên làế ố ự ạ ề ợ ợ ủ ườ ư
vô cùng quan tr ng, n u thi u đi u này thì v án s không th nào gi i quy t đ cọ ế ế ề ụ ẽ ể ả ế ượ
b ng m t b n án có hi u l c pháp lu t (tr khi ng i ch a thành niên t ch i vi cằ ộ ả ệ ự ậ ừ ườ ư ừ ố ệ
có ng i bào ch a). B ng ho t đ ng c a mình lu t s s giúp cho ng i ch aườ ữ ằ ạ ộ ủ ậ ư ẽ ườ ư
thành niên th c hi n t t h n n a quy n và ngh a v c a h theo quy đ nh c aự ệ ố ơ ữ ề ĩ ụ ủ ọ ị ủ
7
pháp lu t, đ ng th i giúp c quan ti n hành t t ng gi i quy t và x lý v án m tậ ồ ờ ơ ế ố ụ ả ế ử ụ ộ
cách khách quan, toàn di n, đ y đ , đúng ng i, đúng t i, đúng pháp lu t. th c hi nệ ầ ủ ườ ộ ậ Để ự ệ
đ c đi u đó, ng i lu t s , ngoài nh ng k n ng hành ngh chung còn ph i bi tượ ề ườ ậ ư ữ ỹ ă ề ả ế
đ c nh ng k n ng đ c thù trong nh ng v án lo i này.ượ ữ ỹ ă ặ ữ ụ ạ
 Th i đi m b t đ u tham gia c a lu t sờ ể ắ ầ ủ ậ ư :

c a c quan đi u tra, có nhi u đi u ki n h n đ hi u đ c b n ch t n i dungủ ơ ề ề ề ệ ơ ể ể ượ ả ấ ộ
v vi c, t đó giúp b o v t t h n các quy n l i h p pháp c a thân ch trong cácụ ệ ừ ả ệ ố ơ ề ợ ợ ủ ủ
giai đo n sau nay, hay th m chí có th giúp thân ch thoát kh i vòng lao lý s mạ ậ ể ủ ỏ ớ
h n ngay t giai đo n đi u tra, rút ng n th i gian gi i quy t v án đ ng th i giúpơ ừ ạ ề ắ ờ ả ế ụ ồ ờ
Nhà n c ti t ki m nhân l c và tài l c, nâng cao hi u su t đ u tranh phòng ch ngướ ế ệ ự ự ệ ấ ấ ố
t i ph m.ộ ạ
Nh ng công vi c mà lu t s c n ph i ti n hành trong giai đo n đi u traữ ệ ậ ư ầ ả ế ạ ề
bao g m:ồ
- Khi tham gia bào ch a b t c v án nào, lu t s c ng c n ti n hànhữ ấ ứ ụ ậ ư ũ ầ ế
ho t đ ng nghiên c u h s v án. Cùng v i vi c ti p xúc b cán, b cáo, ho t đ ngạ ộ ứ ồ ơ ụ ớ ệ ế ị ị ạ ộ
9
nghiên c u h s v án là c s , n n t ng hình thành lu n c bào ch a c ng nhứ ồ ơ ụ ơ ở ề ả ậ ứ ữ ũ ư
nh ng quan đi m b o v quy n và l i ích h p pháp c a b can, b cáo.ữ ể ả ệ ề ợ ợ ủ ị ị
- Ti p xúc, trao đ i v i b can, gia đình b can và các đ ng s khácế ổ ớ ị ị ươ ự
Trong các v án mà b can là ng i ch a thành niên, vi c ti p xúc v i b can vàụ ị ườ ư ệ ế ớ ị
gia đình b can là r t quan tr ng. Lu t s th hi n vai trò c a mình thông quaị ấ ọ ậ ư ể ệ ủ
vi c t v n, khuyên nh và giúp đ nh ng công vi c c th mà b n thân h khôngệ ư ấ ủ ỡ ữ ệ ụ ể ả ọ
th th c hiên đ c. i u này giúp gia đình an tâm h n, đ c bi t lu t s nên khuyênể ự ượ Đ ề ơ ặ ệ ậ ư
h ch đ ng kh c ph c thi t h i do b can ch a thành niên gây ra n u có và xoaọ ủ ộ ắ ụ ệ ạ ị ư ế
d u n i đau c a gia đình phía b h i n u có th .ị ỗ ủ ị ạ ế ể
i v i b can, vì nh n th c còn b h n ch do gi i h n c a tu i tác và tâmĐố ớ ị ậ ứ ị ạ ế ớ ạ ủ ổ
lý ch a đ c n đ nh nên lu t s c n kiên nh n, g n g i tác đ ng nh nhàng, tìnhư ượ ổ ị ậ ư ầ ẫ ầ ũ ộ ẹ
c m đ gi i thích v i b can nh ng quy đ nh pháp lu t, v hành vi đã th c hi nả ể ả ớ ị ữ ị ậ ề ự ệ
c ng nh ph ng h ng bào ch a c a lu t s , tìm hi u hoàn c nh ph m t iũ ư ươ ướ ữ ủ ậ ư ể ả ạ ộ
c a b can nh th nào, có b ng i khác xúi gi c, l i kéo, mua chu c, ép bu c hayủ ị ư ế ị ườ ụ ộ ộ ộ
không, tìm hi u tâm t , nguy n v ng c a b can. Thông qua đó, lu t s đ ng viênể ư ệ ọ ủ ị ậ ư ộ
b can khai báo trung th c, đ c bi t khai đ y đ , chi ti t các tình ti t có l i cho h .ị ự ặ ệ ầ ủ ế ế ợ ọ
L u ý h nh ng tình hu ng h có th s g p trong các giai đo n ti p theo đ giúpư ọ ữ ố ọ ể ẽ ặ ạ ế ể
h bình t nh và h p tác t t giúp cho vi c bào ch a c a lu t s đ t hi u qu cao.ọ ĩ ợ ố ệ ữ ủ ậ ư ạ ệ ả
Lu t s tuy t đ i không nên thu th p thông tin t h b ng cách ch t v n, đ t raậ ư ệ ố ậ ừ ọ ằ ấ ấ ặ

su t có th d n đ n oan saiấ ể ẫ ế
- xu t các yêu c u đ i v i c quan đi u traĐề ấ ầ ố ớ ơ ề
Lu t s có th đ xu t tr c ti p ho c b ng v n b n g i cho C quan đi uậ ư ể ề ấ ự ế ặ ằ ă ả ử ơ ề
tra v nh ng v n đ nh : yêu c u ch m d t các ho t đ ng đi u tra không đúngề ữ ấ ề ư ầ ấ ứ ạ ộ ề
pháp lu t, yêu c u thay đ i đi u tra viên, yêu c u th c hi n các bi n pháp đi u traậ ầ ổ ề ầ ự ệ ệ ề
c n thi t nh đ i ch t, nh n d ng, yêu c u C quan đi u tra xem xét l iầ ế ư ố ấ ậ ạ ầ ơ ề ạ
nh ng n i dung có trong b n k t lu n đi u tra v t i danh, đi u lu t, vai trò,ữ ộ ả ế ậ ề ề ộ ề ậ
m c đ tham gia ph m t i c a b can ch a thành niên, m c đ b i th ng….ứ ộ ạ ộ ủ ị ư ứ ộ ồ ườ
- Khi u n i ho t đ ng c a i u tra viên & C quan đi u traế ạ ạ ộ ủ Đ ề ơ ề
N u trong quá trình giám sát ho t đ ng đi u tra, n u phát hi n có nh ng hànhế ạ ộ ề ế ệ ữ
vi vi ph m pháp lu t, lu t s nên giúp b can ch a thành niên khi u n i nh ng vi cạ ậ ậ ư ị ư ế ạ ữ ệ
làm sai trái đó c a i u tra viên và C quan đi u tra. Và lu t s nên có trách nhi mủ Đ ề ơ ề ậ ư ệ
theo dõi s ph n h i t phía c quan, ng i có th m quy n gi i quy t khi uự ả ồ ừ ơ ườ ẩ ề ả ế ế
n i.ạ
Ngoài ra, song song v i vi c th c hi n nhi m v bào ch a trong giaiớ ệ ự ệ ệ ụ ữ
đo n đi u tra, lu t s nên tích c c v n đ ng nhà tr ng n i b can h c t p, đoànạ ề ậ ư ự ậ ộ ườ ơ ị ọ ậ
th xã h i n i b can sinh ho t có nh ng ý ki n nh n xét, đánh giá v b can b ngể ộ ơ ị ạ ữ ế ậ ề ị ằ
v n b n g i cho c quan ti n hành t t ng. Trên c s đó các c quan, t ch c nàyă ả ử ơ ế ố ụ ơ ở ơ ổ ứ
đ ng ra b o lãnh ho c ng i có uy tín trong gia đình b can đ ng ra b o lãnh choứ ả ặ ườ ị ứ ả
b can t i ngo i n u b can b t m giam. Lý do là vì vi c kéo dài tình tr ng b t mị ạ ạ ế ị ị ạ ệ ạ ị ạ
giam c a ng i ch a thành niên s nh h ng không t t đ n s c kh e và tinhủ ườ ư ẽ ả ưở ố ế ứ ỏ
12
th n c a b can, khi n h tr nên hoang mang và d d n đ n tr ng thái t cô l p,ầ ủ ị ế ọ ở ễ ẫ ế ạ ự ậ
t b t h p tác v i C quan đi u tra, v i c gia đình và lu t s .ừ ấ ợ ớ ơ ề ớ ả ậ ư
 Vai trò c a lu t s trong giai đo n truy t và xét xủ ậ ư ạ ố ử
V i vi c theo dõi v án ngày t giai đo n đ u c a quá trình đi u tra và n m rõớ ệ ụ ừ ạ ầ ủ ề ắ
chi ti t h s v án, cùng nh ng tài li u thu th p đ c đ có nh ng đ xu t thíchế ồ ơ ụ ữ ệ ậ ượ ể ữ ề ấ
h p đ i v i Vi n ki m sát và Tòa án nh m kh c ph c nh ng thi u sót trong quáợ ố ớ ệ ể ằ ắ ụ ữ ế
trình đi u tra, đ m b o tính khách quan trong quá trình t t ng c ng nh đ b oề ả ả ố ụ ũ ư ể ả
v m t cách t t nh t các quy n và l i ích h p pháp c a thân ch .ệ ộ ố ấ ề ợ ợ ủ ủ

M c đích cu i cùng c a cu c ti p xúc này là đ kh ng đ nh l i ý chí c a bụ ố ủ ộ ế ể ẳ ị ạ ủ ị
can và th ng nh t v h ng bào ch a t i phiên tòa. Riêng đ i v i ng i ch a thànhố ấ ề ướ ữ ạ ố ớ ườ ư
niên là nh ng ng i ch a quen ng x ch đông ng i h n n a là l i phiên tòaữ ườ ư ứ ử ở ỗ ườ ơ ữ ạ
xét x mình, lu t s nên tr n an, giúp h bình t nh và chu n b tinh th n th t t tử ậ ư ấ ọ ĩ ẩ ị ầ ậ ố
cho phiên tòa s p t i. Th ng nh ng ng i ch a thành niên m i ph m t i l nắ ớ ườ ữ ườ ư ớ ạ ộ ầ
đ u, khi b xét x thì có nhi u kh n ng h s b c ch , s hãi khi n quên h tầ ị ử ề ả ă ọ ẽ ị ứ ế ợ ế ế
di n bi n v án và nh ng gì đã khai t i c quan đi u tra. Vì th lu t s c n khéoễ ế ụ ữ ạ ơ ề ế ậ ư ầ
léo giúp h nh l i nh ng n i dung mà mình đã khai v i C quan đi u tra và Vi nọ ớ ạ ữ ộ ớ ơ ề ệ
ki m sát đ th ng nh t v i l i khai t i phiên tòa. ng th i ph bi n các quy n vàể ể ố ấ ớ ờ ạ Đồ ờ ổ ế ề
14
l i ích h p pháp c a h , ph bi n v th t c t c t i phiên tòa, d ki n nh ngợ ợ ủ ọ ổ ế ề ủ ụ ụ ạ ự ế ữ
tình hu ng có th x y ra c ng nh quy n nói l i sau cùng đ b can có s chu nố ể ả ũ ư ề ờ ể ị ự ẩ
b tr c và tích c c h p tác v i lu t s t i phiên tòa.ị ướ ự ợ ớ ậ ư ạ
• Tham gia phiên toà
Trong ph n khai m c phiên toàầ ạ
- N m danh sách nh ng ng i ti n hành t t ng đ xét xem có ng i nàoắ ữ ườ ế ố ụ ể ườ
thu c tr ng h p b thay đ i nh t i i u 42 BLTTHS 2003 hay không nh mộ ườ ợ ị ổ ư ạ Đ ề ằ
đ m b o vi c xét x đ c công minh, khách quan cho thân ch mình. Riêng đ i v iả ả ệ ử ượ ủ ố ớ
v án mà ng i ch a thành niên ph m t i thì lu t t t ng n c ta t i Kho n 1ụ ườ ư ạ ộ ậ ố ụ ướ ạ ả
i u 307 BLTTHS 2003 quy đ nh “Thành ph n H i đ ng xét x ph i có m t H iĐ ề ị ầ ộ ồ ử ả ộ ộ
th m là giáo viên ho c là cán b oàn Thanh niên C ng s n H Chí Minh” b i h làẩ ặ ộ Đ ộ ả ồ ở ọ
ng i có nh ng hi u bi t c n thi t v tâm lý c a ng i ch a thành niên, nh thườ ữ ể ế ầ ế ề ủ ườ ư ư ế
s góp ph n đ m b o tính chính xác c a vi c đ nh t i, đ m b o tính giáo d cẽ ầ ả ả ủ ệ ị ộ ả ả ụ
trong hình ph t đ c tuyên.ạ ượ
- N m danh sách ng i làm ch ng mà toà tri u t p, n u th y thi uắ ườ ứ ệ ậ ế ấ ế
ng i làm ch ng quan tr ng và có l i cho thân ch c a mình thì đ ngh hoãn phiênườ ứ ọ ợ ủ ủ ề ị
toà
- Trong tr ng h p c n giám đ nh viên có m t t i phiên toà đ gi i thíchườ ợ ầ ị ặ ạ ể ả
k t qu giám đ nh thì đ ngh toà tri u t p giám đ nh viên.ế ả ị ề ị ệ ậ ị
- N u thi u v t ch ng đ đ a ra xem xét t i phiên toà thì đ ngh toà gi iế ế ậ ứ ể ư ạ ề ị ả

khác v i các v án mà b can, b cáo là ng i đã thành niên, trong v án mà b can, b cáo làớ ụ ị ị ườ ụ ị ị
ng i ch a thành niên, sau phiên tòa ( c p s th m hay phúc th m) công vi c bàoườ ư ở ấ ơ ẩ ẩ ệ
ch a c a lu t s v n ch a k t thúc. Lu t s có quy n và c n ph i thay m t bữ ủ ậ ư ẫ ư ế ậ ư ề ầ ả ặ ị
cáo vi t đ n kháng cáo đ i v i b n án, quy t đ nh s th m, vi t đ n khi u n i đ iế ơ ố ớ ả ế ị ơ ẩ ế ơ ế ạ ố
v i b n án, quy t đ nh c a c p phúc th m, ki n ngh lên c quan có th m quy nớ ả ế ị ủ ấ ẩ ế ị ơ ẩ ề
xem xét, quy t đ nh nh ng v n đ liên quan đ n vi c thi hành án, mi n gi m th iế ị ữ ấ ề ế ệ ễ ả ờ
h n ch p hành hình ph t, xóa án tích ho c khôi ph c l i nh ng quy n và l i íchạ ấ ạ ặ ụ ạ ữ ề ợ
17
h p pháp c a ng i ch a thành niên mà l ra h đ c h ng theo quy đ nh c aợ ủ ườ ư ẽ ọ ượ ưở ị ủ
pháp lu t.ậ
18
III/ K T LU NẾ Ậ
Tóm l i, thông qua vi c tìm hi u và nh n đ nh đúng đ n vai trò c a lu t sạ ệ ể ậ ị ắ ủ ậ ư
v i t cách là ng i bào ch a cho b can, b cáo ch a thành niên trong m t v án hìnhớ ư ườ ữ ị ị ư ộ ụ
s giúp ta hi u đ c v trí, t m quan tr ng c a đ i ng lu t s đ i v i b can, bự ể ượ ị ầ ọ ủ ộ ũ ậ ư ố ớ ị ị
cáo, gia đình b can, b cáo nói riêng và đ i v i ho t đ ng t t ng hình s nói chung.ị ị ố ớ ạ ộ ố ụ ự
T đó lu t s ý th c đ y đ h n v trách nhi m ngh nghi p c a mình, chuyên tâmừ ậ ư ứ ầ ủ ơ ề ệ ề ệ ủ
trau d i các k n ng ngh lu t chung, c b n, đ ng th i nghiên c u nh ng kồ ỹ ă ề ậ ơ ả ồ ờ ứ ữ ỹ
n ng chuyên bi t ph c v cho t ng đ i t ng thân ch khác nhau v i nh ng đ că ệ ụ ụ ừ ố ượ ủ ớ ữ ặ
đi m riêng v nhân thân c ng nh tâm lý ph m t i, c th đây là ng i ch a thànhể ề ũ ư ạ ộ ụ ể ở ườ ư
niên ph m t i. Trên c s lu t s b o v t t h n các quy n và l i ích h p phápạ ộ ơ ở ậ ư ả ệ ố ơ ề ợ ợ
c a thân ch mình, nâng cao hi u qu và uy tín ngh nghi p, đ ng th i góp ph nủ ủ ệ ả ề ệ ồ ờ ầ
tích c c h tr các c quan ti n hành t t ng x lý t i ph m khách quan h n, cóự ỗ ợ ơ ế ố ụ ử ộ ạ ơ
lý, có tình, h n ch t i đa oan sai, b o v lu t pháp và công lý, xây d ng Nhà n cạ ế ố ả ệ ậ ự ướ
pháp quy n xã h i ch ngh a.ề ộ ủ ĩ
19