Website: Email : Tel (: 0918.775.368
A. Lời nói đầu
Nớc ta quá độ lên chủ nghĩa xã hội từ một xã hội thuộc dịa nửa phong kiến,
nền kinh tế chủ yếu là sản xuất nhỏ. Đất nớc lại trải qua hàng chục năm chiến
tranh, hậu quả để lại còn nặng nề và tàn d thực dân phong kiến còn nhiều. Với
một điểm xuất phát về kinh tế - xã hội còn thấp kém, lại bỏ qua chế độ TBCN,
nên cái thiếu của chúng ta là thiếu cái thiếu cái cốt vật chất XHCN, tức là một
nền công nghiệp đại cơ khí. Muốn công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nớc thì
vấn đề đầu tiên là phải có vốn và sử dụng hợp lý nguồn vốn đó, phải xây dựng
một nền kinh tế phát triển vững mạnh làm cơ sở vững chắc để đa đất nớc tiến
lên theo con đờng XHCN. Trong giai đoạn hiện nay, với những bản chất và
chức năng của mình, tài chính đóng góp một vai trò rất quan trọng. Những năm
vừa qua, tài chính nớc ta đã đạt đợc không ít những kết quả đáng mừng song
vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết. Một vấn đề cấp bách đặt ra là cần phải có
sự đánh giá đúng đắn về thực trạng và đặt ra phơng hớng - giải pháp trong thời
gian tới.
Với vốn kiến thức còn hạn chế của mình, trong bài tiểu luận này em xin đ-
ợc viết về vấn đề : Tài chính Việt Nam trong những năm gần đây - thực
trạng và giải pháp. Bài viết này của em chắc hẳn còn nhiều thiếu sót, em rất
mong nhận đợc sự góp ý của thày cô.
Em xin chân thành cảm ơn!
1
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
A. Phần nội dung:
I. Lý luận chung:
Nói đến phạm trù tài chính là nói đến quan hệ tài chính, nó xuất hiện cùng với
sự xuất hiện của Nhà nớc và sự ra đời cùa SX hàng hoá. Bản chất của tài chính có
sự khác nhau giữa các hình thái kinh tế - xã hội do tính chất của Nhà nớc và tính
chất của quan hệ sở hữu về t liệu sản xuất là khác nhau.
ở nớc ta do sự tồn tại của nền kinh tế hàng hoá và vai trò kinh tế của Nhà nớc,
nên tài chính tồn tại là một yêu tố khách quan.


2
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Chính sách tài chính là sự lựa chọn giữa khả năng thu của một quốc gia, của
cơ sở với nhu cầu chi của chính nó. Nh đã phân tích, thực chất tài chính là sự phân
phối tài sản xã hội, tổng sản phẩm quốc dân (GNP), tổng sản phẩm quốc nội
(GDP) trong toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Tài chính có chức năng kiểm soát bằng
đồng tiền trong các hoạt động kinh tế - xã hội, từ đó tài chính có tác dụng quan
trọng động viên, thu hút tiền vốn, các nguồn lực trong nớc, ngoài nớc để đảm bảo
giữ quá trình tái xản xuất xã hội và nuôi sống bộ máy nhà nớc, thực hiện sự điều
tiết thu nhập của tầng lớp dân c, đảm bảo công bằng xã hôi.
Trong nền kinh tế thị trờng nhiều thành phần, theo định hớng XHCN, tài
chính có vai trò quan trọng vừa thúc đẩy hình thành thị trờng vừa có tác dụng kiểm
soát thị trờng, thực hiện SX kinh doanh đạt hiệu quả cao, theo định hớng XHCN.
Trong những năm vừa qua nền tài chính nớc ta đã đạt đợc không ít những
thành tựu đáng kể, nhng bên cạnh đó cũng vẫn còn nhiều vấn đề vớn mắc.

1.Những kết quả đã dạt đợc của nền tài chính nớc ta trong những năm vừa
qua:

- Từng bớc giảm bao cấp thông qua các quan hệ phân phối của tài chính
nh bù giá, bù lỗ, bù giá vật t nhập vào, do nền kinh tế cha chuyển đổi sang cơ chế
thị trờng trớc đây.
- Thông qua ngân sách Nhà nớc ( thuế, bảo hiểm ...), tài chính đã động viên
đợc một phần của cải trong cả nớc, đảm bảo tái sản xuất bình thờng và ổn định
chính trị xã hội.
- Từ 1989 đến 1990, tài chính thông qua ngân sách Nhà nớc góp phần
chống lạm phát có kết quả.
- Tài chính đã thực hiện đổi mới các quan hệ thu chi theo cơ chế thị trờng.
Đó là giao quyền tự chủ tài chính cho các cơ sở sản xuất kinh doanh, sủa đổi các

- Lạm phát đã đợc kìm giữ nhng cha thật vững chắc, dự trữ tài chính quốc
gia ít ỏi, bội chi ngân sách vẫn còn lớn, các cân thơng mại còn thâm hụt.
Văn kiện ĐH Đảng VIII khẳng định : Công tác tài chính ngân hàng.. còn
nhiều yếu kém, chế độ phân phối thu nhập còn nhiều bất hợp lý, bội chi ngân sách
và nhập siêu còn lớn, lạm phát tuy đợc kìm chế nhng cha vững chắc.
- Thuế thất thu, mức thất thu về số lợng chiếm 30%, mức thất thu về doanh
số khoảng 20 - 30%. Điều này làm cho các nhà doanh nghiệp nớc ngoài lo ngại khi
đầu t vốn trực tiếp vào nớc ta.
- Mức chi ngân sách luôn ở mức bội chi cao. Từ 1991 đến 1995 bội chi ớc
tính đã vợt qua mức Quốc hội cho phép. Toàn bộ các khoản chi vừa lãng phí , tuỳ
tiện và tham ô lớn. Tỷ lện chi đầu t xây dựng cơ bản có tăng từ 15,8% năm 1990
lên 27,1% năm 1995, trong đó nguồn đầu t trong nớc chiếm 16,7% GDP. Tuy
nhiên tỷ lệ tiết kiệm và đầu t còn thấp, nền kinh tế còn rất thiếu vốn. Đầu t của Nhà
nớc còn dàn traie, lãng phí, thất thoát, hiệu quả thấp, đầu t của nhân dân vào SX
còn ít. Nguồn tài trợ cho phát triển và đầu t nớc ngoài thức hiện chậm, mới đạt
khoảng 1/3 sốn vốn dăng kí.
- Về phân cấp quản lý tài chính : Hiện nay, quan niệm về kinh té TW, kinh
tế địa phơng cha thống nhất, do đó làm cho phân cấp quản lý tài chính cha rõ. Hệ
thống phân cấp thuế cũng cha rõ ràng và cha hợp lý, tình trạng ngân sách TW thiếu
hụt ngày một lớn, trong khi ngân sách một số địa phơng lại bội thu mà sự điều tiết
gặp nhiều khó khăn.
Văn kiện ĐH VIII của Đảng đánh giá: Đáng chú ý là tài chính ngân hàng..
còn nhiều yếu kém, các chính sách tài chnhs cha thực sự tạo điều kiện đẩy mạnh
phát triển SX và tạo nguồn thu, tình trạng thất thu thuế và bội chi ngân sách còn
lớn, Nhà nớc quản lý lỏng lẻo, hàu nh thả nổi khâu phân phối thu nhập trong các
đơn vị kinh tế quốc doanh.

4
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Những nguyên nhân chủ yếu :

các kĩ năng, kĩ xảo tay nghề, chất xám và vị trí địa lý của đất nớc đợc tận dụng có
hiệu quả mới là nguồn vốn của chúng ta.
Trong cơ chế thị trờng có sự quản lý của Nhà nớc, tài chính là một công cụ
trọng yếu để Nhà nớc sử dụng tạo lập và phát triển nền kinh tế thị trờng, chănngr
hạn thông qua tín dụng phát hành tín phiếu kho bạc, công trái quốc gia, thông qua
công ty tài chính và các tài chính doanh nghiệp để phát hành cổ phiếu, trái phiếu...
nhằm từng bớc hình thành thị trờng vốn, thị trờng tài chính trong nền kinh tế thị tr-
5