1.PHẦN MỞ ĐẦU:
1.1.LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Môn Toán là môn học đầy thú vị và rất hay nếu chúng ta biết tận dụng, biết
phương pháp học sẽ rất dễ và giúp ích cho học sinh (hs) và rất cần thiết
trong cuộc sống. Và ngược lại môn Toán làm cho hs sợ trở nên chán ngán,
lo sợ, thiếu tự tin gây ức chế trong giờ học Toán và càng ngày khó học các
môn học khác. Trong chương trính toán tiểu học lớp 5, tuy mức độ hơi khó
nhưng kiến thức kỹ năng có tính cơ bản mở đầu, nếu hs học kém Toán sẽ
hạn chế trong năm học tiếp theo. Cho nên đối với cấp học, bậc học hay
môn học nào cũng có mặt mạnh, yếu của nó và điều có hs khá giỏi, trung
bình yếu, kém nhưng với hs khá giỏi thì các em tiếp thu được vốn tri thức
được nhanh hơn so với hs yếu kém. Vì vậy trong môn Toán việc hs giỏi
hay khá còn phụ thuộc rất nhiều vào cách truyền đạt kiến thức và khả năng
tiếp nhận của hs hay do nhiều nguyên nhân khác nhau. Đối với bản thân em
là sinh viên năm thứ 3 kiến thức được học tại trường chưa đảm bảo và với
ý tưởng tự trang bị kiến thức trong hoạt động dạy học nên em tiến hành
nghiên cứu đề tài này để có biện pháp giúp đở hs vì trong thực tế thì rất
khác so với việc học trong trường, vì vậy em cần phải cố gắng hơn nữa
trong giảng dạy và luôn vì nghề mà cống hiến. Cho nên việc dạy trong một
lớp có nhiều hs yếu kém là không thể chấp nhận được vì đó là sự bất lực
của giáo viên (GV) giáo dục, em biết bản thân không thể thực hiện trong
thời gian ngắn mà đạt kết quả được mà phải từng bước lập và thực hiện kế
hoạch cụ thể đối với từng đối tượng, tìm hiểu nguyên nhân, từng bước góp
phần khắc phuc tình trạng học kém Toán của hs tiểu học. Việc lựa chọn đề
tài này GV phải đi đúng hướng, tâm huyết với nghề mới đạt được kết quả
như mong muốn. Là sinh viên đang thực tập nên chưa thể đi sâu và không
có thời gian nhiều để thâm nhập thực tiễn nhưng với lòng yêu nghề mến
trẻ, đầy nhiệt huyết của tuổi trẻ thì em sẽ cố gắng hoàn thành và ra sức trau
dồi, không ngừng nâng cao trình độ. Chúng em bây giờ học cho hs thân
yêu chớ không là học cho bản thân nữa, hs biết một, giáo viên biết mười.
Từ đó mới có thể giúp đở bồi dưỡng hs, nắm được điểm mạnh yếu trong
- Phương pháp dạy học toán tiểu học (Vũ Quốc Trung (chủ biên), Đào Thái
Lai- Đỗ Tiến Đạt-Trần Ngọc Lan- Nguyễn Hùng Quang- Lê Ngọc Sơn.
- Phương pháp trò chuyện: Trò truyện với hs nhằm nghiên cứu tìm hiểu
về trình độ nhận thức, khả năng tiếp thu của hs và trò truyện cũng xoay
quanh các câu hỏi nhằm nắm được tình hình học tập của các em để từng
bước khắc phục yếu kém và các câu hỏi thuộc các câu hỏi sau:
+ Các cách mà hs học môn Toán xem các em có thật sự hiểu không hay
chỉ học vẹt để đối phó với GV
+ Các em có thích hay sợ học môn Toán?
+ Những khó khăn mà các em thường gặp là gì? Như thiếu dụng cụ học tập
hay do GV hướng dẫn chưa rõ.
+ Nội dung, pp dạy học và hình thức tổ chức có phù hợp hay không?
+ Phương tiện vật chất có đủ để phực vụ việc dạy hay không?
+Các em khi làm bài có nắm được quy tắc cũng như công thức không?
- Phương pháp quan sát: Qua tiết thao giảng toàn đoàn, các tiết dạy của
các bạn trong nhóm, em nhận thấy hs Tiểu học học cũng được nhưng bên
cạnh đó cũng còn một số em hoc Toán thật sự học không biết, các em nắm
được quy tắc nhưng khi vận dụng giải toán thì các em lại làm không được.
- Phương pháp thực nghiệm: Qua 6 tuần thực tập em được cô hướng dẫn
sửa giáo án và thực tập dạy 8 tiết và 2 tiết sinh hoạt đội và sinh hoạt chủ
nhiệm, qua sự trò chuyện cũng như hằng ngày theo dõi sự học tập của hs
thì em thấy học sinh học được nhưng còn vài em đối với môn Toán thỉ các
em chẳng biết gì, hs làm được bài là do GV hướng dẫn, hoặc các em xem
vở của bạn chứ không tự giác làm bài tập
1.6.Kế hoạch thực hiện: Thời gian từ ngày 2/2/2009 đến ngày 14/3/2009
nhưng do thời gian thực tập không nhiều nên việc làm đề tài hơi hạn chế và
nội dung công việc thực hiện trong 6 tuần, tuần 1 làm quen trò chuyện với
hs, lớp, tuần 2 bắt đầu thực hiện công tác chủ nhiệm và giảng dạy, chuẩn bị
xây dựng các phiếu điều tra để thăm dò, kiểm tra kiến thức cũng như kết
quả học tập của hs, qua đó nắm được thực trạng học tâp rồi từ đó đề ra biện
vì các em chưa thật sự hiểu sâu, chỉ có nhưng em học giỏi toán thì tiếp thu
kiến thức thật nhanh cón HS kém thì càng gặp khó khăn nhiều, tình trạng
này luôn diễn ra trong lớp học hằng ngày, mặc dù GV chủ nhiệm đã cố
gắng hướng dẫn, như sự học yếu toán của Hs do nhiều nguyên nhân khác
nhau. Vì vậy GV cần phải tìm hiểu và xem xét các nguyên nhân ảnh hưỡng
đến HS rồi từ đó có thể đề ra các biện pháp thích hợp để giúp đở HS. Việc
HS học kém toán ở trường tiểu học luôn có, số lượng HS nhiều hay ít là do
mỗi trường có biện pháp giúp đở tốt hay không? Và HS yếu kém ở mỗi
môn học là tất yếu, có lúc HS này không thích học nên việc học được tốt
môn toán là rất hạn chế vì dắc trưng của môn toán là suy luận, tư duy và
khái quát cao nên các em cần phải tự phát hiện, tìm tòi rất khó với HS,
nhưng nói như vậy không phải là khó hoàn toàn nếu ta biết cách học sẽ học
tốt, nó có nhiều ứng dụng trong cuộc sống. Qua việc tìm hiểu ý kiến của
HS thì có rất nhiều HS không thích học toán, HS ngại và sợ tính toán, mặc
dù các em điều dạt điểm 9,10 nhưng câu hỏi đặt ra ở đây là tại sao không
thích học toán mà đạt điểm cao, một câu hỏi khó mà trả lời được, với
nhưng lí do đó em tự mình tìm hiểu, thật ra là qua việc tiếp xúc và trò
chuyện thì các em nói rằng: “ Môn Toán thật lòng các em không thích, em
thích Tiếng Việt, Nhạc, Mĩ thuật… học toán phải tính, suy nghĩ mệt mà có
lúc không hiểu gì…” rất nhiều ý kiến nhưng vấn đề ở đây không biết có
phải là cách tổ chức dạy học của GV không sinh động, hấp dẫn thu hút HS
không tạo được hứng thú trong học tập, nên các em không quan tâm tới, cứ
học từ từ, không cần phải quan tâm đến kết quả có đúng không khi làm sai,
khi gọi các em giải thích tại sao làm như vậy thì HS không giải thích được
mà chỉ im lặng. Điều đó cho thấy các em học mà không hiểu, chứng tỏ là
chép bài của bạn nên không lí giải được, nên không biết đúng hay sai chỗ
nào, chỉ đối phó với GV. Vấn đề ở đây nó thể hiện hai mặt, một mặt việc
học kém toán xuất pháp từ phía HS học mà không cố gắng cũng như không
chịu tự khám phá, tìm tòi trong lúc học tập hoặc do ý thức học tập của các
em chưa cao, xác định động cơ chưa đúng…. Hay bắt nguồn từ phía gia
học toán, nhưng chất lượng học vẫn cao.Đây không phải là chất lương thực
sự. Trong giáo dục ngành học hay môn học nào cũng có hs giỏi, khá và
yếu, nếu trong việc dạy học mà ta chấp nhận lấy chất lượng học tập của hs
thật sự thì việc dạy và học có thể nâng cao, nhưng thực tế thì cho thấy trong
tất cả các lớp sự yếu kém của hs có lẻ GV còn e ngại, cố dấu đi sự yếu kém
của hs trước sự thăm dò của sinh viên (SV) và cho đó là một số hs học vẫn
tốt nhưng điểm vẫn trên 5, thật sự hs là không hiểu bài nên không vận dụng
vào làm bài tập được, sự tiếp thu của hs rất yếu hơn các nên chỉ việc chép
bài là xong, đối phó với GV chó không khí nào tự giác làm bài. Như thế
làm hạn chế sự phát triển của hs, nếu như GV chúng ta cho hs thuộc dạng
yếu
kém toán mà qua đó tìm hiểu nguyên nhân, các biện pháp để giúp đở hs
học toán như vậy mới tốt……………
Và việc hs kém Toán là do nhưng nguyên nhân sau đây:
2.1.2 Nguyên nhân:
- Đối với HS:
+ HS chưa nắm vững các kiến thức cơ bản trong môn Toán.
+ HS còn quá yếu chưa theo kịp bạn bè, trong môn Toán thiếu sự tích cực,
chủ động, sáng tạo cũng như sự linh hoạt, không có sự tìm tòi, tự giác giải
quyết các bài tập, phần lớn là chờ vào sự hướng dẫn hay giải của GV.
+ Các em còn sợ học môn Toán vì phải tính toán rất nhiều số, các em chưa
thích học Toán vì nó phức tạp và suy luân hơi cao.
+ Do tâm lý sợ, thiếu tự tin, lười học, cẩu thả, chán ngán e sợ khi học Toán.
+ Các em còn chưa biết cách học, tự tập luyện, đa số là các em học thêm
chứ chưa tự nghiên cứu bài tập ở nhà.
+ Không có khả năng vận dụng kiến thức, kĩ năng cơ bản yếu.
+ Các em còn e sợ, ngại bạn bè chê cười khi các em hỏi những thứ mà các
em không hiểu. Như vậy vấn đề không hiểu dẫn đến ngày càng các em bị
mất căn bản và rất nguy hiểm cho các lớp học tiếp theo.
+ Các em còn chủ quan, ham chơi chưa thật sự quan tâm đến việc học.
- Đối với GV:
+ Nội dung phương pháp chưa thật sự thu hút và lôi cuốn HS vào việc học
toán.
+ Phương pháp học không thích hợp.
+ Không có phương tiện dạy học hay tổ chức ở trường chưa phù hợp với
từng đối tượng HS.
+ Thời gian không đảm bảo viễc truyền thụ và rèn kĩ năng cho HS.
+ GV ôm làm hết và HS chỉ biết chép là xong.
+ GV chưa chú ý đến HS yếu và chưa bao quát HS.
+ Cách thức hướng dẫn của GV chưa kỉ lắm, nặng về cách giải nên HS
không cần suy nghĩ, tìm tòi cách giải nên khó mà giải bằng năng lực thật sự
của mình.
+ Chưa thật sự quan tâm sâu sát đến HS yếu.
+ Thời gian trên lớp quá ngắn nên không chú ý nhiều đến HS.
+ GV chứa phối hợp tốt đối với gia đình và nha trường tróng việc kèm và
hướngdẩn HS kém toán.
+ Dạy quá nhiều phân môn nến không có thời gian để hướng củng như ôn
luyện thường xuyên cho HS.
+ Chưa có biện pháp cụ thể đối với từng HS.
+ Chưa tạo ra nhiều tình huống học tập để giúp đở HS học tốt môn Toán
hơn.
+ Chưa tác động kịp thời đến từng HS, để hạn chế khả năng học kém toán.
2.1.3. Chiều hướng:
Nhìn chung môn toán dạy tốt nếu có phương pháp và hình thức thích hợp,
phù hợp với đối tượng thì nó góp phần tạo hứng thú, tích cực và nâng cao
chất lượng dạy và học toán. Thực tế HS kém toán trong một lớp học
khoảng 3 đến 4 em chiếm khoảng 13% là ít không đáng ngại như nếu như
mỗi một lớp như vậy mà toàn trường cộng lại thì là một điều rất đáng quan
tâm. Nếu như không biết tìm cách khắc phục tình trạng yếu kém của HS
nói chung và môn Toán nói riêng, làm cho nó ngày càng phát triển hơn thì
+ Về cách học: Cần phân chia thời gian một cách hợp lý giữa các môn học,
mỗi ngày học 3 đến 4 tiếng, mỗi tiếng nghĩ 15 phút thư giản, đối với các
bài tập khó, bài tập làm thêm, thì cố gắng làm, giải cho xong, không được
ngại và sợ, tạo sự lười biếng…Như vậy các em khó mà học tốt được, gia
đình cần nhắc nhở và khuyên nhủ các em cố gắng hoàn thành nhiệm vụ học
tập của mình.
+ Về cách học: Học phải hiểu chớ không học thuộc lòng, máy móc, chỉ
hiểu trên lớp còn về nhà thì đã quên mất, làm hạn chế suy nghĩ của HS, đọc
đề mà không hiểu, cũng như các em làm biếng suy nghĩ, nghĩ mà không
hiểu, làm cho việc học cứ thong thả, từ từ ai học thì cứ học, các em chỉ lo
chơi , không tạo ra một cách học tích cực, tự mình tìm hiểu các bài tập, tạo
thói quen sợ, ngại, làm bài tập khó vì theo ý nghĩ quá khó của các em nên
các em không bao giờ vượt qua sự trở ngại.Cho nên GV và gia đình nên
cần động viên HS cố gắng hết sức mình trong quá trình học tập của mình.
2. Thời gian lên lớp là quá ít, cần có thời gian học môn toán như: Dạy
thêm,dạy kèm HS yếu, tăng lượng bài tập cho HS, Đối với HS giỏi thì bồi
dưỡng nâng cao, cho thêm các bài tập khó hơn để đáng giá khả năng học
tâp của HS. Từ đó sẽ có biện pháp bồi dưỡng từng HS trong lớp, dối với
HS yếu GV cần:
+ Hướng dẫn bài tập một cách cận kẽ
+ Ra các bài tập cho HS yếu kém giải để cải thiện việc học tập của các em.
+ Cần phối hợp với gia đình và nhà trường cho gia đình và nhà trường
quan tâm hơn đến việc học hành của các em, cũng như kèm và nhắc nhở
làm bài tập, hướng dẫn và chỉ bảo phát hiện kịp thời những kiến thức mà
HS bị hỏng.
+ GV cần cho HS giỏi theo dõi hoặc kèm HS kém toán để các em có thể
kiểm tra lại mức độ kiến thức cũng như sự tiến bộ của HS, cần tạo đôi bạn
thân thiện cùng nhau học tâp để HS có sự tự tin trong việc học toán.
+ Lợi dụng 15 phút truy bài đầu giờ để kèm HS yếu, Gv chó bài tập lên
bảng gọi HS kém toán lên bảng làm bài, GV cần hướng dẫn tận tình nếu
hoàn thành thì sẽ phạt, hoặc cho làm bài tập tăng gấp đôi, làm nhiều lần
như vậy HS sẽ sợ mà phải nghe theo lời của GV mà hoàn thành bài.
+ Về cẩu thả: HS tiểu học là có tính ẩu làm rồi chẳng xem lại bài đôi lúc
làm sai do tính không cẩn thận khi làm bài tập. Nếu HS cứ như vậy hoài thì
GV nhắc nhở hoặc trừ điểm HS.
5. Việc GV phát hiện HS yếu kém hoặc không hiểu về những kiến thức nào
thì GV cần phải có phương pháp, hình thức sao cho việc dạy học đạt hiệu
quả như việc tính toán HS không biết cách đổi m
3
, dm
3
… thì Gv cần giải
thích cách đổi, trực tiếp hướng dẫn, chẳng hạn như giải toán có lời văn HS
không tìm ra cách giải thì GV phải hướng dẫn từ từ. Đầu tiên là cho HS
đọc đề va yêu cầu HS xác định đề là đề bài đã cho ta cái gì? yêu cầu tính
gì? Mà cái ta cần tính đã có chưa?, nếu chưa có thì ta đi tìm và tiến hành
tính, hướng dẫn từng bước cho HS hiểu chớ không thiên về giải để Hs tự
phát hiện và tìm cách lí luận cho bài giải của mình. Từ đó sẽ hình thành
thói quen tự tìm hiểu đề, xác định đề của HS và tự mình giải đề toán.
2.2.2. Thử nghiệm:
- GV đưa ra các dạng bài tập cho HS lớp Năm/2 làm ở mức độ từ dễ đến
khó, nhằm điều tra và kiểm tra kiến thức của các em trong việc học môn
toán, để bài thử nghiệm được đảm bảo khách quan, không gây ức chế về
mặt tâm lí cho HS, thì các bài tập phát cho các em trong lúc 15 phút truy
bài đầu giờ, hoặc lúc ra chơi 20 phút, và yêu cầu HS tự sức mình làm, cần
yêu cầu các em ghi tên vào phiếu.
- Bài tập dành cho HS gồm:
+ Câu 1: Kiểm tra sự ghi nhớ của HS ( về quy tắc).
+ Câu 2: Vận dụng kiến thức giải toán
+ Câu 3: Vận dụng lí thuyết và việc thực hiện tính toán