SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 1 / 1 4 -
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI
Đơn vị Phòng Giáo dục trung học
Mã số:
(Do HĐKH Sở GD&ĐT ghi)
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
GIẢI PHÁP
NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHUYÊN MÔN
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC
Người thực hiện: NGUYỄN QUỐC TUẤN
Lĩnh vực nghiên cứu:
- Quản lý giáo dục 
- Phương pháp dạy học bộ môn: 
- Lĩnh vực khác: 
Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in SKKN
 Mô hình  Đĩa CD (DVD)  Phim ảnh  Hiện vật khác
(các phim, ảnh, sản phẩm phần mềm)
Năm học: 2014 - 2015
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
––––––––––––––––––
I. THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
1. Họ và tên: NGUYỄN QUỐC TUẤN
2. Sinh ngày 10 tháng 10 năm 1961
3. Giới tính: Nam
4. Địa chỉ: Phòng Giáo dục trung học_ Sở GDĐT Đồng Nai.
5. Điện thoại: (CQ)/ (NR); ĐTDĐ: 0919 082 210
6. Fax: E-mail:
7. Chức vụ: Phó Trưởng phòng GDTrH _ Sở GDĐT

Để nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện ở bậc trung học thì một trong
những biện pháp tích cực có hiệu quả là xây dựng nề nếp sinh hoạt chuyên môn,
truyền tải các kinh nghiệm, giải pháp giảng dạy của giáo viên ở từng đơn vị để áp
dụng đại trà cho đội ngũ giáo viên trong toàn tỉnh. Làm thế nào để có thể phát huy
được những kinh nghiệm quý báu của đội ngũ thầy cô giáo về phương pháp dạy
các nội dung, bài khó; tính sáng tạo trong tổ chức hoạt động dạy học ở từng
trường học có số lượng giáo viên bộ môn, số lớp học hạn chế? Làm thế nào để
sáng kiến kinh nghiệm của giáo viên có thể được triển khai rộng rãi trong toàn
ngành?
Đó là những câu hỏi mà người quản lí chuyên môn cần tìm cách trả lời.
Với vai trò là thành viên phụ trách Hội đồng bộ môn Sở Giáo dục và Đào
tạo tỉnh Đồng Nai, từ năm 2003 tôi được sự phân công của Lãnh đạo đã cùng với
phòng GDTrH tham mưu với Lãnh đạo Sở GD&ĐT trong việc chỉ đạo, tổ chức
thực hiện hoạt động của HĐBM ở các trường trung học trên địa bàn tỉnh để làm cơ
sở cho việc nâng cao chất lượng dạy học ở cấp trung học. Tuy nhiên, hoạt động
của hội đồng bộ môn còn gặp nhiều khó khăn. Phải kể đến các lý do sau đây:
- Thứ nhất, HĐBM thành lập để thực hiện những vấn đề chuyên môn, nhiệm vụ
chủ yếu là tư vấn cho các đơn vị giáo dục thực hiện tốt công tác chuyên môn
nên chưa có quy chế rõ ràng.
- Thứ hai, các thành viên trong HĐBM làm kiêm nhiệm nhiều công tác nên việc
tập trung sinh hoạt tổ chuyên môn, để thẩm định, thống nhất đánh giá các
chuyên đề, các đề kiểm tra… gặp nhiều khó khăn. Thời gian dành cho hoạt
động của HĐBM còn hạn chế.
- Thứ ba, chế độ kinh phí chưa đáp ứng được với những thành quả lao động do
giáo viên đầu tư cho chuyên môn.
Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 3 / 1 4 -
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
- Thứ tư, đến năm 2010 Bộ GD&ĐT cũng chính thức thành lập tổ chức Hội
đồng bộ môn cấp Bộ với nhiệm vụ chính là "một tổ chức của Bộ GDĐT có

đánh giá của tổ trưởng và kế hoạch của tổ trưởng, rất ít khi đề cập đến những
vướng mắc về nội dung, chương trình, phương pháp hay công tác chủ nhiệm trong
quá trình giảng dạy của bản thân. Hầu hết các biên bản ghi lại nội dung họp tổ
chuyên môn là nhắc lại các yêu cầu của nhà trường đã được triển khai tại phiên
họp hội đồng hoặc là nhận xét, đánh giá tiết dạy thao giảng theo yêu cầu thi giáo
viên dạy giỏi cấp tổ/nhóm.
Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 4 / 1 4 -
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
- Sự chuẩn bị của từng giáo viên trước khi tham gia sinh hoạt hầu như
không có do tới buổi sinh hoạt mới biết nội dung sinh hoạt do tổ trưởng nêu ra nên
không có đầu tư suy nghĩ thấu đáo các nội dung cuộc họp; ý thức tham gia xây
dựng các nội dung sinh hoạt chuyên môn không cao.
- Thời gian sinh hoạt chuyên môn thường cuối các buổi họp hội đồng triển
khai công tác của nhà trường hoặc cuối buổi học nên đa số giáo viên có tâm lí
chung muốn sinh hoạt ngắn gọn để về nhà giải quyết chuyện gia đình nên ít chú
tâm vào việc đóng góp ý kiến.
- Nhiều trường do số lượng giáo viên bộ môn ít nên thường sinh hoạt ghép
các môn khác nhau, do đó tổ trưởng còn hạn chế về chuyên môn riêng từng môn.
- Nhiều môn học có giáo viên ít nên gặp nhiều khó khăn trong trao đổi học
tập chuyên môn lẫn nhau.
- Tổ trưởng chuyên môn được bố trí theo năm học dựa trên quyết định của
Hiệu trưởng, nên hầu hết không qua đào tạo nghiệp vụ quản lí tổ chuyên môn.
2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Đối tượng của sáng kiến kinh nghiệm là tìm ra, vận dụng một số biện pháp để
quản lý, chỉ đạo các đơn vị trường THPT, các phòng GDĐT tích cực thực hiện
công tác tổ chức, xây dựng kế hoạch hoạt động của Hội đồng bộ môn tại các đơn
vị nhằm duy trì, phát triển phong trào ngày càng rộng lớn và đi sâu vào chất lượng
giảng dạy, giúp người giáo viên có cơ hội thật sự tiến bộ về mọi mặt chuyên môn
nghiệp vụ. Đồng thời, giúp các đơn vị nâng cao chất lượng giảng dạy nói chung

Riêng cấp THCS, do có sự quản lí của phòng GD&ĐT, do đó Sở có chỉ đạo
các phòng GD&ĐT thành lập HĐBM cấp huyện để có thể triển khai chi tiết các
hoạt động của HĐBM cấp tỉnh.
b) Việc xây dựng kế hoạch hoạt động của HĐBM:
- Kế hoạch hoạt động được xây dựng theo nhiệm kì. Hằng năm đều có kế
hoạch cụ thể chi tiết phù hợp với nhiệm vụ năm học.
- Căn cứ trên Kế hoạch HĐBM cấp tỉnh các tổ bộ môn sẽ xây dựng Kế
hoạch của tổ bộ môn theo nhiệm kì và theo năm học.
c) Về nề nếp sinh hoạt:
- HĐBM sinh hoạt định kì 03 lần/năm học.
- Ngoài ra HĐBM có có thể họp theo yêu cầu của công việc như thẩm định
các chuyên đề bộ môn, đề thi…
d) Nhiệm vụ chính của HĐBM là:
- Tổ chức tư vấn về chuyên môn, đóng góp ý kiến, phát hiện đề xuất và kiến
nghị với Lãnh đạo Sở GDĐT về các vấn đề liên quan đến nội dung, kế hoạch và
phương pháp giảng dạy và giáo dục trung học.
- Tham vấn cho Ban giám đốc Sở về các hoạt động chuyên môn của từng bộ
môn, tình hình thực hiện thay sách, đổi mới phương pháp giảng dạy, đổi mới kiểm
tra đánh giá kết quả học tập của học sinh, sử dụng có hiệu quả các trang thiết bị và
dụng cụ thí nghiệm thực hành, ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy, . . .
- Các thành viên của HĐBM bậc học THCS tham vấn cho phòng Giáo dục
đào tạo và trường THPT về các hoạt động chuyên môn trong đơn vị.
- Tổ chức nghiên cứu và thực hiện các chuyên đề dạy học bộ môn. Các
thành viên của tổ bộ môn thường xuyên nghiên cứu các nội dung mới, nội dung
khó trong chương trình dạy học; đồng thời đề xuất cách dạy, cách giải quyết vấn đề
có hiệu quả nhất.
- Trong nhiệm kỳ, mỗi bộ môn của một bậc học tổ chức thực hiện ít nhất hai
(02) chuyên đề kèm theo tiết dạy minh họa.
- Tổ chức tập hợp các đề kiểm tra một tiết, đề thi học kỳ của các trường
THCS và THPT, sau đó tiến hành thẩm định từ đó có tư liệu để đánh giá thực trạng

Cấp THCS cơ sở có 12 tổ bộ môn(Văn, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh,
Sử, Địa, GDCD, Thể dục, Tin học, Thiết bị dạy học).
Cấp THPT có 13 tổ bộ môn(Văn, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh, Sử, Địa,
GDCD, Thể dục, Tin học, Thiết bị dạy học, QPAN).
+ Nhiệm kỳ 2009 – 20011: Hội đồng bộ môn cấp tỉnh được chia thành 2 cấp
THCS và THPT:
* Hội đồng bộ môn cấp THCS có 123 thành viên (theo quyết định 996/QĐ-
SGDĐT ngày 07/10/2009 của Giám đốc Sở GDĐT). Do thầy Nguyễn Thiệp phó
giám đốc Sở là chủ tịch HĐBM cấp tỉnh.
Cấp THCS cơ sở có 10 tổ bộ môn(Văn, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh,
Sử- Địa, GDCD, Thể dục, NGLL).
Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 7 / 1 4 -
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
* Hội đồng bộ môn cấp THPT có 92 thành viên (theo quyết định 995/QĐ-
SGDĐT ngày 07/10/2009 của Giám đốc Sở GDĐT). Do thầy Nguyễn Thiệp phó
giám đốc Sở là chủ tịch HĐBM cấp tỉnh.
Cấp THPT có 13 tổ bộ môn(Văn, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh, Sử, Địa,
GDCD, Thể dục, Tin học, GDNGLL, QPAN).
+ Nhiệm kỳ 2011 – 20013: Hội đồng bộ môn cấp tỉnh được chia thành 2 cấp
THCS và THPT.
* Hội đồng bộ môn cấp THCS có 151 thành viên (theo 844/QĐ-SGD&ĐT
ngày 07/10/2009 của Giám đốc Sở GDĐT). Do thầy Nguyễn Thiệp phó giám đốc
Sở là chủ tịch HĐBM cấp tỉnh.
Cấp THCS cơ sở có 13 tổ bộ môn(Văn, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh,
Sử, Địa, GDCD, Thể dục, Âm nhạc, Mỹ thuật, Công nghệ).
* Hội đồng bộ môn cấp THPT có 97 thành viên (theo quyết định 828/QĐ-
SGDĐT ngày 17/10/2011 của Giám đốc Sở GDĐT). Do thầy Nguyễn Thiệp phó
giám đốc Sở là chủ tịch HĐBM cấp tỉnh.
Cấp THPT có 13 tổ bộ môn(Văn, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh, Sử, Địa,

mới chương trình sách giáo khoa cấp THCS và THPT, trong chủ trương đổi mới
giáo dục phổ thông của Đảng và Nhà nước, là lực lượng nòng cốt trong việc bồi
dưỡng, tập huấn thay sách, đổi mới phương pháp giảng dạy, kiểm tra đánh giá…
+ Các thành viên của HĐBM là lực lượng nòng cốt của phong trào chuyên môn
ở các đơn vị cơ sở. Tham gia trực tiếp mở các chuyên đề nâng cao chất lượng
giảng dạy ở cấp trường, cấp Sở; các chuyên đề đổi mới phương pháp giảng dạy,
kiểm tra đánh giá, thực hành thí nghiệm, ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng
dạy.
+ Trực tiếp làm đồ dùng dạy học, kiểm tra, tư vấn về công tác chuyên môn
trong nhà trường. Tham gia dự giờ rút kinh nghiệm, theo dõi tình hình giảng dạy
và học bộ môn trong đơn vị.
+ HĐBM đã tổ chức xây dựng ngân hàng đề kiểm tra một tiết, kiểm tra học kỳ,
giúp cho đội ngũ giáo viên có tài liệu tham khảo, nâng cao chất lượng trong công
tác kiểm tra đánh giá chất lượng giảng dạy và học tập.
+ Tham gia ra đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh; tuyển chọn, bồi dưỡng học sinh giỏi
các cấp.
+ Tham gia Ban chấm thi tuyển chọn giáo viên cho trường trung học khi có nhu
cầu tuyển giáo viên.
+ Các thành viên của HĐBM đã tích cực tham gia Hội đồng giám khảo kỳ hội
giảng các cấp. Trọng nhiệm kỳ vừa qua, hầu hết các thành viên HĐBM tham gia
làm giám khảo các kỳ hội giảng cấp tỉnh (bậc THCS và THPT) đều thể hiện tinh
thần trách nhiệm cao, năng lực chuyên môn vững vàng trong việc đánh giá tiết dạy,
sáng kiến kinh nghiệm của giáo viên tham gia hội giảng cấp tỉnh.
* Nhiệm kì 2003 – 2005:
- HĐBM đã tổ chức 3 lần hội nghị theo đúng quy định, tất cả các bộ môn
Tóan, Lý, Hóa, Sinh, Văn, Sử , Địa, Anh văn, GDCD, Thể dục, Tin học…
- Các thành viên thuộc HĐBM qua dự giờ, thanh kiểm tra đã nắm được tình
hình thay sách các lớp 6,7,8 bậc THCS, và lớp 10,11 chương trình thí điểm phân
ban THPT trong chủ trương đổi mới giáo dục phổ thông của Đảng và Nhà nước, là
lực lượng lòng cốt trong việc thay sách, đổi mới phương pháp giảng dạy…

- Các tổ HĐBM thực hiện tốt các chuyên đề gồm các môn Toán; Lý; Hóa;
Anh văn; Lịch Sử, Ngữ văn.
- Các đơn vị đã đóng góp tích cực vào việc tổ chức, phục vụ cho các chuyên
đề: Trường THPT Ngô Quyền ; THPT Nguyễn Trãi; THPT Trấn Biên, THPT
Lương Thế Vinh; THPT Lê Hồng Phong, THPT Kiện Tân, THPT Long Khánh,
THCS Hùng Vương – Biên Hòa, THCS Võ Trường Toản – Vĩnh Cửu, …
- Hội đồng bộ môn đã giúp Sở tổ chức thành công Hội giảng giáo viên giỏi
cấp tỉnh năm học 2007-2008 và 2008-2009. Các thành viên của HĐBM là thành
viên Hội đồng giám khảo, tham gia làm giám khảo các kỳ hội giảng cấp tỉnh, đều
thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, năng lực chuyên môn vững vàng trong việc
đánh giá tiết dạy, sáng kiến kinh nghiệm của giáo viên tham gia hội giảng cấp tỉnh.
- Thành viên hội đồng bộ môn là báo cáo viên trong công tác bồi dưỡng giáo
viên thực hiện đổi mới chương trình sách giáo khoa.
* Nhiệm kì 2009 - 2011.
+ Các tổ bộ môn đã tổ chức nghiên cứu, báo cáo 36 chuyên đề và 17 tiết dạy
minh họa, thuộc các bộ môn Toán, Vật Lý, Ngữ văn, Lịch Sử, Địa lí, Giáo dục
công dân với hơn 2535 lượt giáo viên tham dự.
Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 1 0 / 1 4 -
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
Các chuyên đề đã được các tổ bộ môn đầu tư công phu, đạt chất lượng tốt và
được các giáo viên tham dự đánh giá cao. Các chuyên đề đi sâu vào những vấn đề
cần tập trung giải quyết của bộ môn, các vấn đề khó đối với giáo viên trong giảng
dạy, cũng như ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy, trong kiểm tra đánh
giá, thực hành thí nghiệm, … Nhiều chuyên đề thực hiện mang tính chất hội thảo,
rút ra kết luận, hoặc vấn đề mở để các giáo viên cùng tiếp tục nghiên cứu, thảo
luận.
+ Các tổ HĐBM thực hiện tốt các chuyên đề gồm các môn Toán; Lý; Hóa; Anh
văn; Lịch Sử, Ngữ văn.
+ Các đơn vị đã đóng góp tích cực vào việc tổ chức, phục vụ cho các chuyên đề

học.
Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 1 1 / 1 4 -
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
III. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
- Để thực hiện một chủ trương nào đó nói chung, người quản lí bao giờ cũng
phải tạo điều kiện thuận lợi cho người thực hiện ý đồ mà mình muốn đạt tới. Trong
trường hợp cụ thể này là xây dựng tổ chức HĐBM của Sở Giáo dục và Đào tạo
phải có những văn bản hướng dẫn cụ thể giúp các đơn vị có cơ sở pháp lý xây
dựng kế hoạch; Sở phải nghiên cứu đặc điểm tình hình ở các cơ sở để có sự giúp
đỡ kịp thời như tạo điều kiện giúp cho giáo viên vừa có thể hoàn thành nhiệm vụ
với khối lượng công việc của một giáo viên bình thường, vừa phải thêm nhiệm vụ
nghiên cứu truyền tải kinh nghiệm của bản thân để các đồng nghiệp có thể trao đổi
học hỏi lẫn nhau; hướng dẫn cơ cở tranh thủ mọi nguồn lực có thể huy động được
để động viên giáo viên tham gia các hoạt động chuyên môn.
- Tạo môi trường thi đua lành mạnh làm động lực cho các giáo viên cùng phấn
đấu thông qua các phong trào hội giảng, tổ chức các cuộc thi…
- Tranh thủ các mối quan hệ để tìm nguồn hỗ trợ kinh phí xây dựng phong trào;
động viên kịp thời các tập thể, cá nhân có công, có thành tích trong các hoạt động
chuyên môn của ngành.
IV. KIẾN NGHỊ
- HĐBM thành lập để thực hiện những vấn đề chuyên môn, nhiệm vụ chủ yếu
là tư vấn cho các đơn vị giáo dục thực hiện tốt công tác chuyên môn nên chưa có
quy chế rõ ràng. Do vậy, cần xây dựng quy chế hoạt động cho Hội đồng bộ môn.
- Các thành viên trong HĐBM làm kiêm nhiệm nhiều công tác nên việc tập
trung sinh hoạt tổ chuyên môn, để thẩm định, thống nhất đánh giá các chuyên đề,
các đề kiểm tra… gặp nhiều khó khăn. Thời gian dành cho hoạt động của HĐBM
còn hạn chế. Do vậy, cần tạo điều kiện nhiều hơn nữa về thời gian và giảm đầu
việc cho thành viên HĐBM cấp tỉnh.
- Có chế độ kinh phí hỗ trợ các thành viên HĐBM cấp tỉnh nhằm đáp ứng

Nguyễn Quốc Tuấn - Sở Giáo dục và Đ ào tạo Đ ồng Nai - 2 0 1 5
- 1 3 / 1 4 -
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM - 2015
SỞ GD&ĐT ĐỒNG NAI
Phòng Giáo dục trung học.
–––––––––––

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
––––––––––––––––––––––––
Đồng Nai, ngày 27 tháng 5 năm 2015
PHIẾU NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Năm học: 2014 - 2015
–––––––––––––––––
Tên sáng kiến kinh nghiệm: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG
CHUYÊN MÔN Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC
Họ và tên tác giả: Nguyễn Quốc Tuấn. Chức vụ: Phó Trưởng phòng GDTrH.
Đơn vị: Phòng Giáo dục trung học, Sở Giáo dục và Đào tạo.
Lĩnh vực: (Đánh dấu X vào các ô tương ứng, ghi rõ tên bộ môn hoặc lĩnh vực khác)
- Quản lý giáo dục  - Phương pháp dạy học bộ môn: 
- Phương pháp giáo dục  - Lĩnh vực khác: 
Sáng kiến kinh nghiệm đã được triển khai áp dụng: Tại đơn vị  Trong Ngành 
1. Tính mới (Đánh dấu X vào 1 trong 3 ô dưới đây)
- Đề ra giải pháp thay thế hoàn toàn mới, bảo đảm tính khoa học, đúng đắn 
- Đề ra giải pháp thay thế một phần giải pháp đã có, bảo đảm tính khoa học, đúng đắn 
- Giải pháp mới gần đây đã áp dụng ở đơn vị khác nhưng chưa từng áp dụng ở đơn vị mình,
nay tác giả tổ chức thực hiện và có hiệu quả cho đơn vị 
2. Hiệu quả (Đánh dấu X vào 1 trong 5 ô dưới đây)
- Giải pháp thay thế hoàn toàn mới, đã được thực hiện trong toàn ngành có hiệu quả cao 
- Giải pháp thay thế một phần giải pháp đã có, đã được thực hiện trong toàn ngành có hiệu