Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
LỜI MỞ ĐẦU
Xu thế hội nhập kinh tế quốc tế, quan hệ thương mại và giao lưu quốc tế ngày
càng phát triển, đang đặt ra những đòi hỏi và thách thức mới đối với toàn bộ nền
kinh tế nói chung và các Ngân hàng Thương mại Việt Nam nói riêng trong việc
nâng cao năng lực cạnh tranh của mình. Việc tận dụng tối đa các cơ hội, hạn chế
rủi ro, vượt qua những thách thức chính là chìa khoá đem lại sự thành công cho
ngành Ngân hàng nói chung và cho các ngành Ngân hàng Thương mại nói riêng.
Cùng với sự vận động của nền kinh tế, Ngân hàng như một mắt xích quan
trọng thúc đẩy nền kinh tế phát triển. Ngân hàng không chỉ có nhiệm vụ tham gia
bình ổn thị trường tiền tệ, kiềm chế, đẩy lùi lạm phát phát triển thị trường ngoại
hối, tạo công ăn việc làm cho người lao động… và quan trọng hơn Ngân hàng là
kênh dẫn vốn cho sự phát triển của nền kinh tế. Việc đáp ứng các nhu cầu vốn cho
nền kinh tế nói chung và doanh nghiệp nói riêng vừa là trách nhiệm, vừa là cơ hội
kinh doanh của Ngân hàng Thương mại. Xuất phát từ những nhu cầu trên đã đặt ra
thách thức lớn đối với các Ngân hàng Thương mại “làm thế nào có thể đa dạng hoá
các dịch vụ cho vay, nâng cao hiệu qủa cho vay nhưng vẫn giữ được phương chân
phát triển an toàn, hiệu quả và hội nhập”. Đây chính là câu hỏi đang đặt ra trong
hoạt động cho vay của các Ngân hàng Thương mại nói chung và Ngân hàng Công
thương Bắc Nghệ An nói riêng.
Trong thời gian thực tập tại Ngân hàng Công thương Bắc Nghệ An - Trực
thuộc Ngân hàng Công thương Việt Nam, trên cơ sở đã tích luỹ tại trường học và
qua nghiên cứu tài liệu kết hợp với sự chỉ bảo tận tình của các cán bộ tín dụng giúp
em có những kinh nghiệm thực tế về lĩnh vực này, nên em đã chọn đề tài: “Các
giải pháp nâng cao hiệu quả cho vay tại Ngân hàng Công thương Bắc Nghệ An”.
Trên cơ sở phân tích lý luận và thực tiễn hoạt động cho vay cũng như các mặt
ưu nhược điểm của Ngân hàng Công thương Bắc Nghệ An, đề tài của em đưa ra
các giải pháp nâng cao hiệu quả cho vay và phát triển các hoạt động này. Nội dung
đề tài này gồm 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề chung về tín dụng và hiệu quả đầu tư tín dụng.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368

gian nhất định hoàn trả lại với một lượng giá trị lớn hơn.
Tín dụng là một giao dịch về tài sản (tiền hay hàng hoá) giữa bên cho vay và
bên đi vay chuyển giao tài sản cho bên đi vay sử dụng trong một thời gian nhất
định, theo thoả thuận bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả vô điện kiện vốn gốc và
lãi cho bên cho vay khi đến hạn thanh toán.
=> Tóm lại, bản chất của tín dụng là quan hệ vay mượn có hoàn trả cả vốn và
lãi sau một thời gian nhất định, là quan hệ chuyển nhượng tạm thời quyền sử dụng
vốn, là quan hệ bình đẳng và hai bên cùng có lợi. Từ đó ta có thể đưa ra khái niệm
đầy đủ về tín dụng. Tín dụng là quan hệ sử dụng vốn lẫn nhau giữa người cho vay
và người đi vay dựa trên nguyên tắc hoàn trả.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
1.2. CÁC HÌNH THỨC CHOVAY
Cho vay là hoạt động kinh doanh chủ yếu và quan trọng nhất của NHTM.
Trong nền kinh tế thị trường, hoạt động cho vay ngày càng đa dạng và phong phú
với nhiều hình thức khác nhau. Việc phân loại cho vay hợp lý, khoa học các hình
thức này phụ thuộc vào sự đặc điểm kinh tế, sự vận động và cách quản lý. Từ đó sẽ
tạo ra tiền đề để thiết lập các quy trình cho vay thích hợp và nâng cao hiệu quả
quản trị rủi ro tín dụng.
Để phân chia các loại cho vay, người ta có thể căn cứ vào nhiều tiêu thức
khác nhau. Trong phạm vi bài viết này chỉ xin đề cập đến hướng cơ bản trong hoạt
động cho vay của NHTM đối với khách hàng gồm cho vay ngắn hạn, trung và dài
hạn.
* Cho vay ngắn hạn là các khoản cho vay có thời hạn, dưới 12 tháng. Nó là
loại cho vay phổ biến của NHTM nhằm bổ sung vốn lưu động cho khách hàng như:
vốn cho sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, phục vụ đời sống…
Trong hình thức cho vay ngắn hạn có thể được phân ra nhiều loại theo nhiều
tiêu thức khác nhau:
- Căn cứ vào mục đích sử dụng tiền vay, cho vay ngắn hạn bao gồm: cho vay
kinh doanh và cho vay tiêu dùng.
+ Cho vay kinh doanh: Đây là một loại hình khá phổ biến trong hoạt động cho

• Cho vay theo hạ mức thấu chi: là một hình thức cho vay ứng trước đặc biệt
bằng cách 4 tiền vay được rút trực tiếp từ tài khoản tiền gửi nhằm tăng thêm ngân
quỹ cho khách hàng. Đây là nghiệp vụ mà Ngân hàng thoả thuận bằng văn bản
chấp thuận cho khách hàng chi vượt số dư có tiền tài khoản vãng lai, tới một hạn
mức nhất định trong thời hạn quy định.
• Cho vay theo hạn mức tín dụng dự phòng: Là hình thức cho vay mà theo đó
Ngân hàng và khách hàng ký với nhau một thoả thuận về hạn mức tín dụng và
khách hàng phải trả cho Ngân hàng một tỷ lệ phí nhất định để có được hạn mức tín
dụng đó.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
• Cho vay thông qua nghiệp vụ phát hành và sử dụng thẻ tín dụng: Là hình
thức mà Ngân hàng chấp thuận cho khách hàng được sử dụng số vốn vay trong
phạm vi hạn mức tín dụng của thẻ để thanh toán tiền mua hàng hoá, dịch vụ và rút
tiền mặt tại máy rút tiền tự động hoặc điểm ứng tiền mặt là đại lý của các tổ chức
tín dụng.
• Cho vay kinh doanh chứng khoán: Là hình thức cho vay khi mà khách hàng
có ý định mua bán chứng khoán nhưng không đủ tiền, Ngân hàng có thể cho khách
hàng vay tiền, cũng có thể cho vay chứng khoán theo những điều kiện quy định.
- Căn cứ vào loại tiền vay, cho vay ngắn hạn bao gồm: Cho vay có đảm bảo
bằng tài sản và cho vay không đảm bảo bằng tài sản bảo đảm.
///////////////////////////////////////////////////////////
(lấy ở chuyên đề thực tập tốt nghiệp)
- Căn cứ vào tính chất của việc cấp vốn, cho vay ngắn hạn bao gồm cho vay
vốn bổ sung và cho vay trên tài sản.
+ Cho vay bổ sung vốn: Là việc cho vay mang tính chất cấp thêm vốn cho
khách hàng như: bổ sung vốn lưu động.
+ cho vay trên tài sản: là việc Ngân hàng cho vay dựa trên một loại tài sản của
khách hàng, việc cho vay làm thay đổi hình thái vốn của khách hàng sang tiền như:
chiết khấu, bao thanh toán.
- Căn cứ vào đối tượng sử dụng vốn vay, cho vay ngắn hạn bao gồm: Cho vay

+ Cho vay trung hạn: là loại cho vay có thời hạn từ 1 đến 5 năm, chủ yếu
được sử dụng để đầu tư mua sắm tài sản cố định, cải tiến hoặc đổi mới thiết bị,
công nghệ, mở rộng sản xuất kinh doanh, xây dựng các dự án mới có quy mô nhỏ
và thời gian thu hồi vốn nhanh.
+ Cho vay dài hạn: Là loại cho vay có thời hạn từ 5 năm trở lên, chủ yếu để
đáp ứng nhu cầu vốn dài hạn phục vụ cho xây dựng các công trình như nhà ở, nhà
máy, xí nghiệp hoặc mua sắm các dây chuyền sản xuất lớn có thời gian thu hồi vốn
lớn.
- Căn cứ vào mục đích vay vốn: Dựa vào tiêu thức này cho vay chia thành các
loại sau:
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
+ Cho vay tiêu dùng: Là loại cho vay để đáp ứng các nhu cầu tiêu dùng, chủ
yếu là nhu cầu mua sắm các vật dụng đắt tiền. Ngày nay, NHTM còn thực hiện các
khoản cho vay trung dài hạn để trang trải các chi phí thông thường của đời sống
thông qua phát hành thẻ tín dụng.
+ Cho vay tài trợ tài sản lưu động và tài sản cố định: Loại cho vay này chủ
yếu áp dụng đối với các doanh nghiệp có nhu cầu vốn để hình thành tài sản đáp
ứng nhu cầu sản xuất kinh doanh.
- Căn cứ vào mức độ tín nhiệm đối với khách hàng: Căn cứ tiêu thức này có
thể chia làm 2 loại:
+ Cho vay không có tài sản bảo đảm: Là loại cho vay không có tài sản thế
chấp, cầm cố hoặc sự bảo lãnh của người thứ ba mà việc cho vay chỉ dựa vào uy
tín của bản thân khách hàng. Đối với khách hàng truyền thống, có khả năng tài
chính mạnh, luôn trả nợ đúng hạn thì Ngân hàng có thể cho vay dựa vào uy tín của
khách hàng mà không cần đảm bảo bằng nguồn thu nợ thứ hai.
+ Cho vay có bảo đảm: Là loại cho vay mà Ngân hàng yêu cầu khách hàng
phải có tài sản đảm bảo cho khoản vay hoặc có người thứ ba đứng ra bảo lãnh cho
khoản vay. Điều này cho phép Ngân hàng giảm thiểu rủi ro khi mà người vay
không có khả năng trả nợ thì Ngân hàng vẫn còn có nguồn thu nợ thứ hai.
- Căn cứ vào lĩnh vực hoạt động của đối tượng xin vay: Căn cứ theo tiêu thức

Có thể nói hoạt dộng của Ngân hàng thương mại tuy đa dạng nhưng chủ yếu
vẫn là hoạt động cho vay và huy động vốn. Trong đó hoạt động chính là nghiệp vụ
sinh lời chiếm 70% tổng thu nhập của NHTM cho nên việc nâng cao hiệu quả cho
vay là vấn đề quan trọng và cấp thiết đối với bất kỳ mọi NHTM nào để đảm bảo sự
tồn tại và phát triển của mình. Vậy hiệu quả cho vay là gì? Các tiêu chí đánh giá
hiệu quả cho vay và nó có ý nghĩa như thế nào đối với hoạt động NHTM.
1.3.2. Định nghĩa
Mối quan hệ giữa kết quả đạt được và chi phí bỏ ra được gọi là hiệu quả. Như
vậy, hiệu quả có phạm vi rất rộng và được xem xét dưới nhiều góc độ khác nhau.
Hiệu quả cho vay có thể hiểu là sự đáp ứng nhu cầu vay vốn của khách hàng
phù hợp với sự phát triển kinh tế xã hội, đảm bảo sự tồn tại và phát triển của Ngân
hàng hiệu quả cho vay bao gồm cả về mặt định hướng và định tính.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
1.3.2. Các tiêu chí đánh giá hiệu quả cho vay
- Doanh số cho vay: Tổng doanh số cho vay phản ánh hiệu quả hoạt động tín
dụng của Ngân hàng. Một Ngân hàng có doanh số cho vay lớn chứng tỏ Ngân hàng
có uy tín, có mối quan hệ nhiều với khách hàng hoặc có quan hệ tốt với những
khách hàng lớn, số thu nợ lớn. Nếu Ngân hàng có doanh số cho vay lớn nhưng
doanh số thu nợ thấp chứng tỏ sự quá hạn của Ngân hàng cao, chất lượng tín dụng
thấp.
- Tổng dư nợ: Tổng dư nợ phản ánh doanh số cho vay của Ngân hàng trong
một thời điểm nhất định thường là cuối của một năm. Chỉ tiêu này thường được
phân chia theo dư nợ ngắn hạn, trung học, dài hạn hoặc chia theo thành phần kinh
tế. Tổng dư nợ thấp phản ánh hiệu quả tín dụng thấp, nó chỉ ra khả năng mở rộng
hoạt động cho vay của Ngân hàng thấp, công tác tiếp thị khách hàng không hiệu
quả… Tuy vậy khi tổng dư nợ cao chưa chắc đã phản ánh hiệu quả tín dụng cao.
Vì vậy chỉ tiêu này không phải là quan trọng nhất mà chỉ tiêu thường được dùng để
tính là chỉ tiêu tổng dư nợ trên tổng nguồn vốn huy động.
Tổng dư nợ trên
tổng nguồn vốn

của Ngân hàng, chiếm khoảng 80% tổng thu nhập của Ngân hàng.
Một số chỉ tiêu để đánh giá khả năng sinh lợi Ngân hàng khi cho khách hàng
vay.
+ Chỉ tiêu thu nhập sau thuế từ hoạt động cho vay Ngân hàng trung dài hạn
trên vốn chủ sở hữu.
a =
Thu nhập sau thuế từ hoạt động cho
vay Ngân hàng trung dài hạn
*
100
Tổng nguồn huy động
+ Chỉ tiêu thu nhập sau thuế từ hoạt động cho vay ngắn hạn, trung dài hạn
trên tổng tài sản (b)
b =
Thu nhập sau thuế từ hoạt động cho
vay ngắn hạn, trung dài hạn
*
100%
Tổng tài sản
+ Các chỉ tiêu như: tổng lợi nhuận thu được từ hoạt động cho vay trên tổng tài
sản có, tổng lợi nhuận thu được từ hoạt động cho vay trên vốn tự có của Ngân hàng
để đo lường khả năng sinh lời của Ngân hàng và hiệu quả cho vay đối với khách
hàng, doanh nghiệp…
1.3.3. Ý nghĩa của việc nâng cao hiệu quả cho vay
- Công tác nâng cao hiệu quả cho vay có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với
các Ngân hàng nói riêng và có ảnh hưởng sâu sắc tới nền kinh tế nói chung.
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
- Nâng cao hiệu quả cho vay góp phần giảm thiểu rủi ro tín dụng trong hoạt
động Ngân hàng, rủi ro hối đoái, rủi ro thanh khoản, rủi ro thị trường, rủi ro
/////////////////, rủi ro hoạt động.

tệ, tín dụng và dịch vụ Ngân hàng theo chính sách, pháp luật nhà nước. Cho đến
nay NHCT Bắc Nghệ An đã nhanh chóng bắt kịp với những biến động của thị
trường thực hiện đúng chức năng của một NHTM.
Lĩnh vực đầu tư chủ yếu của NHCT Bắc Nghệ An là các doanh nghiệp ngoài
quốc doanh, doanh nghiệp công thương trên địa bàn huyện và một số thị trấn gần
huyện. Các doanh nghiệp không nhiều nhưng đều là doanh nghiệp có quan hệ lâu
năm với Ngân hàng như: Công ty Xi măng Hoàng Mai, Công ty Cổ phần Thương
mại Bắc Nghệ An, xí nghiệp muối Vĩnh Ngọc, Chi nhánh điện Quỳnh Lưu…Ngoài
ra khách hàng còn là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, các công ty TNHH, các công ty
tư nhân ….đã từng bước vươn lên chiếm lĩnh thị trường.
Cùng với sự hội nhập của nền kinh tế thị trường NHCT Bắc Nghệ An có
những bước chuyển mình nhanh chóng. Từ NHCT cấp 2 trực thuộc của NHCT tỉnh
Nghệ An, NHCT Bắc Nghệ An đã được chuyển sang NHCT cấp 1 theo số 195/QĐ
– HĐQT – NHCT ngày 1/8/2006. Đó là bước ngoặt đánh dấu những thành công
tiếp theo của NHCT Bắc Nghệ An trong việc thực hiện chính trị, kinh doanh ổn
định và lâu dài. Bên cạnh những thuận lợi cũng không ít những khó khăn, nhất là
trong cơ chế thị trường hiện nay đã bộc lộ các yếu kém trong quản lý kinh doanh,
những khó khăn về tài chính của các doanh nghiệp, sự thiếu đồng bộ của cơ chế tín
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
dụng và luật đầu tư, sự cạnh tranh diễn ra ngày càng khốc liệt giữa các Ngân hàng
với nhau, môi trường pháp lý, những vụ lừa đảo làm ăn thua lỗ đã ảnh hưởng
không ít đến tâm lý của cán bộ làm công tác tín dụng. Mặt khác Ngân hàng đóng
trên địa bàn kinh tế còn kém phát triển, chủ yếu là nông nghiệp, nông thôn, buôn
bán nhỏ, trình độ hiểu biết dân cư còn hạn chế nên hoạt động kinh doanh của Chi
nhánh gặp nhiều khó khăn trong việc triển khai các nghiệp vụ và phát triển quy mô
hoạt động giao dịch.
2.1.2. Nhân sự và cơ cấu tổ chức
Hiện nay, NHCT Bắc Nghệ An có tổng số cán bộ là 60 người, trong đó số cán
bộ Đại học, Cao đẳng chiếm 66,7%, một số cán bộ đang theo học tại chức còn lại
là trung cấp và sơ cấp. Công tác quản trị điều hành được sự đoàn kết nhất trí trong