S
Ở GIÁO DỤC V
À ĐÀO T
ẠO

TỈNH PHÚ YÊN
ĐỀ THI TUYỂN SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
NĂM HỌC 2008-2009
Môn thi : NGỮ VĂN
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian phát đề)

CÂU 1: (3 điểm)
Đọc kĩ phần trích sau đây và thực hiện các yêu cầu a, b được nêu bên dưới:
“Lần đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và có lẽ cả thế giới, có một vị Chủ tịch nước
lấy chiếc nhà sàn nhỏ bằng gỗ bên cạnh chiếc ao làm “cung điện” của mình. Quả như một
câu chuyên thần thoại, như câu chuyện về một vị tiên, một con người siêu phàm nào đó
trong cổ tích. Chiếc nhà sàn đó cũng chỉ vẻn vẹn có vài phòng tiếp khách, họp Bộ Chính
trị, làm việc và ngủ, với những đồ đạc rất mộc mạc đơn sơ. Và chủ nhân chiếc nhà sàn này
cũng trang phục hết sức giản dị, với bộ quần áo bà ba nâu, chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp
thô sơ như của các chiến sĩ Trường Sơn đã được một tác giả phương Tây ca ngợi như một
vật thần kì. Hằng ngày, việc ăn uống của Người cũng rất đạm bạc, với những món ăn dân
tộc không chút cầu kì, như cá kho, rau luộc, dưa ghém, cà muối, cháo hoa.
Và Người sống ở đó, một mình, với một tư trang ít ỏi, một chiếc va li con với vài bộ
áo quần, vài vật kỉ niệm của cuộc đời dài. Tôi dám chắc không có một vị lãnh tụ, một vị
tổng thống hay một vị vua hiền nào ngày trước lại sống đến mức giản dị và tiết chế như
vậy. Bất giác ta nghĩ đến các vị hiền triết ngày xưa như Nguyễn Trãi ở Côn Sơn hay
Nguyễn Bỉnh Khiêm sống ở quê nhà với những thú quê thuần đức:
Thu ăn măng trúc, đông ăn giá

Môn thi : NGỮ VĂN

I/ CÂU 1
1/ Yêu cầu cần đạt
a/ Phần được trích trên gồm có 3 đoạn văn. Các đoạn văn liên kết với nhau:
-Về nội dung:
* Các đoạn văn trên đều phục vụ cho chủ đề chung của văn bản đó là nét đẹp trong
lối sống giản dị mà thanh cao của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
* Các đoạn văn được sắp xếp theo một trình tự hợp lí: Đoạn 1 đưa ra những dẫn
chứng cụ thể cho lối sống giản dị mà thanh cao của Chủ tịch Hồ Chí Minh: cách chọn nơi
làm việc; sự giản dị trong trang phục; sự giản dị, đạm bạc trong ăn uống. . Đoạn 2 và 3
khẳng định nét đẹp, nét văn hóa của cách sống ấy (đoạn 2 khẳng định sự giản dị, đạm bạc
trong cách sống ấy của Người không phải là lối sống khắc khổ của những người tự vui
trong cảnh nghèo khó mà là cách sống của những nhà hiền triết. Đoạn 3 tiếp tục khẳng định
lối sống của Người cũng không phải là cách tự thần thánh hóa , tự làm cho khác đời, hơn
người mà là một lối sống có văn hóa đã trở thành một quan niệm thẩm mĩ: cái đẹp là sự
giản dị, tự nhiên)
-Về hình thức:
*Các đoạn đứng sau liên kết với đoạn trước bằng cách lặp từ ngữ hoặc sử dụng từ
ngữ có tác dụng thay thế những từ ngữ đã có ở câu trước (đoạn 2 lặp lại từ Người (chỉ Bác
Hồ) và thế đại từ đó (chỉ chiếc nhà sàn của Bác Hồ) để liên kết với đoạn 1; đoạn 3 thế từ
Bác Hồ để liên kết với đoạn 2)
b/ Các biện pháp nghệ thuật đã được tác giả sử dụng thành công để làm nổi bật vẻ
đẹp phong cách Hồ Chí Minh trong phần trích nói trên:
-Nghệ thuật đối lập (vĩ nhân mà hết sức giản dị gần gũi)
-Kết hợp giữa kể và bình luận
-Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu
-Đan xen thơ Nguyễn Bỉnh Khiêm, cách dùng từ Hán Việt gợi cho người đọc thấy
sự gần gũi giữa Hồ Chí Minh với các bậc hiền triết của dân tộc.
Mỗi biện pháp nghệ thuật phải được làm rõ qua việc chọn và phân tích các dẫn

thực. Ở đây, hình ảnh những chiếc xe không kính là một hình ảnh thực, thực đến trần trụi.
Cái nguyên nhân của nó cũng rất thực: Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi . Giọng thơ thản
nhiên rất lạ. Rồi người đọc bỗng nhận ra chất thơ rất đẹp từ hình ảnh ấy: bom đạn khốc liệt
của chiến tranh có thể làm cho những chiếc xe mang đầy thương tích nhưng những chiếc
xe như vậy vẫn ngang tàng băng ra chiến trường. Chính chất thơ ấy đã làm cho những
chiếc xe không kính trở thành hình ảnh thơ độc đáo.
Ở 2 câu thơ sau, hình ảnh người lính hiện ra với tư thế ung dung mà hiên ngang. Xe
không kính, đó là sự thiếu thốn phương tiện. Nhưng thật bất ngời, người lính lại biến thiếu
thốn đó thành một sự hưởng thụ, một cách tiếp xúc trực tiếp với không gian bên ngoài:
Ung dung buồng lái ta ngồi
Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng
Những chữ nhìn lặp đi lặp lại như một niềm sảng khoái bất tận. Không có kính càng dễ
nhìn đất, nhìn trời, với tư thế nhìn thẳng thật hiên ngang.
c/ Diễn đạt tốt, không mắc lỗi
2/ Biểu điểm
a/ Chép đúng, đầy đủ khổ thơ: 1 điểm
-Có sai 1 từ: 0,75 điểm
-Có sai đến 2 từ: 0,5 điểm
-Có sai đến 3 từ: 0, 25 điểm
-Có sai quá 3 từ: 0 điểm
b/ Hiểu ý nghĩa của nhan đề và thể hiện được cảm nhận của mình: 1 điểm.
Thể hiện được cảm nhận của mình về đoạn thơ đầu qua việc phân tích tốt các chi tiết
thơ tiêu biểu: 1 điểm
Nếu hiểu ý nghĩa đoạn thơ nhưng phân tích còn sơ sài thì có thể cho từ 0,25 đến
0,75 điểm.
Lưu ý: cần phát huy những bài có cách diễn đạt và tư duy sáng tạo nhưng có sức
thuyết phục người đọc.
III/ CÂU 3
1/ Yêu cầu chung
-Nắm chắc kỹ năng nghị luận xã hội. Ở đây là nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo