Quản lý hoạt động dạy học ở các trường THPT thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục - Pdf 29

M U
1. Lý do chọn đề tài
Đất nớc ta đang bớc vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa- hiện đại
hóa và hội nhập quốc tế với mục tiêu đến 2020 Việt Nam cơ bản trở thành nớc
công nghiệp theo hớng hiện đại. Giáo dục - đào tạo giữ vai trò đặc biệt quan
trọng: Giáo dục đóng vai trò chủ yếu trong việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân
lực, bồi dỡng nhân tài, nâng cao ý thức dân tộc, tinh thần trách nhiệm với bản
thân và cộng đồng, đặt nền tảng cho sự đổi mới và phát triển khoa học công
nghệ của đất nớc đồng thời có tác dụng mạnh mẽ đến tiến trình phát triển
quốc gia. Giáo dục phải đi trớc một bớc, giáo dục là quốc sách hàng đầu, đầu
t cho giáo dục là đầu t cho phát triển, tạo nên sự phát triển nhanh và phát triển
bền vững cho mỗi quốc gia. Do vậy bất cứ nớc nào dù lớn hay nhỏ, dù giàu
hay nghèo, dù phát triển hay đang phát triển, bao giờ cũng phải quan tâm đến
giáo dục, mà trong đó trớc hết là phải quản lý ( QL) giáo dục. QL giáo dục là
khâu then chốt đảm bảo sự thắng lợi của mọi hoạt động giáo dục. Đại hội
Đảng toàn quốc lần thứ X, chỉ rõ yêu cầu cấp bách cũng nh lâu dài là: Nâng
cao chất lợng giáo dục toàn diện; đổi mới cơ cấu tổ chức, cơ chế quản lý, nội
dung, phơng pháp dạy và học; thực hiện chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa,
chấn hng nền giáo dục Việt Nam
Trong bối cảnh đó, giáo dục phải đợc đổi mới mạnh mẽ, phải không
ngừng nâng cao chất lợng đào tạo ở các cấp học, trong đó có bậc trung học
phổ thông. Việc nâng cao chất lợng giáo dục trong nhà trờng không chỉ phụ
thuộc vào chơng trình giảng dạy ( sách giáo khoa, sách tham khảo ), vào các
điều kiện vật chất của nhà trờng, mà phụ thuộc rất lớn vào hoạt động giảng
dạy của đội ngũ giáo viên của nhà trờng. Dạy học là hoạt động trung tâm của
nhà trờng, đội ngũ giáo viên là lực lợng quyết định chất lợng dạy học. Nhiệm
vụ của ngời giáo viên là giáo dục, giảng dạy theo mục tiêu, nguyên lí, chơng
trình giáo dục để giúp học sinh phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo, vận
dụng kiến thức vào thực tiễn và hình thành những tình cảm đạo đức tốt đẹp.
Thời đại ngày nay, thời đại của công nghệ thông tin và nền kinh tế tri thức thì
sứ mạng của ngời giáo viên càng nặng nề hơn. Ngời thầy không chỉ chuyển tải

thực tiễn trên, chúng tôi nhận thấy: việc nghiên cứu các biện pháp QL HĐDH
của hiệu trởng các trờng THPT thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình đáp ứng
yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông có ý nghĩa thiết thực. Nó không chỉ góp
phần nâng cao hiệu quả của hoạt động giảng dạy trong các trờng THPT ở
thành phố Hòa Bình nói riêng mà còn cho các trờng THPT ở tỉnh Hòa Bình
nói chung. Vì vậy, chúng tôi mạnh dạn chọn nghiên cứu đề tài: Quản lý
hoạt động dạy học ở các trờng THPT thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình
đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
2. Mục đích nghiên cứu
2
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn quản lý dạy học ở các trờng
THPT thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình, đề xuất một số biện pháp quản lý
của Hiệu trởng đối với hoạt động dạy học phù hợp và hiệu quả nhằm đáp ứng
yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông hiện nay.
3. Khách thể và đối tợng nghiên cứu
3.1.Khách thể nghiên cứu
Quản lý HĐDH của Hiệu trởng ở các trờng THPT.
3.2. Đối tợng nghiên cứu
Các biện pháp QL của Hiệu trởng đối với HĐDH ở các trờng THPT đáp
ứng yêu cầu đổi mới giáo giáo dục.
4. Giả thuyết khoa học
Công tác quản lý hoạt động dạy học ở các trờng THPT thành phố Hòa
Bình đợc các Hiệu trởng rất quan tâm và đã đạt đợc những thành tựu đáng kể.
Song đứng trớc yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông thì công tác quản lý hoạt
động dạy học ở các trờng vẫn bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập. Vì thế, chất lợng
dạy học của các trờng cha đợc cải thiện, cha đáp ứng đợc yêu cầu đổi mới
giáo dục phổ thông. Nếu đề xuất và áp dụng các biện pháp QL phù hợp với
đặc thù, thực tiễn của thành phố Hòa Bình sẽ nâng cao đợc chất lợng dạy học
trong các trờng THPT của thành phố, đáp ứng đợc yêu cầu đổi mới giáo dục
phổ thông hiện nay.

ờng nhằm tìm hiểu kỹ hơn về thực trạng HĐDH và QL HĐDH trong nhà tr-
ờng, lý giải nguyên nhân của vấn đề.
7.2.3.Phơng pháp quan sát
Thu thập thông tin qua việc quan sát các hoạt động giảng dạy của đội
ngũ giáo viên bằng việc: Dự giờ giáo viên, cùng Hiệu trởng, tổ trởng chuyên
môn và giáo viên có kinh nghiệm phân tích giờ dạy, điều tra thông qua hồ sơ,
sổ sách ( việc thực hiện qui chế chuyên môn, chơng trình dạy học ), quan
sát các hoạt động QL, đặc biệt công tác QL HĐDH của cán bộ QL nhà trờng.
7.3. Phơng pháp thử nghiệm
Sau khi đề xuất các biện pháp, chúng tôi sẽ đa vào ứng dụng thực tiễn
trong hoạt động QL của nhà trờng, lấy ý kiến đánh giá của chuyên gia, các
nhà QL giáo dục và giáo viên về hiệu quả của các biện pháp này.
7.4. Phơng pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học
Bằng một số thuật toán của toán học thống kê áp dụng trong nghiên cứu
giáo dục, phơng pháp này đợc sử dụng với mục đích xử lý các kết quả điều
tra, phân tích kết quả nghiên cứu, đồng thời để đánh giá mức độ tin cậy của
phơng pháp điều tra.
8. Cấu trúc luận văn
Mở đầu
4
Chơng 1: Cơ sở lý luận về biện pháp quản lý của Hiệu trởng trờng trung
học phổ thông đối với hoạt động dạy học
Chơng 2: Thực trạng quản lý HĐDH của Hiệu trởng ở các trờng THPT
thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình.
Chơng 3: Các biện pháp quản lý HĐDH của Hiệu trởng các trờng THPT
thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ
thông.
Kết luận và khuyến nghị
Danh mục tài liệu tham khảo
Phụ lục

triển lý luận giáo dục và dạy học.
Dựa trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mác- Lênin và t tởng Hồ Chí
Minh, các nhà khoa học Việt Nam đã tiếp cận QL giáo dục và QL trờng học
chủ yếu dựa trên nền tảng lý luận giáo dục học.
Trớc nhiệm vụ đổi mới giáo dục hiện nay thì việc yêu cầu đổi mới nội
dung, phơng pháp dạy học là việc làm cần thiết và cấp bách. Các nhà nghiên
cứu giáo dục cũng cho ra đời nhiều công trình trong lĩnh vực này: tác giả
6
Phạm Viết Vợng với vấn đề lấy học sinh làm trung tâm; tác giả Trần Hồng
Quân đề cập tới một số vấn đề đổi mới trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.
Trong các nhà trờng phổ thông, HĐDH là hoạt động trọng tâm. Chính
vì vậy cũng có rất nhiều cán bộ QL trờng THPT trong cả nớc tập trung nghiên
cứu về các biện pháp QL nhà trờng, trong đó có QL HĐDH, chẳng hạn nh các
luận văn thạc sỹ của các tác giả Đinh Thị Tuyết Mai với đề tài các biện pháp
quản lí hoạt động dạy học của Hiệu trởng trờng THPT ở tỉnh Thái Nguyên
( 2002); tác giả Phạm Hoàng Phơng với đề tài Một số biện pháp quản lí hoạt
động dạy học của Hiệu trởng các trờng THPT huyện ứng Hòa tỉnh Hà Tây
Các tài liệu trên dù mang tính khái quát hay chỉ đề cập tới một khía
cạnh nào đó trong QL giáo dục nói chung và QL HĐDH nói riêng. Đó là
những công trình có giá trị về lý luận và thực tiễn, phù hợp với công việc của
các tác giả trong việc thực hiện chức trách Hiệu trởng trờng THPT, đồng thời
cũng giúp cho các Hiệu trởng trờng THPT khác tham khảo để vận dụng trong
công tác QL của mình.
Qua quá trình học tập và nghiên cứu các tài liệu, các công trình nghiên
cứu của các tác giả chúng tôi thấy cha thể bao quát hết đợc các đặc thù riêng
của từng khu vực, từng vùng miền. Thành phố Hòa Bình trực thuộc tỉnh Hòa
Bình là một tỉnh miền núi, kinh tế còn rất khó khăn, cha có một nghiên cứu
đầy đủ nào về vấn đề QL HĐDH của hiệu trởng trong bối cảnh thực hiện
công việc đổi mới giáo dục hiện nay. Vì vậy, trong khuôn khổ luận văn này sẽ
đi sâu hơn về cơ sở lý luận của công tác QL HĐDH, để tìm hiểu thực trạng

chủ thể QL lên khách thể QL nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các tiềm năng
các cơ hội của hệ thống để đạt đợc mục tiêu định ra trong điều kiện biến động
của môi trờng.
8
Cấu trúc hệ thống QL có thể biểu diễn qua sơ đồ đơn giản sau:
Công tác QL là một trong năm tác nhân của sự phát triển kinh tế - xã
hội: vốn, tài nguyên, nguồn lao động, khoa học kỹ thuật và QL. Trong đó QL
có vai trò mang tính quyết định đến sự thành công hay thất bại. Những ngời
làm công tác QL phải là những ngời hội tụ đầy đủ kiến thức chuyên môn,
phẩm chất và đợc trang bị kiến thức khoa học QL, xác lập đợc mục tiêu rõ
ràng và có bản lĩnh, quyết tâm điều hành toàn bộ hệ thống tổ chức của mình đi
tới đích bằng hệ thống các biện pháp QL.
1.2.1.2. Quản lý giáo dục
Khái niệm QL giáo dục hiện nay có nhiều cách hiểu khác nhau:
- Theo tác giả M.I Kônđacốp cho rằng: Quản lí giáo dục là tập hợp
Công cụ
Chủ thể
quản lí
Khách thể
quản lí
mục
tiêu
Ph ơng
pháp
Sơ đồ 1.1- Cấu trúc hệ thống quản lí
9
những biện pháp kế hoạch hóa, nhằm đảm bảo sự vận hành bình thờng của
cơ quan trong hệ thống giáo dục để tiếp tục phát triển, mở rộng hệ thống cả về
số lợng cũng nh chất lợng. [24, Tr 93]
- Tác giả Đặng Quốc Bảo cho rằng Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng

định đúng các mục tiêu cần để phát triển giáo dục và quyết định đợc các biện
pháp có tính khả thi. Chức năng kế hoạch là chức năng đầu tiên của một quá
trình QL, nó có vai trò khởi đầu, định hớng cho toàn bộ các hoạt động của quá
trình QL và là cơ sở để huy động tối đa các nguồn lực cho việc thực hiện các
mục tiêu và là căn cứ cho việc kiểm tra đánh giá quá trình thực hiện mục tiêu
nhiệm vụ của tổ chức, đơn vị và từng cá nhân.
*Chức năng tổ chức thực hiện: là quá trình phân phối và sắp xếp
nguồn lực theo những cách thức nhất định để đảm bảo thực hiện tốt nhất các
mục tiêu đã đề ra. Chức năng tổ chức là chức năng thứ hai trong quá trình QL
nó có vai trò hiện thực hóa các mục tiêu của tổ chức và đặc biệt là chức năng
tổ chức có khả năng tạo ra sức mạnh mới của tổ chức, cơ quan đơn vị thậm chí
của cả hệ thống nếu việc phân phối, sắp xếp nguồn nhân lực đợc khoa học và
hợp lý.
* Chức năng chỉ đạo: Là quá trình tác động ảnh hởng tới hành vi, thái
độ của những ngời khác nhằm đạt tới các mục tiêu với chất lợng cao. Chức
năng chỉ đạo là chức năng thứ ba trong quá trình QL nó có vai trò cùng với
chức năng tổ chức để hiện thực hóa các mục tiêu. Chức năng chỉ đạo đợc xác
định từ việc điều hành và hớng dẫn các hoạt động nhằm đạt đợc các mục tiêu
có chất lợng và hiệu quả. Thực chất của chức năng chỉ đạo là quá trình tác
động và ảnh hởng của chủ thể QL tới những ngời khác nhằm biến những yêu
cầu chung của tổ chức, hệ thống giáo dục và nhà trờng thành nhu cầu của mọi
ngời, trên cơ sở đó mọi ngời tích cực, tự giác và mang hết khả năng để làm
việc.
Kế hoạch
Tổ chức
Chỉ đạo
Kiểm tra
11
* Chức năng kiểm tra: là quá trình đánh giá và điều chỉnh nhằm đảm
bảo cho các hoạt động đạt tới các mục tiêu của tổ chức. Chức năng kiểm tra là

giáo đợc đào tạo, nội dung chơng trình đợc chọn lọc, phơng pháp giáo dục phù
hợp với mọi lứa tuổi, có phơng tiện kỹ thuật phục vụ cho giáo dục. Nhà trờng
là một tổ chức chuyên biệt trong xã hội, thực hiện chức năng tái tạo nguồn
12
nhân lực phục vụ cho duy trì và phát triển của xã hội. Trờng học là một tổ
chức giáo dục cơ sở mang tính nhà nớc, xã hội, là nơi trực tiếp làm công tác
đào tạo thế hệ trẻ.
1.2.2.2. Quản lý nhà trờng
Theo Phạm Minh Hạc Quản lý nhà trờng là thực hiện đờng lối của
Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đa nhà trờng vận hành theo
nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục- đào tạo đối với ngành giáo
dục, với thế hệ trẻ và từng học sinh. [13, tr 71]
Theo tác giả Trần Hồng Quân Quản lý nhà trờng phổ thông là quản lý
dạy và học, tức là làm sao đa hoạt động đó từ trạng thái này sang trạng thái
khác, để dần tới mục tiêu giáo dục.[33, tr 43]
Nh vậy QL nhà trờng là những hoạt động của chủ thể QL nhà trờng
( Hiệu trởng ) đến tập thể giáo viên, công nhân viên, tập thể học sinh, cha mẹ
học sinh và các lực lợng xã hội trong và ngoài nhà trờng nhằm thực hiện có
chất lợng và hiệu quả mục tiêu giáo dục của nhà trờng.
1.2.3. Quản lý hoạt động dạy học trong nhà trờng
1.2.3.1. Khái niệm về dạy học
Nhiều nhà khoa học đã tiếp cận khái niệm dạy học từ cơ sở của lý luận
của quá trình giáo dục tổng thể. Mặt khác, xét quan hệ giữa các thành tố cấu
trúc của hoạt động, một số tác giả đã luận giải về nội hàm của khái niệm dạy
học từ những góc độ khoa học khác nhau nh: giáo dục học, tâm lý học, điều
khiển học, dới đây:
- Tiếp cận dạy học từ góc độ giáo dục học Dạy học một trong các
bộ phận của quá trình tổng thể giáo dục nhân cách toàn vẹn- là quá trình tác
động qua lại giữa giáo viên và học sinh nhằm truyền thụ và lĩnh hội tri thức
khoa học, những kỹ năng và kỹ xảo hoạt động nhận thức và thực tiễn, để trên

của học sinh. Giáo viên càng tăng cờng việc hớng dẫn chỉ đạo thì học sinh
càng có nhiều thời gian hoạt động tìm hiểu kiến thức, rèn luyện kỹ năng thực
hành.
b. Hoạt động học
Hoạt động học là quá trình tự điều khiển tối u sự chiếm lĩnh khái niệm
khoa học bằng cách đó hình thành cấu trúc tâm lý mới, phát triển nhân cách
toàn diện. Vai trò tự điều khiển của hoạt động học thể hiện ở sự tự giác, tích
cực tự lực và sáng tạo dới sự điều khiển của thầy, nhằm chiếm lĩnh khái niệm
khoa học bằng hoạt động tự lực, sáng tạo của học sinh để đạt đợc 3 mục đích :
tri thức- kỹ năng- thái độ.
Hoạt động học có hai chức năng thống nhất là lĩnh hội và tự điều khiển.
Nội dung của hoạt động học bao gồm toàn bộ hệ thống khái niệm khoa học
14
của từng bộ môn, với phơng pháp phù hợp để biến kiến thức nhân loại thành
học vấn của bản thân.
Hoạt động học của học sinh bao gồm :
- Phối hợp hoạt động với giáo viên trên lớp, học sinh tiếp thu các kiến
thức, kỹ năng mới.
- Học sinh tự học ở nhà để hiểu sâu, mở rộng kiến thức, vận dụng kiến
thức mới để giải các bài tập. Học sinh ghi nhớ các kiến thức, kỹ năng cơ bản
để có thể biểu đạt lại thành lời nói, chữ viết cho giáo viên và ngời khác hiểu đ-
ợc.
Quá trình học là quá trình học sinh biến kinh nghiệm xã hội lịch sử loài
ngời thành kiến thức, kinh nghiệm bản thân, từ đó mà hình thành và phát triển
nhân cách.
1.2.3.3. Dạy học theo hớng đổi mới hiện nay
Luật giáo dục ( Luật số 38/2005/QH 11) tại Điều 28 mục 2, qui định:
Phơng pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ
động, sáng tạo của học sinh, phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học;
bồi dỡng phơng pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm; rèn luyện kỹ năng

Bản chất của quá trình dạy học là sự thống nhất biện chứng của dạy và
học đợc thể hiện bằng sự hợp tác giữa dạy và học theo lôgic khách quan của
nội dung.
Nh vậy quản lý HĐDH là QL hoạt động s phạm của ngời thầy và hoạt
động học tập rèn luyện của trò, để hình thành và phát triển nhân cách học
sinh.
1.3. Quản lý hoạt động dạy học ở trờng trung học phổ thông
1.3.1. Trờng trung học phổ thông
Trờng THPT là cơ sở giáo dục nối tiếp cấp trung học cơ sở thuộc bậc
trung học của hệ thống giáo dục quốc dân. Cấp THPT gồm 3 năm học từ lớp
10 đến lớp 12. Đây là cấp học vừa trực tiếp tạo nguồn cho bậc cao đẳng, đại
học nói riêng, vừa góp phần quan trọng vào việc đào tạo nguồn nhân lực. Do
đó trờng THPT có mục tiêu, nội dung, phơng pháp giáo dục mang tính phổ
thông cơ bản, toàn diện, với những đặc thù riêng nhằm thực hiện nhiệm vụ:
- Hoàn chỉnh học vấn phổ thông nhằm phát triển nhân cách ngời lao
động mới năng động, sáng tạo. Tích cực chuẩn bị cho học sinh bớc vào cuộc
sống lao động sản xuất, làm nghĩa vụ công dân, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
- Chuẩn bị cho học sinh cơ sở để học tiếp lên, góp phần đào tạo nguồn
nhân lực và nhân tài cho đất nớc.
1.3.2. Vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của hiệu trởng
Điều 54 ( Luật giáo dục- số 38/2005/QH11 ngày 14 tháng 6 năm 2005)
qui định:
16
1. Hiệu trởng là ngời chịu trách nhiệm quản lý các hoạt động của nhà
trờng, do cơ quan nhà nớc có thẩm quyền bổ nhiệm, công nhận.
2. Hiệu trởng các trờng thuộc hệ thống giáo dục quốc dân phải đợc đào
tạo, bồi dỡng về nghiệp vụ quản lý trờng học. [ 26, tr 19]
Điều 19 ( Điều lệ trờng trung học- Ban hành kèm theo quyết định số:
07/2007/QĐ-BGD&ĐT ngày 02 tháng 4 năm 2007 của Bộ trởng Bộ giáo dục
và đào tạo) qui định:

1.3.3.1. Quản lý mục tiêu, xây dựng kế hoạch dạy học
Việc xây dựng kế hoạch của giáo viên và tổ chuyên môn là một việc
làm tất yếu. Trên cơ sở yêu cầu chung của công tác giáo dục và yêu cầu riêng
của từng bộ môn, căn cứ vào hớng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học của các
cấp QL và tình hình cụ thể của nhà trờng mà mỗi giáo viên và tổ trởng chuyên
môn phải đề ra kế hoạch phù hợp.
Hiệu trởng phải là ngời hớng dẫn giáo viên qui trình xây dựng kế hoạch,
giúp họ biết xác định mục tiêu đúng đắn và tìm ra các biện pháp để thực hiện
mục tiêu đó.
* Nội dung yêu cầu kế hoạch đối với cá nhân:
- Cơ sở để xây dựng kế hoạch: các chỉ thị, nhiệm vụ năm học, hớng dẫn
giảng dạy bộ môn, định mức chỉ tiêu đợc giao, tình hình điều tra chất lợng học
sinh, các điều kiện đảm bảo cho việc dạy và học.
- Xác định mục tiêu, chỉ tiêu phấn đấu về các mặt hoạt động. Đề ra các
biện pháp để đạt đợc các mục tiêu và điều kiện để đảm bảo thực hiện kế hoạch
nh: sách giáo khoa, tài liệu tham khảo, trang thiết bị dạy học bộ môn, kinh phí
dành cho các hoạt động, kế hoạch cụ thể từng chơng, từng bài, từng tháng,
từng tuần. Chỉ đạo việc thực hiện đổi mới chơng trình, phơng pháp dạy học
trong giai đoạn hiện nay.
* Nội dung kế hoạch đối với tổ chuyên môn:
Hiệu trởng chỉ đạo tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch chung của cả tổ.
- Cơ sở để xây dựng kế hoạch: Chỉ thị thực hiện nhiệm vụ năm học mới,
kế hoạch của nhà trờng, đặc điểm tình hình của nhà trờng, những thuận lợi,
khó khăn của nhà trờng, tổ bộ môn.
- Lập kế hoạch công tác từng tháng, học kỳ và cả năm. Xác định phơng
hớng nhiệm vụ, mục tiêu, chỉ tiêu phấn đấu. Nêu các biện pháp thực hiện và
điều kiện thực hiện biện pháp nh: cơ sở vật chất, sự phối hợp của các lực lợng
giáo dục trong và ngoài nhà trờng, sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Ban giám
hiệu nhà trờng và các cấp lãnh đạo trong việc thực hiện đổi mới chơng trình
sách giáo khoa, phơng pháp giảng dạy trong giai đoạn hiện nay.

trởng chuyên môn.
1.3.3.3. Quản lý việc phân công giảng dạy
Việc phân công giảng dạy cho giáo viên nhằm phát huy khả năng của
từng ngời để mang lại hiệu quả dạy học cao nhất là một công việc quan trọng
trong công tác QL của ngời Hiệu trởng. Muốn làm tốt công việc này thì ngời
Hiệu trởng cần hiểu rõ tình hình chất lợng đội ngũ giáo viên nh: điểm mạnh,
điểm yếu, tâm t nguyện vọng, hoàn cảnh riêng, sức khỏe, để phân công cho
phù hợp. Có nh vậy mới khích lệ, động viên giáo viên phát huy tốt khả năng
và tinh thần trách nhiệm trong công việc đợc giao.
19
Ngợc lại, nếu sự phân công giáo viên giảng dạy mang tính áp đặt cá
nhân, cảm tính sẽ gây ức chế làm giáo viên chán nản, không hứng thú và điều
này rất có hại trong công việc.
Ngoài ra, ngời Hiệu trởng còn phải xem xét quyền lợi học tập của học
sinh, khối lợng công việc, tính chất công việc để giao cho giáo viên nào cho
hợp lý để có thể phát huy tốt nhất khả năng của từng giáo viên.
Nh vậy chất lợng dạy học không chỉ phụ thuộc vào năng lực của giáo
viên, cơ sở vật chất mà còn phụ thuộc rất nhiều vào sự phân công giảng dạy
và bố trí công việc cho giáo viên của Hiệu trởng.
1.3.3.4. Quản lý hoạt động dạy của giáo viên
a. Quản lý việc chuẩn bị bài lên lớp
Việc soạn bài và chuẩn bị bài chu đáo, cẩn thận, dự đoán đợc những
tình huống xảy ra trong từng tiết học để có những phơng pháp giảng dạy phù
hợp với đối tợng học sinh là công việc hết sức quan trọng, đem lại thành công
cho tiết học, nó đòi hỏi ngời giáo viên phải nâng cao ý thức trách nhiệm, nâng
cao nhận thức về đổi mới phơng pháp dạy học, luôn tự bồi dỡng chuyên môn,
học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp.
Do đó cán bộ QL nói chung, đặc biệt là Hiệu trởng cần phải chỉ đạo tốt
công việc chuẩn bị bài và các thiết bị dạy học cần thiết, muốn vậy Hiệu trởng,
phó Hiệu trởng phụ trách chuyên môn cần tập trung vào một số công việc sau:

Quản lý phơng pháp dạy học trong nhà trờng là quản lý việc thực hiện
phơng pháp dạy học của giáo viên sao cho phù hợp với nội dung, chơng trình
và đặc trng từng bộ môn đồng thời phù hợp với sự phát triển của xã hội.
Đổi mới phơng pháp dạy học hiện nay đó là phơng pháp dạy học theo
hớng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh trong học tập.
Rèn luyện khả năng t duy sáng tạo, khả năng tự nghiên cứu, vận dụng kiến
thức đã học vào thực tiễn.
Đổi mới phơng pháp dạy học là một nội dung quan trọng trong việc đổi
mới giáo dục và nâng cao chất lợng giáo dục trong giai đoạn hiện nay. Ngời
Hiệu trởng cần quan tâm chỉ đạo hoạt động đổi mới phơng pháp dạy học
thông qua:
- Cập nhật, bồi dỡng cho giáo viên thấy đợc vai trò của tính cần thiết
phải đổi mới phơng pháp dạy học trong giai đoạn hiện nay.
- Lập kế hoạch cụ thể, chi tiết của đổi mới phơng pháp dạy học đối với
từng bộ môn ngay từ đầu năm học phù hợp với đặc thù riêng của nhà trờng.
Chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để triển khai kế hoạch: Đội ngũ giáo viên, cơ
sở vật chất, trang thiết bị
- Tổ chức hoạt động nghiên cứu học tập, ứng dụng lý luận, học hỏi về
phơng pháp qua học tập chuyên đề, tổ chức hội thảo, trao đổi kinh nghiệm.
21
- Quy định thực hiện các qui chế, đảm bảo chất lợng sinh hoạt tổ
chuyên môn, trao đổi soạn giáo án, những vấn đề khó trong chơng trình, tổ
chức dự giờ rút kinh nghiệm các tiết học.
- Tổ chức tham quan, trao đổi, học tập kinh nghiệm những đơn vị thực
hiện tốt đổi mới phơng pháp dạy học có hiệu quả.
- Thúc đẩy việc tự học, tự bồi dỡng chuyên môn nhằm nâng cao trình độ
cho đội ngũ giáo viên, nắm vững chơng trình, sách giáo khoa mới và những
điểm mới về kiến thức cần truyền tải cho học sinh.
1.3.3.5. Quản lý hoạt động học của học sinh
- Căn cứ vào tình hình học tập của học sinh, Hiệu trởng thống nhất yêu

- Tổ chức kiểm tra, coi thi và cho điểm chính xác, công bằng.
1.3.3.7. Quản lý việc khai thác, sử dụng thiết bị dạy học
Thiết bị dạy học là điều kiện quan trọng không thể thiếu trong quá trình
dạy học. Hiệu trởng là ngời chịu trách nhiệm QL toàn diện về cơ sở vật chất
và thiết bị phục vụ cho dạy học thể hiện: có trách nhiệm bảo quản, sử dụng và
phát huy hiệu quả của cơ sở vật chất và trang thiết bị.
Muốn quản lý tốt hoạt động này Hiệu trởng tổ chức công tác QL cơ sở
vật chất và thiết bị cần chú ý các vấn đề sau:
- Có cán bộ chuyên trách về QL trang thiết bị- phơng tiện dạy học.
- Có đủ hồ sơ và sổ sách QL: Sổ tài sản gốc, sổ xuất nhập, sổ theo dõi
sử dụng, sổ theo dõi việc bảo dỡng, sửa chữa
- Thực hiện chế độ kiểm tra, kiểm kê định kỳ và đột xuất, đặc biệt khi
có thay đổi tổ chức, biến động do chủ quan, khách quan.
- Hàng năm có kế hoạch xây dựng, cải tạo, sửa chữa, mua sắm bằng
nhiều nguồn kinh phí.
Tăng cờng QL các nguồn lực cơ sở vật chất- thiết bị của nhà trờng
nhằm thực hiện tốt đổi mới chơng trình, coi thiết bị không phải chỉ là phơng
tiện minh họa, giảng giải của giáo viên mà chính là nguồn tri thức, phơng tiện
truyền tải thông tin, phơng tiện t duy, nghiên cứu học tập, tiếp cận tự nhiên và
xã hội của học sinh. Khuyến khích giáo viên tăng cờng sử dụng thiết bị dạy
học và tự làm thiết bị dạy học.
Hiệu trởng cần đa ra các qui định cụ thể về sử dụng thiết bị dạy học, tổ
chức hớng dẫn khai thác, sử dụng, kiểm tra giám sát.
1.3.4. Quản lý hoạt động dạy học theo yêu cầu đổi mới giáo dục phổ
thông
1.3.4.1. Một số điều cần quan tâm về đổi mới giáo dục phổ thông
Từ năm học 2006-2007, bậc trung học phổ thông đang đổi mới toàn
diện từ mục tiêu đến nội dung, phơng pháp, tổ chức giáo dục theo tinh thần
Nghị quyết số 40/2000/QH10 ngày 12/9/2000 của Quốc hội về Đổi mới ch-
ơng trình giáo dục phổ thông nhằm làm cho giáo dục phục vụ đắc lực công

gia.
Để thực hiện tốt đợc điều này đòi hỏi trong HĐDH đối với giáo viên
cần chú ý đến một số vấn đề sau:
- Giáo viên phải biết cách làm việc với chơng trình mới của môn học ở
cấp THPT cũng nh trong một khối lớp cụ thể.
24
- Giáo viên phải nắm đợc cấu trúc, nhận biết đợc những điểm mới,
những vấn đề khó trong sách giáo khoa về kiến thức mới.
- Giáo viên cần phải đổi mới phơng pháp dạy học theo hớng phát huy đ-
ợc tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc
điểm của môn học, đối tợng học sinh; bồi dỡng cho học sinh phơng pháp tự
học, khả năng hợp tác và tự tin; rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào
thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú và trách nhiệm
học tập của học sinh. Đổi mới phơng pháp dạy học phải gắn liền với việc sử
dụng phơng tiện dạy học.
- Giáo viên cần biết xây dựng kế hoạch các bài dạy học trên quan điểm
đổi mới, các hoạt động của cả thầy và trò phải rõ ràng trong quá trình dạy học,
áp dụng kỹ thuật đa phơng tiện trong soạn giáo án. Giáo viên cần xác định rõ
mục đích yêu cầu của môn học, xác định rõ mục tiêu của từng bài học, xác
định rõ nội dung tài liệu. Chuẩn bị các phơng tiện trực quan để dùng đúng lúc,
hiệu quả nhất. Chuẩn bị tốt phần hớng dẫn học sinh cách học để học sinh tự
học, tự làm bài tập ở nhà.
- Đổi mới cách đánh giá nhằm đánh giá toàn diện cả quá trình học tập
và rèn luyện của học sinh; tăng cờng phơng pháp đánh giá kết hợp giữa định l-
ợng và định tính; đảm bảo tính chính xác, khách quan, công bằng trong đánh
giá.
Trong công tác QL đổi mới chơng trình THPT, ngời Hiệu trởng cần thể
hiện rõ vai trò QL mục tiêu, nội dung, chơng trình, phơng pháp dạy học, thiết
bị giáo dục và đánh giá dạy học một cách đồng bộ và toàn diện. Theo đó trọng
tâm hàng đầu của việc đổi mới chơng trình THPT là đổi mới phơng pháp dạy


Nhờ tải bản gốc

Tài liệu, ebook tham khảo khác

Music ♫

Copyright: Tài liệu đại học © DMCA.com Protection Status